tom

All posts by
politiestaat, WIV-referendum

Naar een Atlantische politiestaat? (9) Hoe de bevolking er in de crisis onder gehouden kan worden

De grote uitdaging voor de Westerse, kapitalistische wereldorde is de groei van een bevolking die niet meer zo makkelijk onder controle kan worden gehouden. In het neoliberale kapitalisme, gedomineerd door het speculatieve financiële kapitaal, waarbij werkgelegenheid in een publieke sector idealiter wordt uitgesloten, is een grote, overtollige bevolking ontstaan. Door de ineenstorting van het Sovjetblok, die volgde op de openstelling van China, is het wereldaanbod van arbeid in twintig jaar tijd verdubbeld van 1,5 naar 3 miljard mensen. 

 
 
Nu de sociale bescherming door de staat over de hele wereld is weggesaneerd door schuldencrisis en ideologische corruptie, staan bevolkingen oog in oog met het transnationale kapitaal. Geen staat die hen daarbij nog beschermt. Dit is de situatie die een politiestaat nodig maakt, zowel in het Atlantische ‘Westen’ als wereldwijd, in de vorm van de ‘Oorlog tegen de Terreur’. 
 
In het Westen en Japan wordt het probleem van een overtollige bevolking, nu de welvaartsstaat wordt afgebouwd, opgelost door een politiek die de mensen direct van de arbeidsmarkt afhankelijk maakt. Niet langer worden arbeiders in leven gehouden gedurende periodes waarin ze zonder werk zijn of ziek; de lat daarvoor wordt hoger gelegd. In de jaren 90 werd onder Clinton, Blair en in Nederland, Wim Kok, de druk om aan het werk te blijven verhoogd. Het aantal ‘werkende armen’ nam als gevolg daarvan toe en het ontbrekende inkomen werd aangevuld met consumentenkrediet. In Nederland viel het op dat punt wel mee, maar op het vlak van flexibilisering van de arbeid zijn we een koploper. Die onzeker gemaakte massa moet er wel onder gehouden worden.
In de niet-Westerse wereld, ook de voormalige staatssocialistische wereld, wordt de toename van de beschikbare loonafhankelijke bevolking anders aangepakt. Een deel van die bevolking is tewerkgesteld in zogenaamde ‘waardeketens’, nu de dreiging van nationalisatie door het instorten van het communisme is weggevallen en er veilig geïnvesteerd kant worden. Aan de uiteinden van deze ketens leven arbeiders in omstandigheden die gekenmerkt worden door extreme uitbuiting en armoede. Hun levens worden bepaald door geweld, vervuiling en ecologische crisis. Toch kunnen zelfs deze mensen in principe georganiseerd worden en tot loonstrijd komen. Pogingen om collectieve rechten te veroveren, zoals een regionaal minimumloon voor Azië, zijn een teken dat dit een reële mogelijkheid is.
De arbeiders die voor vakbondsactie gemobiliseerd kunnen worden, zijn echter op zichzelf maar een kleine, ja kleiner wordend deel van de hele loonafhankelijke bevolking. De op export gerichte industrie is geconcentreerd in China, Korea en Taiwan; in de rest van de Derde Wereld is de werkgelegenheid door grootschalige bedrijfssluitingen en voortgaande de-industrialisatie als gevolg van de neoliberale aanpassingspolitiek die het Westen oplegt, verregaand afgebouwd, met catastrofale gevolgen. Er zijn schattingen dat in 2008, het jaar van de financiële crisis, 82 procent van de werkgelegenheid (buiten de landbouw) in Zuid-Azië ‘informeel’ was; 66 procent in Afrik beneden de Sahara, 65 procent in Oost- en Zuidoost-Azië en 51 procent in Latijns Amerika. Tegelijkertijd loopt het platteland leeg omdat alleen grote, concurrerend opererend landbouwbedrijven kunnen overleven in de landbouw die voor de wereldmarkt werkt. Vooral in Afrika beneden de Sahara blijven van landen alleen de grondstoffenvoorraden over, de overtollige bevolking leeft er onder steeds riskantere omstandigheden, conflict is normaal. Naarmate de illusies over lokaal ‘ondernemerschap’ (gesteund door NGOs en micro-krediet) vervliegen, wordt de realiteit van een overtollige bevolking van een miljard of meer duidelijker. Steden groeien zoals nooit tevoren en de kansen op werk worden minder. Dat is de werkelijke crisis van het mondiale kapitalisme. Geen wonder dat mensen elders een beter leven zoeken.
Huntingtons ‘Botsing der Beschavingen’ (oorspronkelijk verwoord in 1993, kort na de instorting van de Sovjet-Unie) ziet de islamitische wereld als de plek waar de concentratie van mensen voor wie geen emplooi meer is, het grootste is. De opkomst van de Islam, schrijft hij, wordt aangedreven door groei van een bevolking zonder werk. Huntington signaleert daarbij een ‘islamitische neiging tot gewelddadig conflict’, het is een ‘religie van het zwaard.’ Daarmee geeft hij aan dat we het ook met geweld tegemoet moeten treden. Dat was natuurlijk een welkome boodschap voor het Amerikaanse militair-industriële complex. Maar in ruimere zin sprak dit natuurlijk de heersende klasse en de media aan, omdat het aanwijzen van een vijand essentieel is om de gelederen van een maatschappij gesloten te houden, vooral een maatschappij in crisis.
Oorlogen gericht op het veroveren van belangrijke grondstoffen, vooral olie en gas, maar gevoerd in naam van het bestrijden van (islamitische) ‘terreur’, worden zo mogelijk gemaakt. Ze worden aangevuld door populistische anti-Moslimpartijen die de ontevredenheid over de gevolgen van de crisis mobiliseren en die wijten aan immigranten.
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
NAVO, politiestaat, WIV-referendum

Naar een Atlantische politiestaat? (8) Afluisteren is uiteindelijk bedoeld voor oorlogvoering

Het vermogen van de Verenigde Staten en de ‘Five Eyes’ en hun partners om de eigen bevolking te bespioneren kreeg een forse duw door de revolutie in de informatietechnologie (IT). Deze had haar brandpunt in de VS omdat alleen daar zo’n ontwikkeling gefinancierd kan worden met tekorten en als onderdeel van militaire uitgaven. In de jaren 80 financierde het defensie-onderzoeksbureau DARPA het onderzoek naar kunstmatige intelligentie aan de universiteit van Stanford in Californië, omdat de VS toen al plannen hadden om alle computer databases in het land te controleren. Reagans Nationale Veiligheidsadviseur, Admiraal John Poindexter, die daarbij betrokken was, moest opstappen vanwege het Iran-Contra schandaal, maar hij zou later hoofd worden van het bureau voor ‘Totaal Informatiebewustzijn’ binnen DARPA. 

 
 
Net als Orwells ‘teleschermen’ waren de ontwikkelingen in de Amerikaanse IT-industrie bedoeld om naar twee kanten te werken: enerzijds om informatie te vergaren, anderzijds om propaganda te verspreiden. In 1989 werd een strategie voor ‘informatieoorlog’ (Engels, ‘IW’) ontwikkeld om tegenstanders te intimideren en bondgenoten (ook hun burgers) ervan te overtuigen dat de Amerikaanse resp. westerse zaak ‘rechtvaardig’ is. Er werd een uitgebreid netwerk van contacten opgezet tussen de machtigste spionagediensten van het Pentagon zoals de NSA en de DIA (Defense Intelligence Agency) enerzijds, en een reeks privébedrijven, onder andere Booz Allen (werkgever van Edward Snowden) anderzijds, met als doel om Totaal Informatiebewustzijn mogelijk te maken. Alles wat er geweten kan worden moet het eerst bekend zijn bij de VS en de inlichtingendiensten van de ‘Five Eyes’.
In 1994 realiseerden twee PhD studenten in Stanford, Sergey Brin en Larry Page (beide inmiddels miljardair als oprichter-eigenaars van Google) een doorbraak met hun geautomatiseerde zoekmachine die ook een mechanisme heeft om de pagina’s in volgorde te plaatsen. Dat was deel van een DARPA-project en er kwam uiteindelijk Google’s zoekmachine uit voort. Gedurende het werk aan deze nu vertrouwde voorziening rapporteerde Brin regelmatig aan de MITRE Corporation, een belangrijk Amerikaans militair bedrijf dat werkt voor de NSA, de CIA en de directeur van de verzamelde inlichtingendiensten (DCI), alsmede aan het bureau voor research en ontwikkeling van de CIA, ORD.
De subsidies van DARPA aan Stanford, waaruit Google voortkwam, gingen altijd over het ontwikkelen van technologieën voor oorlogvoering en inlichtingen die daarvoor nodig zijn. Of we het nu hebben over Google, het internet als werkterrein voor deze en andere ondernemingen, of over het hele scala van belangrijke IT-innovaties, allemaal waren ze producten van research die door DARPA of anderszins met de defensie verbonden instanties was gefinancierd.
Op het eind van de jaren 90 kwam de strateeg John Arquilla met zijn begrippen ‘weboorlog’ en ‘cyber-oorlog’, die hij ontwikkelde voor de RAND Corporation en andere militaire onderzoeksinstellingen. Daaruit werden andere termen afgeleid zoals ‘netwerk-oorlog’, ‘netwerk-afschrikking’, ‘informatie-oorlog’ en ‘zwermen’. Met het geolocatiesysteem GPS werden de mogelijkheden voor het spioneren spectaculair uitgebreid. GPS steunt op een systeem van 24 satellieten en werd ontwikkeld voor het Pentagon om militaire eenheden op de juiste plek te kunnen stationeren. Tegenwoordig zit het op iedere smartphone en levert het een overzicht van waar iemand geweest is, gegevens die vervolgens keurig worden opgeslagen. De eerste keer dat het systeem gebruikt werd was toen Amerikaanse troepen in Saoedi-Arabië belandden aan de vooravond van de Eerste Golfoorlog en ze GPS gebruikten om in de onbekende woestijnomgeving hun weg te vinden.
Een centrale militaire GPS-toepassing is de drone, een uitvinding van de Israëlische luchtvaartingenieur Avraham Karem. Karem emigreerde in 1977 naar de VS en ontwikkelde daar de Predator drone voor General Atomic, een bedrijf dat ooit onderdeel was van General Dynamics. De drone gebruikt GPS en is verbonden met een thuisbasis in de VS, en zou uiteindelijk een spionagemiddel worden dat in staat is om een waargenomen doel direct zelf te bestoken.
Vanaf de jaren 90 werd zo een ‘kill chain’, een dodelijke keten, beschikbaar. Die was gebaseerd op Totaal Informatiebewustzijn en bestaat uit drones die in conflictgebieden patrouilleren en verbonden zijn met commandocentra in de VS. Deze kunnen dan directe aanvallen uitvoeren. We denken daarbij meestal aan Amerikaanse operaties zoals in Afghanistan, of na de regime-wisseling in Libië, in Afrika (de belangrijkste Amerikaanse drone-basis is nu in Niger). Maar met het dichterbij komen van een dreigende Amerikaanse resp. NAVO-oorlog in Europa, kan het ook hier een kwestie van leven en dood worden.
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
NAVO, WIV-referendum

Naar een Atlantische politiestaat? (7) Spanningen tussen de VS en Europa

De Defence Planning Guidance van 1992, besteld door de Amerikaanse onderminister van defensie Paul Wolfowitz, was bedoeld om te voorkomen dat na de instorting van de Sovjet Unie ‘de vrede zou uitbreken’. Het document eiste onder meer dat de NAVO de enige veiligheidsstructuur in het Noord-Atlantisch gebied zou blijven en dat er geen onafhankelijke Europese initiatieven op dit gebied zouden worden genomen. Bovendien reorganiseerde Washington zijn afluister-structuur om voortaan ook West-Europa te kunnen aftappen (net als andere ‘bondgenoten’; op de foto, het NSA-hoofdkwartier).
 
 
In december 1991 werd de NSA-afdeling die het Sovjetblok had afgeluisterd, Groep A, opgedoekt. Alle personeel en de gigantische electronische inlichtingensystemen—afluisterposten, satellieten en schepen—werden in een andere groep ondergebracht. Daarmee werd het vergaren van inlichtingen uit heel Europa, zowel oost-Europa als de traditionele Amerikaanse bondgenoten in west-Europa, opgevoerd. Groep B, die het communistische Azië had bespioneerd, werd op dezelfde manier omgebouwd voor heel Azië. Ook het ECHELON-netwerk, dat zoals we eerder zagen, dateert van de jaren zeventig, werd nu ook voor commerciële spionage ingezet.
 
De jaren 90 waren een periode van Atlantische rivaliteit, zoals toen Washington verhinderde dat het herenigde Duitsland een leidende rol in het opdelen van Joegoslavië zou opeisen. Richard Holbrooke, die in het State Department deze portefeuille onder zich had, schreef in een artikel uit 1995 dat ‘het westen moet zo snel mogelijk naar centraal-Europa uitbreiden, zowel in daden als mentaal, en de Verenigde Staten zijn klaar om daarbij de leiding te nemen.’
Eén aspect van het Amerikaanse leiderschap was het idee van ‘web-gecentreerde oorlogvoering’. Daaronder viel onder meer het begrip ISR (inlichtingen, surveillance, en verkenning). Dat was weer een onderdeel van wat later bekend zou worden als de Revolutie in militaire aangelegenheden (RMA). Donald Rumsfeld en andere figuren uit het NeoCon-kamp (dat met de verkiezing van George W. Bush in november 2000 de macht in Washington zou overnemen) waren krachtige voorstanders van deze RMA.
Maar gedurende het tussenspel van de jaren 90 werd dit terrein van Amerikaans leiderschap ook gebruikt voor commerciële spionage. In 1990 verklaarde de voorzitter van de senaatscommissie voor de inlichtingendiensten, David Boren, in een persconferentie dat ‘naarmate de wapenwedloop tot stilstand komt, gaat het met de spionagewedloop harder’. Er was een toename van spionage-activiteit tegen private commerciële doelen in de VS’, die ‘niet door buitenlandse ondernemingen, maar door vreemde mogendheden werd uitgevoerd’. Dit werd bevestigd door de Franse inlichtingenchef Pierre Marion die een speciale afdeling had opgezet om ‘geheime technologieën en marketingplannen van privé-ondernemingen te achterhalen,’ zowel in de VS als elders.
Ook ECHELON werd op dit front ingezet. In 1994 gaven de NSA en de CIA afgeluisterde gesprekken die ze via hun Britse luisterposten hadden vergaard door, waardoor Airbus belangrijke contracten verspeelde. Uiteraard leidde dit en vergelijkbare gevallen tot onrust in het buitenland, vooral in Europa. Dit kon toch niet de bedoeling zijn geweest van de Five Eyes-structuur in de Koude Oorlog?
In 1998 werd in de voorlopige versie van een door het Europese Parlement besteld rapport, geschreven door Steve Wright van de Omega Foundation in Manchester, voor het eerst een volledig overzicht gegeven van de afluisterpraktijken van de NSA. Daarnaast bevatte het nog vele andere voorbeelden van buitenlandse operaties met een dubieuze status. Het rapport van Wright stelde vast dat ‘in Europa, alle email-, telefoon- en faxverkeer routinematig wordt afgeluisterd door de Amerikaanse National Security Agency. Daarbij wordt alle zo ingewonnen informatie van het Europese vasteland… via het belangrijke schakelstation in Menwith Hill op de heidevelden van Yorkshire in Engeland per satelliet doorgegeven naar Fort Meade in Maryland’ [hoofdkwartier van de NSA].
Het Wright-rapport beschrijft hoe ISDN-protocols het mogelijk maken om conversaties af te luisteren rond een telefoon die op de haak ligt, naast middelen om gebruikers van mobiele telefoons te traceren, enzovoort. De gedeeltes over martelpraktijken zijn zware kost, net als de informatie over martelapparatuur die door Amerikaanse en Britse bedrijven geleverd wordt. Het rapport adviseerde dat het Europese Parlement voorstellen om privé-internetverkeer toegankelijk te maken voor Amerikaanse inlichtingendiensten moest afwijzen en dat er een meer gedetailleerd rapport moest komen over de grondwettelijke kant van de mogelijkheden van de NSA om alle Europese telecommunicatie te onderscheppen.
Het was duidelijk dat de VS en Europa op een botsing aanstuurden in deze kwestie. Maar toen kwamen de aanslagen van 9/11. Niet alleen werd daarmee de weg vrijgemaakt voor een opgepoetste ‘Oorlog tegen de Terreur’ en de daarbij horende afluisterpraktijken. Europa kwam nu ook in een ondergeschikte positie in de NAVO terecht en nieuwe eisen inzake het afluisteren van de Europese bevolking lieten niet lang op zich wachten. In dat licht moet ook de Wiv worden bezien.
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
WIV-referendum

Naar een Atlantische politiestaat? (6) De ‘NeoCons’ en de Oorlog tegen de Terreur

De Oorlog tegen de Terreur was het eindproduct van de samenwerking tussen uiterst rechts in de VS en Israël, vooral na 1967. Na de Zesdaagse Oorlog in dat jaar kwam deze staat in bezit van grote delen Arabisch grondgebied, een situatie na nog een oorlog in 1973 bestendigd werd. De Verenigde Staten gingen er nu toe over om deze bezetting te onderschrijven; vanaf 1976 werd Israël de grootste ontvanger van Amerikaanse buitenlandse hulp, het meest militaire hulp. 
 
 
Vandaag de dag kunnen we vaststellen dat de wereldwijde Oorlog tegen de Terreur uit deze garantie voor de Israëlische bezetting is voortgekomen. Want Israël staat voor de taak de Palestijnen eronder te houden, niet alleen in eigen land en in de bezette gebieden, maart ook in de vluchtelingenkampen in landen zoals Libanon. Zoals alle bezetters duidt Israël degenen die verzet plegen aan als ‘terroristen’ en de rechtse Likoed-partij heeft zich als voornaamste taak gesteld om het Westen deze definitie te laten onderschrijven. Deze politiek rust in belangrijke mate op gegevens die via bulk-afluisterpraktijken zijn verkregen.

Het vlechtwerk van betrekkingen tussen de VS, Israël en de Arabische OPEC-landen, met name de Golfmonarchieën onder aanvoering van Saoedi Arabië werd nogeen slagje ingewikkelder toen het Midden Oosten dankzij de toegenomen olieinkomsten een belangrijke klant werd van de Amerikaanse wapenindustrie, naast natuurlijk Israël (via Amerikaanse hulp) en de VS zelf. Al deze verbindingen kwamen aan de oppervlakte toen de ‘senator voor Boeing’, Henry Jackson, samen met de bankier en Koude-oorlogsveteraan Paul Nitze een campagne lanceerden tegen de wapenbeheersingspolitiek van Nixon en Kissinger. Israël werd daar bij getrokken met het Jackson-Vanik-amendement op de Amerikaanse handelswetgeving voor 1973: de USSR zou alleen handelsvoordelen krijgen als Joodse emigratie naar Israël werd toegestaan.
Zo werd de ontspanningspolitiek met een zionistische hypotheek belast.
Terugkijkend is het niet moeilijk te zien hoe in die fase het Amerikaans-Israëlische neoconservatieve blok tot stand kwam dat uiteindelijk ook de Oorlog tegen de Terreur zou afkondigen. Want doordat Israël in de oorlog van 1973 maar net de overwinning had behaald en de olielanden door de olieprijsverhoging van dat jaar belangrijke partners voor de VS waren geworden, vreesde de Joodse intelligentsia van New York, die traditioneel links-liberaal was geweest, dat Israël het kind van de (olie-) rekening zou worden. Dus mobiliseerde deze groep zijn grote invloed in de media en de universiteiten voor een militair-industriële pro-Israël-campagne. Zij waren het ook die het etiket ‘Neo-Conservatief’ kregen opgeplakt (‘NeoCon’). Een jaar later won de Likoed-partij de verkiezingen in Israël en daarmee was de eerste doorbraak van de NeoCons in reguliere verkiezingen een feit. Aangevoerd door voormalige zionistische terroristenleiders Menachem Begin en Yitzhak Shamir, de houwdegen Ariel Sharon, Benjamin Netanyahu en zijn vader Benzion, liet de Likoed het idee van een vergelijk met de Palestijnen los en schakelde over naar repressie met westerse steun.
In 1979 werd een internationale conferentie over het terrorisme georganiseerd in Jeruzalem, die geopend werd door premier Begin en voorgezeten door Benjamin Netanyahu. Daar werden voor het eerst de componenten van een Oorlog tegen de Terreur op de agenda geplaatst. Enerzijds het aanvallen van de vijand, namelijk de terroristen en de staten die hen steunen; anderzijds het terugdraaien van de democratie door massaal afluisteren en een politiek van de angst. Natuurlijk waren dat op zich geen nieuwe thema’s, maar dit was de eerste keer dat ze in één gemeenschappelijk programma werden gecombineerd. Daarbij werd ‘Moskou’ als het centrum van het wereldterrorisme aangeduid, want alleen zo kon Israëls probleem met de Palestijnen ingepast worden in de Koude Oorlog.
Natuurlijk was het idee dat Moskou het centrum van een mondiaal terreurnetwerk was, een voorbeeld van wat we nu ‘ nepnieuws’ noemen, maar de mainstream media bleken maar al te bereid hierin mee te gaan, net als Reagans minister van buitenlandse zaken Haig en diens opvolger, Shultz. Claire Sterling, een van de deelnemers aan de conferentie in Jeruzalem, betoogde in haar boek The Terror Network uit 1981 dat de aanslag op de Poolse paus Johannes Paulus II, een voorbeeld was van de rol van het oostblok in de mondiale terreur. De aanslag door een Turkse fascist zou vanuit Bulgarije door de KGB zijn georganiseerd als vergelding voor de rol van de kerk in de arbeidsonrust in Polen. Sterlings artikel daarover in Reader’s Digest en een NBC-TV-documentaire waren het sein voor de New York Times, Time, Newsweek, CBS News en andere toonaangevende media om steun te geven aan de koers van de regering-Reagan om contrarevolutionaire operaties in Angola, Mozambique, Nicaragua en El Salvador.
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
Illustraties Michiel Kassies
politiestaat, WIV-referendum

Naar een Atlantische politiestaat? (5) Hoe Amerikaanse tekorten de informatierevolutie en massaal afluisteren mogelijk maakten

De lancering door de Sovjet-Unie van de eerste ruimtesatelliet, de Spoetnik, eind 1957 was tevens het startschot voor het Amerikaanse onderzoeksprogramma dat tot de informatierevolutie zou leiden. Binnen een maand na het Russische succes stelde de nieuwe minister van defensie in Washington voor om een centraal onderzoeksinstituut op te richten en in januari 1958 werd het Congres uitgenodigd om de fondsen Voor een Advanced Research Projects Agency (ARPA) ter beschikking te stellen.
 
 
Nadat de later dat jaar opgerichte NASA ruimtevaartonderzoek onder haar hoede nam, schakelde ARPA om naar antiraket-verdediging en wat later GPS, geo-locatie, zou worden. Tevens legde in de jaren 60 de basis voor digitale communicatietechnologie, (ARPANET) waar het Internet op gebaseerd is. In 1972 werd ARPA met de D (van Defence) omgedoopt tot DARPA en het agentschap begon nu ook de afdelingen computerwetenschap aan Amerikaanse universiteiten te financieren. Die zouden de IT-revolutie in gang zetten en uiteindelijk massaal afluisteren mogelijk maken. ‘Silicon Valley’ was in die zin het resultaat van de samenwerking van de Amerikaanse overheid en het bedrijfsleven in de Koude Oorlog.
Dat de VS de leiding kon nemen op dit nieuwe terrein had alles te maken met de herstructurering van de kapitalistische wereldeconomie in die periode door het besluit in 1971 om de gouddekking van de dollar los te laten. Dat was onvermijdelijk geworden om te voorkomen dat Amerika, vooral als gevolg van de kosten van de Vietnam-oorlog, niet aan zijn betalingsverplichtingen zou kunnen voldoen. De meeste leden van de regering-Nixon wilden toen nog proberen om de handels- en begrotingstekorten die hiertoe geleid hadden, recht te trekken. Maar enkele anderen stelden toen al voor om voortaan de Amerikaanse tekorten te financieren met leningen en buitenlandse investeringen. Nadat in 1973 was overeengekomen om een systeem van flexibele wisselkoersen in te voeren, werd de papieren dollar in feite wereldreservemunt. Zo werd de VS, toen eenmaal de aanvankelijke dollarinflatie onder controle was gebracht in 1979, de voornaamste bestemming voor de overschotten aan geld en goederen in de wereldeconomie. Yanis Varoufakis gebruikt daarvoor het beeld van de Minotaurus, het monster op Kreta dat met mensenoffers gevoed moest worden, nu dus geld en goederen.
Hierdoor kreeg de beginnende IT-revolutie haar Amerikaanse epicentrum, gefinancierd door leningen, ook uit het buitenland. Zonder zich nog om overheidstekorten zorgen te hoeven maken, begon de VS op grote schaal kapitaal te importeren door de verkoop van staatsobligaties. Dit maakte het onder andere mogelijk om de IT-revolutie te financieren met geleend geld, hoofdzakelijk via de defensiebegroting. Immers, de politieke cultuur van de VS met haar lofzang op de vrije markt en concurrentie, maakt federale steun voor de industrie taboe. Via het Pentagon en de defensiegelden werd de modernisering van de industrie daarentegen alsnog gesubsidieerd onder het aanroepen van de nationale veiligheid.
 
 
Er is dus nooit sprake geweest van een civiele informatierevolutie die later door militairen en de inlichtingendiensten is ingepalmd; de IT-revolutie was van het begin af aan onderdeel van de Amerikaanse defensie-inspanning en het inlichtingenapparaat. Hieruit kwam de coalitie voort tussen het militair-industrieel complex, de grote IT-bedrijven en academische onderzoeksinstellingen en Wall Street. Onderzoek en de wetenschap in het algemeen werden zo afgestemd op militaire en inlichtingenvereisten, compleet met de noodzakelijke geheimhouding. Zo werd de democratie zelf bedreigd.
Het internet was grotendeels een product van dit complex van krachten. Vandaag de dag echter is het duidelijk dat het internet als mondiaal netwerk de Amerikaanse en NAVO-invloed ook potentieel ondermijnt. Het stelt mensen immers in staat hun eigen informatievoorziening te regelen en de rol van redacties die de ‘officiële lijn’ ondersteunen, te omzeilen. Vandaar de noodzaak om alles wat over het Internet passeert, te controleren.
Deze controle en het consolideren van de aanvankelijke Amerikaanse voorsprong worden uitgevoerd samen met de zgn. ‘Five Eyes’ en hun favoriete partner, Israël. Om nu te begrijpen hoe massaal afluisteren onderdeel werd van de permanente oorlogs- en uitzonderingstoestand (de ‘Oorlog tegen de Terreur’) moeten we de opkomst van een Neo-Conservatief nieuw Rechts onderzoeken.
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
Grafiek Michiel Kassies
NSA, politiestaat, WIV-referendum

Naar een Atlantische politiestaat? (4): De geheime diensten tegen de eigen gekozen leiders

Ons wordt voorgehouden dat ‘de terroristen’ jaloers zijn op ‘onze manier van leven’ en daarom moeten de inlichtingendiensten ons tegen hen beschermen (en ons afluisteren). Maar die diensten hebben ook een eigen politiek. Dus de inlichtingendiensten van de ‘Five Eyes’ (waar Nederlandse geheime diensten de toeleverancier van zijn) hebben van tijd tot tijd ingegrepen in de eigen politiek en gekozen leiders opzij geschoven. 
 
 
De moord op president John F. Kennedy in 1963 en het bespioneren van Nixon naar aanleiding van diens ontspanningspolitiek met de Sovjet Unie en zijn opening naar China zijn voorbeelden. Kennedy had het met de CIA aan de stok gekregen over de invasie van de Varkensbaai op Cuba, terwijl Nixon de CIA tegen zich in het harnas had gejaagd door James Schlesinger opdracht te geven om als directeur de bezem er eens goed door te halen. Dit bracht delen van de geheime diensten, de strijdkrachten en de media ertoe om aan Nixons afzetting te gaan werken. Met andere woorden, de geheime diensten van de VS en de bondgenoten hebben niet alleen buitenlandse regeringen ten val gebracht maar ook als het zo uitkwam, hun eigen.

In de nasleep van Watergate bracht de Commissie-Church in de Senaat de onwettigheid van de contraspionage-activiteiten van de FBI aan het light. De dienst hield ook dossiers bij van Amerikaanse congresleden. Bij het overlijden van J. Edgar Hoover in 1972 blek dat de FBI-directeur meer dan 1000 dossiers van Senatoren en leden van het Huis in zijn bezit had. Wetten zoals de Foreign Intelligence Surveillance Act (FISA) van 1978, bedoeld om aan het afluisteren een halt toe te roepen, maakten het de diensten juist makkelijker. Het zogenaamde FISA gerechtshof kon telefoonmaatschappijen gewoon opdragen om gegevens van gesprekken tussen Amerikaanse en buitenlandse bellers af te geven; praktijken die gewoon doorging na de verkiezing van president Jimmy Carter in 1976.
Carter was verkozen als de ‘cleane outsider’ en zijn mensenrechtenpolitiek, hoewel zeer selectief toegepast, leek dat te bevestigen. Niettemin werden in 1978 plannen voor de noodtoestand bij binnenlandse onlusten weer uit de kast gehaald nadat Samuel Huntington, die eerder voorstellen had gedaan voor het terugdraaien van de democratie, benoemd was tot coördinator voor veiligheid. Samen met zijn chef, Carter’s Nationale Veiligheidsadviseur Zbigniew Brzezinski, moderniseerde Huntington ook het Continuity in Government (COG) planningssysteem. Dit gaat terug naar geheime plannen onder Eisenhower voor een noodtoestand na een kernoorlog. Later zou de taak van FEMA worden gewijzigd van het helpen van de regering na een kernoorlog naar ondersteuning in de nasleep van een terreuraanval, maar dat kwam pas onder Bush Sr en Clinton.
Ten tijde van Carter leek het allemaal nog de andere kant op te gaan. Het Congres legde de beperkingen op inzake de geheime buitenlandse operaties van de CIA, waar de Commissie-Church om had gevraagd; de nieuwe CIA-directeur, Admiraal Stansfield Turner, ontsloeg belangrijke CIA-figuren die bij zulke operaties betrokken waren geweest. Dit leidde ertoe dat een groep Saoedische en andere buitenlandse geheime diensten een uiterst rechts alternatief inlichtingennetwerk opzetten om het communisme te bestrijden, de ‘Safari Club’. Samen met een ‘schaduw-CIA’ van ontevreden veteranen van die dienst sloegen ze de handen ineen om Carter’s herverkiezing in 1980 te verhinderen. In juli van dat jaar kwam William Casey, Reagan’s campagnemanager en later directeur van de CIA, in geheime onderhandelingen met Israëlische en Iraanse vertegenwoordigers tot een akkoord om de gijzelaars in de Amerikaanse ambassade bij de Islamitische Republiek, nog een tijdje vast te houden (die waren gegijzeld uit protest over het toelaten van de afgezette Sjah). Als Reagan dan verkozen zou zijn, konden ze worden vrijgelaten in ruil voor wapens die dan via Israël aan Iran zouden worden geleverd.
Kennedy, Nixon en Carter waren niet de enige slachtoffers van hun eigen schaduwstaat. We moeten ook kijken naar het complet tegen de Britse Labour-premier Harold Wilson in the jaren 70 en er waren zelfs moordaanslagen om te verhinderen dat figuren rond Margaret Thatcher hun plannen om de geheime diensten MI5 and MI6 te reorganiseren, zouden kunnen uitvoeren. Ook de verwijdering van de Australische Labour-premier Gough Whitlam midden jaren 70 past in dit beeld. Maar dat waren dan ook jaren waarin links dichter bij de werkelijke staatsmacht leek te komen.
 
 
De inlichtingendiensten van de ‘Five Eyes’ vormen vandaag de dag nog steeds de kern van het wereldomspannende Westelijke inlichtingennetwerk. De conclusie moet zijn dat deze diensten een staat binnen de staat vormen. Natuurlijk hebben zij ook terroristen in het vizier, zij het niet altijd om ze op te pakken. Daarnaast is gebleken dat ze er ook niet voor terugschrikken om hun eigen gekozen politieke leiders te verwijderen. Dit is het netwerk waar de Nederlandse inlichtingendiensten formeel aan gekoppeld zullen worden. Dat is de strekking van de Wiv die in maart in een referendum zal worden onderworpen.
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
Illustraties Michiel Kassies
lezingen/bijeenkomsten, nieuws, WIV-referendum

LAAT JE NIET MEESLEPEN!

Ook op zaterdag 10 maart niet want dan organiseert Stichting Centrum voor Geopolitiek een lezing- en debatmiddag in het kader van de NEE campagne voor het SLEEPNETREFERENDUM en wel op de

“De Wittenstraat 25 in Amsterdam
van 12:00 tot 14:30 u.”

Hans de Zwart van Bits of Freedom zal een korte inleiding geven.
Matthijs Pontier van de PiratenPartij zal evenzo spreken over het technische aspect.
Kees van der Pijl van Stichting Centrum voor Geopolitiek zal ingaan op de Internationale dimensie.

DAAR zijn dus op 10 maart!

NSA, politiestaat, WIV-referendum

Naar een Atlantische politiestaat? (3) UKUSA, ECHELON en de ‘Five Eyes’

De infrastructuur voor afluisteren en bespioneren zoals we die vandaag de dag kennen dateert van de Tweede Wereldoorlog. Die oorlog was niet alleen een strijd tegen het nazisme en fascisme, maar ook een meer verborgen oorlog tegen links. Toen werd ook de Brits-Amerikaanse structuur opgezet om in de oorlog vergaarde signaal-inlichtingen (‘SIGINT’, gedecodeerde militaire communicatie) en inlichtingen verkregen door het afluisteren van communicatie (‘COMINT’) uit te wisselen.
 
 
Dit werd geformaliseerd met de UKUSA overeenkomst van 1947-48 (eigenlijk een reeks overeenkomsten, briefwisselinmgen, en memoranda). Groot Brittannië bracht in deze overeenkomst ook zijn inlichtingenband met de Dominions (Canada, Australië en Nieuw-Zeeland) in. De vandaag de dag bestaande samenwerking tussen de NSA, GCHQ en vergelijkbare organisaties van de drie andere landen, de ‘Five Eyes’, vormt het hart van het Westerse inlichtingennetwerk.

In de Koude oorlog werd de inlichtingensamenwerking van de Five Eyes uitgebreid naar een aantal niet-UKUSA landen, de zgn. ‘Derde Partij’ NAVO-landen zoals West-Duitsland, Denemarken en Noorwegen en natuurlijk Nederland. Buiten de NAVO kwam het tot samenwerking met landen als Israël, Japan, en nog vele andere bondgenoten.
In de jaren 70 kwam aan het licht dat de Five Eyes het ECHELON-systeem in gebruik hadden om buitenlandse communicatie te onderscheppen. Britse onderzoekers kwamen hier achter en stelden vast dat de afgeluisterde berichten overgedragen werden aan de NSA. Ze werden prompt gearresteerd maar hun proces leidde tot nieuwe aandacht en onderzoek. Zo kwam naar buiten dat het NSA afluisterprogramma het merendeel van de satelliettelefoongesprekken in de wereld oppikte, Internet, e-mail, fax en telex.
ECHELON werd officieel opgericht in 1971 (toen heette het nog Shamrock, in 1975 kreeg het de naam die we nu kennen). Inmiddels was het uitgegroeid tot een mondiale afluisterstructuur die alle electronische communicatie aftapt, voornamelijk niet-militaire doelen: regeringen, organisaties en bedrijven in praktisch ieder land. In de jaren negentig was het zover dat het ECHELON-programma zonder onderscheid zeer grote communicatiestromen onderschepte. Daar werd dan uitgezeefd wat van waarde was, o.a. door kunstmatige intelligentie te gebruiken zoals Memex en daarmee sleutelwoorden op te sporen.
De informatie die zo werd verzameld werd niet alleen opgeslagen maar ook gebruikt voor regelrechte repressie. In de VS werd een plan voor noodsituaties, Garden Plot, opgesteld om twee legerbrigades paraat te houden voor onlusten die zouden kunnen uitbreken na de moordaanslagen op Martin Luther King en Robert Kennedy in 1968.
In 1970-71 brak en schandaal uit toen duidelijk werd dat het Amerikaanse leger dossiers over 7 miljoen Amerikaanse burgers had verzameld die betrokken waren bij de anti-Vietnam- en de burgerrechtenbeweging (voor zwarte Amerikanen). Die werden dan via ARPANET (de voorloper van het Interne opgezet door het Pentagon) aan de NSA doorgegeven voor opslag. De NSA bespioneerde ook mensen zoals Frank Church, de senator die de commissie zou leiden die deze praktijken zou gaan onderzoeken.
De Foreign Intelligence Surveillance Act (FISA) van 1978 moest een einde maken aan het bespioneren van de eigen burgers maar door uitzonderingsbepalingen werkte hij juist als een legitimatie om ermee door te gaan. Ook zou ECHELON later gedetailleerde informatie verzamelen over de aanslagen van 9/11, ruim van te voren. Maar met die informatie werd niets gedaan om ze te voorkomen. Dat wat betreft ‘de strijd tegen het terrorisme’.
 
 
Heel belangrijk, zowel voor de oorsprong van het begrip van een Oorlog tegen de Terreur als voor praktische repressie, heeft de NSA-band met Israël zich ontwikkeld naar een niveau dat vergelijkbaar is met de band tussen de Five Eyes (dus de Eerste/Tweede Partij, oftewel ‘Tier A’).
De NSA levert Israël ongesorteerde inlichtingen in bulk, hetgeen wettelijk verboden is, maar dat wordt genegeerd. En dat terwijl Israël wordt gezien als een van inlichtingendiensten die het meest agressief zijn in het afluisteren van de VS. Naast Tier A maken NAVO en EU landen zoals Nederland, maar ook formeel neutrale staten zoals Zwitserland, deel uit van ‘Tier B’ (Derde Partij). In Azië en het Midden-Oosten wordt de Derde Partij/Tier B gevormd door Zuid-Korea and Japan, India, Pakistan, Saoedi Arabië, de Emiraten, enz. Soms worden deze landen ook betaald voor hun afluisterwerk. Maar landen uit deze groep zoals Duitsland, Brazilië en India worden ook weer afgeluisterd door de VS. Dat alles is bij elkaar het fundament waarop een Atlantische politiestaat gefundeerd zal worden.
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
Illustraties van Michiel Kassies
NSA, politiestaat, WIV-referendum

Naar een Atlantische politiestaat? (2) Orwell’s ‘1984’ en permanente oorlog

De onthullingen van Edward Snowden over de wereldwijde afluistersystemen die door de Amerikaanse National Security Agency (NSA) worden gerund hebben velen ertoe te gebracht om de slogan uit het boek ‘1984’ aan te halen, ‘Big Brother Is Watching You’. In Orwell’s nachtmerrie-achtige toekomstfantasie, wordt dit gedaan via overal aanwezige ‘teleschermen’ die de Partij gebruikt om leugenachtige propaganda te verbreiden en de bevolking te bespioneren.
 


Dit was echter niet alleen maar een kwestie van propaganda en bewaking. Het systeem berustte ook op een permanente staat van oorlog en de staat van beleg die daarmee gepaard ging. Orwell’s boek was geïnspireerd door de autoritaire wending van het Sovjet-communisme onder Stalin, maar zoals we vandaag kunnen zien is het van veel bredere betekenis. Vooral omdat het een wetenschappelijke analyse bevat van het verband tussen oorlog en repressie plus afluisteren. In de roman wordt deze kwestie behandeld door de auteur van een fictief boek-in-het-boek, ‘Emmanuel Goldstein’, alter ego van Trotzki. Goldstein’s fictieve ‘Theory and Practice of Oligarchical Collectivism’ is een bron van troost voor de hoofdpersoon van 1984, een Snowden of Manning avant la lettre. Het bevat een stelling die opmerkelijk actueel is.

‘Goldstein’ legt in zijn verhandeling (in ‘1984’) uit dat oorlog in de huidige tijd niet langer een zaak is van de heersende groepen van verschillende landen die elkaar bevechten. ‘De oorlog wordt door iedere heersende groep gevoerd tegen zijn eigen onderdanen, en het doel van de oorlog is niet om gebied te veroveren of te verdedigen, maar om de bestaande maatschappijorde in stand te houden.’ Door de oorlog permanent te maken, is het begrip oorlog in de oude betekenis van de baan, concludeert Orwell/Goldstein.
In het huidige ‘Oceanië’ (de Atlantische wereld, een van de drie blokken in ‘1984’) wordt deze voorspelling bewaarheid in de Oorlog tegen de Terreur. De ‘terroristen’, dus al-Qaeda of een van de uitlopers ervan, zijn geen vijand die verslagen moet worden maar een Amerikaanse bondgenoot uit de tijd van de anti-Sovjet-opstand in Afghanistan. Nadat Gorbatsjov zich uit die strijd had teruggetrokken, werd al-Qaeda een machtsinstrument voor de Amerikaanse politiek dat benut kon worden voor andere doeleinden. Maar het moest ook goed in de gaten worden want uiteindelijk waren dit figuren die het Afghaanse communisme hadden bestreden vanuit de ideologie van de jihad, geïnspireerd door de anti-Westerse, Wahabi-versie van de Islam uit Saoedi-Arabië.
De organen die belast zijn met het bewaken van zulke potentieel onhanteerbare bondgenoten zijn de inlichtingendiensten. Zij zijn het ook die buitenlandse oorlogvoering (vandaag de dag, de Oorlog tegen de Terreur) koppelen aan spionage in eigen land. In de VS was het bespioneren van de eigen bevolking de taak van de FBI onder haar legendarische directeur, J. Edgar Hoover. Hoover wilde direct na de Tweede Wereldoorlog president Truman mee krijgen met het idee dat het Amerikaanse State Department, dat volgens Hoover geïnfiltreerd was door de Sovjet-spionagenetwerk, aan een onderzoek moest worden onderworpen. Toen de president dit paranoïde voorstel wegwuifde, wendde Hoover zich tot het Huis van Afgevaardigden en de Senaat en daar wist hij resp. Richard Nixon en Joseph McCarthy voor zijn heksenjacht te winnen. De vervolging van ‘On-Amerikaanse activiteiten’ was een feit en zou diepe sporen achterlaten in het Amerikaanse publieke bewustzijn. Het McCarthyisme luidde de Kouode Oorlog in maar in zekere zin bereidde het de VS en het bredere Westen ook voor op een collectieve psychose zoals die van de Oorlog tegen de Terreur.
Toch waren in de periode de technische middelen om de bevolking en haar vijanden te bespioneren nog beperkt, vandaar dat Eisenhower, toen nog stafchef van het Amerikaanse leger, de strijdkrachten in 1946 opriep om nauwer samen te werken met civiele research en ontwikkeling. Zo moesten nieuwe militaire machtsmiddelen worden verworven. In 1952 werd Eisenhower tot president gekozen. Met Nixon als vice-president maakte het McCarthyisme nog één laatste hoogtij mee; maar toe de Senator zijn pijlen richtte op het Amerikaanse leger werd hij afgeserveerd.
Het bespioneren van het berichtenverkeer werd echter voortgezet. In de periode 1947 tot 1975 verzamelde de NSA al miljoenen telegrammen die van en naar Amerikaanse adressen waren gestuurd, krachtens een geheime overeenkomst met drie telegrafiemaatschappijen. Op een computersysteem van de CIA waren 200.000 individuen geregistreerd en in één CIA-operatie, ‘CHAOS’ (1967-1973) belandden meer dan 7000 Amerikaanse burgers en meer dan 100 groepen in de registers.
Vandaag de dag is het afluisteren door de NSA en andere diensten onbeperkt geworden. In waarlijk Orwelliaanse geest (denk aan zijn ‘Ministerie van Waarheid’) zijn grote Internetbedrijven zoals Google behulpzaam om het zgn. nepnieuws af te vangen, zodat mensen niet aan ongewenste informatie (‘samenzweringstheorieën’) zullen worden blootgesteld. De maatschappijen hebben hun algoritmes bijgesteld om linkse sites niet langer te laten verschijnen bij het zoeken op Internet. De World Socialist Website, Global Research, en meer van zulke sites hebben al forse dalingen in aantallen bezoekers vastgesteld. Facebook volgt instructies van de Amerikaanse en Israëlische regeringen op om accounts met ongewenste informatie te verwijderen. Waarom doen ze dat anders dan ter wille van een Orwelliaanse ‘voortdurende oorlog’—tégen de bevolking?
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
WIV-referendum

Naar een Atlantische Politiestaat? (1) Nogmaals de ‘Oorlog tegen de Terreur’


Het wereldwijde afluistersysteem gerund door de Verenigde Staten met de ‘Five Eyes’ (plus Groot Brittannië, Canada, Australië and Nieuw-Zeeland) en door Edward Snowden aan de wereld geopenbaard, is onderdeel van de ‘Oorlog tegen de Terreur’. 

 
 
Die oorlog werd officieel verklaard in antwoord op de aanslagen van 11 september 2001 maar gaat veel verder terug. Wetgeving die het mondiale afluistersysteem officieel moeten maken in andere NAVO-landen, is inmiddels ingevoerd. In Frankrijk zijn de bepalingen van de uitzonderingstoestand, die per definitie tijdelijk is, als gewone wet aangenomen; die blijft van kracht totdat ze herroepen wordt. Bij ons is de Sleepnet er in juli ook in de Eerste Kamer in een open stemming doorgejast. Wat is hiervan de achtergrond?

Na 9/11 werd algemeen vastgesteld dat het idee dat en oorlog op een gegeven moment gewonnen en voorbij zou zijn, aan het verdwijnen was. Een Pentagon-rapport waarschuwde dat niemand nog moest verwachten dat de ‘ontwikkelde wereld’ dit conflict spoedig zou winnen. De Washington Post voorspelde dat Amerikanen met een zekere mate van onveiligheid en angst zouden moeten leren leven. En niet alleen ‘Amerikanen’.

In deze reeks betoog ik dat de Oorlog tegen de Terreur en daarmee het afluistersysteem dat erdoor gerechtvaardigd wordt, het best begrepen kan worden als een ‘strategie van de spanning’, zoals in Italië in de jaren 70 werd toegepast. Daar diende het om de opmars van de Communistische Partij naar regeringsdeelname te verhinderen door met geweldsincidenten chaos op te roepen. Vandaag de dag is de strategie van de spanning gericht tegen de werkende bevolking, of liever, het deels naar de steden getrokken, informele reserveleger van de arbeid. Doel is om deze mensenzee, waaraan criminele en terroristische neigingen worden toegeschreven, eronder te houden door een politieregime.
Na de kapitalistische omwenteling in China en de instorting van de Sovjet-Unie, is de loonafhankelijke maar veelal werkloze bevolking in twee decennia naar rond de 3 miljard mensen gegroeid, die aan het internationale kapitaal zijn uitgeleverd. Deze mensenmassa beheersen werd een voorname opgave na het einde van de Koude Oorlog. Het neoliberale kapitalisme heeft zo’n arbeidsleger immers niet meer nodig en daarom zien we, in de woorden van twee arbeidssociologen, ‘op wereldschaal een brutale en compromisloze aanval op de levens- en arbeidsomstandigheden van de arbeidersklasse’. Door de automatisering van de productie en de gelijktijdige toepassing van neoliberale structurele aanpassingsprogramma’s zijn de kansen om nog vast werk te vinden sterk verminderd. Daarom moet verhinderd worden dat het reservelever zich tot een zelfbewuste klasse ontwikkelt. Dat is het doel van de nieuwe strategie van de spanning. Door delen van de overtollige bevolking te provoceren tot geweld, of dit nu met vooropgezette bedoeling of onbedoeld plaatsvindt, wordt een permanente uitzonderingstoestand gecreëerd, die de ‘brutale en compromisloze aanval’ gaande houdt en het verzet ertegen de kop in drukt.
Het Westen, geleid door de Verenigde Staten en met Israël als frontstaat, heeft een lange ervaring in het ontwikkeling van onderdrukkingstechnieken om resp. de zwarte en Palestijnse bevolking onder de duim te houden. In de Oorlog tegen de Terreur wordt deze ervaring voor het eerst werkelijk op wereldschaal toegepast. Andere regeringen en hun oligarchieën, zoals die van Rusland of China, maken er geen geheim van dat ze zich graag bij deze Oorlog tegen de Terreur willen aansluiten. Hun ambitie wordt in dit opzicht echter doorkruist door een ander aspect van de wereldverhoudingen, de imperialistische rivaliteit; zo wordt een wereldwijde coalitie tegen de onderklasse verhinderd. Deze situatie lijkt op die in de Eerste Wereldoorlog, toen de grote mogendheden botsten maar niettemin ook het gezamenlijke doel hadden om hun eigen arbeidersklassen neer te slaan.
De VS proberen het feit dat de grote IT-bedrijven van de wereld daar gevestigd zijn, in deze strijd te gelde te maken. Zij leveren immers het ongekende afluisterapparaat waarmee Washington probeert een ‘Totaal Informatiebewustzijn’ te verwerven. Zo tracht de VS de wereld in een toestand van spanning te houden. Militaire en inlichtingenactiviteiten zijn gericht op grote mensenconcentraties en daarbij worden zelfs gewelddaden tegen Amerikaanse en andere Westerse doelen geprovoceerd of geriskeerd. Dit maakt deel uit van het scenario om dan militair in te grijpen.
Aan het thuisfront wordt met een politiek van de angst steun voor deze politiek geworven. Zoals ooit over het Amerikaanse moordprogramma in Vietnam is geschreven, diende dat om mensen in een toestand van kinderlijke afhankelijkheid te brengen en hun angsten te projecteren op een vooraf geselecteerde vijand. Dit is vandaag de dag ook het geval met de Oorlog tegen de Terreur. En dan wordt er ook nog eens, zogenaamd om nepnieuws eruit te houden, door grote IT-bedrijven zoals Google met bijgestelde algoritmes voor gezorgd dat linkse websites niet meer zo makkelijk te voorschijn komen als men naar een onderwerp zoekt. De World Socialist Website, Global Research, en andere progressieve sites hebben zonder uitzondering forse dalingen in hun aantallen bezoekers moeten vaststellen. Facebook volgt de instructies vanuit de VS en Israël om ongewenste accounts te verwijderen, zonder meer op.
Waarom werken deze grote ondernemingen daaraan mee, en in het bijzonder met de twee genoemde regeringen? Dat wil ik in deze reeks, ter ondersteuning van een NEE in het referendum, duidelijk maken.
Kees van der Pijl
Voor een complete tekst met verwijzingen, zie Surveillance Capitalism and Crisis
lezingen/bijeenkomsten, WIV-referendum

Kees van der Pijl spreekt in Enschede over De Nieuwe Atlantische Politiestaat

A.s. donderdag 11 januari begint Enschede voor Vrede haar Referendum­campagne tegen de nieuwe wet op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten met een eerste van drie informatie- en discussieavonden die ze de komende maanden in het Auditorium van Concordia aan de Langestraat 56 zal organiseren. A.s. donderdag bijt prof.dr. Kees van der Pijl, emeritus hoogleraar politieke economie aan de School of Global Studies van de University of Sussex in Engeland, de spits af met het thema “De Noord-Atlantische politiestaat”: waarom worden wij in Europa door Amerikaanse veiligheidsdiensten als de NSA en met medewerking van onze eigen AIVD bespioneerd? De bijeenkomst begint om 19.30 uur en is vrij toegankelijk.

De drie informatie- en discussieavonden in Concordia maken deel uit van een campagne van Enschede voor Vrede waar de landelijke Referendumcommissie subsidie aan heeft toegekend. Daarmee hoort Enschede voor Vrede tot één van de eerste organisaties die van de Referendumcommissie een positieve beschikking heeft ontvangen. De twee andere bijeenkomsten vinden plaats op de donderdagavonden 8 februari en 8 maart. De eerste van deze twee over de afluisterposten in Nederland (de satellietschotels bij het Friese Burum en het antennepark bij Eibergen) waar informatie wordt verzameld dat aan andere landen wordt doorgeleverd die het veelal gebruiken voor hun oorlogvoering. Op de bijeenkomst van 8 maart staat de vraag centraal naar de zeggenschap over de doorgifte van alle gegevens die over ons worden verzameld in het kader van de Smart City die ook de gemeente Enschede wil zijn. Met deze vraag probeert Enschede voor Vrede een brug te slaan tussen het Referendum en de gemeenteraads­verkiezingen die beide op woensdag 21 maart a.s. zullen plaatsvinden. De sprekers voor deze twee bijeenkomsten zullen nog bekend worden gemaakt.

Daarnaast zullen in het kader van deze campagne nog een aantal andere activiteiten worden uitgevoerd, zoals de organisatie van nog een extra bijeenkomst en de verspreiding van informatiemateriaal, die echter voor het grootste deel eind februari en begin maart zullen plaatsvinden. Het Referendum over de nieuwe Wet op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten is tot stand gekomen dankzij een initiatief van een aantal Amsterdamse studenten die zich terecht zorgen maken over een zogenaamde ‘sleepnet’-methode die de wet de Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten toestaat. Enschede voor Vrede deelt die zorg, maar focust in haar eigen campagne vooral op de doorgifte van de door de Nederlandse inlichtingendiensten verzamelde gegevens aan buitenlandse veiligheids­diensten die vaak een heel andere idee van wat voor hun veiligheid zou mogen wijken hebben dan wijzelf. Ook deze doorgifte naar buitenlandse diensten wordt in de onderhavige wet geregeld en vormt volgens Enschede voor Vrede voldoende reden tot zorg om bij het referendum tegen de wet te stemmen.

media en nepnieuws, MH17, Nederlandse politiek

Wordt MH17 ons 9/11? (28) Waarom de enige criticus van de Nederlandse regering tot zwijgen werd gebracht

Halverwege november kwam CDA-kamerlid Pieter Omtzigt onder vuur te liggen omdat hij op een bijeenkomst aan de VU over het neerhalen van vlucht MH17 een getuige zou hebben opgevoerd die feiten te berde bracht die tegen het officiële standpunt ingaan. Een privé-sms waarin Omtzigt de getuige behulpzaam wilde zijn met het inkorten van zijn verklaring aangezien die op zijn best een minuut de tijd zou krijgen, werd aan NRC Handelsblad doorgespeeld. De krant trok daarop Omtzigts geloofwaardigheid in twijfel en riep zelfs op tot zijn aftreden. 

 
 
Dit was niet alleen maar een manier om af te komen van het enige parlementslid dat er onophoudelijk op heeft aangedrongen dat de regering Rutte’s belofte inlost dat de onderste steen inzake MH17 boven moet komen. Omtzigt is daarnaast immers ook woordvoerder van zijn partij in belastingzaken, pensioenen en de euro en op dat vlak was hij een nog grotere zwakke plek voor de zittende macht. Dit is ook de reden waarom zijn behulpzaamheid jegens een Oekraïense man opeens werd opgetuigd als iets dat grensde aan landverraad.

Toen afgelopen mei de MH17-bijeenkomst aan de VU plaatsvond, waren de verkiezingen nog maar twee maanden achter de rug en er was nog geen nieuwe regering. De opname van de getuige (die de indruk wekte vooral uit te zijn op het verkrijgen van asiel in Nederland) bij het afleggen van zijn verklaring circuleerde al zonder veel opzien te baren. De bewering dat één of meer straaljagers waargenomen waren in de buurt van MH17 was al vele malen eerder gedaan door aanmerkelijke betrouwbaarder getuigen; hier was het niet eens de man zelf maar zijn vrouw die de vliegtuigen had gezien.

Nu dan naar november jl., toen NRC Handelsblad met zijn ‘primeur’ kwam, zes maanden na dato. Na een moeizame kabinetsformatie die de hele zomer in beslag nam, compleet met volledige vakanties, was er nu een regering van VVD, D66, CDA, and ChristenUnie (de laatste hielden de onderhandelingen nog eens voor een week op omdat hun voorman een popconcert in Duitsland moest bijwonen). Deze coalitie had echter maar 76 zetels, een meerderheid van één. En dan kwam ze ook nog eens met de aankondiging dat ze de dividendbelasting zou afschaffen, een cadeau aan de zakenwereld van 1,4 miljard euro per jaar—hoewel niet één van de coalitiepartners dat in hun verkiezingsprogramma’s had staan.
Maar goed, zoals Marx al vaststelde in het Communistisch Manifest, een regering is hooguit een comité dat de dagelijkse belangen van de kapitalistische klasse behartigt; en die klasse had het afschaffen van de dividendbelasting al lang op de agenda staan.
In 2009 presenteerde de voorzitter van werkgeversverbond VNO-NCW een rapport aan de toenmalige premier Balkenende over ons belang bij het hierheen halen van de hoofdkantoren van grote bedrijven en de noodzaak van het afschaffen van de dividendbelasting, bij alle al bestaande belastingvoordelen die ons land het bedrijfsleven biedt. Die hebben Nederland gemaakt tot de belangrijkste sluis in het doorlaten van geld dat op zoek is naar een veilige bestemming in een belastingparadijs. Hoe dan ook, volgens een recent onderzoek van onderzoeksbureau SOMO adviseerde het Ministerie van Financiën tegen het afschaffen van de dividendbelasting.
In 2014 was het de beurt aan de Amerikanse Kamer van Koophandel in Nederland (AmCham) om de staatssecretaris van financiën te vragen de dividendbelasting af te schaffen. Weer adviseerde het ministerie om dat niet te doen, met de waarschuwing dat het 1,6 miljard euro zou kosten en vooral buitenlandse eigenaren zou bevoordelen. Voortgaande onthullingen over belastingontduiking en publieke onrust daarover brachten de EU en de OESO er vervolgens toe om maatregelen te gaan voorbereiden tegen belastingparadijzen, en daardoor zou de Nederlandse rol als fiscale sluis mogelijk in het geding kunnen komen. Premier Rutte organiseerde daarom op 19 mei 2015 een diner in het Catshuis om te bespreken hoe Nederland de te verwachten problemen zou kunnen omzeilen. Prompt kwam Shell in april 2016 weer op de proppen met een verzoek om de dividendbelasting af te schaffen, als men tenminste wilde dat verdere ontginning van de Nederlandse gasreserves in het vereiste, gunstige zakenklimaat ter hand zou worden genomen.
Na de verkiezingen, waarin zoals gezegd de dividendbelasting niet ter sprake was gekomen, stelde de AmCham (waarin ook vele Nederlandse bedrijven, o.a. Shell, vertegenwoordigd zijn, zie American Chamber of Commerce) de belasting opnieuw aan de orde. In een investeerdersrapport uit mei, met de kabinetsformatie nog in volle gang, prees de AmCham het Nederlandse belastingstelsel maar waarschuwde tevens dat ons land achter begon te lopen in het verlagen van belasting op bedrijven. Een nieuwe regering zou daarom een duidelijk signaal aan buitenlandse investeerders moeten geven. Toen kwam de aankondiging van het nieuwe kabinet-Rutte III dat het de dividendbelasting per januari 2019 zou afschaffen. Algemene consternatie.
Nu dan terug naar Pieter Omtzigt, woordvoerder van zijn partij inzake MH17 en in belastingzaken. In de algemene beschouwingen over financiën in de Tweede Kamer op 8 november werd Omtzigt door andere kamerleden belaagd nadat hij verklaard had dat hij zich tegenover de ‘interessante plannen’ van het kabinet net zo kritisch zou opstellen als kamerlid voor de regeringscoalitie als hij dat had gedaan als lid van de oppositie. Hierdoor kwam hij onder vuur te liggen van Renske Leijten van de SP met de uitdrukkelijke uitnodiging om dan ook maar de oppositie te versterken inzake de dividendbelasting. Nadat Leijten de aanval had ingezet, kwamen ook andere oppositie- woordvoerders los, allemaal tegen Omtzigt alsof hij in zijn eentje het kabinet vertegenwoordigde.
Nadat Omtzigt de kwestie van de dividendbelasting doorverwezen had naar het kabinet, kwam hij te spreken over de belastingontduiking van de ‘Paradise Papers’. Op pagina 39 van de Handelingen wijst hij op het verdrag over uitwisseling van belastinggegevens van zwartspaarders en dat Nederland daarin achterblijft (het halfjaarlijkse rapport inzake belastingontduiking is per 1 januari 2017 ten onrechte niet in het centrale register gedeponeerd). Hij zegt dan dat hij uitkijkt naar de eerstvolgende rapportage, duidelijk aangevend dat hij de regering daarop ook zal aanspreken.
Was dit de druppel die de emmer deed operlopen? Nu immers kwam NRC Handelsblad binnen enkele dagen met wat we alleen maar kunnen kwalificeren als een karaktermoord op een van onze beste, meest integere parlementariërs. Door een half jaar oude kwestie van geen enkel belang op te rakelen kwam men zo ook af van de MH17-criticus die de regering, die er duidelijk op uit is de MH17-zaak in de doofpot te stoppen, consequent het vuur na aan de schenen heeft gelegd. En in plaats van Omtzigt te verdedigen, ging fractievoorzitter Buma met zijn luchtfietserij over ‘Russische inmenging’ de paranoïde sfeer waarin de NRC zijn laffe aanval kon lanceren, nog eens opwarmen. Het gewraakte kamerlid kon intussen weinig anders dan officieel verklaren dat hij niet langer woordvoerder over MH17 zou zijn.
Maar laat niemand denken dat daarmee de kwestie begraven is! (Wordt vervolgd)
Kees van der Pijl (met dank aan Babette U.)
media en nepnieuws, MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (27) Bellingcat, hofleverancier van nepnieuws

2 november kwam The Intercept met een stuk van Avi Asher-Schapiro over de rol van beelden op sociale media bij de vervolging van oorlogsmisdaden. Daarin wordt het verwijderingsbeleid belicht dat sociale mediabedrijven hanteren voor gewelddadige video’s. Helaas raakt het webtijdschrift, opgezet door Glenn Greenwald, beroemd om zijn Snowden onthullingen, in dit geval het spoor bijster, en het is ook een verraderlijk onderwerp. Elliot Higgins, oprichter van ‘Bellingcat’ (foto) wordt hier als getuige opgevoerd; volgens The Intercept is dit ‘een in het Verenigde Koninkrijk gevestigde, gerenommeerde organisatie die zich wijdt aan het bestuderen van beelden uit conflictgebieden zoals Syrië, Oekraïne en Libië.’

 
 
Helaas is Bellingcat intussen zo vaak betrapt op het verspreiden van verzinsels dat Higgins wel de laatste zou moeten zijn om als onpartijdige arbiter erbij gehaald te worden om het kaf van het koren te scheiden.
 

YouTube, onderdeel van Google, zette eerder dit jaar een systeem van kunstmatige intelligentie in om extremistische propaganda van het internet te halen. Het resultaat was dat bijna 1000 groepen en individuen hun rapportages over de Syrische crisis kwijt waren. En dat lot trof dan ook nog eens onze ‘in het Verenigde Koninkrijk gevestigde, gerenommeerde organisatie’.

Ten aanzien van Syrië opereert Higgins als ‘Brown Moses’. In die hoedanigheid steunde hij de claims van de Amerikaanse regering dat een gasaanval in Ghouta in 2013 de verantwoordelijkheid was van het regime van Assad. De analyse van Seymour Hersh daarentegen was dat het een provocatie was om de VS zo ver te krijgen om in Syrië te interveniëren. Daarop volgde prompt de volgende dag een aanval van Higgins. Maar zijn beweringen werden weer onderuit gehaald door enkele specialisten van MIT die niet aarzelden om te verklaren dat Higgins ondanks de enorme hoeveelheid materiaal die hij had verzameld, ‘niet weet waar hij het over heeft’.

De rol van nepnieuws inzake de misdaden van vijanden is om een publiek dat daar weinig voor voelt, zo ver te krijgen dat het toch militaire avonturen gaat steunen. Dat hebben we kunnen zien bij de verzonnen aanval door Vietnamese patrouilleboten op Amerikaanse oorlogsschepen die aanleiding werd voor de luchtaanvallen op Noord-Vietnam, bij de massavernietigingswapens van Saddam Hoessein, en nog veel meer.

Op 15 juli 2014 kwam Higgins online als ‘Bellingcat’ om verslag te doen van de burgeroorlog in Oekraïne, die was uitgelokt door de (door de Amerikanen gesteunde) nationalistische staatsgreep in Kiev in februari van dat jaar. Twee dagen laten, op de 17de, werd Malaysian Airlines vlucht MH17 neergehaald, vlak bij de Russische grens. Zoals mijn te verschijnen boek over de zaak laat zien, overwogen Nederland en Australië ongeveer een week lang om een militaire operatie in oost-Oekraïne te starten, mogelijk met Amerikaanse steun.

Vanaf de eerste dag verbreidde Bellingcat de uiterst onaannemelijke claim van het ministerie van binnenlandse zaken in Kiev dat het vliegtuig neergeschoten was met een Buk luchtdoelraket afgevuurd van een lanceervoertuig dat door Rusland geleverd was aan de oost-Oekraïense rebellen (en daarna weer teruggereden). Sindsdien is Bellingcat door de mainstream media in het Westen als een serieuze nieuwsbron behandeld. Bij de start van de referendumcampagne over het EU associatieaccoord met Oekraïne begin 2016 werd op alle zenders uitgezonden dat Bellingcat zojuist ‘ontdekt had’ dat het neerhalen van MH17 geschied was op persoonlijk bevel van Poetin.

Uitgaande van Higgins’ norm voor geldig bewijs, zou het online gaan twee dagen voorafgaand aan de tragedie voldoende zijn om aan te tonen dat Bellingcat medeplichtig was aan het in elkaar zetten van een casus belli. Of was het een toevallige samenloop?

Iets anders is het om Higgins te beschrijven als ‘burgerjournalist’ of Brown Moses/Bellingcat als ‘in het Verenigde Koninkrijk gevestigde, gerenommeerde organisatie’, zoals The Intercept doet. Want ook ten aanzien van Oekraïne is Bellingcat weer betrapt op het verspreiden van leugens (Der Spiegel). De Bellingcat-agenda is de NAVO-agenda.

Higgins is immers met huid en haar verkocht aan de Atlantische veiligheidsstructuur. Hij is Non-Resident Fellow van het ‘New Information Frontiers Initiative’ van de Atlantic Council, het belangrijkste plannings- en adviesorgaan van de NAVO. In 2015 was hij co-auteur van een rapport voor de Council over de ‘Russische oorlog in Oekraïne’, dat hij ook in het Europese parlement mocht presenteren op uitnodiging van

Guy Verhofstadt, ook al een nieuwe Koude Oorlogsstrijder. Generaal Breedlove, wiens gehackte e-mails ik uitvoerig citeer in mijn boek, complimenteerde Bellingcat voor het traceren van Russische troepenbewegingen in Oekraïne. Daarnaast is Higgins Visiting Research Associate in het Centre for Science and Security Studies, onderdeel van het Department of War Studies, King’s College London.

Dus toen YouTube besloot om samen met Higgins een programma te ontwikkelen genaamd ‘Montage’ om de analyse van conflictvideos via crowdsourcing te financieren (hoewel ze eerst zijn materiaal hadden verwijderd) werkte YouTube met een vertrouwde partner. Maar goed, zoals Nafeez Ahmed heeft laten zien, zijn Google/YouTube, Facebook, en andere sociale mediabedrijven altijd in bed geweest met de Amerikaanse nationale ve
iligheidsstaat.

Higgins heeft in een tweet mijn nog te verschijnen boek een ‘monument van domheid’ genoemd. Van een man die zijn bewijs zo zorgvuldig behandelt, kan ik dat alleen maar als compliment beschouwen. Want zelfs de Duitse vertaling, die het eerst zal verschijnen, is nog niet uit en hij kan er dus geen regel van gelezen hebben.

Misschien moet The Intercept in het vervolg ook iets iets beter uitkijken wie ze het woord geven.

Kees van der Pijl

Amerikaans-Russische confrontatie, Syrië

Escalatie spanningen Rusland en VS bij strijd in Syrië

Het conflict in Syrië laat een haast oneindig scala van groepen, staten en belangen zien die zich in de strijd hebben gemengd. Er is weliswaar een ongemakkelijk soort anti-IS coalitie, maar de onderlinge belangen divergeren zodanig dat niemand weet wat het land te wachten staat als de Islamitische Staat zal zijn verslagen.

 

 

Toenemende spanningen anti-IS coalitie
Eén van de mogelijk nieuwe conflicten kwam half september al aan de oppervlakte bij de strijd rond het laatste machtsbolwerk van IS in Syrië, de olierijke regio rondom de stad Deir-ez-Zor. Het Syrische leger, onder bescherming van de Russen, naderde de stad vanuit het westen. Begin september openden de Syrische Democratische Strijdkrachten (SDS), bestaande uit een coalitie van Syrische Koerden en Arabieren gesteund door de VS, “Operation Cizire Storm”. Deze operatie bevrijdt de omgeving van Deir-ez-Zor en de Eufraat vanuit het oosten.

 

Bij de bevrijding van Raqqa, de “hoofdstad” van IS, was nog sprake van coördinerend overleg tussen Koerdische strijders en het Russische leger. De Russen toonden zich ook voorstander van een plaats voor de Koerden aan de onderhandelingstafel tijdens vredesbesprekingen. Maar de verstandhouding wijzigde toen Russische gevechtsvliegtuigen vanaf 16 september posities van de SDS nabij Deir-ez-Zor bombardeerden, waarbij al een aantal gewonden viel.

Volgens het Russische Ministerie van Defensie zouden de SDS militanten “dezelfde doelen hebben als de IS terroristen”, want “Russische inlichtingen hadden geen bewijzen opgeleverd van onderlinge confrontaties”. De opmars van de SDS zou daarmee gefaciliteerd zijn door ISIS.

SDS aanwezigheid in Deir-ez-Zor zou een springplank voor de VS zijn in een race om controle over de olievelden rond deze stad. Aannemelijk is dat de Russen daarom bereid zijn de spanningen op te voeren als een uitdrukking van een groeiende wens Assad te ondersteunen bij het consolideren van belangrijke strategische posities. Inmiddels zijn de Russen zelf direct begonnen met het bouwen van een grote militaire basis nabij Deir-ez-Zor.

De SDS reageerde koel maar uitgesproken op de Russische escalatie. “Als de Russisch-Syrische aanvallen doorgaan, zullen wij ons legitieme recht op zelfverdediging gebruiken en in natura terugslaan”, aldus verschillende zegspersonen (en deze).

Coalitie met de VS
De laatste tijd zijn de Syrisch-Turkse relaties verbeterd, mede dankzij een bemiddelende rol van Moskou. Met het Kremlin gebonden aan Assad, Turkije en Iran, bestaat voor Rojava, zoals het autonome gebied wordt genoemd, eigenlijk geen beter alternatief voor de Amerikanen. Het is natuurlijk de vraag of de Koerden en bondgenoten zich werkelijk als een willoos verlengstuk van Amerikaanse belangen laten gebruiken.

Misschien is er ook iets te zeggen ter ondersteuning van de positie dat de Koerden voornamelijk reageren vanuit pragmatische motieven. De noodzaak van zelfbehoud maakt dat de Koerden niet al te kieskeurig kunnen zijn. Stalin ontving gedurende de Tweede Wereldoorlog wapens uit de VS (net als Groot Brittannië onder gunstige lend-lease contracten), maar niemand zou hem daarom tot een Amerikaanse trekpop verklaren.

Volgens het kantoor van Rojava voor de Benelux is “Amerikaanse interventie niet hetzelfde als het zelfbeschikkingsrecht van een volk”, dat zou de VS wel geleerd moeten hebben van hun falende beleid in Vietnam, Irak en Afghanistan. “Onze soevereiniteit is ons niet gegeven. We bouwen zelf ons eigen thuisland op volgens onze eigen leerstellingen (…) Partnerschap tussen de VS en Rojava reikt net zo ver als de grenzen van de bestaande overeenkomsten.

In principe wordt het autonome gebied Rojava, dat bestaat uit 3 kantons, bestuurd op basis van een constitutie die democratisch federalisme tot peiler van de nieuwe samenleving maakt. Kernpunt is, naast een sterke nadruk op gelijkberechtiging van vrouwen en etnische groepen, de vorming van zelfbestuur door middel van directe democratie op decentraal niveau, met name in gemeenschappen, dorpen en steden. Het federatieve principe, geleend uit het anarchisme, komt tot uiting in samenwerking van onderop in federaties van dorpen en steden, respectievelijk in een federatie van kantons en op een niveau hoger ook als autonome regio binnen de soevereine Syrische staat.

Dergelijke projecten leveren op zichzelf een reden om te ondersteunen. Van belang voor het Syrische conflict is met name dat de constitutie van Rojava het regime van Assad niet uitsluit en ook geen eigen “staat” voorstelt, laat staan oproept tot “regime change”. Volgens het kantoor van Rojava in de Benelux zal “de creatie van een federatief en democratisch systeem plaatsvinden in een soeverein Syrië. Wij ondersteunen een opdeling van Syrië niet. Maar tegelijkertijd accepteren wij ook geen tendensen naar meer centralisatie.” Dat lijkt een beduidend vriendelijkere positie dan die van de Irakese Koerden, die momenteel een referendum over afsplitsing organiseren.

Het Koerdische streven zou volgens pro-Assad pro-Russische bronnen evenwel gemakkelijk inpasbaar zijn in de ¨Nieuwe Amerikaanse Orde¨, een plan voor de regio dat zou inzetten op de creatie van ¨nieuwe Israëls¨. Nu regime-change in Syrië door de Russische hulp aan Assad van tafel is, zou het voor de VS voldoende zijn illegaal een stuk Syrisch land in bezit te laten nemen door haar Koerdische satellieten, om daar zelf op verder te borduren.

Het is nogal vergezocht te denken dat de VS de Syrische Koerden en hun bondgenoten hebben gebrain
washt een project op te zetten, dat ook volgens de Washington Post “een ideologie onderschrijft die rechtstreeks conflicteert met het beleid van de Verenigde Staten”. Maar eenmaal gekozen voor een bondgenootschap met de VS wordt Rojava kennelijk gewantrouwd als een mogelijke basis voor Amerikaanse aanwezigheid in Syrië. Die aanwezigheid wordt uiteraard door partijen als Assad, Iran, Hezbollah en Rusland als uiterst onwenselijk beschouwd.

Turkse druk
In de Amerikaanse media ziet men steun aan de PYD (Syrisch Koerdische partij) liever afkalven, aangezien de hulp aan de Koerden gelijk zou staan aan risico voor de coalitie met Turkije vanwege de invloed die de PKK in Rojava zou uitoefenen. Bovendien wordt, net als in de pro-Assad media, met groot wantrouwen gekeken naar het experiment in Rojava, dat weinig meer zou zijn dan een doorsnee “communistische éénpartijstaat met autoritaire tendensen”.

De Turken, die het Koerdisch nationalisme als veel groter gevaar zien dan salafistische rebellen of IS, proberen op deze gedachtegang in te spelen. President Erdogan ging afgelopen mei in hoogst eigen persoon in Washington op bezoek om te pleiten voor inperking van het Koerdische gevaar (en liet zijn lijfwachten nog wat protestanten in elkaar slaan om zijn punt te verhelderen).

Amerikaanse officials bleken enigszins responsief. “We hebben de YPG (Koerdische deel van SDS) niets beloofd”, zei een senior official daags na het Turkse bezoek. “We steunen de YPG omdat zij de enige troepenmacht op de grond zijn die op korte termijn gereed zijn in actie te komen. Dat is waar het stopt.”

De speciale relatie tussen NAVO land Turkije en de VS zorgt ervoor dat de VS bij diepere contacten met Rojava zal bedingen dat de regio zich conformeert in het belang van beperking van Turkse vervolging. Hoewel het momenteel een groot voordeel is voor de troepen van de SDS dat gevaar voor aanvallen uit het noorden en westen tijdelijk is geweken, is het de vraag of men op lange termijn bereid zal zijn het sociale experiment te verwateren en steun aan de PKK op te zeggen om aan Amerikaanse (of Russische) eisen te voldoen. Een andere vraag is of zij die keuze überhaupt hebben.

Toekomst voor Rojava?
Terechte kritiek op de coalitie met de Amerikanen is dat de milities uit Rojava zich nu mogelijk onder Amerikaanse invloed op strijdtonelen begeven waar geen Koerden wonen en te verdedigen zijn, zoals Deir-ez-Zor. Mogelijk zetten de Koerden in op vergaren van zoveel mogelijk wisselgeld voor een sterke positie aan de onderhandelingstafel. Een andere mogelijkheid is dat hun risicovolle opmars een tegenprestatie voor Amerikaanse steun betekent. Voor de oorlog tegen IS is het uiteraard een goede zaak dat Raqqa wordt veroverd, maar verdere militaire bemoeienissen met niet-Koerdische gebieden leveren ook gevaren op, zoals de Russische escalatie aantoont.

Met de VS als weinig vertrouwenwekkende bondgenoot en de vele vijanden die het Koerdische democratische federalisme kent, ziet de positie van Rojava er niet rooskleurig uit. De Koerden zullen met Rusland in het reine moeten komen, al geeft dat het Kremlin de nodige uitdagingen. Assad heeft, door de nakende winst op IS, aan zelfvertrouwen gewonnen en heeft ook verplichtingen naar landen als Iran en Turkije, die Koerdisch streven naar autonomie en Amerikaanse aanwezigheid zoveel mogelijk wensen in te perken.

Om een groot conflict tussen Rusland en de VS te voorkomen, zullen de aspiraties van Rojava zonder meer op het hakblok van geopolitieke belangen worden geofferd. De verwachting is dat mogelijk een zekere autonomie kan worden gehandhaafd, maar dat de prijs uiteindelijk misschien wel te hoog blijkt te zijn om de ontluikende progressieve krachten van de sociale revolutie te beschermen.

Hector Reban

politiestaat, WIV-referendum

Sleepnetwet als opstap naar een postmoderne politiestaat

De Sleepnetwet werd in juli jongstleden, in de nacht voor het reces, bij open stemming aangenomen in de Eerste Kamer. Dankzij de oplettendheid van verschillende groepen is een campagne gestart om een raadgevend referendum af te dwingen.

Nu de eerste 10.000 handtekeningen binnen zijn gaat het om de 300.000 die er op 12 oktober moeten zijn om het referendum ook echt te houden. Dat zal niet vanzelf gaan, want de mensen zijn sceptisch over referenda, na twee maal bedrogen te zijn. Daarnaast is men òfwel niet op de de hoogte van waar het over gaat, òfwel onverschillig, onder het motto, ‘we worden toch wel afgeluisterd.’ Maar als eenmaal een sterke staat en een permanente noodtoestand zijn gevestigd, zullen ze niet meer worden afgeschaft. We hebben dus een éénmalige kans om deze overval op de democratie ongedaan te maken. 
 
 
De Sleepnetwet is onderdeel van een internationale ‘veiligheidsstructuur’ die vanuit de Verenigde Staten aan de EU is opgelegd. Toen PvdA-minister Plasterk indertijd werd betrapt op het voorliegen van de kamer inzake het doorgeven van de afluistergegevens aan de Amerikaanse inlichtingendienst NSA, werd al duidelijk dat het surveilleren van de bevolking niet een op zichzelf staande Nederlandse politiek is. Het past in een vanuit de VS geregisseerde uitbreiding van een Atlantische politiestaat.
 
In 1991 kwam aan het licht dat de Amerikaanse FBI al jaren aandrong op een Europese afluisterstructuur die in de nationale wetgevingen moest worden opgenomen onder de noemer van terrorismebestrijding. In 1998 rapporteerde het Europese Parlement dat dit afluisteren ten behoeve van de Amerikaanse inlichtingendiensten (het ‘Echelon’-programma) al veel te ver was gegaan. Maar na de aanslagen in New York van 9/11 verstomde deze kritiek en het EP heeft bovendien niets te vertellen.


De Atlantische ‘veiligheidsstructuur’ is sindsdien voortdurend uitgebreid en het is aan nationale regeringen in Europa om dit permanent te maken. In een artikel in Monthly Review van januari 2017 spreekt de Belgische socioloog Jean-Claude Paye in dit verband van ‘de politiestaat als postmoderne vorm van de nationale staat’, kortweg: de postmoderne politiestaat.

Al tijdens de Koude Oorlog bediende de NAVO zich van een ondergrondse terreurorganisatie om politiek te interveniëren; het bestaan daarvan kwam in 1991 in Italië aan het licht als ‘Gladio’. Ook in Nederland was er een tak van dit leger (hoofd was de latere PvdA-minister van buitenlandse zaken Max van der Stoel). In Italië, België, Griekenland en Turkije weet men dat ook toen al ‘crisis-management’ onderdeel van de NAVO-taken was.

Voor de Franse president Charles de Gaulle was dit in 1966 onder meer aanleiding om uit de militaire organisatie van de NAVO te stappen. Zelf was De Gaulle in 1958 aan de macht gekomen onder de noodtoestand krachtens artikel 16 van de grondwet, afgekondigd toen de generaals van het leger in Algerije een staatsgreep wilden plegen. Een dramatisch moment in de Franse geschiedenis, waarbij de recente aanslagen, hoe ernstig ook, in het niet vallen.

Pas onder Chirac, in 1999, keerde Parijs terug in het NAVO-gelid al bleven de gaullistische reflexen levend, m.n. in de NAVO-luchtoorlog over Kosovo. Onder zijn opvolger Sarkozy ging Frankrijk enthousiast deelnemen aan NAVO-operaties zoals in Libië in 2011, waarvan de gevolgen inmiddels duidelijk zijn. Daarnaast reorganiseerde Sarkozy de inlichtingendiensten om ze beter in te passen in de Atlantische ‘veiligheidsstructuur’. Ook de inlichtingenbanden met Israël, dat aan de wieg van de ‘Oorlog tegen de Terreur’ stond, werden aangehaald.

In de VS werd de noodtoestand ingesteld na de aanslagen van 9/11 en door Bush Jr, Obama, en nu ook door Trump, steeds verlengd. Onder de noodtoestand zijn allerlei grondwettelijke rechten opgeheven en dat blijven ze dus.

Na de aanslagen op Charlie Hebdo en Bataclan in 2015 werd ook in Frankrijk de noodtoestand ingevoerd. Hollande verlengde haar na de aanslag in Nice op 14 juli 2016—twee weken voordat ze automatisch zou zijn opgeheven. Hollande wilde nog een stap verder gaan, want de noodtoestand is altijd tijdelijk en niet toereikend voor de Oorlog tegen de Terreur, die zoals het zich laat aanzien, blijvend is. Zijn plannen om de noodtoestand in de grondwet een permanent karakter te geven, moest hij echter voorlopig intrekken.

Toch gaat de ontwikkeling naar een postmoderne politiestaat door. Ondanks sussende woorden van regeringen en economen, leven we immers in een permanente diepe crisis, waarin de regeringen hun bevolkingen niet meer vertrouwen en de Atlantische heersende klasse de regeringen niet meer. Vandaar, of er nu sprake is van ‘terrorisme’ of niet, de voortgaande inspanningen om de politiestaat vaste vorm te geven. Daarmee is de grens tussen een oorlogstoestand en de dagelijkse politiek vervaagd: in diverse Europese landen zijn gewapende militairen inmiddels onderdeel van het straatbeeld, en er wordt aan gewerkt om ook buitenlandse NAVO-militairen die patrouilles te laten uitvoeren.

De Sleepnetwet is een onderdeel van deze uitbouw van de politiestaat. Het is een overval op de democratie die bij ons nog maar één keer in stemming zal komen.

Bij een referendum.

Kees van der Pijl

lezingen/bijeenkomsten, MH17

Debatcafé MH17-onderzoek

In de eerste aflevering van het Haarlemse Debatcafé van dit seizoen vertelt Kees van der Pijl over zijn zienswijze op het onderzoek naar de ramp met de MH17. De avond begint op dinsdag 19 september om 20.00 uur en vindt plaats in De Pletterij, Lange Herenvest 122, 2011 BX Haarlem (15 minuten lopen vanaf het station.
foto van eerdere bijeenkomst met Kees van der Pijl in de Pletterij
Wat was de invloed van de geopolitiek op de wijze waarop met het onderzoek naar de MH-17 ramp is omgegaan?

Kees van der Pijl, politiek wetenschapper, werkzaam geweest aan de Universiteit van Sussex geeft daarover een inkijk in zijn boek, dat binnenkort verschijnt.. Hij neemt geen stelling hoe en door wie het vliegtuig is neergehaald. Het boek begint aan de andere kant, met het oprukken van NAVO en EU naar het oosten na de instorting van het Sovjetblok.

Een kleine toelichting: Ten tijde van de ramp was een bijzonder spannende geopolitieke situatie ontstaan. Oekraïne was het volgende land om in de westerse invloedssfeer te worden gebracht maar voor de Russen was de maat vol. De huidige oorlogssituatie daar is eigenlijk een proxy oorlog tussen Amerikaanse en Russische belangen om invloed.

Tegelijkertijd groeide de Russische invloed juist door samenwerking in BRICS (Brazilië, Rusland, India, China en Zuid-Afrika) verband met onder meer China. Op de dag voor de crash tekenden de BRICS leiders in Brazilië het handvest van een alternatief voor IMF en Wereldbank, en sprak Poetin met Merkel af om een integrale regeling voor Oekraïne uit te werken. De USA eiste sancties tegen Rusland, maar de EU deed niet mee.

Een dag later werd MH17 neergehaald en Poetin kreeg direct de schuld. Brussel ging om. Een nieuwe koude oorlog was een feit.Bij het zoeken naar de schuldigen mocht Oekraïne, zelf verdachte, aan het onderzoek meedoen, zelf alle gegevens leveren en kreeg ook nog vetorecht inzake de uitkomsten van het onderzoek. Russische radarbeelden werden niet gebruikt en de Amerikanen hielden ze geheim. De uitkomst was volgens Van der Pijl dan ook voorspelbaar: het is de schuld van Rusland.

De ramp met vlucht MH17 in Oost-Oekraïne, nu ruim drie jaar geleden, is door de officiële onderzoekscommissies geheel opgehelderd.Het vliegtuig zou met een Buk-raket, aangevoerd vanuit Rusland en daar weer teruggebracht, zijn neergehaald door rebellen in de Donbass. Op de achtergrond de figuur van Poetin.Kees van der Pijl geeft een inkijk in zijn boek, dat in oktober eerst in Duitse vertaling, begin 2018 in het Engelse origineel en daarna in het Portuguees in Brazilië zal uitkomen. Hij neemt geen stelling hoe en door wie het vliegtuig is neergehaald. Het boek begint aan de andere kant, met het oprukken van NAVO en EU naar het oosten na de instorting van het Sovjetblok. In 2014 leidde dat tot een pro-Westerse staatsgreep in Kiev, geregisseerd door het Amerikaanse State Department.

Tegen de nieuwe ultra-nationalistische machthebbers kwamen de Russische delen van Oekraïne die in 1922 resp. 1954 bij de Oekraïense Sovjetrepubliek waren gevoegd in verzet.Dit gebeurde tegen de achtergrond van een heftige geopolitieke strijd, die in Europa werd uitgevochten tussen de USA en Rusland. De USA acht het van cruciaal eigenbelang om de rol van Rusland in de wereld, en zeker in Europa, zo klein mogelijk te houden. Die was in 2014 juist groeiende, niet alleen in Oekraïne, maar in de hele wereld, o.a. door BRICS-samenwerking met China. Ook de sterk groeiende handel met de EU (zoals de levering van heel veel gas) versterkte de Russische positie.

Op 16 juli 2014 tekenden de BRICS-leiders in Brazilië het handvest van een alternatief voor IMF en Wereldbank, en sprak Poetin met Merkel, om een integrale regeling voor Oekraïne uit te werken. Diezelfde dag kondigden de VS sancties tussen Rusland af, met energie als belangrijk onderdeel. De EU wilde deze sancties echter niet volgen. De volgende dag werd MH17 neergehaald. Brussel zwichtte en de onderhandelingen met Merkel werden afgebroken.In dit geopolitieke spanningsveld vond het MH17-onderzoek plaats, waarbij Kiev een veto-recht heeft bedongen inzake de uitkomsten van het onderzoek en zelf alle gegevens, zoals telefoontaps, mocht aanleveren. Zonder Amerikaanse of Oekraïense radar- of satellietbeelden.
MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (26) De EU en de sancties na het neerhalen

In reactie op mijn laatste blog over het voorstel van een Nederlandse generaal om afwijkende meningen op Internet, in het bijzonder inzake MH17, tot zwijgen te brengen, heb ik een aantal commentaren ontvangen inzake de claim dat de EU zich pas voegde naar de Amerikaanse sancties van 16 juli 2014 NA het neerhalen. 
Want het was toch zo dat ook de Europese Raad (het orgaan van de regeringsleiders) bij elkaar kwam in een speciale ziting, eveneens op de 16de, om sancties te bespreken?
Dit is het waard om in detail te bezien, aangezien ik in mijn te verschijnen boek volhou dat het pas het neerhalen van MH17 was waardoor de EU werd overgehaald om het Amerikaanse initiatief te volgen.

 
 

Op 17 juli rapporteerde de BBC dat ‘De VS en de EU de sancties tegen Rusland hebben aangescherpt vanwege de beweerde steun van dat land voor de separatisten die vechten in Oekraïne’. President Poetin, die nog in Brazilië was, gaf als commentaar op deze sancties dat ze ‘de Amerikaans-Russische betrekkingen op een “doodlopend spoor” zouden leiden. Over de EU zegt het BBC-rapport dat ‘zij eind juli details van de sancties zou geven’. Dat was inderdaad het voornemen. Brussels was niet overtuigd, er stond te veel op het spel.
De Europese Raad kwam op 16 juli bij elkaar, de dag voor het neerhalen. Het communiqué was uitgebreid, met veel verwijzingen naar Russische misdaden, maar het benadrukte ook ‘de vastbeslotenheid van de Europese Unie om driehoeksonderhandelingen door te zetten over de voorwaarden van de gastoevoer van de Russische Federatie naar Oekraïne en prijst de inspanningen van de Commissie in dat opzicht. Het vinden van een spoedige overeenstemming hierover is belangrijk voor de stabilisatie van de Oekraïense economie en voor het veilig stellen van de verzekerde aanvoer en doorvoer van aardgas door Oekraïne.’

Op 17 juli gaf de Raadspresident Herman van Rompuy een verklaring uit die samenvatte dat er in feite te weinig overeenstemming was om verdere stappen te nemen.

´We habben een goede bijeenkomst gehad, een beetje korter misschien dan sommigen hadden verwacht. Dat is een beetje jammer maar niet dramatisch, helemaal niet dramatisch. In de afgelopen weken heb ik uitgebreide besprekingen gevoerd, zowel via de telefoon als in levenden lijve, met alle leden van de Europese Raad. Mijn conclusie was dat we nog niet op het punt zijn waar we een eensgezinge oplossing voor een volledig pakket van afspraken kunnen bereiken. We gaan door met overleg. De Europese Raad zal beslissingen inzake het hele pakket nemen op onze volgende zitting, 30 augustus.’


Interessant genoeg kwam de Europese Raad zelfs op 18 juli nog met een verklaring die niet verder ging datn ‘Zoals overeengekomen door de Europese Raad op 16 juli, heeft de Raad vandaag de juridische basis voor Europese beperkende maatregelen verbreed met het oog op de situatie in Oekraïne.’ Dit was met andere woorden slechts een uitvoeringbesluit dat herhaalde wat in principe al overeengekomen was op de 16de. De verklaring herhaalde inderdaad dat ‘de Raad gehouden is om een eerste lijst [getroffen] instellingen aan te nemen, inclusief die uit de Russische Federatie, eind juli.’

Pas op 22 juli kwam de Europese Raad met een verklaring die MH17 noemde, ‘Raad gaat over tot actie na het neerhalen van vlucht MH17.’ Deze verklaring, die net als de andere is opgenomen in ‘Timeline – EU restrictive measures in response to the crisis in Ukraine’, betuigt medeleven en komt met een aantal gerelateerde eisen zoals toegang tot de rampplek (dit was in feite geen punt omdat zelfs vertegenwoordigers van Kiev toestemming hadden om daar te verschijnen, zij het zonder wapens; premier Najib Razak van Maleisië verscheen daar nota bene incognito en nam de zwarte dozen van de opstandelingen van de Donbass in ontvangst, dezelfden die onze Frans Timmermans in de VN ‘geboefte’ noemde).

Inzake sancties verklaarde de Raad (in feitde de ministers van buitenlandse zaken, niet de regeringsleiders): ‘De Raad vroeg voor en versnelling van de voorbereiding van de maatregelen die op de speciale zitting van de Europese Raad op 16 juli waren overeengekomen. Een lijst van instellingen en personen die onder de verscherpte criteria vallen die op 18 juli door de Raad zijn aangenomen.’ Op 24 juli moesten de voorstellen voor actie worden voorgelegd, ‘inclusief betreffende toegang tot kapitaalmarkten, defensie, goederen met dubbele bestemming, en gevoelige technologieën inclusief voor de energiesector.’

Dat was dus het effect van het neerhalen van MH17. Eerst aarzeling en vooruitschuiven, en dan, na de ramp, een ommezwaai naar het volgen van de Amerikaanse sancties van 16 juli.

Ik denk niet dat het duidelijker kan worden gemaakt.

Kees van der Pijl (met dank aan Hector Reban)

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (25) De overheid, de media en de generaal

Generaal Wilfred Rietdijk, adviseur van het ministerie van defensie, heeft afgelopen week in een interview voorgesteld dat de overheid en de ‘belangrijke media’ gaan samenwerken om ervoor te zorgen dat nepnieuws de mensen niet meer of minder makkelijk bereikt. De generaal noemt MH17 een voorbeeld van disinformatie waarmee ‘Moskou’ Nederlandse burgers zou manipuleren. 

 
 
De eerste reactie zou eigenlijk moeten zijn dat de samenwerking tussen overheid en media al loopt als een trein, want de informatie over zaken zoals MH17 is volledig gelijkgeschakeld. 

Met de sleepnetwet die het mogelijk moet maken dat we niet alleen worden afgeluisterd maar dat de politie al meekijkt als we de laptop aanzetten, kan alternatieve informatie in een vroeg stadium worden opgespoord, dus waar maken we ons nog zorgen over?

 

Dat ik over MH17 redelijk ben ingelicht, is niet dankzij de ‘belangrijke media’ en al helemaal niet dankzij de Nederlandse overheid. Integendeel, zonder de aanvoer van alternatieve informatie zou ik nog altijd moeten aannemen dat het vliegtuig is neergehaald door pro-Russische rebellen met een door Rusland aangeleverde Buk luchtdoelraket.

Natuurlijk is op het internet ook royale aanvoer van nepnieuws, maar uit andere, plausibele verklaringen en het aangedragen bewijsmateriaal is tot op zeer grote hoogte een veel realistischer beeld te reconstrueren dan het officiële standpunt.

‘MH17 heeft Oekraïne gered’, verklaarde Porosjenko ruim een week geleden. Dat klopt. Tenminste, als we voor ‘Oekraïne’ lezen, de ultra-nationalisten die in februari 2014 in Kiev met steun van de NAVO een gewapende staatsgreep pleegden, en we nemen in aanmerking wat er op de datum 17 juli van dat jaar op het spel stond. Dan heeft de president-oligarch die in mei gekozen werd om het coup-regime een vernis van legitimiteit te verlenen (en die alleen al in 2015 zijn vermogen verzevenvoudigde), echt gelijk.

Want op 16 juli hadden president Poetin en kanselier Merkel een principeakkoord bereikt voor een integrale regeling van de crisis in Oekraïne, die een eind aan de burgeroorlog zou hebben gemaakt, de aansluiting van de Krim bij de Russische federatie zou hebben erkend, en Oekraïne zou hebben verplicht af te zien van het najagen van het NAVO-lidmaatschap in ruil voor een Russisch akkoord voor Kievs associatie met de EU. Daarbij zegde Rusland een grootschalig herstelprogramma voor de Oekraïense economie toe dat o.a. de leverantie van goedkoop gas zou omvatten, een paragraaf die Dmytro Firtasj voor zijn rekening nam, de oligarch die meestal als de vertegenwoordiger van Gazprom in Oekraïne wordt beschouwd.

Poetin en Merkel spraken elkaar in Brazilië, waar de Russische president en de overige staatshoofden van het BRICS-blok hun handtekening zetten onder het handvest van een BRICS-bank, die als alternatief voor IMF en Wereldbank moest gaan functioneren (iets waar nog weinig van is terechtgekomen, maar dat wist men toen niet); Merkel was in het land vanwege de eindronde van het wereldkampioenschap voetbal.

Op 16 juli vaardigde de VS prompt een nieuwe ronde sancties tegen Rusland af, die de al eerder ingestelde strafmaatregelen, die de gasleveranties aan Europa moesten bemoeilijken, en die in het bijzonder bedoeld waren om de geplande South Stream-pijplijn door de Zwarte Zee te blokkeren.

Deze sancties waren voor de landen van de EU bijzonder schadelijk omdat de handel tussen de EU en Rusland tien maal zo groot is als tussen de VS en Rusland. Ook zijn veel landen afhankelijk van Russisch gas, vooral Italië en Duitsland. Ook in dat licht dus geen wonder dat Merkel er veel aan gelegen was om met Rusland een akkoord over Oekraïne te sluiten.

Die nacht, van 16 op 17 juli, was er intensief telefoonverkeer tussen de Amerikaanse vice-president Biden, Merkel en Porosjenko, en ook belde Merkel direct met Obama. In de loop van de 17de, zo weten we van een alternatieve (regeringsgezinde) bron uit Oekraïne, was er groeiend ongeduld in Kiev inzake de instemming van de EU-regeringsleiders met de Amerikaanse sancties, en het kan niet anders of er was ook grote onrust over de Poetin-Merkel ‘Land for gas’-overeenkomst met haar erkenning van de afscheiding van de Krim.

Later die dag vloog Poetin terug naar Moskou. Hij passeerde Warschau een half uur nadat MH17 over die stad was gevlogen, maar daarna was de Maleisische Boeing naar het zuiden afgebogen, om uiteindelijk, eind van de middag lokale tijd, te worden neergehaald vlakbij de Russische grens in Oost-Oekraïne.

De Nederlandse regeringsinstanties (inclusief de officiële onderzoekscommissies) en de ‘belangrijke media’ weten wie dat gedaan heeft. Maar volgens meer geloofwaardige deskundigen, die via alternatieve media opereren omdat ze door de ‘belangrijke media’ genegeerd worden, dus Max van der Werff, Hector Reban, en anderen, is dat niet zeker en dankzij het feit dat Generaal Rietdijks voorstellen nog maar een proefballonnetje zijn, kunnen we de kwaliteit van beide informatiekanalen in alle vrijheid vergelijken.

Dan is het niet moeilijk om vast te stellen dat Van der Werff, Reban c.s. de beste papieren hebben.

Volgens Mark Leonard, oprichter en directeur van de Europese Raad voor Internationale Betrekkingen, zou het zonder MH17 bijzonder moeilijk zijn geweest, voldoende steun voor de nieuwe sancties tegen Rusland te vinden; volgens Porosjenko is Oekraïne zoals al aangehaald, door het neerhalen van het vliegtuig ‘gered’, want het overleg tussen Poetin en Merkel werd prompt afgebroken.

Wie het vliegtuig heeft neergehaald weet ik niet, maar over wat en wie er door de tragedie ‘gered’ werden, kan weinig twijfel bestaan. Als we daarbij ook meenemen dat Oekraïne zowel inzake het veiligheids- als het strafrechtelijk onderzoek de garantie eiste en kreeg dat niets naar buiten zou komen dat Kiev niet van te voren heeft goedgekeurd, dan komen we heel dichtbij een antwoord op de schuldvraag.

Danken we die alternatieve informatie nu aan Moskou, dat erop uit zou zijn ons te manipuleren? Geen sprake van. In de propagandaoorlog over MH17 tussen het Westen en Rusland blijkt dat het Kremlin niet eens in staat is zelf een samenhangend verhaal op te stellen, laat staan dat het de publieke opinie hier ka
n beïnvloeden. Dat ik mijn boek over MH17 en de nieuwe Koude Oorlog, dat binnenkort in Duitse vertaling zal verschijnen bij PapyRossa in Keulen, daarna in het Engelse origineel bij Manchester University Press, en vervolgens in Portugese vertaling bij Fino Traço in Belo Horizonte (Brazilië), heb kunnen schrijven, is hoofdzakelijk te danken aan alternatieve bronnen, niet aan ‘Moskou’ en zeker niet de Nederlandse regering en/of de ‘belangrijke media’.

Die blijven immers hardnekkig de meest onwaarschijnlijke scenario’s herhalen en het is dus broodnodig dat de informatievoorziening niet beperkt blijft tot deze hofleveranciers van nepnieuws.

Want dát is het grote probleem met de voorstellen, en de voorstelling van zaken door Generaal Rietdijk: het klopt gewoon niet.

Net zo min als Russiagate in Washington, de ‘Revolutie van de Waardigheid’ in Kiev , en nog veel meer sprookjes van Moeder de Gans die niettemin dagelijks worden herhaald.

Kees van der Pijl

NAVO

Op oorlogspad (8) Demissionaire regering actief in NAVO-oorlogsvoorbereiding

De regeringscoalitie van VVD en PvdA mag dan bij de laatste verkiezingen gedecimeerd zijn, minister Hennis van defensie blijft onverminderd strijdbaar.  Ze heeft zichzelf tot spreekbuis gemaakt van de Amerikaanse plannen om de NAVO in Europa om te schakelen naar een aanvalsstrategie. Het tijdschrift Foreign Affairs schreef al begin juni dat de NAVO het recht moet krijgen zonder formaliteiten Europese grenzen over te steken (in oorlogstijd is de nationale soevereiniteit natuurlijk opgeheven, maar nu moeten militaire verplaatsingen nog worden aangekondigd). Een militair ‘Schengen’. 23 dagen later kreeg minister Hennis datzelfde idee! En laat er nu enthousiast op ‘haar idee’ gereageerd worden!

 
 
Het zou allemaal een beetje zielig zijn als we het niet hadden over een overduidelijke opbouw naar een groot militair conflict in de Baltische staten. Met het demissionaire kabinet Rutte als stemmingmaker. Op oorlogspad dus. 
 


Bijna dertig grootschalige NAVO-oefeningen in Europa dit jaar, de opbouw van vier NAVO gevechtsgroepen in de Baltische staten, en nog een aantal specifieke infrastructurele voorzieningen geven blijk van de omschakeling naar een offensieve strategie. Nog in juli werd in Bulgarije, Hongarije en Roemenië de grote oefening Saber Guardian gehouden onder Amerikaanse leiding, waaraan 25 000 troepen uit 24 landen deelnamen. Daarnaast zijn er 4500 NAVO-troepen gelegerd in de Baltische staten (op rotatiebasis). Eenheden van het Amerikaans 2nd Cavalry Regiment liggen op 150 kilometer van de Russische exclave Kaliningrad, een overblijfsel van de USSR ingeklemd tussen Polen en Litouwen.

Zoals altijd spelen hier militaire en economische, vooral energiebelangen door elkaar heen. Vorig jaar besloot de EU al een pijplijn tussen Finland en Estland aan te leggen, en op 3 augustus jl. Is Polen akkoord gegaan met de Baltic Pipeline die vanaf 2020 gas van Noorwegen via Denemarken naar Polen gaat pompen. Vandaar gaat weer een pijplijn naar Litouwen en Slowakije, allebei belangrijke Gazprom-klanten.

Kaliningrad speelt in die context de rol die de Russische marinehaven Sebastopol op de Krim speelt, namelijk een strategisch punt van waaruit een hele regio militair kan worden gedomineerd. Er zal de NAVO veel aan gelegen zijn om een eind te maken aan de Russische ‘bezetting’ (het is het voormalige Oost-Pruisen, in 1944 door het Rode Leger op de nazi’s veroverd).

Vandaar dat de verwachting van de commandant van de Amerikaanse troepen in Europa, Hodges, dat Duitsland bij een crisis zijn spoorwegnet aan de NAVO ter beschikking zal stellen, niet ongegrond is.

‘De Russische dreiging’ moet bij dit alles dienen om aarzelingen in de publieke opinie en zelfs onder politici te overwinnen.

Dat er spanningen in de Baltische staten zijn, zal niemand betwisten. In Estland en Letland is 20 tot 25 procent van de bevolking Russisch, vooral in de steden: de helft van de Letse hoofdstad Riga is Russisch. In Litouwen wonen iets minder dan 10 procent Russen. Deze Russen worden op alle manieren in hun burgerrechten beperkt door de nationalisten die nu aan de macht zijn. Vaak met een achtergrond als ballingen in Noord-Amerika in de Koude Oorlog. T. H. Ilves, president van Estland van 2006 tot vorig jaar, groeide op in New Jersey en werkte in de VS voor het propagandakanaal Radio Free Europe; de voormalige Litouwse president V. Adamkus was eveneens 30 jaar lang Amerikaanse staatsburger en werkte hoofdzakelijk als officier voor de militaire inlichtingendienst. De Letse president, Vaira Vike-Freiberga, groeide op in Canada. Allemaal zijn ze na de instorting van de Sovjet-Unie spoorslags naar hun thuislanden teruggereisd om daar leiding te geven aan de anti-Russische krachten, met de Atlantische connectie hoog in het vaandel.

Anti-Russische wetten die in Oekraïne tot burgeroorlog leidden, provocerende parades van SS-veteranen en niet in de laatste plaats, NAVO-activiteit tot op enkele honderden meters van de Russische grens, het kan allemaal tot onrust leiden. Maar de NAVO is paraat. Minister Hennis herhaalt de Amerikaanse wensen als zijnde haar ‘idee’ (enthousiast ontvangen).

Een demissionair kabinet mag alleen lopende zaken behandelen, de minder belangrijke dus. Zoals een oorlog in Europa, de laatste naar we mogen aannemen… ?

Kees van der Pijl

Nederlandse politiek

Hoe maak je van sociaalliberalen nog vredesduiven?

Met een “Maduro’s schijnverkiezing is een nieuwe stap naar dictatuur”, opende VS ambassadeur bij de VN Nikki Haley vorige week na verkiezingen voor een constitutionele vergadering een nieuwe ronde beschuldigingen aan het adres van de Venezolaanse regering [1]. Wanneer een hoge Amerikaanse functionaris spierballen toont, is het doorgaans niet lang wachten op een even harde opstelling vanuit de burelen van de trouwste volgers. Sjoerd Sjoerdsma (D66) vond kennelijk dat de Nederlandse regering te lang wachtte en spoorde hen aan wat harder achter de Amerikanen aan te lopen [2].



Opvallend aan zijn Kamervragen is het Orwelliaanse lexicon. Woordkeus en “framing” zijn sterk bepaald door de manier waarop de VS de zaak voorstelt, namelijk als een situatie waarin verkiezingen als iets dictatoriaals wordt gezien en pogingen een coup met behulp van gewelddadige straat protesten af te dwingen als iets van grootste democratische puurheid.


In feite was dit een verkiezing van afgevaardigden waarvoor elke burger (en vertegenwoordigers van diverse sociale groepen waaronder ondernemers) zich verkiesbaar mocht stellen. Een eventueel voorstel voor een nieuwe constitutie zal vervolgens via een bindend referendum aan de bevolking worden voorgelegd. In Nederland kunnen we alleen maar dromen over zoveel directe democratie. Sjoerdsma – lid van een partij die ooit voor meer democratie was – ziet kennelijk een probleem met de legitimiteit van dergelijke burgerinvloed (vraag 2).

Het afkondigen van deze verkiezingen was legaal, tenminste voor wie de democratisch geratificeerde constitutie uit 1999 volgt [3]. Brede steun onder de bevolking was er ook. Volgens peilbureau Hinterlaces vond vooraf 79% van de bevolking dat een ieder die zou willen, ook vrij zou moeten kunnen stemmen voor deze verkiezingen [4]. Maduro herschrijft de grondwet dan ook niet zelf, Maduro krijgt geen extra uitvoerende macht, Maduro kan bij de presidentsverkiezingen die voor 2018 op de rol staan – waarop de oppositie kennelijk niet wil wachten – gewoon weggestemd worden.

Belangrijk voor de chavistas is de constitutionele erkenning voor de verschillende “missies” (sociale programma’s van de overheid), waarschijnlijk uit voorzorg voor als de president een grote nederlaag lijdt bij de komende presidentsverkiezingen. Het parlement, gecontroleerd door de oppositie, is niet de institutie die dit voor elkaar kan krijgen, omdat de oppositie elke vorm van samenwerking of onderhandeling stelselmatig afwijst. Het parlement wordt dus inderdaad omzeild, namelijk door rechtstreeks naar de burger te gaan, voor tegenstanders van directe democratie altijd een gruwel.

Naast delegitimering van de regerende partij door hen voor dictators uit te maken, geeft creëren van een sfeer van crisis beoogd publiek al snel het gevoel dat ingegrepen moet worden. Sjoerdsma praat over geweld, vluchtelingen en gevaar voor de Antillen (vragen 1, 3, 8 en 11), maar ziet daarbij geen enkele rol weggelegd voor de destructieve wijze waarop de oppositie zich gedraagt. Zelfs geruchten over honger – en dus de noodzaak voor humanitair ingrijpen als de regering “hulp blijft weigeren” – worden gebruikt om naar een zekere oplossing toe te werken (vraag 9).

Het merendeel van de doden die tijdens de onlusten door bekende oorzaak zijn gevallen, is te wijten aan het geweld van de extremistische delen van de oppositie [5]. Ook zijn 6 politieagenten vermoord, worden vermeende chavistas in brand gestoken en zijn ziekenhuizen overvallen. Op 6 Augustus werd een aanslag op een legerbasis uitgevoerd. Er is zelfs met een gekaapte legerhelikopter met raketten geschoten op het Hooggerechtshof, een institutie die kennelijk geen bescherming verdient.

Sjoerdsma schetst evenwel in zijn Kamervragen een beeld van overmatig politiegeweld van een dictatoriale staat tegen vreedzame ongewapende burgers in plaats van een keiharde oorlog van door VS gesteunde oligarchen en extremistische krachten tegen de regering in een historische herhaling van zetten.

Verslechteren van de toestand heeft zonder meer te maken met de polariserende werking die van de houding van de VS uitgaat en de steun aan een kongsi van neoliberale/neofascistische belangengroepen die sterk doet denken aan de coalitie achter het Pinochet liberalisme van de Chicago School. Rex Tillerson dreigde al openlijk [6]. Als jullie model ons niet bevalt en onze belangen niet dient, grijpen we in. Iemand nog een vraag over legitimiteit?

In Honduras werd de eerstvolgende verkiezing na de coup van 2009 gehouden met alleen maar VS-vriendelijke conservatieve partijen. In Brazilië is de “approval rate” van Temer [7] slechts 4% (Maduro heeft nog steeds meer dan 20%). In Colombia is het BBP per hoofd in 2014/2015 afgenomen van 7.918 $ naar 6.056 $ (bron: Unctad). Het aantal mensen onder de extreme armoedelijn in Mexico is rond de 50% (in Venezuela 33%; was 50% toen Chávez aantrad). Het geweldniveau in Venezuela ligt hoog, maar in Mexico, Colombia en Honduras (hoogste moordcijfer ter wereld) ook. Als journalist heb je in Mexico en Colombia 100 tot 1000 keer meer kans door geweld om te komen.

De mensen in Venezuela hebben legitieme zorgen, maar dat hebben ze in Brazilië, Mexico, Honduras en Colombia ook en toch worden die landen niet met regime change bedreigd. Iedereen weet het en ziet het, behalve de centristen en sociaalliberalen in het westen. Het is, in de termen van Empire, “het hulpbronnen nationalisme”, dat moet verdwijnen. [8]

Haley uitte in bovengenoemde tweet met haar “we zullen geen illegitieme regering accepteren” ook een verhuld dreigement. Natuurlijk accepteert zij Mexico, Honduras en Colombia zoals ze nu zijn en zij zal een repressief oligarchisch Venezuela dat opereert in overeenstemming met de belangen van de VS, ook accepteren. De hardcore neoliberale/neofascistische kern van de oppositie voelt zich door het westen gesterkt een “oplossing” na te streven via andere middelen dan politieke besluitvormingsmechanismen zoals presidentsverkiezingen (van de laatste 20 verkiezingen verloor men er 18). De gelijkenissen met de gebeurtenissen in Oekraïne zijn opmerkelijk, ook in beeldvorming trouwens [9].

Volgens Haley zal “het Venezolaanse volk” overwinnen , maar kennelijk wordt hiermee niet dat deel van de bevolking bedoeld dat de chavistas vele verkiezingsoverwinningen schonk. De indruk bestaat dat de oppositie, gesteund door de VS, het geweldniveau wil opvoeren omdat men uiteindelijk wil regeren over een land zond
er chavistas en chavistische invloed. De totale politieke afwijzing van chavisme als belangrijke politieke kracht, en de talrijke toch ook positieve resultaten, lijkt erop te duiden dat men die tegenstroom, zoals in het Latijns Amerika van de jaren 60-80, volledig wenst uit te roeien.

De Amerikaanse media roepen na de oorlogszuchtige uitspraken van Trump, Haley en Tillerson in koor dat men zich beter kan gaan voorbereiden op een burgeroorlog. En ook Sjoerdsma vraagt de regering al naar een evacuatieplan voor landgenoten die in Venezuela verblijven (vraag 10). Dat is kennelijk de weg die men voor Venezuela heeft voorzien.

Wat onze volksvertegenwoordigers zouden behoren te doen is de VS oproepen hun inmenging in democratische aangelegenheden van andere staten te staken en de oppositie met klem te adviseren zich te onthouden van geweld en aan de onderhandelingstafel plaats te nemen. De paus is het enige westerse instituut dat het zo doet en juist onder de bevolking is daar ook brede steun voor [10] .

Helaas, sociaalliberaal Sjoerdsma wenst iets anders. De val van voormalige vredesgoeroe Mient-Jan Faber, die eind jaren ’90 voor Joegoslavië al het nieuwe NAVO leerstuk van de humanitaire interventie steunde (over illegitiem en illegaal gesproken), was een voorbode van de degeneratie van centrumlinks en centrumrechts. Tegenwoordig ligt sociaalliberaal zelfs in bed met extreemrechts [11] zonder met huivering wakker te schrikken

Vrede vereist pragmatiek, empathie om de ander zijn positie te begrijpen, over belangen en ideologie heen kunnen kijken. De zelfgenoegzaamheid van het eigen westerse gelijk en de belangen die erachter schuilen vormen een reusachtig obstakel dat voor elkaar te krijgen. De totale ideologische vereenzelviging van het politieke midden in Europa en Noord-Amerika met de destructieve politiek van Empire zou iedereen met een wens voor vrede zorgen moeten baren.

Hector Reban

Noten

[1] https://twitter.com/nikkihaley/status/891768738239979522

[2] Tweet van 1 augustus met bijlagen, zie https://twitter.com/swsjoerdsma/status/892318782328369152



Marietje Schaake doet het namens D66 in het Europarlement, zie https://marietjeschaake.eu/en/the-situation-in-venezuela. Van Schaake is bekend dat zij in het Europese parlement met Spaanse post-franquisten optrekt als het over Venezuela gaat, zie ook mijn “Slow motion coup in Venezuela” (2015) https://www.ravage-webzine.nl/2015/03/19/slow-motion-coup-in-venezuela/

Eerste verklaring van de EU: The European Union’s top diplomat Federica Mogherini said in a statement that the bloc’s 28 member states could not recognize the Constituent Assembly “as they have concerns over its effective representativeness and legitimacy”.

https://www.reuters.com/article/us-venezuela-politics-eu-idUSKBN1AI18S

[3] Artt. 347-50 van de Grondwet 1999 geven de mogelijkheid tot instellen van een constitutionele vergadering, zie https://venezuelanalysis.com/analysis/13260

Zie illustratie. Vertaling onderstreepte lijn: ¨Het initiatief tot een convocatie van de nationale wetgevende vergadering kan genomen worden door de president…¨


Openbaar Aanklager Luisa Ortega Diaz, 5 augustus van haar positie ontheven wegens kritiek op haar beleid, claimt in een verklaring dat de positie van de gekozenen illegaal is. De vraag is dan om welke reden. https://twitter.com/MPvenezolano/status/893914348074172416

[4] http://hinterlaces.com/monitor-pais-79-opina-que-quien-quiera-votar-lo-haga/

[5] http://www.telesurtv.net/english/news/Heres-Your-Guide-to-Understanding-Protest-Deaths-in-Venezuela-20170422-0016.html

[6] https://www.counterpunch.org/2017/08/03/rexxon-tillersons-petro-imperially-perfect-regime-change-threat/

[7] Wellicht zou de Amerikaanse mildheid iets te maken kunnen hebben met het feit dat Temer een CIA asset was/is, zie https://wikileaks.org/plusd/cables/06SAOPAULO30_a.html#efmAJZAKWAKfAK-ARrASHAS1ATbCf0Cf9CgLCgZDOLDOVDWDDX7EGjEHl

[8] “It’s the oil, stupid!” , zoals ook een gelekte cable duidelijk maakte. https://twitter.com/wikileaks/status/892675208901005312

[9] Dat de oppositie wordt geholpen met Amerikaanse steun en state-of-the art propagandatechnieken is geen geheim. Tweeter @fcnun verzamelde een aantal “memen” die de gelijkenissen tussen de social media propaganda indringend duidelijk maakt, zie https://twitter.com/fcnuns/status/869297337851686912

[10] Volgens peilingsbureau Hinterlaces is er grote steun onder de bevolking voor onderhandelingen onder leiding van de Paus. Deze zijn ook opgestart, maar de oppositie liep weg van de onderhandelingstafel http://hinterlaces.com/monitor-pais-88-de-venezolanos-de-acuerdo-con-mediacion-del-papa-en-venezuela/

[11] Who is Leopoldo Lopez? Een oligarch met dictatoriale trekken van het type dat het westen graag steunt http://www.telesurtv.net/english/news/The-Distorted-Democracy-of-Leopoldo-Lopez-20150129-0022.html

Strange fruit; Why nobody should support the opposition in Venezuela https://venezuelanalysis.com/analysis/13270

Amerikaans-Russische confrontatie, Trump

‘Russia-gate’ en Trump. Moeten we achter hem staan?

Het dagelijkse nieuws over ‘Russia-gate’, het verhaal dat ‘de Russen’ de Amerikaanse presidentsverkiezingen zouden hebben gehackt, vormt de achtergrond voor de langzaam maar zeker onontkoombare impeachment van Donald Trump. Wie zo aan de macht wordt geholpen door ‘de vijand’, kan natuurlijk niet in het Witte Huis zitten. Dag in, dag uit wordt deze boodschap herhaald. Ook bij ons.



Daar staat een eenvoudige waarheid tegenover. Een stafmedewerker van de Democratische Partij, Seth Rich, verontwaardigd over hoe de partij in de voorverkiezingen de kandidatuur van de linkse Bernie Sanders onderuit haalde ten gunste van Hillary Clinton, lekte e-mails die dit aantoonden naar WikiLeaks en die maakte ze openbaar. Rich werd in Washington DC vermoord, waarschijnlijk bij een mislukte beroving.

Kortom, een ‘lek’, geen ‘hack’, en een interne partijvete, niks geen Russen. Maar dat krijgen we niet te horen. En nu onthult Seymour Hersh dat dit allemaal is opgezet door de Amerikaanse geheime diensten.

Maar is Donald Trump daarom de ‘good guy’?



De keuze tussen Trump en Clinton in november 2016 was nooit een kwestie van goed versus kwaad, maar was zelf een bijverschijnsel van de diepe crisis van de VS en het Westen en het kapitalisme dat de motor vormt in het geheel. In 2008 bleek dat alle mogelijkheden om die al veel langer haperende motor weer aan de praat te krijgen, uitgeput waren. Daarna is alle pretentie van een sociaal kapitalisme losgelaten en is de heersende klasse in het Westen begonnen aan een openlijke rooftocht en dan zien we wel hoe het afloopt. Daarbij geholpen door de overheden en de media die ervoor zorgen dat de bevolking in de ban van de angst wordt gehouden door imaginaire dan wel door onszelf opgeroepen gevaren (terrorisme, ‘Poetin’…). De ingestorte speculatiemachine werd weer op gang gebracht met herfinanciering van de banken die de crisis veroorzaakt hadden en bijdrukken van geld, alles ten behoeve van de allerrijksten.

Deze economische politiek was al vanaf 1990-91 in Japan gevoerd en commentatoren links en rechts klagen nog steeds dat ‘die niet werkte’ en dat daarom ook de Amerikaanse en de Europese herhaling van het recept ‘niet werkt’.

Dat is echter een grote vergissing. Het werkt prima, maar niet voor iedereen. In de VS alleen al is vanaf 2010 meer dan $5 triljoen in dividenden en aanverwante inkomsten uitgekeerd, in de afgelopen twee jaar $ 1 triljoen per jaar. 95 procent van de totale inkomensgroei in Amerika tussen 2008 en 2015 kwam terecht bij de ‘1 %’ aan de top van de inkomenspyramide. Enz., enz.

Deze ontwikkeling is wereldwijd en heeft geleid tot een oligarchisering van de klassenstructuur. Zoals betoogd in Oligarchies of the World, Unite, gaat dit gepaard met een autoritaire tendens, en dat verklaart weer waarom we aan een dagelijkse orkaan van bangmakerij blootgesteld zijn. Want stel je voor dat de werkelijke cijfers gewoon in de krant zouden staan en de echte bedreigingen, zoals voortgaande overbevolking en vervuiling en vernietiging van de biosfeer van de aarde, dagelijks aan de orde zouden komen, in plaats van ‘Poetin’ en ISIS?

Het verschil tussen Trump en Hillary is dat Trump zelf een autoritaire oligarch is en Hillary alleen maar een hulpkracht. Daarom is zij meer afhankelijk van het hele complex van de Amerikaanse staatsmacht dat de oligarchie ten dienste staat. Al diegenen dit in dit complex actief zijn, maar zelf nog geen miljarden hebben vergaard, hopen uiteindelijk voor hun diensten te worden beloond met groot geld. Lees Peter Schweizer, Clinton Cash, over hoe Hillary en Bill Clinton dit zelf hebben aangepakt. 


Seymour Hersh verklaart het feit dat de CIA en de NSA het Russia-gate verhaal op poten hebben gezet uit de frustratie van de bazen van deze diensten dat zij onder Trump geen uitzicht hebben op dikbetaalde posities in de top van het bedrijfsleven, maar het van hun pensioen zullen moeten hebben.

Trump is zelf al binnen en heeft geen boodschap aan al deze meelopers. Hij wil de rooftocht voortzetten en de autoritaire politiek intensiveren. In een land waar dit jaar al meer dan 700 mensen door de politie zijn gedood, roept hij de politie op minder ‘soft’ te zijn, en de belastingvoordelen die hij de 1% wil bezorgen hebben al speculaties in gang gezet dat onder Trump de Amerikaanse staat mogelijk definitief failliet zal gaan. Ook wil hij de risicovolle confrontatie met Rusland temperen (maar niet die met Iran of China) en heeft hij lak aan de EU.

Maar met dit alles heeft hij het hele staatsapparaat en de media van de VS tegen zich in het harnas gejaagd (behalve Fox en andere kanalen van zijn uiterst rechtse mede-oligarch Murdoch), want die willen meeprofiteren en ook tot in de rangen van de 1% opklimmen.

Daarom werkt Robert Mueller, de man die twee dagen voor 9/11 directeur van de FBI werd en daarvan de doofpot-operatie heeft geleid, gestaag aan het ten val brengen van Trump.

Maar daarom is Trump nog niet de ‘good guy’.

Kees van der Pijl

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (24) Herhaling van zetten bij nieuwe sancties tegen Rusland


De met grote meerderheid dezer dagen in het Amerikaanse congres aangenomen nieuwe sancties tegen Rusland (in een voordeelpakket met sancties tegen Iran en Noord-Korea zodat iedereen wel een reden heeft om er voor te stemmen) lijken in veel opzichten op de sancties die drie jaar geleden werden ingesteld. Toen werd door de regering-Obama eveneens een pakket maatregelen tegen de leverantie van Russisch gas aan Europa afgekondigd.
En wel, om precies te zijn, op 16 juli 2014. 



Binnen de EU bestond toen grote tegenzin tegen de sancties, die voortbouwden op een reeks strafmaatregelen gericht tegen South Stream, de pijpleiding door de Zwarte Zee.
Nu is Nordstream 2, door de Oostzee, het doelwit. Ditmaal ziet het echter er niet naar uit dat de EU opnieuw gechanteerd kan worden met een dramatisch incident in Oekraïne, al is niets onmogelijk.


South Stream was al gedurende meerdere jaren onderwerp van onderhandelingen. In 2008 circuleerden er al rapporten dat het Westen er verzet tegen moest aantekenen, onder andere door milieubezwaren aan te voeren.. Die hadden al eerder geholpen om Nordstream in ieder geval te vertragen. Toen Poetin in 2012 in het Kremlin terugkeerde, voerde de Verenigde Staten de activiteiten in Rusland op. Een nieuwe Amerikaanse ambassadeur ontving oppositiefiguren, daarop volgde het melodrama van ‘Pussy Riot’, enzovoort. En toen Rusland en China in de VN een mandaat weigerden af te geven voor regimeverandering in Syrië in juni, werden de betrekkingen met het Westen snel slechter.

Toch begon in december 2012 het werk aan het compressorstation aan de Russische kant van South Stream. In de loop van 2013 werd het klimaat door oproepen om de Winterolympiade in Sotsji te boycotten en nieuwe sancties tegen Rusland, nog verder verslechterd. Met de EU associatieovereenkomst met Oekraïne nog op de agenda, werd bovendien verwacht dat Kiev overtuigd zou kunnen worden om zich bij het Westen aan te sluiten, tegen Rusland. Oekraïne was volgens de president van de National Endowment for Democracy in Washington, Carl Gershman (in september 2013) ‘de hoofdprijs’ en een Westers succes daar zou Poetin in de voormalige Sovjetrepublieken daar maar ook in Rusland zelf de grote verliezer maken.

Na de gewelddadige demonstraties in Oekraïne tegen de weigering van Janoekowitsj om de EU overeenkomst te tekenen, de coup in Kiev in februari 2014 en de afscheiding van de Krim in maart, werd de inzet aan beide kanten verhoogd.

In april stelde de VS nieuwe sancties in tegen Russische energiebedrijven, banken en sleutelfiguren die bij het South Stream project betrokken waren. Bulgarije werd overreed om het werk aan de pijpleiding stop te zetten en ook Oostenrijk werd onder druk gezet om zijn rol in South Stream te beëindigen.

Om met Eric Draitser te spreken (in juni 2014) ‘South Stream is een van de belangrijkste slagvelden geworden in de economische oorlog die het Westen tegen Rusland aan het voeren is.’ De sancties, stelde hij, waren daarbij alleen maar bedoeld voor publieke consumptie.

Midden-juli maakte Poetin een tour door Latijns Amerika die eindigde in Brazilië, waar hij het handvest van de BRICS bank tekende, samen met de andere leiders van het blok. Van dat project is weinig terecht gekomen maar toen werd het gezien als een frontale uitdaging van het door het Westen gedomineerde complex van IMF en Wereldbank. In Brazilië ontmoette Poetin ook Kanselier Merkel, die daar de finales van het wereldkampioenschap voetbal bijwoonde.

Met haar kwam hij een Land for gas akkoord overeen om de situatie in Oekraïne te stabiliseren in ruil voor Russische steun bij het weer financieel op poten krijgen van het land. De overeenkomst behelsde ook een belangrijke gasparagraaf, die uitgewerkt zou worden door de Oekraïense oligarch Dmytro Firtash, een vertrouwensman van Gazprom. Onder deze overeenkomst zou de Krim onder Russische soevereiniteit blijven.

Op 16 juli stelde de VS de nieuwe sancties tegen Rusland in. De ambassadeurs van de EU werden in Washington gebriefd met informatie over de beweerde aanvoer van zware wapens door Rusland naar Oekraïne, maar gedurende de nacht van 16 op 17 juli was er nog intensief telefoonverkeer nodig tussen Merkel en vice-president Biden, die ook allebei met Porosjenko belden, terwijl Merkel over de telefoon ook overleg voerde met Obama. Een pro-Kiev-website die hierover rapporteerde, klaagde dat ‘iedereen zit te wachten op een beslissing van de Europese Raad over het aanscherpen van de sancties tegen de Russische Federatie.’

Maar de verwachting was dat deze zitting een turbulente aangelegenheid zou worden omdat diverse landen met gasconnecties en exportbelangen naar Rusland tegensputterden.

Het neerhalen van MH17 op 17 juli veranderde de situatie helemaal. South Stream was in feite al opgedoekt (het project zou officieel dood verklaard worden in december). De Land for gas onderhandelingen met Merkel werden onmiddellijk opgeschort en de EU liet alle verdere aarzelingen over de nieuwe ronde van sancties tegen Rusland vallen. Zoals Mark Leonard, oprichter en directeur van de European Council on Foreign Relations een jaar later verklaarde in een interview met dagblad Trouw, zou het ‘zonder MH17 heel wat moeilijker geweest zijn om voldoende steun te vinden voor het opvoeren van de sancties tegen de Russische economie.’

Moeten we dezer dagen opnieuw een groot incident verwachten of zijn de belangen de Europese bedrijven in Nord Stream 2 te belangrijk?

Kees van der Pijl

Venezuela

De G20 en het morele relativisme van geweld

Ik moet u een bekentenis afleggen. Ik ben een anarchist. Bent u al bang geworden? Dat kan ik me voorstellen. Misschien stopt u nu zelfs met lezen, zeker als u naar het nieuws over de rellen rond de G20 top in Hamburg heeft gekeken. Dat heeft toch voor veel mensen het beeld van anarchisme in actie alleen maar bevestigt. Toch wil ik u vragen verder te lezen. Misschien krijgt u dan een ander idee.



Hoewel revolutie onmiskenbaar onderdeel is van het socialistische gedachtegoed, houdt dat niet per se in dat dat ook met geweld gepaard zou moeten gaan. In tegendeel, de anarchistische traditie brengt vooral naar voren dat de wijze waarop het ¨Ancien Regime¨ moet worden overwonnen, zich weerspiegelt in het utopia dat men voor zich ziet. Doelen impliceren middelen. Dus als je een vreedzame samenleving nastreeft, dan is een plotselinge gewelddadige overname door een klein groepje professionals niet de meest aangewezen manier om dat te bereiken. De geschiedenis kan talloze voorbeelden geven van momenten waarbij geweld alleen maar tot meer geweld leidde. Vandaar dat anarchisme vooral methoden als burgerlijke ongehoorzaamheid en de algemene staking adverteert.

De sociale revoluties die de beste kans van slagen bleken te hebben in de praktijk, maakten vooral gebruik van een crisis in de legitimiteit waar het heersende regime naar was afgegleden. Als basale behoeften niet meer worden vervuld, als de rechtvaardiging van de bestaande orde niet langer breed wordt gedragen en de steun onder de bevolking afneemt, kalft het bestaansrecht van dat regime steeds verder af. Een nieuw soort samenleving kan opbloeien als aan de basis de zaden van een voortdurende revolutie van het leven van alledag al zijn geplant en als alternatief tot volle wasdom kunnen komen.

Jammer genoeg weten tegenwoordig ook partijen die meer zijn geïnteresseerd in machtsprojectie ten bate van eigen belangen, hoe het werkt. Het concept van de kleuren revolutie, bijvoorbeeld, probeert planmatig en van bovenaf een crisis aan te moedigen in de legitimiteit van een regering die op de rol staat voor een ¨regime change¨. Daarvoor worden de straten rond een symbolische plek gevuld met protestanten, waar omheen een media campagne wordt gelanceerd waarin de doel-regering wordt gediscrediteerd als niet in staat om de bevolking tevreden te stellen en voortdurend bezig de universele regels van goed democratisch bestuur te schenden.

In ieder geval, een revolutie of maatschappelijke verandering zou bovenal ¨inclusief¨ moeten zijn, zoveel mogelijk mensen moeten engageren en in zich opnemen. De Occupy beweging probeerde dat door zoveel mogelijk bewegingen in haar gelederen te incorporeren om te protesteren tegen het regime van de 1%, die de politiek en economie domineerde en zo een serie reglementen en een praktijk van legale corruptie had opgesteld om zichzelf te verrijken ten koste van de 99%.

Dus waarom winkeleigenaren van je vervreemden en de lokale bevolking angst aanjagen? Hoe dragen plunderingen, vernielingen van de eigendommen van machteloze individuen en het in de brand steken van auto´s bij aan een nieuwe maatschappij? Hoe wil je een maatschappelijke revolutie dragen met alleen een paar in het zwart gestoken slopers? Wat kan hiermee gewonnen worden? Ik kan echt geen enkele zinnige reden bedenken.

Ik moet dus zeggen, als anarchist veroordeel ik het lege geweld van dit Zwarte Blok van enkele honderden, misschien duizend, in het zwart geklede met bivakmutsen getooide ¨autonomen¨. Het was wat mij betreft destructief zonder enige constructieve ingang, het had geen plan, het was ideologisch inconsistent.

Een aantal weken geleden organiseerde Aleksei Navalny, een Russische politicus die zich sterk maakt voor een anti-Poetin agenda, een demonstratie op een Russische nationale feestdag, een dag waarop mensen massaal op de been waren om te vieren. In Moskou leidde hij zijn volgers naar een straat die niet als demo-plek was gecommuniceerd met de politie. In elk land zouden deze zaken worden gezien als een probleem van openbare orde, maar Navalny kreeg waarop hij had geanticipeerd.

Honderden protestanten werden gearresteerd, op het eerste gezicht zonder enkele reden, waardoor het idee werd versterkt dat het Rusland van Poetin een land is waar vrijheid van meningsuiting onder politielaarzen vertrapt wordt. Op die manier kreeg Navalny de gewenste aandacht van het (pro)westerse media apparaat. Uiteraard heeft ditzelfde corps zichzelf redelijk algemeen vereenzelvigd met de status quo hier, maar desalniettemin zou een Navalny tactiek in Hamburg waarschijnlijk veel effectiever zijn geweest om de broodnodige scheurtjes in de consensus te veroorzaken.

In werkelijkheid ontmoetten de demonstranten tegen de G20 ook een zeer gewelddadige politiemacht die hen de mond wilde snoeren met provocaties, geweld en uitsluiting. Velen werden niet eens toegelaten tot het land om een vreedzame demonstratie te bezoeken. Mensen die er zijn geweest weten waar ik over praat https://joop.vara.nl/opinies/is-er-werkelijk-hamburg-is-gebeurd. Het Zwarte Blok besloot dit duidelijke PR voordeel de nek om te draaien. Blijkbaar is verandering van dit systeem, met name door verborgen en minder verborgen methoden van geweld te openbaren, niet waar zij zich op gericht hadden.

Laten we evenwel het volgende duidelijk voor ogen blijven houden. De G20 staten en hun leiders wijzen geweld op zichzelf natuurlijk totaal niet af en geven helemaal niets om pacifisme. Zij keuren alleen geweld af als dat ten koste gaat van hun eigen monopolie of als zij het kunnen gebruiken voor hun eigen agenda. Het is niet alleen hypocrisie die hier een rol speelt. Er zit ook een vorm van morele degeneratie in.



Een goed voorbeeld is de ondersteuning van de gewelddadige protesten in Venezuela, waar politici van de oppositie oproepen tot geweld, waar vernietiging van gemeenschaps
faciliteiten wordt gepromoot, waar plunderingen en Guarimba´s (barricades om het openbare leven te verstoren) plaatsvinden en waar diverse politieagenten en dozijnen burgers zijn vermoord door relschoppers van de oppositie.

Zij bewierookten ook de Maidan revolutie in Oekraïne, een serie gebeurtenissen die op het einde straatgeweld, grote branden en barricades, vernielde eigendommen en geweld tegen parlementsleden uit de oostelijke gebieden van het land te zien gaven. De straat revolutie eindigde in enkele dozijnen vermoorde agenten en protestanten in een operatie die waarschijnlijk werd uitgevoerd door een bende bewapende ultranationalisten gelieerd aan de hoogste regionen van de politiek. (Merkwaardig genoeg is er nu een redelijke hoeveelheid gerespecteerde Nederlandse journalisten die de uitbarstingen van geweld ontkennen! https://twitter.com/hubertsmeets/status/884086082668810240)


Blijkbaar zijn er ¨waardevolle¨ en ¨waardeloze¨ protesten, in een nogal twijfelachtige onderverdeling die niet als zodanig wordt herkend door de voltallige vrije (pro)westerse pers. Zelfs wanneer dit Zwarte Blok geen mensen doodt en de goedgekeurde protestanten elders wel. Zelfs wanneer de politie brutaliteit rond de G20 top aan niveaus van serieuze misdadigheid grenst.

De paar zelf aangewezen ¨wereldleiders¨ van de machtigste staten zijn niet door ons gekozen om de wereldpopulatie te regeren en leggen als institutie democratisch geen enkele verantwoording af. Voor de meesten geldt dat zij geen fijne conduitestaat kunnen overleggen als het gaat over vrede en veiligheid. Zij zijn wapenhandelaren en oorlogsaanstichters en nemen bijvoorbeeld deel aan de vernietiging van grote delen van het Midden Oosten. Welke legitimiteit heeft de G20, als één van de coördinatie instituten van de Pax Americana, eigenlijk?

In werkelijkheid knecht het politiek-economische systeem dat zij representeren ons in schuld, vermoordt zij het ecosysteem, verspreidt zij dood, vernietiging en oneindige oorlog en honger in tal van landen en leidt zij gemilitariseerde politiemachten om elke vorm van weerstand te neutraliseren. Niettemin worden zij door de meeste media met het opperste respect tegemoet getreden.

In die zin vindt een merkwaardige psychologisch proces plaats. De vernielingen van wat private en staatseigendommen (hoe afkeurenswaardig op zichzelf ook) krijgt een zwaardere lading dan de oneindig kwalijkere destructie en exploitatie waar deze staten zich mee inlaten. Misschien is het tijd de perverse realiteit van dit morele relativisme eens op ons in te laten werken.

Hector Reban

MH17, publicaties

Binnenkort te verschijnen boek van Van der Pijl plaatst MH17 in bredere geopolitieke context


A.s. maandag 17 juli 2017 is het drie jaar geleden dat de MH17 werd neergehaald. De precieze toedracht en het aanwijzen van de verantwoordelijken zijn drie jaar na dato nog steeds onderwerp van feitenonderzoek en (internationaal-)politieke steekspellen. In deze context verschijnt op 1 september het boek van Kees van der Pijl, Der Abschuss. Flug MH17, die Ukraine, und der neue Kalte Krieg bij uitgeverij PapyRossa in Keulen. De vertaler, Jochen Mitschka, heeft ter ondersteuning van deze publikatie een blog gestart, Der Abschuss Flug MH17, waarop ondersteunende informatie wordt verzameld en onder andere de bibliografie met de bronnen die voor dit boek gebruikt zijn inclusief de hyperlinks. 



Later in het jaar zullen ook het Engelse origineel en een Portuguese vertaling (in Brazilië) uitkomen. 


De inzet van het boek is dat deze ramp moet worden geplaatst in de context van de nieuwe Koude Oorlog. Die is ontstaan door het oprukken van NAVO en EU in oostelijke richting na de implosie van het Sovjetblok en de USSR en de pogingen om ook de voormalige Sovjet-republieken Georgië en Oekraïne zich bij het Westen te laten aansluiten. Na het aantreden van Poetin is Rusland zich tegen deze opmars gaan verzetten en is het een meer actieve buitenlandse politiek gaan voeren. Daarbij speelde ook een rol dat Rusland zich met China, Brazilië, India en Zuid-Afrika (de BRICS) verbond in het verzet tegen de politiek van regime-wisseling (Irak, Libië, Syrië) en de neoliberale economische politiek van het Westen. Na de ultranationalistische staatsgreep in Oekraïne in februari 2014, waarbij het Amerikaanse State Department de EU, die nog had bemiddeld, opzij schoof, scheidde de Krim zich af en begon de burgeroorlog in het oosten van het land dat net als het zuiden en de Krim, op Rusland is georiënteerd. Het boek geeft een gedetailleerd overzicht van deze ontwikkelingen, die naast de meer dan 10.000 slachtoffers onder de inwoners, ook de 298 inzittenden van MH17 het leven zouden kosten.

Daarnaast somt het alle mogelijke factoren die een rol kunnen hebben gespeeld in het neerhalen van het vliegtuig: bewapening, commando- en communicatiestructuren, economische belangen, enzovoort. Voorts wordt ingegaan op het feit dat op 16 juli 2014, de dag voor het neerhalen van MH17, de BRICS-regeringsleiders in Brazilë de oprichting van een BRICS-bank hadden ondertekend en dat Poetin daar met kanselier Merkel (ter plekke vanwege de finale van het wereldkampioenschap voetbal) een principeregeling inzake Oekraïne overeenkwam. Op precies die datum kwam Washington met nieuwe, tegen de Russische gasleveranties aan Europa gerichte sancties, maar diverse EU-landen wilden hier niet in meegaan. Pas na het neerhalen van MH17 de volgende dag, ging de EU overstag.

Het boek is ontstaan in de referendumcampagne inzake de ratificatie door Nederland van de EU-associatieovereenkomst met Oekraïne in april vorig jaar. De schrijver was daarin betrokken als spreker en activist voor OorlogIsGeenOplossing.nl en het Centrum voor Geopolitiek in Utrecht, die voor het nee opkwamen, dat uiteindelijk een ruime meerderheid haalde. Oorlog is geen Oplossing voert thans campagne tegen de afspraken die voor het eerst tijdens de NAVO-top van september 2014 in Wales werden gemaakt om de Europese defensiebudgetten te verhogen naar 2% van het Bruto Binnenlands Product. Voor Nederland zou deze, op de NAVO-top eind mei in Brussel nog eens bevestigde afspraak, neerkomen op een verhoging met bijna 6 miljard euro: aanmerkelijk hoger dan de bedragen die de verschillende partijen afgelopen voorjaar in hun verkiezingsprogramma’s wilden opnemen. Ook deze NAVO-afspraken, met ingrijpende consequenties voor de Nederlandse begroting, komen voort uit de beeldvorming van Rusland als agressor die pas door het neerhalen van de MH17 gemeengoed is geworden.

Kees van der Pijl (1947) is emeritus hoogleraar en Fellow van het Centre for Global Political Economy aan de Universiteit van Sussex (UK). Hij is de auteur van een groot aantal publikaties, m.n. The Making of an Atlantic Ruling Class (1984, heruitgave 2012), Transnational Classes and International Relations (1998), Global Rivalries from the Cold War to Iraq (2006), alsmede een trilogie, Modes of Foreign Relations and Political Economy (2007-2014). Van 2006 tot 2009 was hij Major Research Fellow van de Leverhulme Trust en in 2008 werd hem de Deutscher Memorial Prize toegekend voor Nomads, Empires, States (2007). Sinds 2015 is Van der Pijl voorzitter van het Comité van Waakzaamheid tegen Herlevend Fascisme.

defensiebudget, Nederlandse politiek

Op oorlogspad (8). De kabinetsformatie en de Nederlandse defensieuitgaven

Dat de kabinetsformatie zo moeizaam verloopt heeft te maken met concrete verschillen van opvatting, zoals bijvoorbeeld inzake de vrijwillige levensbeëindiging. Voor D’66, dat zich consequent als voorvechter van een neoliberale ombouw van de Nederlandse economie en samenleving opwerpt, moet dat makkelijker kunnen—wat heb je, in een zuiver marktperspectief, immers aan oude mensen? De ChristenUnie daarentegen houdt vast aan een naar we mogen aannemen Bijbelse ethiek. 



Wonderlijk genoeg zijn beide partijen het echter eens over de ONvrijwillige levensbeëindiging die het gevolg zal zijn van een kernoorlog. D’66 en CU zijn, net als de andere partijen afgezien van ‘klein links’, voor verhoging van de defensieuitgaven. En die worden gebruikt om de wapenindustrie een flinke ruggesteun te geven en in de praktijk, voor militair machtsvertoon aan de Russische grens en al even risicovolle luchtmachtacties in Syrië, waar Moskou de regering steunt in de burgeroorlog.
Aangezien Rusland een kernmogendheid is en met steeds kortere waarschuwingstijden rekening moet houden nu de anti-raket-batterijen in Roemenië operationeel zijn geworden (nieuwe zijn afgesproken in Polen), komt het risico van een groot oost-westconflict dichterbij. En mocht een van de strijdende partijen daarbij werkelijk in het nauw worden gedreven, dan zal dat worden uitgevochten met atoomwapens.

De politieke partijen gingen drie maanden geleden de verkiezingen in met de volgende voorstellen voor meer defensie (in euro’s, gerangschikt naar orde van grootte, en alleen de partijen die in het parlement zijn gekomen)

Forum voor Democratie: 5,91 miljard (“naar minstens 2% BNP”)
SGP: 3 miljard
CDA: 2,1 miljard
CU: 2 miljard
PVV: 2 miljard (voor defensie en politie)
VVD: 1,5 miljard
D’66: 0,5 miljard
50Plus: 0,5 miljard (voor internationale terrorismebestrijding en inlichtingendiensten)
PvdA: 0,4 miljard
GroenLinks: geen verhoging
SP: -1 miljard (dus een bezuiniging)
Denk: -1,7 miljard (dus een bezuiniging)
PvdD: geen cijfers bekend (maar waarschijnlijk ook een bezuiniging)

Volgens officiële NAVO-cijfers van drie maanden geleden gaf Nederland in 2016 9,127 miljard dollar (8,163 miljard euro) aan defensie uit en kwam dit overeen met 1,16% van het Bruto Binnenlands Product. Dat betekent dat het budget met 5,91 miljard euro verhoogd moet worden om op 2% BBP te komen (berekening door Jan Schaake).

Op 6 juli berichtte De Telegraaf onder de kop “Luchtmacht wil meer” dat de verschillende krijgsmachtonderdelen al druk in de weer zijn, een verhoging naar zich toe te trekken. Zo wil de luchtmacht 68 i.p.v. 37 Joint Strike Fighters aanschaffen, en wil de marine nieuwe onderzeeërs. “Volgens berekening van partijen aan de formatietafel kunnen met de ophoging van het defensiebudget met 2 miljard euro beide investeringen worden gedaan: én onderzeeboten én meer JSF’s.”

Goed nieuw voor de leveranciers van dit wapentuig, slecht nieuws voor leraren, medisch personeel, en alle andere belanghebbenden bij een matiging van de afbraakpolitiek.

Dat de dreiging waaraan het hoofd zou moeten worden geboden, volstrekt denkbeeldig is vergeleken met ecologische, humanitair-demografische en andere catastrofes, alsmede de economische kaalslag en ongelijkheid die daarmee in nauw verband staat, mag nog eens ten overvloede worden onderstreept.

Hieronder de militaire uitgaven voor 2016, opgave van SIPRI. 



En dat was voordat Rusland de aangekondigde, noodgedwongen verlaging van de defensieuitgaven met 25 procent heeft doorgevoerd.

Kees van der Pijl

Syrië

Hoe de Verenigde Staten de jihadisten bewapent, in Syrië en elders

Na twee gas-incidenten die allebei aan het Assad-regime in Syrië werden toegeschreven maar uiteindelijk provocaties door anderen bleken te zijn, is het Witte Huis samen met de strijdlustige VN-ambassadeur Nikki Haley ditmaal op de proppen gekomen met een waarschuwing vooraf. Nu beweren ze te weten dat er een nieuwe aanval met chemische wapens wordt gepland door Syrische regeringstroepen. En om niets aan het toeval over te laten, meldde Haley dat Rusland en Iran bij die voorbereidingen betrokken zijn.



Doorzichtiger kan het niet worden. De oorlogspartij in Washington, verwikkeld in een verbitterde interne machtsstrijd die niet lijkt te luwen, probeert al bij voorbaat de spanning op te voeren en dreigt niet alleen Assad aan te vallen, maar ook zijn Russische en Iraanse hulptroepen.

Dit valt samen met nieuwe agressie van de kant van Israël en Saoedi Arabië tegen resp. Syrië en Iran (via Qatar).

Zou het kunnen dat Washington zijn jihadistische bondgenoten een signaal geeft dat als zij een incident in scène zetten, daar onmiddellijk een Amerikaanse aanval op zal volgen? Dat er van coördinatie sprake is, is al lang geen geheim en als de jihadisten vandaag de dag een formidabele strijdmacht vormen dan is dat te danken aan de steun van de VS en andere Westerse landen samen met Turkije en Saoedi Arabië. In een stuk voor The American Conservative beschrijft Gareth Porter dit laatste met veel details.


Bij Westerse steun voor jihadisten in Syrië, Libië, en elders (niet in de laatste plaats, de zuidelijke grensgebieden van Rusland), moeten we ook altijd in gedachten houden dat de terreuraanslagen in grote Europese steden—Londen en Manchester, Parijs en Berlijn—eveneens van deze ondersteunende infrastructuur profiteren. Dat is niet hetzelfde als zeggen dat die aanslagen daarom ook door de Westerse sponsors worden gewild, maar in bepaalde gevallen kan dat een rol hebben gespeeld.

President Barack Obama was al in een vroeg stadium bij wapenleveranties aan de Syrische opstand betrokken, ook al probeerde hij aanvankelijk de steun te beperken. In september 2011 kwam hij onder druk te staan van Turkije, Saoedi Arabië en Qatar om anti-tank- en luchtdoelwapens te leveren aan de gewapende eenheden die deze landen in Syrië wilden opzetten. Obama weigerde die wapens direct te leveren maar stemde toe in het opzetten van een transportsysteem, zodat de wapens die de genoemde Soenni-staten wilden leveren, de begunstigden zouden bereiken. De CIA regelde daarop de verscheping van wapenvoorraden van het Gadaffi-regime die in Benghazi waren opgeslagen. Seymour Hersh onthulde in 2014 dat bedrijven die onder een deknaam voor de CIA werkten, die wapens naar kleine havens in Syrië vervoerden. Daarbij coördineerden Amerikaanse militairen het vervoer en Saoedi Arabië dekte de kosten.

De omvang en het kaliber van deze wapenleveranties zijn verbazend. Al in augustus 2012 bevatte één scheepslading niet alleen lichte wapens maar ook 400 houwitsers (artillerie). Tot die datum was er naar schatting al 2 750 ton wapens aan de rebellen geleverd. Na de NAVO regime-wisseling in Libië bestormden lokale milities echter de opslag bij de ambassade in Benghazi vanwaar de operatie werd gerund en in september werden deze leveranties gestaakt.

Met steun van de CIA werden Saoedische vertegenwoordigers toen in contact gebracht met Kroatië, waar grote voorraden wapens uit de Joegoslavische burgeroorlog waren opgeslagen, ook al een NAVO-operatie. Langs deze weg en met behulp van vrachtvliegtuigen werden alleen al in 2013 8 000 ton wapens via Turkije doorgevoerd naar Syrië. Die omvatten gepantserde raketlanceervoertuigen, luchtdoelartillerie, en gigantische hoeveelheden raketten, granaten en andere munitie. Het plan om de jihadisten van een volwaardig landleger te voorzien, inclusief een anti-tank-arsenaal van het meest geavanceerde type, was nu goed op weg om gerealiseerd te worden. Kroon op het werk was een order voor driehonderd tanks, te leveren door Servië.

In zijn tweede termijn besloot Obama het eerdere verbod op Amerikaanse leveranties van aanvalswapens aan anti-Assad groepen op te heffen. In december 2013 leverde de VS 15000 TOW anti-tank raketten aan de Saoedi’s voor een waarde van ongeveer $1 miljard, die aan groepen mocht worden geleverd die door de VS waren goedgekeurd. De TOW-raketten begonnen in 2014 in Syrië aan te komen en hadden spoedig een belangrijke uitwerking op het militaire evenwicht. Samen met de komst naar Syrië van 20000 buitenlandse strijders (via Turkije) maakte dit het al-Noesra front tot de hoofdmacht tegen Assad, aldus Porter. Mede als gevolg van de massale aanvoer van wapentuig en de tienduizenden buitenlandse strijders ontstond ook het fenomeen ISIS. Het Vrije Syrische Leger was al begin 2013 in feite in de jihadistische eenheden opgegaan.

Omdat Washington twijfels kreeg over de jihadistische groepen die steun ontvingen van Qatar en Turkije, verzocht het de Saoedi’s om hoogwaardige anti-tank wapens alleen aan bepaalde eenheden door te spelen. Maar in de loop van 2015 en ’16 bleken alle TOW-raketten in de arsenalen van al-Noesra te zijn beland.

De overgebleven ‘gematigde’ rebellen kregen bij de verovering van de provincie Idlib van de VS toestemming om zich bij de jihadisten aan te sluiten, en hetzelfde gold voor Aleppo, waar ze tenslotte verslagen werden. Toch bleek ook daar dat de sympathie van de media in het Westen uitgaat naar de jihadisten, inclusief hun zogenaamd humanitaire tak, de ‘Witte Helmen’.

De conclusie van dit alles kan alleen maar zijn dat de Verenigde Staten in Syrië en elders de meest reactionaire and wrede strijders steunen, een traditie die al decennia teruggaat. Alles om een regime dat Washington en zijn bondgenoten niet willen laten overleven, te dest
abiliseren. De ‘Oorlog tegen de Terreur’ is in feite een oorlog MET de terroristen en de enige vraag die nog overblijft is de mate waarin ook het terrorisme in West Europa wordt gestuurd door de door de VS gesteunde Soenni-coalitie in het Midden Oosten en Israël.

Kees van der Pijl

media en nepnieuws

"Voeren de media ons ten oorlog?"

Vandaag was een omvangrijke delegatie van Oorlog is geen Oplossing aanwezig bij het debat in De Balie “Voeren de media ons ten oorlog?” Senior-journalisten Karel van Wolferen, Stan van Houcke en Willy Van Damme bespreken de rol die de media spelen in het ‘verkopen’ van oorlogen. Zij blikken terug op de manier waarop de oorlog in Irak aan de man is gebracht. En bespreken de recente berichtgeving over Rusland, Oekraïne, Syrië en China. Voeren de media ons opnieuw ten oorlog? En zo ja, hoe doen zij dit? Met welke gevolgen? Is de kans op een kernoorlog groter dan ooit?

Zie in dit verband ook de bijdrage van Kees van der Pijl aan het BITS-symposium in Barcelona.

Amerikaans-Russische confrontatie, Syrië

Amerikaanse strategie in Syrië kan tot grote oorlog met Iran leiden en mogelijk met Rusland

Het neerhalen van een straaljager van het Syrische regeringsleger door een Amerikaans gevechtsvliegtuig boven Syrisch grondgebied, op 18 juni, enkele dagen later gevolgd door het neerschieten van een Iraanse drone, heeft het Westen een stap dichter bij een grote oorlog met Iran en mogelijk met Rusland gebracht. Dit zijn geen ongelukken meer. Er is een kennelijke strategie van de kant van de VS die niet veranderd is sinds het presidentschap van Obama en die in zekere zin volgt uit de oorlogsverklaring aan de wereld na 11 september 2001. Velen zullen zich herinneren hoe het neoconservatieve Project for a New American Century in het sleuteldocument van 2000, ‘Rebuilding America’s Defenses’ pleitte voor absolute militaire dominantie door de Verenigde Staten. De beruchte frase daarin dat slechts een ‘nieuw Pearl Harbour’ de noodzakelijke strategische veranderingen er door zou kunnen krijgen, werd bewaarheid met de aanvallen van 9/11. Sindsidien hebben de VS het Westen dieper in een nooit eindigende, mondiale oorlog meegetrokken en de situatie in Syrië vandaag kan alleen maar in dat perspectief worden begrepen. 



In het bredere kader van een oorlog tegen de wereld, die door de VS is ontketend en waar de EU sullig achteraan hobbelt, lijken de Amerikaanse acties in Syrië voornamelijk geïnspireerd te zijn door de noodzaak om de Shi’itische gordel te doorbreken die loopt van Hezbollah in Libanon, via het Assad-regime in Syrië en de eveneens pro-Iraanse regering in Irak, tot aan Iran zelf. 


De krachten in de kring rond Donald Trump die een conflict met Iran willen forceren, hebben op dit moment de overhand. Zelfs de relatief nuchtere Rex Tillerson, ex-Exxon CEO en nu minister van buitenlandse zaken, heeft zich openlijk voor regime-wisseling in Iran uitgesproken. Een obsessie die gedeeld wordt door Israël, waar het samenhangt met het korte-termijnstreven naar een definitieve overwinning op Hezbollah, alsmede door de monarchie van Saoedi Arabië, gebiologeerd door de ketters aan de overzijde van de Perzische Golf. Vandaar ook het conflict met Qatar, dat een groot olie- en gasveld deelt met Iran. Na Trumps bezoek aan Saoedi Arabië en gegeven het feit dat hij volledig in de tang zit van de meest hard-line Israëlische oorlogsstokers, is een confrontatie met Iran nog maar een kwestie van tijd. 

Dit is wat de Amerikaanse acties zo gevaarlijk maakt. Na het neerhalen van de Syrische Su-22 straaljager heeft Rusland, als belangrijkste bondgenoot van Syrië, de directe telefoonverbinding met de Amerikaanse militairen opgeschort. Moskou heeft aangekondigd dat het niet-uitgenodigde vliegtuigen in het Syrische luchtruim voortaan als doelwit beschouwt. Als gevolg daarvan heeft Australië zijn vliegtuigen teruggetrokken om niet terecht te komen in een oorlog die met de dag dichterbij komt. Maar andere ‘bondgenoten’ van Washington uit het volgzame NAVO-blok blijven. Volgens het Iraanse Fars persbureau worden Amerikaanse adviseurs bij de Syrische grensovergang met Jordanië, versterkt met Duitse, Britse, Tsjechische, Noorse en NEDERLANDSE militairen. Doelwit is een voorgenomen aanval op Deir Ezzor (Deir Az Zor, Dayr az-Zawr) aan de rivier de Euphraat in het oosten van Syrië.

Het Syrische regime, dat nog steeds in het offensief is, hoopt daar de ongeveer 10 000 man regeringstroepen te ontzetten die al meer dan vier jaar door ISIS worden omsingeld.

De VS en zijn regionale en NAVO-bondgenoten hebben het erop gemunt, dit te voorkomen. Dat is een al lang gevolgde strategie die al eerder uit een aantal aanvallen op Syrische regeringstroepen kon worden afgeleid.

In december 2015 vielen Amerikaanse straaljagers posities van de Syrische 7de divisie aan bij Deir Ezzor. Vier soldaten werden gedood, vele andere gewond. Vervolgens vielen Amerikaanse gevechtsvliegtuigen in september 2016 opnieuw Syrische posities bij Deir Ezzor aan, waarbij ditmaal 62 militairen omkwamen en meer dan honderd gewond. ISIS bestormde onmiddellijk na deze luchtaanvallen de Syrische basis, hetgeen tot beschuldigingen leidde dat de Amerikanen, direct of via tussenpersonen, de aanval met de jihadisten hadden gecoordineerd. Als gevolg van de aanval was het vliegveld van Deir Ezzor niet langer toegankelijk om de noodzakelijke goederen in te vliegen voor de troepen en de bevolking in de enclave.

Deze aanval en de gevolgen voor de ingesloten Syrische regeringstroepen en burgerbevolking brachten de Russen ertoe om de directe telefoonlijn met de Amerikaanse militairen, bedoeld om ongelukken in het luchtruim te voorkomen, te verbreken. Russische militairen hadden wanhopig geprobeerd om via deze telefoonverbinding de aanval te stoppen, maar van de kant van de VS werd beweerd dat er niemand bij de telefoon was omdat men niet verwachtte opgebeld te worden. Ondanks deze doorzichtige smoes hebben de Russen de directe telefoonverbinding later hersteld, maar dit keer moeten we vrezen dat die voor langere tijd is verbroken, mogelijk definitief.

ISIS staat op het punt zijn ‘hoofdsteden’, Raqqa in Syrië en Mosoel in Irak, te verliezen, in eerste instantie aan de Koerden. Alles wijst erop dat ze erop uit zijn om Deir Ezzor te veroveren, als vervangende hoofdstad, gelegen in het grootste aaneengesloten territorium dat door ISIS beheerst wordt. Dit is een uitkomst waaraan de Amerikaanse ‘coalitie’ kennelijk de voorkeur geeft boven een succesvolle ontzetting door het Syrische leger van de ingesloten troepen. Daarmee zou het regeringsleger 10 000 man extra beschikbaar hebben. Dit is een van de momenten waarop het duidelijk wordt, aldus Robert Fisk, dat het Westen in feite aan de kant staat van de jihadisten, tegen het regime van Assad. En dan vergeten we maar even dat ISIS jihadisten bij gelegenheid ook toeslaan in Europese steden, in het bijzonder wanneer in verkiezingstijd krachten die minder geneigd zijn om Amerikaanse instructies op te volgen, aan de winnende hand lijken.

Trump, Netanyahu en de Saoedische koning, Salman, die ISIS en zijn terreurnetwerk steunen, maken zich dus op voor een conflict met Iran, waar zojuist door vrije verkiezingen de verzoeningsgezinde regerin
g van Rouhani aan de macht is gebleven.

Hoewel het neerhalen van de Syrische straaljager nauwelijks in de Westerse media wordt genoemd, zijn we een nieuwe fase ingegaan van de oorlog tegen de wereld die de VS en zijn bondgenoten sinds 9/11 voeren.

Of moeten we nu toch echt gaan spreken van de Derde Wereldoorlog?

Kees van der Pijl

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (23) De propagandaoorlog rond de Seversjenno Sekretno documenten

De documenten in het Russische blad Seversjenno Sekretno waarop ik eerder commentaar leverde, blijken nu een aantal in het oog springende fouten te bevatten—mogelijk iets te veel in het oog springend. Deze zijn aan het licht gebracht door een Bulgaarse blogger, Christo Grozev, die een aantal andere blogspots inclusief die van ons, ervan beschuldigt te dienen als ‘echoput van het Kremlin’ bij het verspreiden van fake nieuws. Maar zijn verwijt kan ook op een hele andere manier gelezen worden, nl. als een volgende stap in de propagandaoorlog. Of Christo daarbij een bewuste partij is of zelf in de val is gelopen, kan ik niet beoordelen. Maar om de onwaarheden in Seversjenno Sekretno aan het Kremlin toe te schrijven is duidelijk een stap te ver. Het zier er eerder uit alsof allerlei onofficiële onderzoeken te dicht bij de waarheid lijken te komen.



Natuurlijk is het mooi dat iemand die een heleboel weet over de interne aangelegenheden van de Oekraïense inlichtingendienst SBU (in actie op de foto) en die Oekraïens leest, eens nauwkeurig kijkt naar wat de documenten eigenlijk zeggen, naar de formuleringen, en hoe ze gepresenteerd worden. Maar is het echt een weerlegging? 


Mijn eigen interesse na het lezen van de Engelse samenvattingen van de inhoud van de documenten sproot voort uit de overeenkomst met het hoofdstuk over MH17 in de memoires van Josef Resch. Resch beschrijft daar hoe hij benaderd werd door diverse kandidaten voor de beloningen van $ 30 en17 milljoen die waren uitgeloofd voor klokkeluiders die de identiteit van de schuldigen van het neerhalen konden onthullen, dan wel wie bewijs verduisterde.

Resch kan de identiteit van de informant die uiteindelijk met succes het tweede bedrag claimde, niet onthullen, maar uit de toon en stootrichting van het hoofdstuk is het niet moeilijk om af te leiden dat de man die de 17 miljoen resp. een deel ervan verdiende, dat deed met de onthulling dat Kiev bewijs verduisterde. Resch laat zich ook bijzonder laatdunkend uit over NAVO-commandant Breedlove en over Britse informanten die met de inlichtingendienst MI6 verbonden waren en kwamen aanzetten met het soort bewijs dat later de basis zou vormen voor het in feite door de SBU gekaapte JIT-onderzoek (zoals telefoontaps).

Daarnaast geeft Resch uitvoerig weer wat de Russische informant hem vertelde—een verhaal dat door de opdrachtgever werd afgewezen maar door Resch zeer serieus werd genomen. Ik doe dat ook omdat een heleboel feiten wijzen in de richting van de luchtmachtbasis van Tsjoegoejev—gepland radaronderhoud in een periode van maximaal alarm voor alle luchtafweer, om maar iets te noemen. Zowel de Seversjenno Sekretno documenten als de Russische informant van Resch beweren dat de straaljageraanval vanaf Tsjoegoejev werd ingezet.

Je hoeft geen trekpop van het Kremlin te zijn om op zijn minst geïnteresseerd te zijn om de informatie uit Seversjenno Sekreto te willen natrekken, want daarin wordt nog nader op deze mogelijkheid ingegaan.

In mijn eerdere blog stelde ik al vragen over de ‘A-1401’ luchtmachteenheid, omdat dat een type vliegtuig is en niet een eenheid die in de verschillende overzichten van de opstelling van de Oekraïense defensie wordt genoemd. Maar ik kan geen Oekraïens lezen en Christo heeft in de documenten geen typefouten, maar grove, ja groteske onjuistheden aangetroffen.

Die betreffen een verwijzing naar een afdeling van de SBU die lang geleden opgeheven is, een rode stempel die in Rusland wordt gebruikt maar niet in het onafhankelijke Oekraïne en het feit dat de opstandige Donetsk-republiek wordt aangeduid als een ‘naburige staat’.

Zou ‘het Kremlin’ werkelijk zulke fouten maken en dan een sensatieblad uitkiezen om de documenten openbaar te maken? En dan ook nog eens met een huilverhaal over een klokkeluider van de SBU die erop uit was om de documenten te gelde te maken, maar toen het blad hem meedeelde hem niet te kunnen betalen, de documenten toch overhandigde omwille van de historische waarheid?

Ik weet niet hoe de SBU intern opereert, ik weet alleen uit Misha Glenny’s boek McMafia en andere bronnen dat het een criminele organisatie is. Van de VN-commissie inzake marteling weet ik dat de SBU ervan verdacht wordt mensen die ze gevangen houdt, te mishandelen, uit de Nederlandse media dat de dienst actief is in kunstroof en dat het hoofd van de SBU, Valentin Nalyvaitsjenko, als diplomaat al betrapt werd op het smokkelen van kunstschatten. Later verspreidde hij verhalen over het neerhalen van MH17 die eigenlijk alleen maar duidelijk maakten dat hij de intelligentie van zijn gehoor toch wel heel erg onderschatte.

Als de vervalsingen, die alle blijk geven dat er een serieuze inspanning is geweest om ze er authentiek te laten uitzien, enkele twijfelachtige beweringen zouden bevatten, of een onbedoelde fout, zou het mogelijk zijn om twijfel te zaaien over hun authenticiteit. Met andere woorden, dan zouden ze authentiek on-authentiek zijn. Als er daarentegen compleet absurde beweringen in worden gedaan zoals over de naburige staat Donetsk, nadat er zoveel werk door competente vervalsers in is gestoken, dan is er meer aan de hand.

Daarom moeten we denk ik de volgende mogelijkheid in aanmerking nemen. Toegegeven, dit is volstrekt speculatief, want ik weet ook niet wie de Malaysian Airlines Boeing neergehaald heeft, of hoe dat is gebeurd. Maar als er te veel feiten en beweringen opduiken die bevestigen dat MH17 is neergehaald door een straaljager van de basis Tsjoegoejev bij Kharkov, dan is een manier om ongewenste aandacht af te leiden het diskrediteren van dat verhaal door er een overduidelijk vervalste versie van in omloop te brengen die dan prompt ‘ontmaskerd’ wordt. Of daarmee de zaak gesloten is…?

Kees van der Pijl

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (22) De documenten uit Soversjenno Sekretno en het onderzoek van Josef Resch

In de vorige blog heb ik weergegeven wat er in de vier documenten staat die in het Russische blad Soversjenno Sekretno zijn verschenen. Bij alle scepsis die in een propagandaoorlog noodzakelijk is om niet op sleeptouw te worden genomen, spoort wat daarin staat met mijn eigen vermoeden dat de NAVO en/of het regime in Kiev, dus de anti-Russische partij in Oekraïne, als hoofdverdachten van het neerhalen van MH17 moeten worden aangeduid.
Maar bewijs? Ook al hebben het Westen en Kiev van het neerschieten het maximum aan profijt getrokken in hun campagne tegen ‘Poetin’, dat sluit nog steeds niet uit dat het mogelijk door rebellen is gedaan, dat het een vergissing van een van de partijen was, en ga zo maar door. Laten we de documenten nu vergelijken met het onderzoek door de Duitse privé-detective Josef Resch. 



In document 4 geeft de SBU-leiding op 28 juli opdracht om het personeel van luchtbrigade A-4101 van Chuguiev (Tsjoegoejev, maar ik hou hier de Engelse spelling aan) over te plaatsen, naast andere overplaatsingen die allemaal de sporen van een luchtmachtactie op 17 juli moesten uitwissen.


Op de luchtmachtbasis Chuguiev in de provincie Kharkov (Kharkiv), ongeveer 20 km ten zuidoosten van de stad Kharkov, zou op de bewuste datum (17 juli) het civiele radarstation uitgeschakeld zijn geweest voor gepland onderhoud. Het eindrapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid stelt op p. 38 dat drie civiele radarstations die de aanval zouden hebben kunnen waarnemen, uitgeschakeld waren voor onderhoud, maar dat was alleen in Chuguiev zo. Een ander radarstation (Artemivsk) was bij gevechten beschadigd en onbruikbaar, en het derde station was te ver weg. Ook de radar van de luchtverkeersleiding van Dnepropetrovsk deed het niet. De militaire radar was uit omdat er die dag niet gevlogen zou zijn. Voor wie bedenkt dat op 12 juli de luchtverdediging van Oekraïne in de allerhoogste staat van paraatheid was gebracht (en dat was nog steeds zo op de 17de), allemaal erg onwaarschijnlijk.

Wat er in de lucht gebeurde tussen Chuguiev, Dnepropetrovsk en het gebied waar MH17 neergehaald werd, is dus niet door Oekraïense radarstations geregistreerd.

Deze driehoek valt onder het Luchtcommando ‘Centrum’ (de andere zijn West en Zuid incl. de Krim). Diverse eenheden die in verband met MH17 zijn genoemd zoals 156 Luchtafweerregiment (Buk), ook. Het heeft ook 16 MiG-29 en 42 Su-27 (afgebeeld) onder zijn commando, allebei supersonische jagers; maar niet op Chuguiev. Daar zijn geen reguliere luchtmachteenheden met gevechtstaken gestationeerd. ‘Luchtbrigade A-4101’ is ook een vreemde aanduiding want dat lijkt geen reguliere eenheid. De 4101 is een type van het transportvliegtuig Antonov-26 (An-26), die daar hun thuisbasis hebben als onderdeel van de opleidingscentra die op de basis zijn gevestigd: de Kharkov Luchtvaart Universiteit, de 203de trainingsbrigade, en een onderofficiersopleiding. Daarnaast is er het ChARZ onderhoudscomplex.

Josef Resch wijdt in zijn memoires ook een hoofdstuk aan MH17. Hem was gevraagd klokkeluiders op te sporen die de ongekende premie van $30 miljoen konden verdienen als ze konden bewijzen wie het vliegtuig had neergehaald, en/of een aanvullende $17 miljoen voor bewijs wie had geprobeerd sporen uit te wissen. Resch vond een kandidaat voor dit laatste bedrag. Hij weet dus welke partij stelselmatig bewijzen heeft verdonkeremaand, al mag hij het niet zeggen.

Resch kreeg ook een Rus op bezoek voor de hoofdprijs. Deze klokkeluider werd door de opdrachtgever niet aanvaard, mogelijk omdat hij als motief opgaf het vermoorden van Poetin (die een half uur na MH17 over Warschau was gevlogen maar daarna door in de richting Moskou). Resch en zijn team, waarin ook een Russische vertaler, vonden de andere documenten die de Rus overlegde, echter zeer overtuigend. Daarin werd gedocumenteerd dat op 15 juli een ‘Su’ naar de basis Chuguiev kwam, type-nummer niet gespecificeerd (de 27 en 24 zijn supersonische jagers, de Su-25 komt niet in aanmerking want is voor grondondersteuning en te langzaam). Dit vliegtuig moest de plaats innemen van een van de toestellen die de opdracht hadden om op de 17de in actie te komen; het moest een luchtdoel in de driehoek Snizjne-Torez-Grabovo neerhalen. Een Buk-eenheid (dat van het 156ste geweest moet zijn) zou de operatie dekken, maar had geen raket afgevuurd.

Ook deelde de Russische informant mee dat alle piloten van deze basis overgeplaatst waren naar andere locaties en dat één inlichtingenofficier werd doodgeschoten buiten de gevechtszone. Dit laatste komt wel erg in de buurt van wat sergeant ‘Vyacheslav’ (document 2 van Soversjenno Sekretno) overkwam, en was ook de order van de SBU op 24 juli 2014 (document 3), net als de overplaatsing van alle piloten (3 en 4).

Nogmaals, deze klokkeluider werd door de opdrachtgever afgewezen, maar niet door Resch die hele gedeeltes van de documentatie in Duitse vertaling afdrukt met daarin de zwartgemaakte passages die bij een OK door de originele documenten zouden worden vervangen. Resch zelf is overigens zo kritisch over de NAVO dat je daar wel uit mag concluderen waar hij de daders vermoedt (en hij weet over wie hij het heeft). Ook het feit dat hij twee weken na het neerhalen van een Russisch passagiersvliegtuig boven Sinai eind oktober 2015, werd benaderd door de Russische FSB om de dader daarvan op te sporen (maar hij ging liever met pensioen) wijst in die richting.

In juli 2016 kreeg de gepensioneerde speurder overigens al een van de nu door Soversjenno Sekretno gepubliceerde documenten, nl. het eerste, over ‘Katsap’ (scheldnaam voor een Rus). Resch kwalificeerde dit als authentiek en overhandigde het aan de Duitse justitie. Een jaar eerder had hij in een interview met de Daily Telegraph verklaard dat hij hoopte en verwachtte dat de opdrachtgever zijn informatie openbaar zou maken. Als alle documenten van Soversjenno Sekretno authentiek zijn, zou dit dan nu, zij het via een andere weg, alsnog zijn gebeurd en komen we wel erg dicht bij de werkelijke toedracht.

Kees van der Pijl

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (21) Explosieve onthullingen in Soversjenno Sekretno


In een Russisch blad, Soversjenno Sekretno, zijn gedetailleerde onthullingen gepubliceerd waaruit zou blijken dat het coup-regime in Oekraïne verantwoordelijk was voor het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014. De documenten hebben betrekking op een operatie van de Oekraïense geheime dienst SBU om de sporen uit te wissen van een luchtmachtoperatie op die dag. Ik zou misschien mijn schouders hebben opgehaald over alweer een zet in de propagandaoorlog als de details niet zo trefzeker de nog opengebleven vragen beantwoorden waar ik zelf na uitgebreid onderzoek op uitgekomen was. 



In een volgende blog zal ik de informatie samenvatten die met deze nieuwe onthullingen zo goed te combineren is. Maar hier eerst wat de documenten, die in het blad in de vorm van de oorspronkelijke fotocopiën met verklarende tekst zijn afgedrukt, te vertellen hebben. Bij alle scepsis: dit is bijzonder waardevol materiaal. 


De documenten van Soversjenno Sekretno zijn afkomstig van een klokkeluider van de Oekraïense geheime dienst SBU, een criminele organisatie die ondanks het feit dat zij al vele malen betrapt is op vervalsing van informatie (naast systematische marteling en kunstdiefstallen) in feite de leiding heeft kunnen krijgen in het strafrechtelijk onderzoek naar MH17 –hoewel Oekraïne zelf verdachte is.

De redaktie van het blad liet de documenten controleren door een oud-KGB-werknemer van de Loebjanka-gevangenis omdat zulke papieren nu eenmaal alleen door specialisten kunnen worden geverifieerd, en de conclusie is natuurlijk niet verrassend want anders zou het niet zijn gepubliceerd. Maar nogmaals, de details vullen precies de open plekken waar ik zelf op was uitgekomen.

De vier documenten hebben betrekking op de opdracht van de SBU-leiding aan lokale instanties om alle sporen uit te wissen van een operatie door gevechtsvliegtuigen op 17 juli 2014. Bij die operatie waren tientallen personen betrokken en er waren honderden getuigen en één of meer daarvan heeft/hebben tegenover Soversjenno Sekretno uit de school geklapt en daarbij papieren overlegd die duidelijk maken waar het om gaat.

In het eerste document wordt melding gemaakt van een contra-spionage-operatie tegen een vooraanstaande functionaris van Oekraïense staat in de regio Loegansk die de codenaam ‘Katsap’ kreeg en die ervan verdacht werd met de autoriteiten van de opstandige Loegansk Volksrepubliek contact te hebben gehad, waarbij ook de Russische inlichtingendienst in het geding was. ‘Katsap’ was een van de getuigen van de gebeurtenissen op 17 juli en had ontmoetingen met de massamedia van de Russische Federatie en de EU over de verantwoordelijkheid van het regime in Kiev, i.h.b. leger en luchtmacht, bij het neerhalen van vlucht MH17. Op 22 juli begon operatie ‘Katsap’ om hiertegen op te treden, maar Soversjenno Sekretno weet niet wat er met de hooggeplaatste functionaris is gebeurd. Ik kan me overigens niet herinneren dat wat deze getuige met gevaar voor eigen leven aan ‘EU-massamedia’ heeft onthuld, hier ooit is doorgedrongen, maar dat terzijde.

Een tweede document is een telegram gedateerd 24 juli van de SBU in Kiev aan de SBU in Loegansk om een militair op te sporen die getuige was van de aanslag op MH17 en het had gefilmd op zijn iPhone. Deze militair is door de klokkeluider aan Soversjenno Sekretno geïdentificeerd als een sergeant van een mortiereenheid van de Kiev-strijdkrachten, voornaam Vyacheslav. Deze Vyacheslav werd enige tijd later buiten de gevechtszone door een scherpschutter om het leven gebracht, maar had voor die tijd foto’s doorgegeven aan een bevriende adjudant van zijn eenheid (namen in het artikel).

Document 3 van het hoofd van de anti-terreureenheid van de SBU, ook van 24 juli, gaat over het penetreren van de leiding van de opstandige Donetsk Volksrepubliek en het uitschakelen van de daarin actieve Russische inlichtingenofficieren. Maar ook wordt er opdracht gegeven om getuigen van de ‘bijzondere operatie’ op 17 juli te elimineren, en daaruit zou zijn af te leiden dat ‘Vyacheslav’ geliquideerd werd in het kader van deze missie maar dat is natuurlijk niet definitief vast te stellen.

Document 4 ten slotte, van 28 juli, weer van de SBU-leiding, bevat instructies om in de provincie Donetsk alle sporen van de bijzondere operatie op 17 juli te wissen, in het bijzonder getuigen op te sporen en in detentie te nemen; degenen die dienst deden in de regio Grabovo over te plaatsen; alle materiaal dat duidt op de aanwezigheid van gevechtsvliegtigen en uitvoering van gevechtsoperaties door de luchtmacht in dat gebied, te vernietigen, en de militairen van het luchteskader dat vluchten uitvoerde in het aangegegeven gebied, i.h.b. het personeel van luchtbrigade A-4101 van Chuguiev, regio Kharkov, over te plaatsen.

Nogmaals, dit kan een falisificatie zijn. Maar de kans daarop wordt kleiner als we het materiaal combineren met wat ik uit andere bron al had verzameld.

Kees van der Pijl

Nederlandse politiek

Westblok propaganda probeert beslissing in de Nederlandse Senaat te beïnvloeden


Koude oorlogen worden vaak gekenmerkt door gewapende conflicten aan de periferie en intensivering van de propaganda-inspanningen in de kern om de “harten en geesten” van de mensen te bewegen pogingen om territorium en invloed te vergroten te ondersteunen. Oekraïne zou als voorbeeld kunnen dienen, nadat de Maidan-coup in 2014 de invloedssfeer verschoof ten gunste van het (pro)westelijke blok en ten koste van de Russen.



Europa probeerde de staatsgreep te ondersteunen bij de vestiging van zijn legitimiteit door het land stevig aan Europese instituties te binden, met name door Oekraïne een onderdeel van een Europees associatieverdrag te maken. Tijdens de procedurele route van deze belangrijke stap aan de breuklijn van de Koude Oorlog – in de eerste plaats al ontworpen om Oekraïne te belemmeren een zelfde soort bilateraal verdrag met Rusland overeen te komen – ontstond in Nederland weerstand bij de bevolking.


Bij een referendum in april 2016 werd de ratificatie van het verdrag weggestemd. Aangezien de resultaten niet bindend waren, werd goedkeuring evenwel eenvoudig door de Tweede Kamer geloodst, wat de Eerste Kamer slechts als een mogelijke laatste barrière overliet.

Wellicht had het referendum een signaal gegeven dat de harten en geesten van de Nederlanders nog wat werk nodig hadden. Dagen voor het debat in de Eerste Kamer over deze kwestie zou plaatsvinden (op 23 mei 2017) https://www.eerstekamer.nl/plenaire_vergadering/20170523, verscheen een interessante reclame https://www.youtube.com/watch?v=wmvM9evOlJA op prime time televisie. Het liet een Oekraïense-Canadese Tweede Wereldoorlog oorlogsveteraan zien in een spotje dat bedoeld was de boodschap te verspreiden dat Oekraïners, hoewel in dienst van het Canadese leger, onderdeel uit hadden gemaakt van de bevrijding van Nederland uit de klauwen van de nazi’s.

Het bleek dat de commercial was vervaardigd door het illustere Ukrain Crisis Media Center, opgericht door het International Renaissance Institute http://www.irf.ua/en/about/irf/, een organisatie van de Amerikaanse speculant George Soros. Het media centrum, dat ook fondsen ontvangt van de National Endowment for Democracy (NED, de facto de civiele tak van de CIA), de Amerikaanse ambassade in Oekraïne en de Nederlandse staat, werd op 3 maart 2014 gesticht, een week nadat de Maidan-coup erin geslaagd was President Janoekovitsj van zijn zetel te jagen.



Sponsors van de UCMC zoals opgehaald door archiefdienst wayback machine.

In een artikel http://theduran.com/leaked-memo-proves-george-soros-ruled-ukraine-in-2014-minutes-from-breakfast-with-us-ambassador-geoffrey-pyatt/ schreef The Duran dat uit de DNC lekken [Wikileaks publiceerde informatie vanuit het kamp van de Democraten tijdens de Amerikaanse presidentsverkiezingen] bleek dat de oprichting van het Centrum op hoog niveau van besluitvorming was overeengekomen, waarbij naast Soros ook de Amerikaanse ambassadeur van Oekraïne Geoffrey Pyatt betrokken was. Doel was om “professionele PR-bijstand aan de Oekraïense regering te bieden”. Met andere woorden, de UCMC was opgericht om de staatsgreep en het nieuwe regime te helpen legitimeren onder de dekking van een NGO mantelorganisatie met westerse steun achter de schermen.

Volgens Euromaydanpress http://euromaidanpress.com/author/uacrisis/, een andere propaganda mantelorganisatie, werd de UCMC opgericht door: “… toonaangevende Oekraïense experts op het gebied van internationale betrekkingen, communicatie en public relations. Het centrum wordt gelanceerd om de internationale gemeenschap objectieve informatie te geven over gebeurtenissen in Oekraïne en bedreigingen voor de nationale veiligheid, met name op militaire, politieke, economische, energie en humanitaire gebieden.”

Interessant was in dit opzicht, naast de voor de hand liggende bemoeienissen van de inlichtingengemeenschap met dit project, de plaats waar het centrum werd gevestigd. Dat was namelijk de 3de verdieping van Hotel Ukraina aan het Maidan plein, misschien niet toevallig ook het hotel waar Andrej Parubiy – leider van een ultranationalistische rechtsextremistische paramilitaire groep – zijn hoofdkantoor had tijdens de Maidan opstand. In feite was dit hotel ook de locatie waarvandaan scherpschutters op protestanten en de politie vuurden, tientallen doden achterlatend in wat vermoedelijk een operatie onder valse vlag was. Het was de directe aanleiding voor de machtswisseling.

Behoorlijk informatief was ook de werking van het UCMC in de eerste uren nadat MH17 op separatistische bodem neergestort was. Onmiddellijk na de ramp werd een gecoördineerde informatieoorlog gelanceerd waarin een terugtrekking van een bericht dat naar verluidt door de separatistische commandant Igor – “Strelkov” – Girkin op sociale media zou zijn gepost, opz
ettelijk verkeerd werd geïnterpreteerd en vervalst om een verhaal te verspreiden dat een fatale fout was gemaakt. Dit verhaal werd vervolgens gesteund door een publicatie van een video met afgeluisterde gesprekken door de SBU (Oekraïense geheime dienst), een paar uur nadat de UCMC verspreid had dat de commandant een “succesvolle operatie” had toegejuicht en de separatisten ¨bij heterdaad betrapt waren¨.

Na grondig onderzoek op sociale media https://hectorreban.wordpress.com/2015/06/12/myth-of-the-fatal-mistake-how-the-mh17-infowar-started/ bleek dat de boodschap niet door de commandant was geschreven, maar een verkeerde interpretatie was van gebeurtenissen die kon worden toegeschreven aan een redacteur van een pro-separatistisch webforum, die zich had gebaseerd op een verzameling van eerdere speculatieve berichten op de sociale media. Ook de SBU tapes waren gefraudeerd. Zij suggereerden een lanceerplek die later nooit meer in de onderzoeken ter sprake zou komen, en zeer waarschijnlijk te maken had met het neerhalen van een Oekraïense straaljager een dag voor MH17 neerstortte.

Het doel van de recente propaganda-oefening die de UCMC in de Nederlandse media uitvoerde, kan worden geïnterpreteerd als een poging om zich in de epische strijd voor vrijheid en democratie te manoeuvreren. De mythe van het land van bevrijders, steunend op de ervaring van de goede oorlog tegen de nazi´s, is ook de belangrijkste basis waarop nog steeds de steun voor onze Amerikaanse hegemon rust. We hoeven niet ver te zoeken naar een nieuw monster waarvoor wij en onze bevrijders zich nu op zouden moeten voorbereiden.

Methode lijkt te zijn een gemeenschappelijke ‘verbeelde gemeenschap’ te fabriceren om de mensen in (pro) westerse samenlevingen achter de staatsgreep te krijgen en natuurlijk tegen de Russische bedreiging. De manier om dit te doen is het creëren van een gevoel van wederzijdse lotsbestemming gebaseerd op wederzijdse ervaringen in het verleden, of zoals bestuurslid van het UCMC Natalya Popovich het formuleert http://uacrisis.org/56131-tri-natsiyi-odna-svoboda: “We moeten dergelijke unieke verhalen populair maken, omdat zij landen samenbrengen en helpen te begrijpen dat we allemaal veel dichterbij zijn dan het lijkt¨. De campagne heeft dus kennelijk een doel dat verder wil reiken dan de ratificatie.

Op microniveau is de media campagne ook bedoeld om de politieke uitkomst van het debat in de Eerste Kamer te beïnvloeden met betrekking tot de bekrachtiging van het EU-Oekraïne associatieverdrag. In feite is men er heel eerlijk over. Volgens de initiatiefnemer van de campagne http://uacrisis.org/56131-tri-natsiyi-odna-svoboda is bijvoorbeeld “materiaal gewijd aan dit onderwerp in de Nederlandse krant De Telegraaf op de vooravond van de eindstemming voor de bekrachtiging van de EU-associatieovereenkomst.¨

Beïnvloeding van onze afgevaardigden vond ook rechtstreeks plaats, bijvoorbeeld door een smeekschrift van een groep NGO´s dat direct aan de Eerste Kamer was gericht. http://ti-ukraine.org/en/news/appeal-to-the-members-of-the-first-chamber-of-the-states-general-of-the-netherlands-regarding-the-ratification-of-the-eu-ukraine-association-agreement/ Het UCMC maakte ook onderdeel uit van dit conglomeraat, net als overigens de Max van der Stoel Foundation, dat met volle overtuiging de situatie in het huidige Oekraïne – doorspekt met corrupte oligarchen, mensenrechtenschendingen, geweld en normalisering van extreemrechts gedachtegoed – voorstelt als een lichtend pad naar vrede en democratie.

Fractiediscipline en horigheid aan de hegemonie zullen zonder meer een belangrijkere rol spelen bij de goedkeuring die de Eerste Kamer aan ratificatie zal geven http://www.nu.nl/politiek/4716597/meerderheid-eerste-kamer-bij-referendum-afgewezen-oekraineverdrag.html. Hoewel de campagne van het UCMC eigenlijk zou kunnen worden beoordeeld als een nogal zachtaardige poging om de gewenste uitkomst gedaan te krijgen, zou men niet moeten denken aan wat er zou gebeuren in een gelijksoortig geval. Wanneer een Russische NGO mantelorganisatie gelieerd aan de Russische staat zou proberen het politieke proces in een tegengestelde richting te beïnvloeden, zou waarschijnlijk een internationale rel zijn uitgebroken.

Op een ander niveau moeten we ons wel degelijk zorgen maken over dit soort organisaties. Omdat zij zich vermommen als grassroots organisaties, leunend op een beeld van objectiviteit en burger activisme van onderaf, moet informatie dat van hen afkomstig is met de grootste voorzorgsmaatregelen worden behandeld. In feite, om het bot te zeggen, was deze zogenaamde mediacampagne van het UCMC in die zin gewoonweg een actie van inlichtingengemeenschappen om attitudes en politieke processen te beïnvloeden. De wijze waarop de Nederlandse politiek en journalistiek op deze inbreuk reageren, zal veel duidelijk maken over de toestand van onze politieke ruimte.

Hector Reban

NAVO, protestacties

Directe acties tegen de NAVO-top in Brussel

Naast de demonstratie tegen de NAVO-top op 24 mei en de conferentie van de Europese en Noord-Amerikaanse vredesbeweging op 25 mei waren zo’n 150 jonge vredesactivisten betrokken bij meerdere “directe acties” rond de NAVO-top zoals de onderstaande alternatieve bewegwijzering in Brussel: “Waar wil je naar toe? Naar de vrede of naar de NAVO?”


Meer foto’s over deze acties, die in tegenstelling tot de demonstratie en de conferentie wèl de NOS-website haalden, zijn te vinden op http://sooc.gr/gallery.php?id=5473 en https://www.facebook.com/pg/agirpourlapaix/photos/?tab=album&album_id=1423232321076686 





lezingen/bijeenkomsten, NAVO

Alvast twee foto's van de Stop NATO 2017 conferentie

Een inhoudelijk verslag van de conferentie van de Europese en Noord-Amerikaanse vredesbeweging die georganiseerd werd op een paar honderd meter van de plek waar de NAVO-leiders bij elkaar kwamen volgt binnenkort. Daarop vooruitlopend een tweetal foto’s:


Vanuit Oorlog is geen Oplossing sprak Kees van der Pijl tijdens de plenaire ochtendsessie over “NATO, Military spending & Arms industry: A Political Economy of the New Cold War?”


Het slotpanel aan het eind van de conferentie waar de conclusies van de verschillende workshops en ‘special sessions’ werden gedeeld.

kernwapens, NAVO, protestacties

Eerste foto's vanuit de bus naar Volkel en Brussel


Een goed gevulde bus met rechts voorin SP Tweede Kamerlid Sadet Karabulut die in de bus te horen kreeg dat haar motie over wapenleveranties aan Saoedi-Arabië in haar afwezigheid door de Kamer is aangenomen.


Onderweg een korte actie bij de hoofdpoort van Volkel, waar Amerikaanse kernwapens zijn gestationeerd,


 Een wit spandoek valt wel op in de bonte stoet die door Brussel trok..


En behalve politie was er ook het een en ander aan militairen aanwezig,



NAVO, protestacties

Vervoer naar NAVO-top Brussel | demonstratie 24 mei conferentie 25 mei 2017

UPDATE d.d. 9 mei 2017 – iets meer informatie over activiteiten in Brussel.

Woensdag 24 mei en Hemelvaartsdag donderdag 25 mei vindt in het spiksplinternieuwe gebouw van de NAVO in Brussel een NAVO-top plaats. Daartegen worden acties georganiseerd.



Oorlog is geen Oplossing heeft vervoer geregeld voor zowel woensdag als donderdag. Op woensdag rijdt er heen en terug een bus vanuit Amsterdam, via Utrecht en Brabant naar Brussel. De bus naar Brussel op woensdag 24 mei heeft de volgende haltes en instaptijden:

11:00 uur Amsterdam Centraal (Victoria hotel)
12:00 uur Utrecht Centraal (Veemarktplein)
12:45 uur Den Bosch Station
Daarna: een tussenstop bij vliegbasis Volkel voor een korte actie.
De demonstratie is van 17:00 tot 22:00 uur bij het NAVO-gebouw.


Na afloop van de demonstratie zal de bus ook weer terugrijden naar Brabant, Utrecht en Amsterdam. Houd er rekening mee dat je met name in Utrecht en Amsterdam rond of na middernacht aankomt en er dus weinig openbaar vervoer zal zijn om verder te reizen.

Op Hemelvaartsdag vindt een conferentie (‘tegentop’) plaats. Deze conferentie begint al vroeg (om 09:00 uur) en de geplande bus die op donderdag naar Brussel zou gaan en al heel erg vroeg zou moeten vertrekken) is wegens gebrek aan belangstelling geschrapt.

Wel zal er na afloop van de conferentie een bus naar Breda, Utrecht en Amsterdam rijden. De mensen die woensdag meegaan naar Brussel en donderdag met de bus teruggaan, zullen op 19 of 20 mei geïnformeerd worden over de (goedkope) groepsaccommodatie die we inmiddels hebben weten te regelen.

De kosten bedragen 25 euro p.p. voor de heen- en terugreis. Mensen voor wie dit bezwaarlijk is kunnen dankzij een garantiesubsidie van het Vredesfonds ook een lagere bijdrage betalen. Betaling is in de bus. Wel wordt tijdige aanmelding voor de bus zeer op prijs gesteld. Dat kan via info@oorlogisgeenoplossing.nl

Demonstratie op 24 mei
Op woensdag 24 mei zullen we met vredesactivisten uit verschillende landen meelopen in een bredere demonstratie die om vijf uur ’s middags zal beginnen. We demonstreren voor vrede en tegen alle oorlogen, maar ook voor het behoud van het milieu en onze planeet en voor de waarborging van de mensenrechten van iedereen, ongeacht sekse, huidskleur, etc. Onderweg naar deze demonstratie zullen we met onze bus een tussenstop maken in Volkel waar we een korte protestactie zullen houden tegen de daar gestationeerde Amerikaanse kernwapens en de rol die zij nog steeds in de militaire NAVO-strategie spelen.

Conferentie op 25 mei
Opening om 9.30 uur gevolgd door een plenaire sessie waarbij de aan Oorlog is geen Oplossing verbonden prof.dr. Kees van der Pijl het onderwerp “NATO, Military spending & MIC – A Political Economy of the New Cold War?” voor zijn rekening zal nemen. De rest van het programma bestaat uit workshops en sessions waaraan ook leden van Oorlog is geen Oplossing en andere Nederlandse vredesorganisaties een bijdrage zullen leveren en de vertoning van de film “Shadow world” met een nagesprek met de filmmakers. Om 16.00 uur begint de afsluitende paneldiscussie met vertegenwoordigers van de vredesbeweging uit de verschillende deelnemende landen.

Een volledig overzicht van het programma is te vinden op http://stopnato2017.org/en/conference. Aanmelden voor de conferentie is gewenst via conference@stopnato2017.org

LezingentourVoorafgaand aan deze top houdt prof. dr. Kees van der Pijl een lezingentour. Een overzicht van deze lezingen verschijnt binnenkort op deze website. Geïnteresseerd in een lezing bij u in de buurt? Ook daarvoor kunt u een mail sturen naar info@oorlogisgeenoplossing.nl.

Amerikaans-Russische confrontatie, lezingen/bijeenkomsten, NAVO

"Geen oorlog met Rusland!"

In het kader van de sprekerstournee in de aanloop naar de NAVO-acties in Brussel, geven we het volgende persbericht van Enschede voor Vrede weer:



Op donderdagavond 11 mei a.s. organiseert Enschede voor Vrede vanaf 19.30 uur in de Wonne (Noorderhagen 25, Enschede) een vredestuinbijeenkomst met als titel “Geen oorlog met Rusland!”. Dit mede met het oog op de landmachtmanifestatie die twee dagen later, op zaterdag 13 mei, in het Volkspark zal plaatsvinden en waartegen Enschede voor Vrede dan ook zal protesteren.


25 jaar na de Val van de Muur lijkt de Koude Oorlog weer helemaal teruggekeerd. Na een kwarteeuw van Russische meegaandheid waarbij de NAVO zich steeds verder oostwaarts uitbreidde, heeft Rusland een assertievere houding aangenomen Hoewel het land militair niet in staat geacht kan worden een militaire aanval op Europa te plegen, is de NAVO in opperste paraatheid: Westerse militairen en grote hoeveelheden materieel worden naar de oostgrenzen van Polen en de Baltische staten verscheept waar grootschalige legeroefeningen uitgevoerd worden en de lidstaten hebben elkaar en vooral de Verenigde Staten moeten beloven het defensiebudget naar 2% van het bruto binnenlands product te verhogen (Nederland geeft nu 1,4% aan defensie uit). Is dit nu het antwoord op de Russische assertiviteit? Waar komt deze herleving van de Koude Oorlog vandaan? En waar leidt deze naartoe?

Deze vragen zullen we op 11 mei – twee dagen voor de Landmacht in het Volkspark neerstrijkt; militairen die vorig jaar tijdens de Landmachtdagen op het Van Heekplein zijn nu overigens in Litouwen gestationeerd – voorleggen aan prof.dr. Kees van der Pijl, emeritus hoogleraar politieke economie aan de University of Sussex en verbonden aan het Centrum voor Geopolitiek en het initiatief Oorlog is geen Oplossing dat op 24 en 25 mei zal deelnemen aan de protestacties tegen de NAVO-top die dan in Brussel wordt gehouden.

Op zaterdag 13 mei zal Enschede voor Vrede van 10 tot 17 uur bij de ingang van het Volkspark aan de Parkweg een protestactie houden tegen de manifestatie van de Landmacht die dan voor het tweede achtereenvolgende jaar in Enschede zal plaatsvinden. Vorig jaar op het Van Heekplein, waar Enschede voor Vrede toen ook al een protest liet horen, en dit jaar dus in het Volkspark waar we afgelopen week nog de verschrikkingen van de oorlog herdachten.

NAVO

Hoe de NAVO- en EU-discipline in Frankrijk gehandhaafd wordt. De kandidatuur van Macron

De eerste ronde van de Franse presidentsverkiezingen verliep in vele opzichten uiterst dramatisch. Niet in de laatste plaats door de terreuraanslag op een van de laatste dagen, die een streep trok door de opmars in de peilingen van Jean-Luc Mélenchon. Mélenchon had in 2012 samen met wat er over is van de Franse communistische partij, ook een gooi gedaan en haalde toen een teleurstellende 11 procent. Ditmaal koos hij voor een onafhankelijke inzet met La France insoumise, ‘Het Frankrijk dat niet buigt’. Met een programma van radicale sociale en ecologische maatregelen en de belofte om uit de NAVO te stappen, en vooral dankzij de redenaarsgaven van de kandidaat en zijn spectaculaire campagnetechnieken, wees alles op een veel en veel beter resultaat. Totdat…


Mélenchon was de absolute tegenpool van de uiteindelijke winnaar van de eerste ronde en de meest waarschijnlijke nieuwe president, Emmanuel Macron. Net als de andere twee voornaamste kandidaten, Fillon (traditioneel rechts) en Le Pen (extreem rechts), was Mélenchon voor ontspanning met Rusland. Daardoor was Macron de enige NAVO/EU-kandidaat. Zijn opmars is dan ook stap voor stap mogelijk gemaakt door de Euro-Atlantische machtsstructuren. Na de École Nationale d’Administration (ENA), waar de Franse elite wordt opgeleid, werd Macron in 2002 stagiaire bij Henry Hermand, een onroerend-goedmagnaat die een neoliberale Derde Weg in Frankrijk ondersteunde, in de geest van Bill Clinton en Tony Blair. Jacques Attali, adviseur van de voormalige Socialistische president Mitterrand, maakte de toen 29-jarige Macron in 2007 rapporteur van een commissie die moest onderzoeken hoe zo’n politiek in de praktiijk kon worden gebracht. De overheid verkleinen, sociale bescherming wegnemen, privatisering en liberalisering, het werd in Macrons rapport allemaal gepresenteerd als ‘voorbij links en rechts’.
In 2008 kwam Macron in dienst bij de Rothschild investeringsbank en twee jaar later stelde Attali hem voor aan presidentskandidaat François Hollande, die hem de taak gaf zijn economisch programma te coördineren. Na de verkiezing van 2012 werd Macron secretaris in het presidentieel paleis met dezelfde portefeuille. Twee jaar na die aanstelling woonde hij al de 2014 Bilderberg Conferentie in St Moritz bij, de jaarlijkse bijeenkomst waar de Euro-Atlantische elite degenen die voor haar werken, ontmoet (nog een ‘socialist’ in St. Moritz was onze eigen Diederik Samson). Kort daarop werd Macron tot minister van economische zaken benoemd. In 2016 verliet hij de regering alweer en met steun van het uitgebreide netwerk dat hij in zijn achtereenvolgende rollen had opgebouwd, van de financiële wereld en de consultancy tot de werkgeversorganisatie Medef en de neoliberale vakbond CFDT, zette hij zijn eigen politieke beweging op, En marche!

Natuurlijk is er niets nieuw aan En marche!, want het is de rechtstreekse voortzetting van de neoliberale Derde Weg zoals die al onder Hollande is uitgeprobeerd. Hollande en zijn ploeg combineerden daarbij het boven af doordrukken van radicale maatregelen tegen de arbeid (de grondwet maakt het mogelijk een wet erdoor te krijgen door te eisen dat afwijzing alleen via een motie van wantrouwen mogelijk is—zo werd de Socialistische fractie in het parlement voor het blok gezet) met de noodtoestand . Macron is in deze politiek een van de sleutelfiguren.

De noodtoestand werd uitgeroepen in november 2015, na de bloedige terreuraanslagen die maand in Parijs. Hij geldt nog steeds, en dit zijn de eerste verkiezingen onder de noodtoestand die in de Vijfde Republiek zijn gehouden. Zoals Claude Serfati in zijn nieuwe boek Le militaire (Parijs 2017) betoogt, is het Franse leger een staat in de staat. Onder de noodtoestand wordt het ook op het eigen grondgebied ingezet, nadat het al eerder in een hele reeks overzeese oorlogen was ingezet, vooral in Afrika (Libië, Mali, enz.). Wat Macron betreft, wordt hier ook nog eens een militaire interventie in Syrië aan toegevoegd.

Gewapende militairen zijn vandaag de dag een alledaags verschijnsel in de Franse steden, maar dat levert in de praktijk weinig echte bescherming op. Wel is er een voelbaar effect op iedere vorm van oppositie, ongeacht op welk gebied. Kort na het uitroepen van de noodtoestand werden bijvoorbeeld milieuactivisten verhinderd om bij de Parijse klimaatconferentie te demonstreren, hoewel ze toch moeilijk als terroristen kunnen worden beschouwd.

Hoe een echte terreuraanslag het reguliere verkiezingsproces beïnvloedt werd duidelijk in de eerste ronde van de presidentsverkiezing op 23 april. In de aanloop naar de verkiezing was La France insoumise aan een geduchte opmars bezig in de peilingen. In de tabel hieronder, geef ik de bandbreedte van de opiniepeilingen voor iedere maand, de verandering voor de vier belangrijkste kandidaten tot 20 april (de dodelijke aanslag op de Champs Elysées vond plaats om 9 uur ’s avonds), alsmede de verandering na die datum, d.w.z., door te kijken naar de peilingen in april waarin ook de dag na de aanslag is meegenomen. Uit deze cijfers, die de omslag nog verdoezelen omdat de peilingen die de 21ste meenemen ‘vervuild’ zijn met de resultaten van dagen er vlak voor (een peiling bv die op de 18de tot met de 21ste werd gehouden). Desondanks springt de terugslag voor de campagne van Mélenchon eruit. 

Macron
Le Pen
Mélenchon
Fillon
januari 16-24 %         22-27 %         10-15 %         19-28 %        
februari 17-25 %     +1 24-28 %     +1 10-13 %     -2 18.5-21 %   -7
maart 23-27 %     +2

24-28.5 %  +0,5 18-19.5 %  +6,5 15.5-21 %    =
april tot 20ste 23-26 %     -1 22.5-25 %  -3,5 15-22 %     +2,5 17-20 %      -1
Verandering
in 3 maanden
tot 20 april
                   +2                    -2                    +7                    -8
april t/m 21ste 23-24.5 %   -1,5 22-23 %     -2 18-19.5 %   -2,5 19-21 %      +1
Uitslag 23 april 24.01 % 21.30 % 19.58 % 20.01 %

Moeten we dan aannemen dat er bij deze specifieke aanslag meer meespeelde en dat we daarom aan de authenticiteit ervan moeten twijfelen?

Zoals ook eerder is gebeurd, liet de dader op de Champs Elysées zijn identiteitspapieren in de auto achter, waardoor hij onmiddellijk als ‘jihadist’ kon worden geïdentificeerd. Ook werd hij gedood in plaats van onschadelijk gemaakt en gearresteerd. Zo kon er ook geen verder debat over zijn motieven ontstaan. Ook werd de naam van een medeplichtige bekend gemaakt die echter niets met de aanslag van doen bleek te hebben. In het geval van de moordpartij bij Charlie Hebdo gebeurde dit allemaal precies zo (ik heb hier over geschreven op 8, 12 en 16 januari 2015 en nog eens op 16 januari 2016, de eerste verjaardag van die aanslagen).

Nog een overeenkomst met eerdere aanslagen was dat de dader een erkende misdadiger was. In 2005 werd hij tot 15 jaar veroordeeld wegens poging tot moord op een politieman. Hij was ook in beeld als potentiële terrorist en nog op 23 februari jl. gearresteerd, maar weer vrijgelaten wegens gebrek aan bewijs. De Franse autoriteiten waren dus zeer goed op de hoogte van zijn vermogen om nog eens toe te slaan, maar er kan natuurlijk ook weer niet naast iedere verdachte een politieagent worden neergezet.

De noodtoestand in Frankrijk heeft een verstikkend effect op alle kritische denken, zeker waar het de ‘schaduwstaat’ betreft. De schaduwstaat is de politieke onderwereld, waar officiële en onofficiële procedures met elkaar verweven zijn, handhaving van de wet en overtreding ervan in elkaar overlopen. Het is de noodrem die gebruikt wordt om de bestaande machtsstructuren van de staat en de heersende klassen te handhaven, desnoods tegen de democratie. Daarom blijft wat er echt gebeurt in het duister, ook al omdat regering en media opereren onder een stilzwijgende overeenkomst dat iedere afwijking van de officiële lezing van een gebeurtenis weggezet wordt als samenzweringstheorie.

Het is heel goed mogelijk dat de aanslag op de Champs Elysées een spontane aanval was door een misdadige recidivist, die eindigde met de tragische dood van een dienstdoende politieman en het verwonden van twee anderen. Maar het kan ook meer zijn dan dat: een cynische interventie om een ongewenste uitslag van de eerste ronde van de Franse presidentsverkiezingen te voorkomen. Ik heb het antwoord niet, behalve dan dat het effect van de aanslag perfect past in de autoritaire trend van de Oorlog tegen de Terreur waarmee een stervende maatschappijorde zich verdedigt tegen de democratie.

Kees van der Pijl

Venezuela

Venezuela hoort het trompetgeschal van “regime change”


Een imperium strekt zich, per definitie, uit over grote hoeveelheden territorium en dringt daarmee binnen in localiteiten die op zichzelf niets te maken hebben met elkaar, behalve dat ze een uitdaging voor de heerschappij van de Hegemon kunnen vormen. Bijvoorbeeld, het Romeinse Rijk was in de eerste eeuwen van onze jaartelling druk bezig de Sassanidische heersers in Perzië terug te dringen, probeerde Germaanse stammen aan de Rijn te onderwerpen en had moeilijke tijden het hoofd te bieden aan Euraziatische stammen die zich verplaatsten vanuit de Kaukasus naar de vlakten van de Donau. Het meest cruciale talent waarover een imperium dient te beschikken om te overleven is misschien wel de vaardigheid op hetzelfde moment een veelheid aan conflicten te managen.



Het huidige Amerikaans gedomineerde neoliberale imperium uit ook haar wil om op het wereldtoneel “dominantie over het totale spectrum” te bereiken door een beleid te formuleren dat hen in staat stelt om conflicten in meerdere “gevechtstheaters” te beheersen. Op deze manier kunnen over de hele wereld dan ook sporen van oorlogvoering gevolgd worden – tot in landen die elk een eigen niveau van conflict laten zien dat gebonden is aan de op maat gesneden manipulaties van het Rijk.


Op dit moment kunnen voorbeelden van Amerikaanse interventie in verschillende “gevechtstheaters” worden gevonden in Eurazië (nauw ondersteunen van het Pinochet-liberale regime van Oekraïne), het Midden-Oosten (verandering van regime in Syrië) en Oost-Azië (beheersen van Noord-Korea) naar Latijns-Amerika (verandering van regime in Venezuela), landen die geen gelijkenis vertonen anders dan dat ze het doelwit zijn van imperiaal management.

Imperialisme betekent vaak stabiliteit en rust voor het kerngebied, maar continue schermutselingen aan de periferie. Op die manier kunnen lokale conflicten laten zien waar de hegemoniale macht op de terugtocht is, waar het zijn invloed weet te stabiliseren en waar gevechten tegen externe krachten van verzet worden gewonnen.

Kracht van verzet: de dreiging van het “Socalisme van de 21ste Eeuw”
De afgelopen weken zijn in Venezuela de spanningen opgelopen tot alarmerend niveau, in een binnenlands conflict waarin het Imperium zijn vingerafdrukken overal achter laat. Misschien is de strijd tussen de volgelingen van de overleden Hugo Chàvez en de oppositie minder zichtbaar in de Europese massamedia, maar vanwege de ligging in Empire’s eigen achtertuin, is de uitkomst zeker niet onbelangrijk. In ieder geval biedt het een aardige casus om de invloed van de hegemoniale macht te beschouwen in een lokaal gevechtstheater.

Nadat Hugo Chàvez in 1998 voor het eerst de verkiezingen won, implementeerde hij een beleid dat door Amerikaanse functionarissen tot “hulpbronnen nationalisme” werd bestempeld. Concreet betekende dit dat de grote olie-inkomsten van het land werden gebruikt om de belangen van de armen te dienen in plaats van te verdwijnen in de zakken van een klein conglomeraat van particuliere investeerders. Armoede werd op spectaculaire wijze terug gebracht. De inname van het aantal calorieën per hoofd van de bevolking steeg enorm en veel mensen kregen toegang tot gezondheidszorg en andere openbare voorzieningen. Natuurlijk, dit beleid ging wel lijnrecht in tegen de neoliberale orthodoxie en Amerikaanse zakelijke belangen.

Chàvez leunde voor zijn legitimiteit dan ook sterk op anti-Amerikaanse retoriek, wat positief door grote aantallen kiezers op het subcontinent werd ontvangen. Andere landen – Bolivia, Ecuador, Nicaragua – “werden rood”, terwijl in andere landen, zoals Brazilië en Argentinië, ook linkse regeringen aantraden. Op deze manier kon men beginnen met het opbouwen van exclusief Latijns-Amerikaanse instellingen (dus zonder de VS en Canada) om de concurrentie op te voeren tegen de multilaterale organisaties waarin de Verenigde Staten de scepter zwaaide. Uiteraard brachten al deze successen de Hegemon tot razernij en reactie.

Straatprotesten. Nog maar eens.
Een fundamentele zwakte van het chavistische beleid was dat de economie niet werd gediversifieerd, dus toen in 2015 de olie-prijzen kelderden onder leiding van de Amerikaanse bondgenoot Saudi-Arabië, raakte de overheid in ernstige problemen. In januari 2016 verloren de chavistas hun meerderheid in het Parlement aan de oppositie, het eerste verlies in verkiezingen in 18 jaar. Vanaf dat moment ontstonden conflicten tussen diverse staatsinstituties, culminerend in een uitspraak van het Hooggerechtshof dat het Parlement “minachting voor de Grondwet” aanwreef, nadat een paar afgevaardigden van de oppositie werden beëdigd onder verdenking hun zetel te hebben gekocht.
https://venezuelanalysis.com/analysis/13018

De afgelopen weken spoorden oppositieleiders hun volgelingen aan hun woede naar de straat te nemen, wat men ook deed. Twee keer eerder leidde dit tot een explosieve situatie. In 2002 mislukte een staatsgreep tegen Chàvez, toen grote aantallen mensen de straat op gingen om zijn terugkeer te eisen. In het begin van 2014 schokte een strategie van ¨Guarimbas¨ het land. Straatprotesten liepen uit op geweld tegen openbare diensten die door de chavista regering waren gefinancierd, zoals volksuniversiteiten en faciliteiten voor lokale gezondheidszorg die bemand werden door gehate Cubaanse dokters. Tegelijkertijd werden overal in de steden barricades opgeworpen om het openbare leven te verlammen.

Deze protesten van 2014, die deels waren begonnen op basis van legitieme bezorgdheid onder de bevolking over de hoge misdaad en andere kwesties, werden overgenomen door gewelddadige rechtsextremisten, gebonden aan oppositionele leiders, die hun strategie met Washington coördineerden. Eigenlijk leek deze periode van geweld veel op het scenario dat op hetzelfde moment in Oekraïne werd uitgerold, met 43 doden tot gevolg, waarvan 6 agenten van de oproerpolitie Sebin en nog eens 18 burgers die omkwamen aan de barricades. Op dit moment kostten de rellen al de eerste dode.

… en draag daarbij een grote stok
Het Imperium wordt voornamelijk gerund door de ideeënruimte en beeldvorming te manipuleren via een veelheid aan informatie-kanalen; door politieke invloed aan te wenden in internationale instellingen; door de economische mogelijkheden van de doelstaat te beinvloeden en door gebruik van militaire middelen als een normaal beleidsinstrument. Ondanks de betrekkelijk geringe intensiteit van het conflict kan het Venezolaanse geval dienen als archetype.

De VS ondersteunt oppositionele leiders namelijk niet alleen in strategische besprekingen, er wordt ook een massa
fondsen het land in geworpen dat exclusief bij oppositionele groepen belandt. De National Endowment for Democracy, het International Republican Institute en andere aan de staat gelinkte organisaties besproeien oppositionele groeperingen en NGO’s “ter bevordering van de democratie” met geld, met name om media campagnes te organisaren die worden aangedreven door de meest geavanceerde, state-of-the-art PR technieken. Het belangrijkste doel is de regering te delegitimeren.

Ideologische ondersteuning wordt georganiseerd door kringen van internationale politici, denktanks, experts, PR-bedrijven en media, die voortdurend het gevestigde idee uitdragen dat “socialisme” inherent dictatoriaal en disfunctioneel is. Institutioneel wordt de chavista overheid vooral onder druk gezet via de OAS (Organisatie van Amerikaanse Staten), waarin de Verenigde Staten stelselmatig probeert Venezuela te isoleren. Eigenlijk zou de OAS kunnen en moeten worden gezien als een systeem van wederzijdse hulp tussen landen om elkaar bij te staan bij bepaalde problemen. Maar de Verenigde Staten is er vooral op gericht – met de hulp van haar junior partner Canada en een paar andere client-staten – het chavista regime te verwurgen door voortdurend bedreigingen te uiten.

Zelfs militaire. Op 6 april j.l., de dag van de kruisraketten op Syrie, verklaarde hoofd van SOUTHCOM Admiral Kurt Tidd dat: “… De groeiende humanitaire crisis in Venezuela kan ons uiteindelijk tot een regionale reactie dwingen”. https://venezuelanalysis.com/analysis/13042 Op deze manier poogt de VS in eerste instantie Venezuela zover te krijgen nieuwe presidentsverkiezingen uit te schrijven, uiteraard met de bedoeling om de Maduro regering weg te krijgen op een moment dat het politiek en economisch met zijn rug tegen de muur staat. Of anders … Als de kleur niet geforceerd langs “democratische” weg verschiet, is er altijd nog de Ijzeren Vuist van het Imperium.

Betreurd door de pro-chavistische pers als voorbeeld van een “valse leer van collectieve regionale veiligheid” (de VS slaagt er altijd in om hun inmenging vormen in de taal van het internationaal recht), moet een bedreiging om in te grijpen serieus worden genomen. De Venezuelaanse oppositie maakte inmiddels van de gelegenheid gebruik die Trump’s laatste strafmaatregelen tegen Syrië hen bood, door te beweren dat de overheid gebruik maakt van chemische wapens tegen de demonstranten.
http://www.telesurtv.net/english/news/Fake-News-Venezuela-Right-Wing-Say-Govt-Uses-Chemical-Weapons-20170408-0013.html

Na de dreigementen van SOUTHCOM en de raketaanvallen op Syrie kan dit niet anders worden uitgelegd dan een rechtstreeks verzoek om militaire interventie. De oppositie lijkt er in ieder geval opnieuw helemaal klaar voor te zijn.

De VS en hun helpers proberen al jaren de dreiging van het “Socialisme van de 21ste Eeuw” uit te doven, maar nu lijkt de tijd eindelijk rijp om te oogsten. Wanneer Venezuela valt, zal de weerstand tegen neo-liberale hegemonie in Latijns-Amerika een felle klap te verduren krijgen. Na bijna twee decennia van verzet in het Amerikaanse gevechtstheater is er geen twijfel dat dit in het hele westen gezien zal worden als een grote overwinning voor de “vrijheid en democratie”.

Hector Reban

kernwapens, Trump

Met raketten kroont Trump zichzelf keizer


Misschien omdat velen kennis hebben genomen van de verschrikkingen van de Eerste Wereldoorlog en waarschijnlijk vanwege de poging van de nazi’s om een heel volk uit te roeien door het gebruik van gaskamers, kan de bevolking in het westen niet meer geschokt raken dan door daden van chemische oorlogsvoering. En natuurlijk, beelden van mensen die slachtoffer zijn geworden van een gasaanval zijn gruwelijk en doen een onmiddellijke woede tegen de daders ontsteken. Op die manier kon een onverwachte actie van president Trump – het afvuren van Tomahawk kruisrakketten als straf voor de vermeende gasaanval van de Syrische president Bashar al-Assad op Khan Sheikhoun – rekenen op brede instemming.



Waarschijnlijk was een dergelijke actie ook wel noodzakelijk. De eerste 100 dagen van het presidentschap zouden traditioneel minstens één daad moeten laten zien dat het land – en de mensen daarbuiten – zou verbazen. Omdat niemand verwachtte dat Trump militaire vergelding zou aanwenden om Assad en zijn Russische ondersteuners een bericht te sturen, bleek de aanval bij de belangrijkste doelgroepen maximaal effect te sorteren. Toen Obama’s “rode lijn” werd doorkruist door de gasaanval van Ghouta in 2013, volgden geen bestraffende acties. Trump liet zien dat hij een president is die niet met zich zou laten sollen. Zelfs niet door de Russen.


In zijn eenvoud is deze stap briljant. Alle beschuldigingen dat Trump lankmoedig zou zijn ten opzichte van Poetin, kunnen in één handbeweging van tafel worden geveegd. De oorlogjes die de onorthodoxe president uitvocht met grote delen van de massamedia, waren op slag vergeten, toen de raketaanval door de gehele bipartite cirkel van opiniemakers verheerlijkt kon worden. https://theintercept.com/2017/04/07/the-spoils-of-war-trump-lavished-with-media-and-bipartisan-praise-for-bombing-syria/ Eigenlijk zou je kunnen zeggen dat Trump er nu definitief in is geslaagd zichzelf tot keizer van Empire te kronen en tegelijkertijd bekrachtigd te worden door vrijwel al zijn voormalige critici. Het is moeilijk om met een gebeurtenis in de recente wereldgeschiedenis op de proppen te komen, waarin de communis opinio zo snel op zijn kop werd gezet.

Dat dit een geplande omkering van beleid was, zou kunnen worden afgeleid uit het feit dat Amerikaanse machtsprojectie nooit volgt door raketten alléén wanneer het begint aan een gecoördineerd beleid van interventie. Zelfs een imperium moet zich voorzien van internationale politieke instemming, bijvoorbeeld door multilaterale instellingen te bewegen in de richting van acceptatie van het nieuwe beleid. Omdat de regering overspoeld werd met lof aan het thuisfront, was voor de Amerikaanse ambassadeur bij de Verenigde Naties, Nikki Haley, de weg vrij aan te kondigen dat de VS klaar was om zich te ontdoen van Assad en de “Iraanse invloed” in Syrië. Met andere woorden, “regime change” in Syrie was openlijk terug op tafel en zelfs Iran werd in één moeite door direct bedreigd.

Omdat de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties niet als middel gebruikt kan worden om de belangen van de VS in deze te bevorderen, vanwege de aanwezigheid van Rusland en China, voeren andere multilaterale instellingen de oorlogsmars aan. De G7, de 7 meest geïndustrialiseerde (pro-) westerse landen, maakte de weg vrij voor internationale steun voor de Amerikaanse acties door te beweren dat, in de woorden van de Italiaanse minister van Buitenlandse Zaken Angelino Alfano: “de Amerikaanse interventie een window of opportunity heeft aangereikt als nieuwe positieve voorwaarde voor het politieke proces in Syrië.” Opmerkelijk is dat zowel Haley als Alfano starten vanuit het axioma dat oorlogshandelingen een eerste voorwaarde voor vrede en politiek overleg zouden zijn. Daarmee wordt eigenlijk een soort omgekeerd Von Clausewitz theorema ingeroepen: “Politiek moet worden beschouwd als niets anders dan voortzetting van oorlog met andere middelen.¨

Er is wel een klein probleem dat zich achter de gordijnen schuil houdt. Dat is de waarheid, de juistheid van de gebeurtenissen die hebben geleid tot dit alles. Er zijn steeds meer aanwijzingen dat geen gasaanval uitgevoerd is door het Syrische leger. De Syriërs hadden na een overeenkomst tussen Obama en Poetin na 2013 ook al hun voorraden chemische wapens vernietigd en daarbij zou men in deze fase van de strijd – zware verliezen voor de rebellen – geen tactisch voordeel hebben gehad van het gebruik van dit soort wapens.

Zoals ook gebeurde na de Ghouta aanval werd het officiële verhaal weersproken door de bekroonde journalist Sy Hersh en MIT professor-emeritus Theodor Postal. Waar de onderzoeksjournalist al enige tijd geleden beweerde dat Hillary Clinton in haar periode aan het hoofd van het Ministerie van Buitenlandse Zaken zelf haar “gematigde” rebellen voorzien had van Sarin gas http://linkis.com/www.inquisitr.com/30/7FI6u, haalde Postal koel maar vernietigend het Amerikaanse inlichtingenrapport onderuit, waarin bewijzen zouden staan dat Assad’s luchtmacht de dader van een Sarin bombardement zou zijn geweest. Volgens Postal zouden “de door het Witte Huis geciteerde gegevens meer in overeenstemming zijn met de mogelijkheid dat de munitie op de grond zou zijn geplaats dan te zijn geworpen vanuit een vliegtuig.¨ Dit zou betekenen dat de oorspronkelijke gaspatroon zou zijn aangewend door “gematigde” rebellen zelf https://drive.google.com/file/d/0B_Vs2rjE9TdwR2F3NFFVWDExMnc/view.

Hoewel de massamedia volharden in applaus voor de goedaardige intenties die de president met de lancering van zijn raketten hebben gehad, beoordelen mensen met werkelijk vermogen om de situatie in te schatten op een andere manier. Voormalig VN-inspecteur van massavernietigingswapens Scott Ritter stelt dat de Trump regering zich schuldig zou maken aan “wagging the dog” en “bespeeld is door Al-Qaida” http://www.huffingtonpost.com/entry/syria-chemical-attack-al-qaeda-played-donald-trump_us_58ea226fe4b058f0a02fca4d door terug te komen de oorspronkelijke gelofte om islamitisch terrorisme en ISIS te bestrijden in plaats van Assad en Rusland.

TNI fellow Phyllis Bennis legde in een interview op Democracy Now! uit dat Trump’s kruisraketten op geen enkele manier een oplossing bieden met betrekking tot het voortbestaan
van ten minste 11 oorlogen die worden gevoerd op en rond de Syrische bodem.
https://www.facebook.com/democracynow/videos/10155168745928279/

Zowel Ritter en Bennis spreken de verdenking uit dat deze illegale oorlogsdaad niet zou gaan om het wreken van geslachtofferde kinderen, noch om het bestrijden van gas aanvallen. De VS is zelf natuurlijk niet schoon op dat vlak. Niet zelden is witte fosfor gebruikt in het conflict in Irak en het aantal gedode kinderen dat als ¨bijkomende schade” van bombardementen wordt gelabeld, loopt nog elke dag gestaag op.

Jammer genoeg gaat het niet over de waarheid. Het gaat over het managen van de perceptie van de waarheid. Hoewel Trump door zijn raketten is gekroond tot een keizer die eigenlijk geen kleren heeft, lijken vele mensen in het westen niet in staat om die naakte waarheid te zien. Voortbouwend hierop is de Amerikaanse regering gestart behoorlijk gevaarlijk beleid door te voeren nu de confrontatie met Rusland en Iran wordt opgezocht, in een draai van 180 graden ten opzichte van de verwachtingen waarop Trump zijn verkiezing bewerkstelligde.

In de tussentijd volgde een tweede dreigement in een ander “gevechtstheater”, toen de VS het vliegdekschip USS Carl Vinson naar het Koreaanse schiereiland stuurde voor het opbouwen van de spanningen met Noord-Korea.

Aan het eind van zijn eerste 100 dagen op de presidentiële zetel heeft Trump duidelijk gemaakt dat erop kan worden vertrouwd dat hij zich volledig inzet voor het project van volledige militaire dominantie op wereldorde niveau. De Amerikaanse inlichtingengemeenschap en de bipartite neoconservatieve cirkel van voormalige critici kunnen weer rustig gaan slapen.


Hector Reban
media en nepnieuws

Op oorlogspad (7). De Nederlandse kwaliteitspers

De dag nadat de informateur de defensieportefeuille heeft doorgenomen doet dagblad Trouw ook een duit in het zakje. Aangezien dit de laatste landelijke krant in Nederland afgezien van het FD is die nog enige aanspraak kan maken op het etiket ‘kwaliteitskrant’, de moeite waard om nader op in te gaan. We hebben nog maar tien kanonnen die het doen, lees ik, de andere acht die er op papier zijn, staan defect in de loods. Dat is de vaste inzet van degenen die hogere defensie-uitgaven willen: we sturen ‘onze jongens’ zonder deugdelijke bewapening naar ‘het front’. Waar is dat dan? 



Op de voorpagina een kleurenfoto van een tank met de kop ‘Vuurkracht Russen jaagt schrik aan’, plus verwijzing naar de dagelijkse bijlage De Verdieping.
‘Met een vuurkracht waartegen westerse krijgsmachten bij een eventuele confrontatie nauwelijks opgewassen zijn, heeft het Russische leger…’ zo begint deze beschouwing. Niet met de vaststelling dat Rusland in 2015 vergeleken met de VS één-tiende uitgaf, vergeleken met de Europese NAVO-landen samen, een kwart; daarna ging de Russische defensiebegroting in 2016 met 5 procent omlaag, en 2017 volgens Jane’s Defence Weekly nog eens met 25 procent.

Maar zo maak je de mensen niet bang, dus ‘Geschrokken van de Russische vuurkracht’, over twee pagina’s.

Ook voor Nederland is een confrontatie met Rusland niet denkbeeldig meer, aldus Trouw. Want we staan inmiddels diep in Oost-Europa, in Litouwen, ‘om dat land tegen een mogelijke Russische inval te beschermen’. De VS, Engeland, en Canada doen hetzelfde in Polen, Letland en Estland. Waarom wij sinds 1991 tegen alle afspraken met Gorbatsjov van de Berlijnse muur tot aan de Russische grenzen zijn opgerukt, wordt er niet bij verteld.

Na de oorlog met Georgië in 2008 (niet nodig om nog even aan te stippen dat ‘onze man’ Saakasjvili die oorlog begon om de afvallige provincie Zuid-Ossetië weer in bezit te krijgen), waarbij inderdaad grote problemen aan het licht kwamen, is de kwaliteit van de Russische strijdkrachten zozeer verbeterd dat ‘tijdens de oorlog met Oekraïne die in 2014 losbarstte’, westerse militairen schrokken enz. Ik weet van een gewapende staatsgreep door ultra-nationalisten in Oekraïne, die gevolgd werd door afscheiding van de Krim en opstand in de oostelijke provincies, de Donbas, maar niet van een Russische oorlog. Trouw wel.

In augustus 2014 is er een Russische interventie geweest om te verhinderen dat de rebellen in Donetsk omsingeld en de stad met zijn meer dan een miljoen inwoners blootgesteld zou worden aan de ultranationalistische dan wel fascistische vrijwilligersbataljons die de burgeroorlog voor het regime in Kiev uitvechten en daarbij grote misdaden begaan. Door die interventie dwongen de Russen het eerste Minsk-accoord voor een wapenstilstand af.

Terug naar Trouw. ‘Rusland behoudt zijn voorsprong ook omdat veel landen in de Navo traag reageren’. Een voorsprong—nogmaals, de militaire uitgaven van de NAVO, in dollars 900 miljard, staan tegenover inmiddels rond de 40 miljard van Rusland, dus meer dan twintig maal zo veel.

Rusland is echter een bedreiging sinds het ‘de Krim annexeerde’. Bedoeld is, het overwegend door Russen bewoonde schiereiland, dat vanaf de instorting van de USSR onafgebroken heeft geageerd om die aansluiting ongedaan te maken, heeft na de nationalistische coup in Kiev bij referendum om terugkeer naar de Russische Federatie gevraagd waar het tot 1954 toen Chroestsjov het bij Sovjet-Oekraïne voegde, toe heeft behoord.

Nu hebben we maar tien kanonnen, maar toch hoeven we niet bang te zijn, want een geciteerde ‘deskundige’ , Stephen Blank, deelt mee dat als ‘Vladimir Poetin zou besluiten om één van die landen binnen te vallen (nl. Polen of de Baltische staten), hij met de hele Navo in oorlog komt.’ Wil hij dat? ‘Rusland wil wel makkelijk te verkrijgen oorlogsbuit, maar niet het risico van een groot conflict’.

Nog een deskundige wijst erop dat Rusland ook kwetsbaar is, we kunnen bijvoorbeeld de Russische economie laten instorten, en Rusland kan dan op korte termijn gebied veroveren maar niet op lange termijn de oorlog winnen.

Even afgezien van de vraag, welke aanwijzingen er zijn dat Moskou gebiedsuitbreiding beoogt en waarom enig land dat anno 2017 zou willen, vraag je je af, weet men bij Trouw eigenlijk wel dat we hier praten over een nucleaire mogendheid?

Door de daling van de olieprijs, krijgen we dan ten slotte te horen, kan Rusland niet meer zoveel aan de defensie uitgeven. Klopt. Tegelijkertijd voert het westen de bewapening op. Klopt ook.

‘Op die manier wordt het krachtsverschil met Rusland kleiner’.

Dus nog eens: Rusland minder, wij meer—het verschil …kleiner.

Dit is dan de Nederlandse kwaliteitspers.

Kees van der Pijl

Syrië, Trump

De zwaarste oorlogsmisdaad: ongeprovoceerde aanval op een soevereine staat


De meeste mensen zullen zich herinneren dat de gasaanval in Syrië, die voor de regering-Trump aanleiding was om 59 Tomahawk kruisraketten af te vuren van marineschepen in de Middellandse Zee, een precedent had: de aanval met sarin-gas aan de rand van Damascus op 21 augustus 2013. Trump zelf, die vanaf de eerste dag van zijn presidentschap onder ongekende druk staat om het programma uit te voeren waarvan de neoconservatieve mainstream dacht dat Hillary het voor haar rekening zou nemen, prees zijn besluitvaardigheid aan als een teken dat hij het beter zou doen dan zijn voorganger Barack Obama. In Syrië zal de aanval weinig veranderen, maar in de verhouding met Rusland des te meer. 



Een Syrisch militair vliegveld aanvallen (foto) en dan nog een dat Assads strijdkrachten delen met Russische commando’s en helicopters, is nu net wat Obama nog verstandig genoeg was om te vermijden: een direct conflict met de enige nucleaire wereldmacht die de VS kan weerstaan als een conflict uit de hand zou lopen.

Natuurlijk is er ook nog een tweede kant aan de twee gasaanvallen: de waarschijnlijkheid dat het Syrische regime inderdaad de dader is geweest, is extreem laag dan wel nihil.
Wat betreft de aanval in 2013, dat was een provocatie door Turkije, dat de jihadistische opstand tegen Assad steunde. Een en ander werd onthuld door de journalist Seymour Hersh, maar in die periode was de neoconservatieve mainstream in de VS al zo sterk dat Hersh zijn bevindingen moest publiceren in de London Review of Books. Vandaag de dag zijn er nog weinig mensen die de conclusies van Hersh in twijfel trekken. Nadat Obama had aangekondigd dat gebruik van gas voor de VS de grens zou zijn om tot interventie over te gaa, vielen de Syrische rebellen en hun Turkse en Saoedische supporters bijna over elkaar heen om er dan ook voor te zorgen dat er zo’n gasaanval kwam.

Poetin hielp Obama toentertijd uit zijn benarde positie door voor te stellen dat Syrië zijn hele chemische wapenarsenaal aan de VN zou overhandigen, ter vernietiging. En dat gebeurde, en op 4 januari 2016 maakte de instantie die belast is met het toezicht op de chemische wapenbeheersing, het OPCW, bekend dat deze vernietiging (uitbesteed aan de Franse multinational, Veolia, die het in Texas uitvoerde) compleet was. Het OPCW kondigde aan dat het vanaf dat moment zorgvuldig zou toezien op het naleven van de Syrische toezegging dat daarmee de rol van chemische wapens wat Damascus betrof, beëindigd was, maar ook zou opletten op het mogelijke bezit van chemische wapens bij andere partijen in het conflict. 


Indertijd verklaarde de Russische president overigens ook nog dat het een volstrekt absurde stap voor het Assad-regime zou zijn geweest om op een moment dat het in het offensief was en zonder dat daar enig militair voordeel mee te behalen viel, zijn lot op het spel te zetten en een Amerikaanse interventie uit te lokken.

Ditmaal staat dat aspect nog meer op de voorgrond.

De Verenigde Staten hebben vanaf de invasie van Irak in 2003 moeten toezien hoe hun invloed in het Midden-Oosten steeds verder is verloren gegaan. Door het regime van Saddam Hoessein en de staat Irak te vernietigen heeft het het land in een niet aflatende chaos gestort en daarin is de Shia-meerderheid als de machtigste partij te voorschijn gekomen. Daarmee is ook de Iraanse invloed sterk toegenomen. Twee miljoen vluchtelingen uit Irak zochten een veilig heenkomen in naburig Syrië, maar daar waren al grote problemen, onder andere door de crisis in de landbouw als gevolg van grote droogte, waardoor nog meer mensen naar de steden trokken. Toen ook in Syrië de onvrede, aangestoken door de ‘Arabische lente’ die uit Noord-Afrika was overgewaaid, de kop opstak, en het Assad-regime daarop met overdreven geweld reageerde, was de burgeroorlog een feit. De opstand tegen Assad werd vervolgens gekaapt door jihadisten uit binnen- en buitenland.

De Russische interventie om de Syrische staat te redden (niet noodzakelijk de Assad-familie en -schoonfamilie, die door hun roofzuchtige privatiseringspolitiek de verarmde bevolking tot opstand hadden aangezet) hielp toen het tij te keren. De gasaanval van een week geleden, die voor de regering-Trump het Tomahawk-bombardement rechtvaardigde (een kostbare mislukking, want maar 23 van de 59 bereikten het doel; waar de overigen zijn neergekomen is nog onbekend) zou als het ’t werk van het Syrische leger zou zijn geweest, nog absurder zijn geweest dan de aanval van augustus 2013. Want na de verdrijving van de overgebleven jihadisten uit oost-Aleppo (inclusief de ‘humanitaire’ tak van al-Qaeda, de ‘Witte Helmen’), heeft het Assad-regime alle sociaal en economisch belangrijke delen van het land weer onder controle. Door de overgebleven rebellen in te sluiten in de provincie Idlib zijn deze in wezen gijzelaars van het Syrische leger geworden. Dat leger is inmiddels weer uitgegroeid tot een geduchte strijdmacht, al heeft Assad zich genoodzaakt gezien om zijn politie in het leger te laten opgaan, zo nijpend is het tekort aan mankracht. En dan zou een regime dat aan de winnende hand is, dat officieel afstand heeft gedaan van zijn verouderde chemische arsenaal, een Amerikaanse interventie willen uitlokken met een sarin-aanval?

Binnen de eerste 100 dagen van zijn presidentschap, heeft Trump vanuit zijn benarde positie de zwaarste oorlogsmisdaad van allemaal begaan, namelijk een ongeprovoceerde aanval op de soevereine staat Syrië, want dat is het nog steeds—alleen maar om zich te bevrijden uit het aanhoudende beleg van zijn presidentschap, omdat hij te zwak tegenover Rusland zou zijn. Het is een zorgwekkend teken dat de EU-landen, Nederland incluis, onmiddellijk hun steun hebben uitgesproken voor deze zware inbreuk op het internationale recht. Het siert de NOS dat ze in ieder geval een deskundige laten uitleggen hoe de vork hier in de steel zit.

Langzaam maar zeker zie je hoe de wereld naar een grote, algemene oorlog toedrijft, waarbij Iran en Rusland in de vuurlinie van het Westen liggen. Of slagen we er nog in het tij te keren?

Kees van der Pijl

Syrië

Aanval op Syrië zet relatie met Rusland op scherp en brengt geen vrede in Syrië

Afgelopen nacht heeft president Trump – die tijdens zijn verkiezingscampagne aangaf een nieuwe, gematigder benadering ten aanzien van de oorlog in Syrië voor te willen staan – Amerikaanse kruisraketten af laten vuren op een Syrische luchtmachtbasis bij Homs.



Dit als publieke strafmaatregel tegen de gifgasaanval tegen Syrische burgers waar ook hij de hand van de Syrische regering in zegt te zien. De foto’s die de hele wereld zijn overgegaan leveren voldoende bewijs van de vreselijke gevolgen van deze gifgasaanval, maar de bewijzen onder de beschuldigingen richting Syrische regering zijn minder overtuigend en lijken eerder gebaseerd op een veroordeling vooraf. Er zijn in de geschiedenis meer aanvallen opzettelijk aan de verkeerde partij toegeschreven om deze partij vervolgens militair aan te kunnen pakken. Met het Tonkin-incident als bekendste voorbeeld.


Het betreft hier een meer dan gevaarlijk moment. Er is sprake van een totale oorlogssituatie. En het is geen geheim dat president Trump een impulsief en veelal slecht-geïnformeerd bestuurder is. Zijn regering werd gedurende de eerste maanden gekenmerkt door meerdere misstappen, nederlagen en genante vertoningen. Na dit alles zou hij uit kunnen zijn op een “succes” en gelet de reacties van zijn Westerse bondgenoten op de raketaanval van afgelopen nacht, waarbij zijn grootste criticaster Guy Verhofstand zelfs twitterde “de eerste keer dat ik het niet diametraal tegenover Trump sta”, is hij daarin geslaagd.

Hoe anders in 2013. Net als toen hebben verschillende deskundige waarnemers er al op gewezen dat de gifgasaanval alle kenmerken heeft van een zogenaamde “valse vlag” operatie. De Syrische regering heeft, net als toen, geen enkel belang of motive om deze aanval uit te voeren. (Zie hiervoor: http://worldbeyondwar.org/syria-gas-attack-almost-certainly-false-flag/ en http://21stcenturywire.com/2017/04/04/reviving-the-chemical-weapons-lie-new-us-uk-calls-for-regime-change-military-attack-against-syria/)

Eén de leiders van de Amerikaanse organisatie “Veterans for Peace”, Gerry Gondon, heeft er reeds op gewezen dat het nieuws over de gifgasaanval door de rebellen in Syrië naar buiten is gebracht via hun eigen media die bekend staan voor het creëren van “regime change” propaganda tegen Assd. De bekende onderzoeksjournalist Seymour Hersh heeft verschillende bewijzen en aanwijzingen bijeen gebracht waaruit blijkt dat de laatste grote aanval met sarin-gas waarvan de Syrische regering werd beschuldigd in feite door terroristische groeperingen op Syrische bodem zijn uitgevoerd, daarbij geholpen door Turkije en Saoedi-Arabië. Hersh leverde daarmee ook bewijzen en aanwijzingen dat deze chemische wapens van Libië naar door de Amerikanen ondersteunde Syrische rebellen zijn vervoerd door de CIA en het toen door Hillary Clinton geleide Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.

In de reguliere berichtgeving over de gifgasaanval van afgelopen week worden deze vragen en onderzoeken echter niet genoemd. Er wordt niet kritisch doorgevraagd; er mag vooral nergens aan getwijfeld worden; er worden alleen voorgekookte leugens herhaald en daarbij komen vooral mensen aan het woord die al langer een militaire interventie in Syrië bepleiten.

In 2013 wisten kritische deskundigen en opinieleiders in de Verenigde Staten en Europa de regering Obama er nog van een alomvattende militaire afstraffing te weerhouden. De aanval die Trump afgelopen nacht heeft uit laten voeren wordt echter met instemming begroet. Kennelijk begroeten de bondgenoten hiermee het feit dat Trump met deze aanval is teruggekomen op zijn verkiezingsbelofte om toenadering tot Rusland te zoeken en met de Russen samen aan een vredesregeling voor Syrië te werken. Om dezelfde reden betreuren wij deze stap van Trump: het zet de relatie met Rusland weer op scherp en een vredesregeling in Syrië is weer op grote afstand komen te staan. Het Westen heeft de afgelopen maanden een grote kans op ontspanning laten lopen.


Jan Schaake
lezingen/bijeenkomsten, NAVO

Politiek café: de NAVO en geopolitieke verhoudingen

Amerikaanse tanks die terug zijn in Limburg, een pleidooi voor het herinvoeren van de dienstplicht en koude oorlog retoriek is al wat de klok slaat. Oude tijden herleven op het geopolitieke toneel. Op 5 april organiseert GroenLinks Groningen daarom op haar pand een lezing over de NAVO. 


Deze lezing (die wat Oorlog is geen Oplossing betreft deel uit maakt van de op 8 maart in Haarlem begonnen lezingentour voorafgaand aan de internationale actiedagen eind mei in Brussel) zal gehouden worden door Kees van der Pijl, emeritus hoogleraar internationale relaties aan de universiteit van Sussex en internationaal erkend specialist op het gebied van onze huidige geopolitieke situatie. De lezing zal om 20 uur beginnen op het GroenLinks pand aan de Coehoornsingel 87 in Groningen, inloop vanaf 19.30 uur. Zie ook: https://groningen.groenlinks.nl/agenda/politiek-caf%C3%A9-de-navo-en-geopolitieke-verhoudingen
defensiebudget, Nederlandse politiek, publicaties

Manifest tegen de verhoging van het Defensiebudget in een volgend kabinet

Oorlog Is Geen Oplossing wil een petitie aan de informateur van een nieuw kabinet aanbieden om niet mee te gaan in de roep om hogere defensieuitgaven. De argumenten daarvoor zijn te vinden in de onderstaande tekst. Eenieder die dit leest wordt uitgenodigd de petitie te ondersteunen.



Toen we anderhalf jaar geleden een soortgelijke petitie aan de Tweede Kamer aanboden hadden we een sterke ondertekening, zowel door 15 vredesorganisaties als rond de 60 vooraanstaande personen. Ditmaal willen we proberen de ondertekening nog te verbreden. 

U kunt ons daarbij helpen om in uw eigen omgeving mede-ondertekenaars te vinden en hun naam, evt. organisatie of beroep, en e-mail toe te zenden naar jan[@]oorlogisgeenoplossing.nl dan wel hen te verzoeken dit zelf te doen.

Manifest tegen de verhoging van het Defensiebudget in een volgend kabinet

Na de verkiezingen van 15 maart jl. en de verkenning van de mogelijkheden voor een nieuwe regeringscoalitie is Mw. Edith Schippers inmiddels aangewezen als informateur. Haar consultaties vinden plaats tegen de achtergrond van het aantreden van Donald Trump als president van de Verenigde Staten. Inzake het defensiebeleid is op Trumps eerdere campagne-uitspraken dat de NAVO achterhaald zou zijn, in Europa gereageerd met een roep om hogere defensieuitgaven. Trump zelf heeft bij gelegenheid van het bezoek van Duitse bondskanselier Angela Merkel in maart, haar en de andere EU-regeringen opgeroepen hun defensieuitgaven te verhogen tot 2 procent van het nationaal inkomen.

Van de partijen die als eerste in aanmerking komen om een kabinet te vormen, stelt de VVD in haar programma een verhoging van de defensieuitgaven voor met 1 miljard euro; het CDA, 2,1 miljard; D’66, 0,5 miljard; terwijl GroenLinks een handhaving van de huidige defensieuitgaven in haar programma heeft staan. Daar staat echter tegenover dat de ChristenUnie, die als eerste in aanmerking zou komen om de plaats van GroenLinks in te nemen, een verhoging met 2 miljard bepleit. Met GroenLinks zou een verhoging met een miljard in de lijn der verwachting liggen, met de ChristenUnie al snel met 1,5 miljard. Ter vergelijking: de begroting van de minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking omvat een krappe 2,5 miljard euro, waarvan een half miljard al voor de inzet van Nederlandse militairen voor ‘vrede en veiligheid voor ontwikkeling’ is bestemd.

Op geen enkele dreiging waaraan Nederland, de Westerse wereld, dan wel de planeet aarde, zijn blootgesteld, is verhoging van de defensieuitgaven het aangewezen antwoord.

Ondergetekenden beschouwen iedere vorm van verhoging van de defensieuitgaven als gevaarlijke verspilling en roepen op om deze misstap niet te maken. Een nieuwe regering zou er beter aan doen de hardnekkige bezuinigingen op de overheidsuitgaven om te buigen naar investeringen in de stabiliteit van de Nederlandse en de wereldsamenleving door aan onderwijs, welzijn, werk, en herstel van het menselijk leefmilieu prioriteit toe te kennen.

Hieronder de dreigingen die vaak genoemd worden, en de dreigingen die ons als veel reëler en urgenter voorkomen en waarop een antwoord nodig is—maar niet met hogere defensieuitgaven. 

1. De Russische dreiging

Dat Rusland op de militaire activiteiten aan zijn grenzen reageert met eigen machtspolitiek is iets anders dan dat er een militaire dreiging van zou uitgaan. Ten tijde van de NAVO-top in Wales in september 2014, waar Rusland als nieuwe bedreiging werd ‘binnengehaald’ vanwege zijn bemoeienis met de crisis in Oekraïne en als afleiding voor het prestigeverlies door de volledige mislukking van de NAVO-operatie in Afghanistan, waren de Russische defensieuitgaven in vergelijking met die van de NAVO al gering, ook al waren ze toen enkele jaren achter elkaar gestegen. 



Dat was 2015. Inmiddels heeft Moskou door economische boycot en halvering van de olieprijs, de tering naar de nering moeten zetten. Volgens het gezaghebbende Jane’s Defence Weekly van 16 maart jl., heeft de Russische Federatie voor 2017 een verlaging van het defensiebudget met 25.5% doorgevoerd, van $65,4 miljard naar $48,2 miljard. Alleen in de jaren die volgden op de instorting van de Sovjet-Unie is er een vergelijkbare daling geweest: ditmaal meer dan 1,5 keer het hele Nederlandse defensiebudget (omgerekend iets minder dan $10 miljard). En dat zouden wij dan moeten verhogen? Moet Nederland hier juist niet door diplomatieke initiatieven, gericht op dialoog en wederzijds begrip, de nieuwe Koude Oorlog doorbreken?

2. De terreurdreiging

Aanslagen in Parijs, Brussel, Berlijn en Londen houden de gemoederen bezig. Of en in hoeverre deze direct te maken hebben met de oorlogen in het Midden-Oosten (inclusief Turkije), die iedere maand duizenden slachtoffers maken, laten we hier in het midden. Maar wie de situatie nu vergelijkt met die ten tijde van de aanslagen op de Twin Towers in New York op 11 september 2001, mag zich in gemoede afvragen wat de Westerse defensieinspanning heeft bijgedragen aan de vergroting van de veiligheid in bijvoorbeeld Nederland. Op ‘9/11’ was Al Qaeda volgens de Britse ex-minister van buitenlandse zaken, Robin Cook, niet meer dan een database van de CIA. Inmiddels bieden Al Qaeda de Arabische wereld (al Noesra in Syrië), ISIS in Syrië, Irak, Afghanistan, en Libië, al Shabaab in Somalië, Boko Haram in Nigeria en een aantal Westafrikaanse landen, enzovoort, een uitlaatklep voor de onvrede van vele honderdduizenden. Onvrede over levensomstandigheden, kansen op een beter bestaan, over onrecht en ongelijkheid.

Het Westen draagt voor zowel oorzaken als gevolgen de hoofdverantwoordelijkheid. Of het nu betreft de invasies van Afghanistan en Irak onder Amerikaanse leiding, de bezettingspolitiek van de Palestijnse gebieden door Israël, de omverwerping door de NAVO van het regime van Gaddafi in Libië, en ga zo maar door. De migratiestromen richting Europa die mede door deze interventies en de mislukking ervan in gang zijn gezet, onderstrepen de noodzaak een halt toe te roepen aan buitenlandse avonturen.

Alles bij elkaar is in de 16 jaar tussen 9/11 en nu, de instabiliteit in de wereld drastisch toegenomen.
Is dat een gevolg van tekortschietende defensieuitgaven door het Westen, en Nederland in het bijzonder? Of praten we over een volstrekt mislukte interventiepolitiek en misplaatste fantasieën over export van democratie? Moet Nederland niet ook hier met gerichte diplomatieke en humanitaire initiatieven proberen het om zich heen grijpende geweld te keren, in plaats van steun aan militaire expedities?

3. Wat ons werkelijk bedreigt

De sociale en economische ongelijkheid is na een onderbreking in het midden van de twintigste eeuw, weer terug is bij het niveau van de 19de eeuw. Tússen landen is de ongelijkheid nog nooit zo groot geweest. De vervuiling van het leefmilieu veroorzaakt in toenemende mate afwijkingen en ziektes. De lucht in steden, de wereldvoorraad aan zoet water, de gezondheid van de oceanen, alles staat onder grote druk. De vraag hoe 7 miljard mensen, en op afzienbare termijn, tien miljard, gevoed en gehuisvest kunnen worden, is nijpend. De gestage opwarming van de aarde door onverminderde uitstoot van broeikasgassen verergert al deze problemen en ongekende rampen staan ons te wachten als er niet dringend een fundamentele ommekeer in onze economische organisatie en levenswijze wordt doorgevoerd.

Hoe iemand serieus kan menen dat verdere verhoging van de Nederlandse defensieuitgaven ook maar iets positiefs kan bijdragen aan een antwoord op deze werkelijke dreigingen is ons een raadsel. Moeten kinderachtige grapjes over soldaten die ‘pang’ moeten roepen omdat er geen geld zou zijn voor munitie, doen vergeten wat er verspild wordt aan Nederlandse deelname aan NAVO-operaties? Kostbare operaties die op debacles zijn uitgelopen (Afghanistan en Libië), dan wel grote risico’s met zich meebrengen, zoals nu weer in de Baltische staten en Polen.

Wij roepen de informateur dan ook dringend op om de druk van NAVO- en defensie-zijde om meer geld voor bewapening te reserveren, te weerstaan en te kiezen voor een civiele aanpak van de genoemde werkelijke dreigingen. Alleen zo kan een ‘inclusieve veiligheid’, een rechtvaardige vrede, tot stand worden gebracht. Te beginnen in Nederland.

NAVO

De NAVO als kwaadaardig gezwel (4). De route via Servië


In 1999 lanceerde de NAVO een luchtoorlog tegen toenmalig romp-Joegoslavië, indertijd nog bestaande uit Servië, inclusief de onrustige provincie Kosovo met haar Albanese meerderheid, en Montenegro. Op het eind van de onderhandelingen in Rambouillet bij Parijs over Kosovo, toen partijen over de meeste kwesties overeenstemming leken te hebben bereikt, kwam Bill Clintons minister van buitenlandse zaken Madeleine Albright met de eis dat de toenmalige president van Joegoslavië, Slobodan Milošević, zijn handtekening zou zetten onder een Individual Partnership Action Plan (IPAP) met de NAVO. Dat zou het bondgenootschap (lees, op de eerste plaats, de Amerikaanse strijdkrachten) vrije toegang tot het land geven alsmede belastingvrijdom inclusief luchthavenbelasting, en vrijwaring van vervolging over mogelijke vergrijpen op Joegoslavisch grondgebied. Alle publieke en private voorzieningen die de NAVO nodig zou kunnen hebben op dat grondgebied zouden te beschikking moeten worden gesteld.


Toen Joegoslavië deze absurde eisen afwees, werd de NAVO-luchtoorlog tegen romp-Joegoslavië ontketend om het te dwingen zich geheel uit Kosovo terug te trekken.


In februari 2016 ratificeerde het Servische parlement, met zo min mogelijk misbaar… de IPAP overeenkomst met de NAVO.
Dit is niet alleen maar een vernederende knieval. Het verschaft ook inzicht in de NAVO-plannen voor een toekomstige oorlog in Europa.

Milošević, die aan de macht was gekomen door in te spelen op de angsten van Serviërs over de wederopleving van het Kroatische nationalisme en de herinnering aan de genocide in de Tweede Wereldoorlog, is inmiddels in een gevangenis in Den Haag overleden. Maar de bevolking van Servië is duidelijk niet vergeten dat de IPAP de aanleiding was voor de luchtoorlog tegen hun land, inclusief de vernietiging van bruggen over de Donau ten noorden van Belgrado, ver van Kosovo, en doelen in de hoofdstad zelf. Daaronder vielen de TV-studio’s van de nationale omroep, waarbij meerdere personeelsleden omkwamen, een aanval die door Amnesty als oorlogsmisdaad werd aangemerkt.

Dus toen de Servische minister van buitenlandse zaken in maart 2015 de overeenkomst tekende, kwam het in het hele land tot demonstraties en er was daarom alle reden om de ratificatie, bijna een jaar later, zo geruisloos mogelijk te laten verlopen. De RTV studio maakte er geen melding van, want een grote meerderheid van de Servische bevolking is tegen elke vorm van overeenkomst met de NAVO.

In een grote Europese oorlog, bijvoorbeeld over Oekraïne, of een interventie in Syrië, zou de NAVO Servië voornamelijk als doorvoergebied gebruiken. De op handen zijnde toetreding van het kleine Montenegro tot de NAVO is in dit opzicht van belang. Daarnaast heeft de VS het initiatief genomen om een snelweg aan te leggen van Niš (in midden Servië), via Priština (Kosovo) naar Durrës (Albanië). Met die snelweg zouden de VS en de NAVO in staat zijn troepen en pantsereenheden in de haven van Durrës aan de Adriatische kust aan land te zetten, en de tanks en andere eenheden zouden dan maar 12 uur nodig hebben om de Zwarte Zee te bereiken (de havens van Varna en Burgas in Bulgarije). De snelweg heeft weinig of geen economische betekenis en de reden voor Amerikaanse aanmoediging en steun is zuiver militair.

De VS heeft ook voortdurend druk op Servië uitgeoefend om zelf toetreding tot de NAVO te vragen, maar dit is geen reële optie zolang de mensen zich herinneren hoe NAVO-straaljagers over de hoofdstad vlogen en burgers inclusief vooraanstaande kunstenaars en intellectuelen zich als menselijk schild op de bruggen van de stad posteerden om te verhinderen dat ze eruit gebombardeerd werden.

Vandaar de president, Aleksandar Vucić, zich moet beperken tot de IPAP overeenkomst, die al een capitulatie is. Als hij op zondag 2 april herkozen wordt, zal dat vreemd genoeg ook te danken zijn aan het feit dat hij verklaard heeft dat Servië nimmer lid van de NAVO zal worden. Dan kan hij ook zijn persoonlijk autoritair bewind voortzetten, zoals dat in oost-Europa steeds meer gangbaar wordt (NAVO-leden Polen en Hongarije zijn voorbeelden, om maar niet te spreken van het bijna dictatoriale bewind van Djukanović in kandidaat-lid Montenegro).

Nu is de IPAP-overeenkomst niet alleen maar een militaire kwestie. Er wordt ook in gesproken van een ‘versnelling van de eigendomswijziging’ en van ‘bescherming van mensenrechten’. Het eerste verwijst naar de noodzaak om Telekom Serbia en de Servische elektriciteitsmaatschappij te privatiseren. Deze laatste was ook het doelwit van de NAVO-bombardementen in 1999, toen NAVO-woordvoerder Jamie Shea op de TV opschepte hoe het bondgenootschap het licht aan en uit deed door de centrales met stroken zilverpapier te bestoken.

De paragraaf over mensenrechten verwijst naar het homohuwelijk en homorechten, die al even impopulair zijn in het sociaal conservatieve Servië. Maar die zijn desalniettemin van belang om groepen sterker te maken die nog wel eens nodig zouden kunnen zijn als het er weer om gaat oppositie tegen de Servische staat te activeren.

Uiteindelijk is het neoliberalisme immers niet alleen maar markteconomie. Het is ook een strategie om de soevereiniteit van de staat te verzwakken. Een zwakke staat die belangrijke infrastructuur niet meer in handen heeft (hier dus telecom en elektriciteit) en die blootstaat aan identiteitspolitiek van mondige minderheden die kunnen rekenen op sympathie in de Westerse media en van de kant van beroemdheden, kan ook Westerse politiek-economische machtspolitiek niet weerstaan.

Intussen heeft Rusland, dat kan rekenen op de steun van de meest conservatieve nationalistische stromingen in de Servische maatschappij, Belgrado enkele dagen terug een handvol MiG-29 straaljagers cadeau gedaan om tekorten in de Servische luchtmacht aan te vullen.

Dat zou ons eraan moeten herinneren hoe gevaarlijk de voorwaartse druk van NAVO is, en hoezeer hier sprake is van een vooropgezette strategie om op een militaire botsing met Rusland voorbereid te zijn.

Kees van der Pijl

Oekraïne-referendum

Persbericht: Noodzaak incassobureau in te schakelen voor restbedrag toegekende subsidie:

Niet campagne-voerende organisaties maar overheid handelt dubieus inzake Oekraïne-referendum


Het bestuur van de stichting Centrum voor Geopolitiek zal komende week een incassobureau in moeten schakelen om het door de Referendumcommissie toegezegde restant van het uiteindelijke subsidiebedrag alsnog te ontvangen. De noodzaak hiertoe staat haaks op de tussentijdse evaluatie die de Referendumcommissie een half jaar geleden uitbracht en waarin het beeld werd geschetst als zouden incassobureau’s volop werk krijgen om een bedrag van 250.000 euro bij diverse campagne-voerende organisaties terug te vorderen.
Met dit beeld van circa 12,5% van het totaalbedrag aan kennelijk onder valse voorwendselen verkregen en dus terug te vorderen subsidiebedragen, droeg de Referendumcommissie bewust of onbewust bij aan een klimaat waarin de legitimiteit van het referendum en van de organisaties die in dit kader een campagne hadden opgezet zo veel mogelijk werd ondergraven. Een klimaat waarin de Tweede Kamer op haar allerlaatste vergaderdag voor de verkiezingen in haar huidige samenstelling alsnog een goedkeuringswet voor het Oekraïne-verdrag kon aannemen. Een verdrag dat op 6 april 2016 door een overgrote meerderheid van de opgekomen kiezers is afgewezen en waarvoor een meerderheid in de Tweede Kamer na 15 maart a.s. volgens de huidige peilingen kantje boord zou zijn geweest.

Onder de noemer “Oorlog is geen Oplossing” heeft het Centrum voor Geopolitiek vorig voorjaar een inhoudelijke campagne tegen het associatieverdrag met Oekraïne gevoerd, onder andere bestaande uit een referendumkrant, een bijeenkomst met internationale gasten in de Balie, een tournee langs tien verschillende steden in het hele land en een groot aantal youtube-filmpjes die nog steeds via de website toegankelijk zijn. Omdat tussen de verschillende deelactiviteiten met uitgaven was geschoven oordeelde de Referendumcommissie dat het Centrum voor Geopolitiek € 13.000 op de voorlopig door haar toegekende subsidie van € 49.000 terug diende te betalen.

Waar veel organisaties zich bij de uiteindelijke beslissing van de Referendumcommissie hebben neergelegd, heeft het Centrum voor Geopolitiek een bezwaarschrift ingediend bij de interne bezwaaradviescommissie van de Referendumcommissie. Op basis van dit bezwaarschrift en een hoorzitting op 25 november jl. stelde de bezwaaradviescommissie het Centrum voor Geopolitiek voor het overgrote deel in het gelijk. De Referendumcommissie heeft echter slechts de helft van het advies overgenomen en het Centrum voor Geopolitiek op 2 januari 2017 laten weten de voorgenomen korting tot ongeveer de helft, namelijk € 7.000 te reduceren. Het bestuur van het Centrum heeft vervolgens besloten niet in beroep te gaan, omdat het een punt wilde zetten achter deze al veel te lang slepende kwestie.

Tot een dergelijk afsluiting kon het helaas echter nog steeds niet komen. Sinds de brief van 2 januari waarin werd toegezegd het resterende bedrag (inclusief een vergoeding voor de gemaakte proceskosten) “zo spoedig mogelijk” op het rekening­nummer van het Centrum voor Geopolitiek over te maken, is van de Referendumcommissie taal noch teken vernomen. Op een op 6 februari jl. verzonden herinnering is niet gereageerd en dat geldt ook voor een op 1 maart jl. verzonden tweede herinnering waarin het Centrum voor Geopolitiek heeft aangekondigd dat het, mocht het op 2 januari toegezegde bedrag vóór 15 maart a.s. nog niet ontvangen zijn, zich helaas genoodzaakt ziet om een incassobureau in te schakelen.

De bovenstaande schets van de ervaringen van het Centrum voor Geopolitiek met de gang van zaken rond het Oekraïne-referendum maakt duidelijk dat in politieke en media veelgehoorde beschuldigingen van dubieus gedrag niet primair de subsidie-ontvangende organisaties zouden moeten betreffen, maar vooral de overheid zelf. Inhoudelijk qua uiteindelijke besluitvorming en financieel als het gaat om het nakomen van de door haar zelf aangegane verplichtingen.

lezingen/bijeenkomsten, NAVO

Debatavond: (Op) Weg met de Nato?

USA-president Trump heeft de knuppel in het hoenderhok gegooid met zijn uitspraken over de Nato en de bijdragen van de Europese landen. Ook de door hem gewenste ontspanning naar Rusland zet de Nato op een heel ander been.



Dat is een goede reden om het te hebben over alternatieven voor de Nato, terwijl ook de roep om uit de Nato te gaan weer wordt gehoord. Het regeringsbeleid is gericht op het handhaven van de druk op Rusland en het verhogen van het defensiebudget naar de Nato-norm. Maar er zijn goede redenen aan te voeren waarom dit een achterhaald recept is en we juist naar minder Nato en minder wapens toe moeten.

Ex-defensieminister Eimert van Middelkoop zal het debat hierover aangaan met Kees van der Pijl. Hij zal betogen dat de Nato een onmisbaar instrument is voor de Europese veiligheid en de uitbreidingen in Oost-Europa en de druk op Rusland een noodzakelijk kwaad zijn om Russische expansiedrift te beteugelen.

Vanuit het Centrum voor Geopolitiek zal emeritus professor Kees van der Pijl (School of Global Studies, University of Sussex) juist pleiten voor ontspanning, verlaging van het defensiebudget en het verlaten van de Nato-koers, die met zijn snelle expansie in Oost-Europa en de oorlog in Afghanistan juist oorlog uitlokt in plaats van ertegen beschermt.

Plaats en tijd: Cultuur- en debatcentrum “de Pletterij”, Lange Herenvest 122, 2011 BX Haarlem, Woensdag 8 maart, 20 – 22 uur, Toegang 3 euro.

NAVO

De NAVO als kwaadaardig gezwel (3). Na de overwinning

Toen de Sovjet-Unie instortte in 1991, werd het militaire en politieke evenwicht in de wereld volledig omgegooid. De EU, ook van 1991, verlegde conform de nieuwe machtspositie van het herenigde Duitsland de richting van haar uitbreiding van het zuiden (Griekenland, Spanje en Portugal), naar het oosten. De NAVO kon niet achterblijven en alle plechtige beloftes aan Gorbatsjov ten spijt, was het bondgenootschap in 2009 tot aan de Russische grenzen opgerukt. Verschillende voormalige Sovjetrepublieken waren erin opgenomen, andere werden aangemoedigd hetzelfde te doen.


 Bron : Der Spiegel

Het Pentagon publiceerde direct in 1992 een planningsdocument getekend door plaatsvervangend minister van defensie Paul Wolfowitz. Daarin werd de Verenigde Staten uitgeroepen tot de enige supermacht, en gewaarschuwd dat geen enkele andere staat ook maar in de buurt van de Amerikaanse militaire oppermacht zou worden getolereerd. Ook de EU kreeg een duidelijke hint om geen initiatieven te nemen buiten de Amerikanen om. 


De NAVO werd in overeenstemming met de Wolfowitz-doctrine omgebouwd tot een offensieve militaire structuur met een mondiale missie. Eind 1991 tekenden de NAVO-landen al voor operaties buiten het verdragsgebied. Toen Duitsland ertoe overging om eenzijdig de afscheiding van Slovenië en Kroatië te erkennen (beiden katholieke landen), antwoordde de VS met het aanmoedigen van islamitische staatsvorming in Bosnië en later in Kosovo. Daarin speelden zowel de noodzaak mee om bij de moslimwereld in een goed blaadje te komen, als het verkrijgen van toegang tot de Centraalaziatische energiebronnen na het uiteenvallen van de USSR.

Tijdens het presidentschap van Clinton nam de druk om de NAVO ook echt uit te breiden, toe. Het ‘US Committee to Expand NATO’ werd voorgezeten door een directeur van Lockheed Martin. In januari 1994 viel het besluit om Polen, Hongarije en de Tsjechische republiek op te nemen; later dat jaar vond de eerste NAVO-operatie buiten het verdragsgebied plaats in Joegoslavië. Richard Holbrooke, belast met de Joegoslavië-portefeuille in het State Department, schreef dat ‘het Westen zo snel mogelijk naar centraal Europa moet uitbreiden…, en de Verenigde Staten is bereid daarbij de leiding te nemen’. Het bombarderen van Bosnische Serviërs en Servië zelf om de afscheiding van Kosovo te dekken, liet zien dat dit geen holle frasen waren.

Zelfs met de inschikkelijke Jeltsin was het nodig de Russische ongerustheid over het gestage oprukken van het bondgenootschap te sussn. De NATO-Russia Founding Act van 1997 beloofde dat er geen nucleaire wapens en permanente troepenlegering in de nieuwe NAVO-lidstaten zou plaatsvinden. Toch werd in datzelfde jaar onder auspiciën van de VS, Engeland en Turkije een veiligheidsorganisatie van voormalige Sovjetrepublieken gevormd (Georgië, Oekraïne, Azerbeidzjan en Moldova: naar hun beginletters, GUAM; Oezbekistan zou later ook lid worden). Zij woonden in april 1999 het vijftig-jarig jubileumcongres van de NAVO in Washington bij, toen de bombardementen op Servië in volle gang waren.

Frankrijk was weer tot de militaire organisatie van de NAVO toegetreden, maar wilde in de Kosovo-crisis een meer terughoudende politiek. Daaraan werd echter geen gehoor gegeven. Achteraf was het uiteenvallen van Joegoslavië een general repetitie voor de pro-Westerse coup en de daaropvolgende burgeroorlog in Oekraïne, met Servië in de rol van Rusland en de voormalige maoïsten van de KLA in Kosovo het voorbeeld voor de Oekraïense ultra-nationalisten en fascisten die de macht grepen in februari 2014.

Na de aanslagen op de Twin Towers op 9/11 ging de NAVO over tot een regime-wisselingsoperatie in Afghanistan. Dit maakte duidelijk dat de operaties buiten het verdragsgebied onderdeel waren van een imperialistische politiek van het Westen, met name de VS en Groot Brittannië. Alles terwille van het draaiende houden van een gigantisch militair-industrieel complex en de controle over energiebronnen en pijplijnsystemen. Goed, in 2003 werd de Atlantische eenheid voor korte tijd verbroken, toen Engeland en de VS Irak binnenvielen; maar binnen een jaar waren Frankrijk, Duitsland en België weer in het NAVO-gelid teruggebracht.

De Baltische landen werden NAVO- en EU-lid in 2004. Op de NAVO-top van Boekarest in april 2008 kregen Oekraïne en Georgië het signaal dat ook zij kandidaten voor het lidmaatschap waren, maar Frankrijk en Duitsland hielden dit tegen. Georgië was in het Westerse kamp getrokken door de ‘Roze revolutie’ van 2003, die Michail Saakashvili aan de macht bracht. Aangemoedigd door de regering van Bush en door Israël besloot hij om in augustus 2008 te proberen de afgescheiden provincie Zuid-Ossetië met geweld te heroveren; wat eindigde met een vernederende nederlaag toen de Russen vanuit Noord-Ossetië tot de tegenaanval overgingen. Alsof Moskou niet vanaf 2005 gewaarschuwd had dat het geen verdere NAVO-avonturen aan zijn grenzen zou tolereren.

In 2004 kreeg ook Oekraïne zijn ‘kleurenrevolutie’ (Oranje). Maar het duurde tot 2014 voor er een echte pro-Westerse, ultra-nationalistische staatsgreep plaatsvond. Dit stortte het land in een burgeroorlog met het op Rusland georiënteerde zuiden en oosten en veroorzaakte de afscheiding van de Krim, dat weer werd opgenomen in de Russische Federatie, waarbij het schiereiland zich al vanaf de instorting van de USSR had willen aansluiten.

Dit was koren op de molen van de NAVO. Het feit dat Rusland zich nu te weer stelde tegen de aanhoudende Westerse druk werd gepresenteerd als ‘aggressie’, en daarbij herwon het bondgenootschap zijn bestaansrecht, iets wat na het Afghaanse debacle helemaal niet zo zeker was. Ook de rampzalige gevolgen van de NAVO-regime-wisseling in Libië in 2011, waar de deur werd ingetrapt die tot dan toe verhinderd had dat Afrikanen de Middellandse Zee overstaken naar Europa, kon nu vergeten worden.

De nieuwe vijand, ‘Poetin’, werd het mikpunt van de NAVO-propaganda die trouw wordt verbreid door de mainstream media. Inmiddels is er een nieuwe Koude Oorlog uitgebroken. Anti-raketlanceerinstallaties aan de Russische grenzen, de gestage aanvoer van Amerikaanse en NAVO-troepen en materieel (ook uit Nederland) naar de Baltische staten en Polen, en provocerende oefeningen steeds dichter bij de Russische exclave Kaliningrad (ingeklemd tussen Polen en Litouwen
), alles helpt mee om de spanning op te voeren. Ongekende risico’s zijn het gevolg.

De NAVO heeft de wereld tot aan de rand van de nuclaire vernietiging gebracht. Haar ontbinding is de meest urgente taak waarvoor de mensheid zich op dit moment geplaatst ziet.

Kees van der Pijl

NAVO

De NAVO als kwaadaardig gezwel (2). De ‘strategie van de spanning’


De kerntaak van de NAVO was het in toom houden van linkse krachten, in het bijzonder het communisme, binnen het eigen verdragsgebied. In Azië voerden de Amerikanen oorlog na oorlog, in Latijns Amerika waren staatsgrepen aan de orde van de dag, maar in Europa lagen door de akkoorden van Jalta op het eind van de Tweede Wereldoorlog de verhoudingen vast: ieder blok mocht binnen de eigen invloedssfeer de orde handhaven, en de NAVO deed dat bij ons. 



We zijn gewend te horen hoe de Sovjet-Unie de orde handhaafde binnen het oostblok (DDR 1953, Hongarije 1956, Tsjechoslowakije 1968). Minder vaak over de militaire staatsgrepen in NAVO-landen Turkije (1960, 1971 en 1980) en Griekenland (1967). Over de rol van de NAVO in Frankrijk en Italië (foto) weten de meeste mensen nog minder.


In Frankrijk had De Gaulle in 1958 de macht gekregen om een coup van het leger in Algerije te voorkomen. In 1961 kwam dat leger alsnog in opstand toen duidelijk werd dat de Franse president de Noordafrikaanse kolonie wilde opgeven. De leider van de nieuwe opstand, Generaal Challe, voormalig NAVO-opperbevelhebber voor Centraal Europa en met nauwe contacten in het Pentagon, wist zich verzekerd van Amerikaanse steun, maar de coup mislukte. Nu begon het ‘geheime leger’, de OAS, een bomcampagne in Frankrijk. De Gaulle ontsnapte ternauwernood aan een aanslag.

De nieuwe Amerikaanse president Kennedy, voorstander van een minder harde Koude Oorlog, wist niets van de plannen van Challe; in Italië wilde hij de communisten de wind uit de zeilen nemen door de socialisten na de verkiezingen van 1963 in de regering te laten opnemen. Daarop begonnen de CIA in Rome en Italiaanse neo-fascisten een terreurcampagne, die werd gecoördineerd met de OAS. Die culmineerde in een couppoging van Italiaanse militairen en geheime diensten in 1964 (Kennedy was inmiddels vermoord in Dallas). De NAVO steunde de coup door een grootscheepse oefening te organiseren om de regering van premier Aldo Moro te intimideren. Moro wijzigde na een gesprek met de coupleider zijn kabinet, nu zonder de socialisten. De coup werd afgeblazen, want het doel was bereikt.

In maart 1966 trok De Gaulle de Franse strijdkrachten uit de NAVO terug uit onvrede over de Amerikaanse inmenging in de Europese politiek en de oorlogvoering in Vietnam. Het NAVO-hoofdkwartier werd naar Brussel verplaatst. Intussen werd onder leiding van William Harvey, CIA-chef in Rome, een netwerk voor moord- en terreuraanslagen opgebouwd dat actief werd in heel West-Europa en in Latijns Amerika.

Voor Italië zelf werd op instigatie van Kissinger en diens tweede man in de Nationale Veiligheidsraad, de katholieke NAVO-opperbevelhebber Alexander Haig, een vrijmetselaarsloge, Propagande Due (P2), onder ‘grootmeester’ Licio Gelli, omgebouwd tot een schaduwstaat. Gelli coördineerde niet alleen de geheime operaties van het ondergrondse NAVO-leger dat later als ‘Gladio’ zou worden aangeduid. Hij had ook nauwe contacten met López Rega, de organisator van de AAA-doodseskaders in Argentinië die onder Peróns weduwe Isabel de fascistische staatsgreep van 1976 voorbereidden.

In Europa was met de Accoorden van Helsinki van 1975 de ontspanning formeel vastgelegd: de grenzen van 1945, economische samenwerking, en mensenrechten. Kortom, een nieuw Jalta, maar met de mensenrechten als breekijzer om in het Sovjet-blok dissidenten te kunnen steunen.

In West-Europa werden door het ondergrondse NAVO-leger, ‘Gladio’, spectaculaire aanslagen georganiseerd, ontvoeringen, en propagandacampagnes—de ‘strategie van de spanning’ die de opmars van links moest tegengaan. Zie het schokkende boek van de Zwitser Daniele Ganser, ‘NATO’s Secret Armies’ van 2005. De ontvoering van premier Aldo Moro in 1978 door de ‘Rode Brigades’ die eindigde met zijn dood, moest het regeerakkoord met de communistische PCI verhinderen (zijn lijk werd in de kofferbak van een auto gedeponeerd, die precies geparkeerd was tussen de hoofkwartieren van de PCI en de DC, de Christen-Democratie).

Het jaar daarop werd de Strategie van de Spanning officiële NAVO-politiek met het besluit om kruisraketten en Pershing-II-raketten in Europa te plaatsen, zogenaamd in antwoord op Russische SS-20-raketten. Maar die reikten niet verder dan IJsland terwijl de Pershings binnen een paar minuten Moskou konden treffen. Het besluit veroorzaakte grote consternatie in het Kremlin en de Sovjet-Unie liet nu haar terughoudendheid in de buitenlandse politiek varen. Eind 1979 kwam Moskou de pro-communistische regering in Afghanistan te hulp. Volgens Zbigniew Brzezinski, Carters Nationale veiligheidsadviseur, was dit een val die hij had opgezet om de Sovjet-Unie haar eigen ‘Vietnam’ te bezorgen. De vraag van een Frans blad of hij niet bezorgd was dat de steun aan Afghaanse jihadisten nieuwe problemen zou veroorzaken, wuifde hij weg; wie kon de instorting van het Sovjetblok nu vergelijken met een paar radicale moslims!

Na de verkiezing van Ronald Reagan tot president wees minister van buitenlandse zaken George Shultz de verdeling van Europa in 1945 van de hand en werd de clandestiene steun aan oppositie in het Sovjetblok opgevoerd, in Polen samen met het Vaticaan. Leden van de Nationale Veiligheidsraad in Washington zoals Richard Pipes verklaarden openlijk dat de Sovjet-Unie haar politieke systeem moest wijzigen wilde het een oorlog met het Westen voorkomen. Met infiltraties in Centraal Azië en marineprovocaties in de Zwarte Zee werd de daad bij het woord gevoegd. Tragisch dieptepunt was het neerschieten van een Koreaans passagiersvliegtuig in 1983, dat honderden kilometers het Siberische luchtruim was binnengevlogen met een Amerikaans spionagevliegtuig er vlak bij om de Sovjetradarinstallaties op Sachalin en Kamsjatka te testen.

Uiteindelijk zou Gorbatsjov als nieuwe Sovjet-leider in 1986 de handdoek in de ring werpen en begon zijn (te late) perestroika-experiment. Gorbatsjovs oproep om de ontspanning in Europa (‘ons gemeenschappelijk huis’) duurzaam te maken werd welwillend begroet, met name in West-Duitsland. Daar verwachtte men er een hereniging met de DDR uit te slepen. Gorbatsjov werd echter ten val gebracht door Boris Jeltsin en werd gedwongen te accepteren dat een herenigd Duitsland toch lid van de NAVO zou blijven. Wel kreeg hij de toezegging dat het daarbij zou blijven en dat het bondgenootschap niet verder zou oprukken naar het oosten (‘not an inch’, aldus de minister van buitenlandse zaken van Bush Sr., James Baker). Het West
en had de Koude Oorlog gewonnen. Wat nu met de NAVO? (wordt vervolgd)

Kees van der Pijl

media en nepnieuws, Oekraïne-referendum

En nu blijkt ook het Oekraïne-referendum door de Russen gehackt te zijn


Nog nooit zijn in zo korte tijd zoveel raadsels in de wereld opgelost. De verkiezing van Trump en de nederlaag van Hillary? Laat niemand denken dat dit een uiting was van onvrede bij de kiezers, o nee. Waren de mensen gevoelig voor een kandidaat die in plaats van de duizenden miljarden voor overzeese oorlogen, de vervallen infrastructuur en werkgelegenheid in de VS zelf wilde opvijzelen? Welnee, het werd allemaal vanuit Moskou geregisseerd! Hetzelfde met de Brexit, de opkomst van rechts-populisme in Frankrijk en elders, allemaal eenvoudig te verklaren. Poetin! 



Nu is als klap op de vuurpijl ook nog eens aan het licht gebracht dat het Nederlandse Oekraïne-referendum van 6 april jl. door de Russen gemanipuleerd is. De man die hiervan het willoze werktuig was, staat hierboven op de foto—scheidend SP-kamerlid Harry van Bommel. Dat wil zeggen, als we de New York Times moeten geloven.


Wat de krant over het referendum te melden heeft draait om het inmiddels niet meer weg te denken begrip ‘fake news’, nepnieuws. Ik denk dat het niet lang meer zal duren alvorens vriend en vijand het erover eens worden dat de invoering van deze term een rampzalige ontwikkeling is geweest. Het bericht in de New York Times is hiervan zelf een treffend voorbeeld.

Vanaf nu is het gedaan met verschil van beoordeling. Je hebt nieuws (officieel nieuws, de waarheid) en nep-nieuws. Maar degenen die het officiële nieuws in twijfel trekken, zullen dat op hun beurt ‘nepnieuws’ noemen, en zo wordt iedere dialoog verder onmogelijk gemaakt.

De New York Times maakte in de aanloop naar de invasie van Irak in 2003 een reeks verzonnen of verdraaide berichten openbaar die het publiek rijp maakten voor deze (voorlopig) grootste misdaad van de eeuw. Op 8 november 2001 berichtte de krant dat een Iraakse generaal trainingen voor vliegtuigkapers had bijgewoond. Dit bleek later verzonnen door de Iraakse balling Ahmed Chalabi, vertrouweling van de neocons die op een invasie aanstuurden. Alle volgende valse berichten die de weg moesten vrijmaken voor de invasie, zoals over Iraakse onderhandelingen met al-Qaeda in Praag, aankoop van uraniumoxide (‘yellowcake’) in Niger door het regime van Saddam Hoessein, de door marteling verkregen ‘informatie’ dat Irak terroristen trainde in het gebruik van chemische wapens, werden allemaal trouw door de New York Times verslagen, in plaats van onderzocht.

Op 8 september 2002 rapporteerde de krant dat Saddam aluminium buizen wilde kopen voor de verrijking van uranium en waarschuwde niet te wachten tot het bewijs zou zijn geleverd: een paddestoelwolk. Enzovoort.

Maar nu het bericht over het Oekraïne-referendum, ongetwijfeld bedoeld als cadeau aan Harry van Bommel, die donderdag 16 februari afscheid nam. Nog voor het ‘nepnieuws’ in stelling wordt gebracht, stapelt de krant al fout op fout. Het referendum zou zijn gegaan over een ‘trade pact’, maar handel is een EU-competentie. Nederland kon zich alleen uitspreken over de politieke implicaties van het associatieverdrag, dat o.a. in politiek-militaire samenwerking en standaardisering voorziet (artikelen 4, 7 en 10).

Van Bommel zou een team Oekraïense tegenstanders van ratificatie hebben gemobiliseerd, om te laten zien dat niet alle Oekraïeners vóór het verdrag waren. In de media waren immers dag in dag uit Oekraïense sporters en jongeren in beeld die om onze steun vroegen, maar dat vermeldt de NYT verder niet.

Daarentegen heeft de New York Times het Van Bommel-team overal in actie gezien, in de media en in het land, en de krant weet bovendien te melden dat het eigenlijk Russen waren OF Russisch-sprekende Oekraïeners (klein verschil; meer dan de helft van Oekraïne is Russischtalig). Ik ben met OorlogIsGeenOplossing weken lang in het hele land actief geweest voor de Nee-campagne, en heb maar één Oekraïense gezien (bij het lanceren van de campagne van de SP, waar ik ook iets mocht zeggen) en één keer een Russische dame die de hele avond zweeg (in Utrecht). Zou zij misschien behoord hebben tot ‘de meest actieve leden van het Oekraïne-team die in feite uit Rusland kwamen’—? Maar goed, ik heb ook geen NYT-reporters gezien, en zij hebben natuurlijk hun eigen bronnen.

De New York Times citeert ook De Volkskrant dat de Russen de Nederlandse verkiezingen van 15 maart onder vuur nemen. Maar die krant zit dan ook op hetzelfde anti-‘Poetin’-spoor.

Samenvattend: argumenten tegen het Associatieaccoord zijn geen argumenten maar berusten op ‘nepnieuws’. De mensen die tegen stemden hadden ook geen argumenten maar waren misleid door het team van Van Bommel dat ‘overal in actie’ was (behalve dat niemand ze gezien heeft).

Als verkiezingen of referenda een andere uitslag hebben dan ‘business as usual’, dan is de verklaring simpel. Nepnieuws, Russische hacks en propagandateams van het Kremlin. Alles met de complimenten van Vladimir Poetin.

Kees van der Pijl

protestacties, wapenhandel

Geen geld voor wapens!

Op de dag dat de nieuwe Amerikaanse minister van Defensie, James Mattis, op zijn eerste NAVO-vergadering zijn Europese collega’s duimschroeven aandraaide als het om de verhoging van hun defensiebudgetten ging, schaarde Oorlog is geen Oplossing zich andermaal achter een protest tegen de extra uitgaven voor bewapening en militair onderzoek.


Het door Stop Wapenhandel georganiseerde protest vond ditmaal plaats in Amsterdam waar op 15, 16 en 17 februari vertegenwoordigers van de wapenindustrie en Europese krijgsmachten bijeen kwamen om te praten over bewapening, wapenexportbeleid en nieuwe EU-financiering voor militair onderzoek. Ze noemen het ‘European Defence Procurement‘. Het is een bijeenkomst waar de wapenindustrie en krijgsmachten hun banden verder aanhalen. Er waren zo’n 25 deelnemers aan dit protest.

protestacties, wapenhandel

"Oorlog is geen Oplossing" ondersteunt actieoproep "Niet nog meer wapens voor Europa"

Leden van Oorlog is geen Oplossing zullen deelnemen aan het protest bij de ‘European Defence procurement’ bijeenkomst van wapenindustrie en krijgsmachten op woensdag 15 februari a.s. van 9.30 tot 10.30 uur aan de Van Leijenberghlaan 221 in Amsterdam. Hieronder volgt een nadere onderbouwing van dit protest dat is overgenomen van de website van Stop Wapenhandel.



Oplopende spanningen tussen het Westen en Rusland en angst voor terroristische aanslagen hebben de afgelopen jaren de lobby voor meer wapens de wind in de rug gegeven. Daar komt nu bij, dat Trump zegt niet langer te willen betalen aan Europese defensie omdat de Europeanen veel te weinig aan hun krijgsmachten zouden uitgeven. Maar de totale militaire uitgaven van alle Europese landen samen ($281 miljard) zijn nu al veel hoger dan die van Rusland ($66 miljard – Militaire uitgaven 2015. Europa inclusief VK. Bron SIPRI). Het defensiebudget van de EU-landen samen is het op één na hoogste ter wereld, na de Verenigde Staten. Meer wapens maken Europa niet veiliger.

Wapenaankopen onttrekken geld aan uitgaven voor bijvoorbeeld onderwijs, conflictpreventie en duurzame ontwikkeling. Zaken die wel bijdragen aan een vreedzamere en veiligere wereld.

Bovendien gebruiken Europese landen hun wapens de afgelopen decennia vooral voor militaire interventies. Vaak met rampzalige gevolgen, denk aan de bombardementen op Libië, die het land verder een burgeroorlog inleidden. Voor de rest van de wereld betekent meer Europese bewapening vooral een grotere dreiging.

Op 15, 16 en 17 februari komen wapenindustrie en Europese krijgsmachten bijeen in Amsterdam om te praten over bewapening, wapenexportbeleid en nieuwe EU-financiering voor militair onderzoek. Ze noemen het ‘European Defence Procurement‘. Het is een bijeenkomst waar de wapenindustrie en krijgsmachten hun banden verder aanhalen.

Stop Wapenhandel organiseert een picketline bij de ‘European Defence Procurement’ als protest tegen steeds meer geld voor wapens.

Landen staan onder druk om hun militaire budgetten te verhogen. Ook de Europese Unie heeft grootse plannen. De komende jaren gaan er miljoenen naar wapenonderzoek, vanaf 2021 moet er een half miljard per jaar beschikbaar komen. Daarnaast moet er een EU Defensiecapaciteitenfonds komen met een budget van maar liefst 5 miljard euro per jaar.

Op de ‘European Defence procurement’-bijeenkomst in Amsterdam komen sprekers van de NAVO, van de European External Action Service, van de wapenindustrie en veel aankoopverantwoordelijken van EU- en NAVO-krijgsmachten. De bijeenkomst wordt ondersteund door de NIDV, de koepelorganisatie van de Nederlandse wapenindustrie, en door UkrOboronProm, de Oekraïense koepel van wapenindustrie. Een prominente plek voor deze organisatie op een NAVO- en EU bewapeningsbijeenkomst is niet bepaald een vertrouwenwekkende stap richting Rusland.

Stop wapenhandel organiseert een picketline bij de European Defence Procurement-bijeenkomst, op het moment dat de deelnemers aankomen.

Kom ook en sluit je aan!

NAVO

Opnieuw probeert Kiev de NAVO-oorlogsmachine in de burgeroorlog te betrekken


Al bij diverse eerdere gelegenheden heeft het coup-regime in Kiev pogingen in het werk gesteld om het Westen tot directe militaire actie in oost-Oekraïne te provoceren. Na het neerhalen van MH17 kwam dit in feite heel dicht bij, maar uiteindelijk bleef het beperkt tot sancties tegen Rusland (die overigens een dag eerder, op 16 juli, waren ingesteld). Nu de sancties moeten worden verlengd, heeft Oekraïne een nieuw offensief tegen de Donbass gelanceerd.

Dat Kiev op de verkeerde kandidaat in de Amerikaanse verkiezingen had gewed (Hillary), betekent niet dat het geen bondgenoten in Washington meer heeft.


Eind vorig jaar maakten de altijd oorlogszuchtige senatoren John McCain and Lindsey Graham een rondreis door landen die aan Rusland grenzen: Georgië, de Baltische staten, en Oekraïne. Het tweetal bracht enige tijd door bij troepen van Kiev aan het front in Donbass, in gezelschap van president Porosjenko. Graham verklaarde bij die gelegenheid dat 2017 ‘het jaar van het offensief’ zou worden. McCain (op de foto) voegde daaraan toe dat ‘we Vladimir Poetin hier niet moeten laten winnen want als hij hier wint dan zal hij dat ook doen in ander landen.’

Nu is het niet zo dat McCain and Graham fossielen zijn uit een tijdperk dat voorbij is, alleen omdat Donald Trump zich heeft uitgelaten over het normaliseren van de betrekkingen met Moskou. De Amerikaanse oorlogsmachine draait nog op volle toeren en zoals Kennedy en Nixon al moesten ondervinden, is het beter die niet voor de voeten te lopen.

McCain had de leiding in de hoorzittingen in de Senaat waarbij kabinetskandidaten van Trump aan de tand werden gevoeld en kreeg zeer geruststellende antwoorden. Te oordelen naar zowel Tillerson (buitenlandse zaken) als Mattis (defensie) leek er weinig te zijn veranderd sinds Obama. Idem dito bij Nikki Haley, de kandidaat voor ambassadeur bij de VN, die verklaarde dat Rusland niet te vertrouwen is. En nu heeft ze bij haar eerste optreden in de VN in New York, Moskou scherp veroordeeld vanwege de veronderstelde ‘agressie’ in Oekraïne, en ook nog geëist dat het de Krim opgeeft. Dit zijn uitspraken die als ze eenmaal zijn gedaan, niet zo makkelijk teruggenomen kunnen worden.

Aanvankelijk leek het alsof Trump nou niet bepaald haast had om voor het regime in Kiev in de bres te springen. De woordvoerder van het Witte Huis meldde dat Trump op de hoogte gehouden werd maar wilde geen verder commentaar leveren. Ook het State Department in Washington reageerde in bedekte termen met een oproep aan alle partijen om zich te houden aan de overeenkomsten om een eind aan de gevechten te maken, zonder zelfs Rusland te noemen. Dit in tegenstelling tot de beschuldigingen aan het adres van Moskou zoals we van Obama gewend waren. Maar dit alles werd weggeblazen door het optreden van Haley in de VN.

Porosjenko en zijn supporters in Washington en de NAVO weten dat ze iedere poging van Trump om de oost-west-spanningen te verminderen, in de kiem moeten smoren. Radio Free Europe/Radio Liberty, thet Amerikaanse Koude-Oorlogsstation, meldde op maandag 30 januari dat de ‘Oekraïense strijdkrachten die hun nieuwe kracht willen laten zien, zijn overgegaan tot wat velen hier een ‘sluipend offensief’ noemen. ‘Ze zijn gefrustreerd door de patstelling in de 33 maanden durende uitputtingsslag, en bang dat Westerse steun afneemt nu ze voelen dat president Donald Trump Kiev buiten iedere vredesbespreking zou kunnen laten in zijn pogingen om de verstoorde relatie met Moskou te verbeteren.’ En volgens de Duitse Süddeutsche Zeitung is ‘Porosjenko vastbesloten om bijna alles te riskeren om maar te voorkomen dat de sancties tegen Rusland worden opgeheven’.

In Consortium News vergelijkt Jonathan Marshall de situatie met Georgië in 2008. Saakashvili ging er toen van uit dat een artilleriebombardement op burgerdoelen in de hoofdstad van de afvallige provincie Zuid-Ossetië, Tsvingali, een Russische reactie zou uitlokken—en dat gebeurde. Ook ging hij ervan uit dat het Westen toe zou snellen om zijn regime bij te staan. McCain was nauw betrokken bij dat avontuur. Maar toen Russische strijdkrachten terugsloegen en Georgië binnentrokken (onder andere om vliegvelden onklaar te maken die ter beschikking van Israël waren gesteld voor een aanval op Iran) bepaalde het Westen zich tot een propagandastorm over de ‘Russische invasie’, en dat is ook hoe we er in de media nog steeds over lezen.

Dit keer is de situatie echter veel gevaarlijker dan in 2008. In de crisis rond Georgië waren er geen NAVO-troepen in de buurt, maar nu wel. Terwijl ik dit schrijf zijn Amerikaanse en NAVO-troepen, inclusief Nederlandse eenheden, op manoeuvres in Polen. Duitse militairen zijn in Litouwen, voor het eerst sinds ze eruit verdreven werden in 1944. En de NAVO-troepen beperken zich ook niet tot de technische kant van een oefening. Ze vuren hun kanonnen af om ‘een boodschap aan Poetin te sturen’ , aldus de strijdbare NAVO-commandant, Generaal Ben Hodges.

Niettemin zijn de omvang en samenstelling van deze strijdkrachten, ondanks het aandeel van zware pantsereenheden, niet voldoende om het tegen Rusland op te nemen. Maar in een crisis zouden ze wel naar het zuiden kunnen zwenken en in Oekraïne betrokken raken, mocht Kiev erin slagen om Moskou te provoceren om op de aanvallen te reageren.

En daar zouden ze zeker het verschil maken.

Kees van der Pijl

media en nepnieuws

Als de gevestigde machten zich overgeven aan samenzweringsdenken


‘Het is het meest waarschijnlijk dat een catastrofe dan wel de angst voor een catastrofe het syndroom van de paranoïde redeneerstijl oproept’, aldus de historicus Richard Hofstadter in een beroemd artikel uit 1963, ‘The Paranoid Style in American Politics’. Hofstadters aangrijpingspunt was de kandidatuur van Barry Goldwater tegen Lyndon Johnson in de presidentsverkiezing van 1964. Met de anti-communistische heksenjacht van de vroege jaren vijftig nog vers in het geheugen, en vlak na de moord op John F. Kennedy, waardoor Johnson het presidentschap bemachtigde, kon Hofstadter putten uit een breed scala van voorbeelden waarmee hij Goldwater kon plaatsen in de traditie van rechts samenzweringsdenken.

Zijn beschouwing is weer actueel nu het niet een rechts-radicale randgroep, maar de hoofdstroom van de Amerikaanse politiek is die zich heeft overgegeven aan samenzweringsdenken, de ‘paranoïde stijl’ van Hofstadter.


Dat Donald Trump de sleutels van het Witte Huis zou danken aan ‘Russische hacks’ werd pas op het laatste moment tegengesproken door … de vertrekkende president Obama. Hij sprak opeens van een ‘lek’ in plaats van ‘hacks’—nadat hij vlak voor de jaarwisseling nog 35 Russische diplomaten had uitgewezen en twee door hen gebruikte vakantiecomplexen had geconfisceerd. Dat is echter maar een deukje in de overwegende consensus dat Hillary het Amerikaanse presidentschap misliep vanwege een enorme hacking-operatie, zo ongelofelijk doortrapt en sluw dat het alleen maar gestuurd kan zijn door de ceremoniemeester van het Kremlin in hoogsteigen persoon. 

Betekent dat nu dat een ‘catastrofe of de angst voor een catastrofe’ bezit heeft genomen van het Amerikaanse Congres (beide partijen geloven in het Russische hack-verhaal), de inlichtingendiensten, en alle mainstream media? En hetzelfde voor de Europese politiek en media (minister Bert Koenders waarschuwde al dat de Nederlandse verkiezingen van 15 maart a.s. ook het risico lopen door Moskou gehackt te worden) …

Over wat voor soort catastrofe hebben we het dan?

Als we het Russische samenzweringsverhaal als geheel nemen, dus ook met de veronderstelde verbreiding van ‘nepnieuws’, dan moet er een grootscheepse verschuiving gaande zijn, anders zou de hoofdstroom van de politiek niet op deze manier in de ban van de fantasie raken. De catastrofe is dan ook niets minder dan de neergang van het ‘Atlantische’ Westen en de gevestigde heersende structuren daarbinnen.

Geconfronteerd met die wereldhistorische neergang, hebben degenen die de machtsposities bekleden, zich overgegeven aan paranoïde denken, omdat het anders allemaal onbegrijpelijk zou worden.

Hofstadter schreef ooit dat de aanhangers van de paranoïde stijl in de politiek, in tegenstelling tot klinische paranoïa, geloven dat de samenzwering tegen een natie, een beschaving is gericht—of in dit geval, tegen de Amerikaanse democratie. ‘Het centrale thema [van de paranoïde stijl] is dat van een overweldigende, duistere samenzwering. Een gigantische en toch subtiele beïnvloedingsmachinerie is in gang gezet om een bepaalde levenswijze te ondermijnen en te vernietigen’.

De samenzwering is inderdaad zo gigantisch en toch zo onzichtbaar en niet te achterhalen dat je bijna zou denken dat hij niet bestaat, afgezien van het feit dat Rusland natuurlijk het meest te vrezen had van Hillary, in ieder geval op korte termijn. Amerikaanse en NAVO-troepen (inclusief Nederlandse pantsereenheden) zijn op het laatst van Obama’s presidentschap naar Polen gestuurd, onder Obama heeft een fascistische coup in Kiev plaatsgevonden, en er werden raketbatterijen gestationeerd in Roemenië. Kunnen we de Russische leiding dan kwalijk nemen dat ze hoopten op de overwinning van de man die beloofde de verhoudingen te normaliseren?

Na de onverwachte nederlaag van de mainstream-kandidaat is deze voorkeur omgetoverd tot een samenzwering door een vijand die het toonbeeld van het kwaad is, ‘een soort gewetenloze superman: duister, overal aanwezig, machtig, wreed, sensueel, op luxe uit’—doorhalen wat niet van toepassing is op Wladimir de Verschrikkelijke.

Nog één van Hofstadter: (de grote duivel) is uitzonderlijk doortrapt en handig: ‘hij controleert de pers; hij stuurt de publieke opinie door ‘gemanipuleerd nieuws’; hij beschikt over onbeperkte middelen; hij heeft een nieuw geheim om de geesten te beïnvloeden (hersenspoeling); hij heeft een speciale techniek om te verleiden… ; hij is bezig om het onderwijssysteem in de wurggreep te krijgen’.

Betekent dit alles nu dat we met Donald Trump weer een koele, helder denkende geest in het Witte Huis hebben? Hier moeten we vrezen dat zowel de nieuwe president als degenen die hem gekozen hebben, enkele centrale kenmerken van de paranoïde stijl bezitten: ze voelen zich van de macht uitgesloten, ze voelen alsof hun land van hen is afgenomen, dat het opnieuw in bezit moet worden genomen.

Want uiteindelijk is met de verkiezing van Trump de neergang van het Westen niet tot staan gebracht en omgekeerd;. Het is zelf een symptoom van die neergang.

Kees van der Pijl

Trump

Staat Trump alleen tegenover de ‘schaduwstaat’?


Met Donald Trumps inauguratie nog niet eens een feit, zijn we getuige van een ongekende, binnenlandse machtsstrijd, tot en met het chanteren van de aankomende president. Om de furieuze campagne tegen Trump te begrijpen, moeten twee zaken vooropstaan.



Ten eerste is een Amerikaanse president niet almachtig, verre van dat. Hij is de voorzitter van een doorlopende vergadering waaraan honderden afzonderlijke belangengroepen deelnemen. Vele daarvan zijn vertegenwoordigd in het Congres, en de machtigste ook in het kabinet. Als een president een te prominente belangengroep, bijvoorbeeld het militair-industriële complex, de voet dwars zet, is hij in groot gevaar. Dat ondervond J.F. Kennedy in 1963 (vermoord in Dallas), en Richard Nixon tien jaar later (tot aftreden gedwongen). 


Ten tweede: de crisis van 2008 was niet een conjuncturele dip maar een wereldhistorische omslag die een periode van neergang van het Westerse kapitalisme heeft ingeluid. Toen de bevolking de rekening gepresenteerd kreeg voor de speculatieve praktijken van de allerrijksten en de banken en beleggingsmaatschappijen die voor hen werken, kwam het al sluimerende verzet tegen de neoliberale mondialisering en afbraakpolitiek in alle hevigheid naar buiten.

Zo bezien zou de verkiezing van Trump geen verrassing hebben moeten zijn, net zo min als de Brexit, of de opkomst van Wilders en Le Pen. Maar is Trump ook in levensgevaar? Mijn stelling is dat hoewel er machtige belangen achter de anti-Trump campagne zitten, de krachten die hem steunen niet minder indrukwekkend zijn.

Trump mag dan gekozen zijn op de golven van de volksopstand tegen het internationale kapitaal en het oorlogszuchtige imperialisme dat ermee gepaard gaat, maar hij zal niet regeren voor het volk. Zijn regering zal op de eerste plaats de belangen dienen van een nieuwe kapitalistische coalitie die haar eigen tentakels heeft in de inlichtingendiensten en de FBI, in de media en in de academische wereld. Ook het militair-industrieel complex heeft hier een rol—maar een andere dan onder Obama.

David T. Martin, een Canadese activist die in Mexico studeert (ik ken hem van zijn bijdrage aan een boek over internationale productie) schrijft dat je de coalitie achter Trump moet zien als samengesteld uit de grote energiemaatschappijen die toegang willen tot de rijke hulpbronnen van Rusland; en Wall Street, dat de deregulering van de financiële wereld nog verder wil voeren. Dit blok wil de militaire en inlichtingencapaciteit van de VS ombuigen richting China, om te verhinderen dat dat land zich verder opwerkt als uitdager van het Westen. Aangezien Trump banen terug will halen naar de VS, is hij ook minder geïnteresseerd in lage Chinese arbeidskosten. Martin laat zien dat dit blok net zo goed toegang heeft tot de inlichtingendiensten. De benoeming tot minister van buitenlandse zaken van Rex Tillerson, ex-CEO van ExxonMobil, gebeurde bijvoorbeeld op aanraden van Robert Gates, vanaf de jaren 70 de vertegenwoordiger van de Bush-dynastie en de grote oliemaatschappijen binnen de CIA (hij bracht het onder Bush Jr tot minister van defensie en werd door Obama in die rol overgenomen).

De Clintons en het Witte Huis van Obama vertegenwoordigen daarentegen de krachten van mondialisering en interventie, net als de Bush Jr –regering daartussenin. Bill Clinton breidde de NAVO uit tot vlak aan de Russische grens, George Bush Jr stak het Midden Oosten in brand, Hillary liet Gadaffi vermoorden en de regering van Obama zette deze politiek voort toen ze anti-Russische Oekraïense nationalisten en fascisten aan de macht hielp en de opstand tegen het Assad-regime in Syrië steunde.

Dit is de oorlogspartij, die het conflict met Rusland wil laten escaleren en Poetin afbeeldt als de duivel in persoon. Alles om de discipline in de NAVO te handhaven, de defensieuitgaven te verhogen en Amerikaanse vliegtuigen en wapens te verkopen (Trump daarentegen is kritisch over diverse nieuwe militaire vliegtuigen, zoals de gevleugelde doodskist, de F-35, bij ons de JSF). James Clapper, die voor hetzelfde geld volledig gediscrediteerd had kunnen zijn vanwege de onthullingen over afluisteren door de NSA, kreeg in plaats daarvan de kans om een lachwekkend rapport over het veronderstelde ‘hacken’ van de Amerikaanse presidentscampagne te produceren (pas nadat Hillary verloren had). CNN, de New York Times, de Washington Post en vele andere gevestigde media zijn de spreekbuizen van deze koers.

De tweede component van dit blok, nog steeds volgens David Martin, zijn de high-tech en media-bedrijven achter de offensieven om een TPP en een TTIP te realiseren. Zij willen de loonkosten omlaag krijgen door banen te exporteren naar Azië en China te integreren in een rond de VS georganiseerde wereldeconomie.

De campagne van Hillary liep snel zware averij op, eerst door de kansen van Bernie Sanders in de voorverkiezingen om zeep te helpen. Sanders zou de volksopstand tegen de mondialisering een linkse stem hebben gegeven (daarnaast zou hij Trump verslagen hebben). Een verbitterde Sanders-aanhanger in de Democratische campagne lekte het e-mail wachtwoord van partijvoorzitter John Podesta (een geregistreerde lobbyist voor Saoedi Arabië), en WikiLeaks maakte daarop openbaar hoe de Hillary-machine binnen de eigen partij Sanders had ondermijnd. Dit zou vervolgens toegeschreven worden aan Russische ‘hacking’.

Dat gebeurde ook met de ingreep van FBI, tien dagen voor de verkiezing, die Hillary de genadeslag gaf. Trumps campagne-manager, Stephen Bannon, werkte eerst in de militaire inlichtingendienst, daarna bij Goldman Sachs. Vervolgens ging hij aan de slag in de media en werd aangenomen bij Breitbart News, een uiterst rechtse, pro-Israel website. Een van de primeurs van Breitbart toen Bannon daar manager was, betrof de onthulling van het seksuele exhibitionisme op sociale media van de New Yorkse politicus Anthony Weiner. Omdat hij daarmee bleef doorgaan, vroeg Huma Abedin, de assistente van Hillary Clinton met wie Weiner in 2010 getrouwd was, een scheiding aan—twee maanden voor de verkiezing van 2016. Dit werd de aanleiding voor de FBI om in oktober aan te kondigen dat de dienst opnieuw Hillary’s e-mails zou gaan onderzoeken (voor het geval de kiezers vergeten waren dat ze niet te vertr
ouwen was).

Door deze machinaties, eerst door de Democratische Partij tegen Sanders en toen door de FBI tegen Hillary, aan ‘Poetin’ toe te schrijven, deed de oorlogspartij niets anders dan een laatste, wanhopige poging om de VS en via de NAVO, ook Europa, op het anti-Moskou-spoor te houden. De mate waarin de NAVO-oorlogspartij ook de Europese politiek en media beheerst, kan dag in, dag uit worden vastgesteld. Een Amerikaanse journalist die het Nederlandse ministerie van buitenlandse zaken bezocht, kreeg daar de vraag voorgelegd, hoe lang het zou duren alvorens Trump een impeachment aan zijn broek zou krijgen.

Maar de president is geen eenzame outsider. De nieuwe Amerikaanse regering vertegenwoordigt evengoed een machtsblok, bestaande uit de grote energiemaatschappijen en Wall Street. Ook heeft Trump zijn eigen haviken in het Pentagon, die net zo goed oorlog in het vizier hebben. Alleen, niet met Rusland. Als Trump in een militair avontuur zal worden betrokken, zal het zijn tegen China, of, samen met Israël, tegen Iran.

Ook dat is een huiveringwekkend vooruitzicht.

Kees van der Pijl

protestacties, wapenhandel

"Oorlog is geen Oplossing – Geen geld voor wapens"

Dat was de ritmisch geroepen leuze vanmiddag op de stoep van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Een gemêleerd gezelschap van enkele tientallen activisten vormden daar een pickline om te protesteren tegen het feit dat de Europese Unie voor het eerste in zijn bestaan doelbewust wapenonderzoek gaat subsidiëren.


Hoewel de Europese Unie zichzelf, als het zo uitkomt, graag als “vredesproject” presenteert, heeft ze zo’n 20 jaar geleden al haar eerste stappen op het terrein van de “Europese Veiligheid en Defensie” gezet, maar onder aanvoering van de Britten waren diverse lidstaten altijd van mening dat de NAVO in deze het primaat moest hebben.



Door Brexit en zeker ook door de uitspraken van de morgen te inaugureren president Trump dat de VS niet langer bereid is om nog langer garant te staan voor de verdediging van Europese landen die zelf te weinig in defensie investeren, rolt de ene EU-maatregel om de eigen Europese defensiesector te versterken over de andere. Daarbij gaat het onder andere om de subsidiëring van wapenonderzoek (oplopend tot 3,5 miljard euro EU-geld voor 2021-2027) en de vorming van een Europees Defensie Capaciteitsfonds waarin de lidstaten jaarlijks 5 miljard euro zouden moeten stoppen.

De reden voor deze, en nog een groot aantal andere maatregelen, zou de Russische dreiging aan de oostgrens zijn, terwijl de Russische defensie-uitgaven vele malen kleiner zijn dan die van de EU-lidstaten, laat staan van alle NAVO-lidstaten, bij elkaar. De extra defensie-inspanningen leiden dus vooral tot een nieuwe wapenwedloop waarin elke slag die Rusland maakt om bij te blijven weer tot nieuwe maatregelen aan de NAVO- en EU-zijde leidt. Een escalatieladder waar Oorlog is geen Oplossing al veel langer stelling tegen neemt en dus ook vanmiddag weer aanwezig was. 


Al dat extra geld moet natuurlijk ook nog uitgegeven worden en dan komen de, ook Nederlandse, wapenbedrijven in het vizier. Daarom stonden we vanmiddag op de stoep van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland: de Nederlandse koepel van wapenbedrijven, NIVD hield vanmiddag in dat gebouw een informatiebijeenkomst voor geïnteresseerde ondernemers hoe ook zij kunnen profiteren van deze bewapeningsstimuleringsmaatregelen.

De protestactie was georganiseerd door Stop Wapenhandel. Zie ook het opinie-artikel “Defensieplan EU: verontrustende zaak

Amerikaans-Russische confrontatie, media en nepnieuws, Trump

De Russische hacks en de campagne om van Trump af te komen


De opwinding over de veronderstelde Russische hacks van de e-mails van de Democratische Partij, die inmiddels geleid heeft tot de uitzetting van 35 Russische diplomaten, is nog lang niet bedaard. De mainstream media gaan onverstoorbaar verder om dit verhaal te verbreiden hoewel de bron van de Wikileaks-publicaties overtuigend is geïdentificeerd (zowel door inlichtingenveteranen in de VS als door de voormalige Britse diplomaat Craig Murray) als een lek, geen hack.

Velen hebben ook wel ingezien dat we in werkelijkheid getuige zijn van een aanval op de door Donald Trump aangekondigde breuk met de interventiepolitiek.


Wat hier op het spel staat is ook helemaal geen ‘partijbelang’, maar het belang van het gevestigde blok van de heersende klasse in de VS, dat in beide partijen de boventoon voert. Door TTIP, TPP, CETA enz. en door buitenlandse interventie heeft dit blok decennia lang gepoogd de voortgaande opmars van het BRICS-blok als een nieuw centrum in the wereldeconomie en -politiek te verhinderen.


Trump vertegenwoordigt een coalitie van zelfstandige miljardairs en uiterst rechtse outsiders die willen breken met deze politiek, die chaos in de wereld heeft gebracht en de VS biljoenen dollars heeft gekost. In 2016, 13 jaar na de rampzalige Anglo-Amerikaanse invasie, zijn alleen al in Irak opnieuw meer dan 52 000 mensen omgekomen.

Intussen is China in 2015 de Verenigde Staten voorbij gestreefd als de grootste economie ter wereld (BBP gemeten in koopkracht, ‘ PPP’), India heeft Japan ingehaald, en zo verder. Met de BRICS-bank, via de Euraziatische Unie en de Shanghai Cooperation Organisation, gaat dit blok voort zichzelf verder te versterken. Overigens riskeert het daarbij, zolang het vasthoudt aan een (staats-) kapitalistisch model, meegetrokken te worden in de crisis van de kapitalistische orde; maar dat is een ander verhaal.

De e-mails van de Democratische Partij laten zien hoe de Hillary-machine erop uit was om Bernie Sanders uit te schakelen, ook al lieten de peilingen zien dat deze Trump verslagen zou hebben. Hillary daarentegen verloor, omdat de mensen genoeg hebben van oorlogen, van haar als vertegenwoordigster van het blok dat voortgaat ze te voeren, en niet in de laatste plaats, omdat de FBI in de laatste twee weken voor de verkiezingen het onderzoek aankondigde naar haar persoonlijke e-mail-correspondentie, onmiskenbaar een dreun voor haar campagne.

Het neoliberale interventieblok reageerde met een campagne om de stemmen opnieuw te tellen. Toen kwamen de oproepen aan de kiesmannen om te breken met de gewoonte (in veel staten een wettelijk vereiste) om voor de kandidaat te stemmen die de meerderheid in de betreffende staat heeft gehaald. En intussen werd de campagne om ‘Poetin’ af te schilderen als de duivel, bron van alle kwaad en wat er maar mis kan gaan, opgevoerd. 9 januari zal het Congres ook nog eens stemmen over de vraag of de presidentsverkiezing in november geldig is—normaal gesproken een routine-stemming maar in dit geval opnieuw een gelegenheid om een blokkade voor een Trump-presidentschap op te werpen.

Zou een presidentschap van Trump dan het moment markeren waarop het wegzinkende Westen terugtreedt van verdere overzeese interventiepolitiek? Ik zeg ‘het Westen’, omdat de droevige staat van de EU ook in aanmerking moet worden genomen. Europa heeft ten minste vanaf 2008 de nog resterende zelfstandigheid in de wereldpolitiek opgegeven en zichzelf tot gijzelaar van de prioriteiten van Washington gemaakt, in Oekraïne, Syrië, en elders.

Veel mensen klagen terecht over de bekrompenheid en het racisme van het team van Trump en van Donald zelf, zijn autoritaire roofzucht, en zo meer. Maar dan vergeet men dat de Oorlog tegen de Terreur, net als de Vietnamoorlog, de bloedbaden in Indonesië, eindeloze interventies in Latijns Amerika, of de bombardementen van Japanse steden met brandbommen en atoomwapens ook blijk gaven van bekrompenheid en racisme, en net zo goed een teken waren van autoritaire roofzucht—maar dan gericht op overzeese doelen en op vreemde volkeren, die soms met miljoenen werden gedood.

Nu keert zich dit naar binnen, misschien wel radicaler dan onder een presidentschap van Sanders omdat Bernie heel makkelijk in de oude sociaal-democratische val zou zijn getrapt waarbij de ruimte voor binnenlandse sociale politiek wordt gekocht door de imperialisten hun buitenlandse oorlogen te geven.

Wat daarbij het meest beangstigend is, is niet alleen dat de waarheid in deze kwesties niet meer uit de mainstream media kan worden gehaald. The Washington Post, die halverwege 2016 aan Amazon-eigenaar Jeff Bezos werd verkocht, is via Amazon nu ook direct verbonden met de CIA, waarmee Bezos zojuist een contract heeft gesloten ter waarde van tweemaal de prijs die hij voor de krant had betaald. Zo eindigt ‘de krant is een meneer’. Maar bovenop dit soort corruptie komt ook nog eens de Countering Foreign Propaganda and Disinformation Act dieObama op 23 december heeft ondertekend. Deze wet is erop gericht ‘Russische propaganda’ en ‘nepberichten’ uit te sluiten en moedigt Google, Facebook enz aan om stappen te zetten om ongewenste informatie ook te verwijderen.

Zo worden de mainstream media, die voortgaan met schrijven over de Russische hacks, de Russische invasie van Oekraïne, en zo meer, door deze nieuwe wet nu ook beschermd tegen feitelijke correctie.

Als hij het overleeft tot de inauguratie, zal Trump de toon tegenover Rusland misschien matigen, maar hij zal deze wet waarschijnlijk niet terugtrekken.Net zo min als hij de Patriot Act en de surveillancestructuur die door de onthullingen van Snowden zichtbaar is geworden, ongedaan zal maken.

Het belangrijkste is dat dit natuurlijk slecht nieuws is voor de Verenigde Staten (in zekere zin, oud nieuws). Maar de rest van de wereld krijgt de kans om weer enige bewegingsvrijheid te heroveren.

En nergens is dat meer urgent dan in Europa.

Kees van der Pijl

Oekraïne-referendum

Bijsluiter Rutte komt op geen enkele manier aan bezwaren tegemoet

Vanavond zal de Tweede Kamer met premier Rutte debatteren over de zgn. “bijsluiter” (het “juridisch bindend besluit”) bij het Associatieverdrag met Oekraïne dat de Nederlandse regering tijdens de Europese Top van 15 en 16 december jl. wist binnen te halen. Rutte meldde tijdens zijn persconferentie opgetogen dat hiermee “alle Nederlandse punten zijn geadresseerd”. Zo zou in de bijsluiter staan dat het Associatieverdrag “geen collectieve veiligheidsgarantie en geen defensiesamenwerking” zou omvatten.


Onder de noemer “Oorlog is geen Oplossing” heeft het Centrum voor Geopolitiek rond het referendum een inhoudelijke campagne tegen juist deze punten in het verdrag gevoerd en naar onze opvatting komt de bijsluiter in het geheel niet tegemoet aan de toen geuite zorgen en bezwaren. En dat geldt zowel de tekst als de context van de bijsluiter, zo lieten we de Tweede Kamer per brief weten.

Om met de tekst te beginnen. Op het genoemde punt luidt de volledige tekst van de bijsluiter: “De Overeenkomst bevestigt de samenwerking met Oekraïne op het gebied van veiligheid, met name inzake conflictpreventie, crisis­beheersing en niet-verspreiding van massavernietigingswapens. De tekst behelst geen verplichting voor de Unie of de lidstaten om collectieve veiligheidsgaranties of andere militaire steun of bijstand aan Oekraïne te verstrekken.”


In deze passage wordt dus eerst de verdragstekst bevestigd waarin in de artikelen 4 t/m 13 gesproken wordt over het doel van “geleidelijke convergentie op het vlak van buitenlands beleid en veiligheid, zodat Oekraïne nog meer wordt betrokken bij de Europese ruimte van veiligheid (…) met inbegrip van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid” en over de praktische invulling daarvan “in het bijzonder met het oog op versterkte deelname van Oekraïne aan civiele en militaire operaties inzake crisisbeheer onder leiding van de EU en aan oefeningen en opleidingen, ook die in het kader van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid.

In samenhang met deze voorafgaande bevestiging van de verdragtekst blijft inhoudelijk weinig over van de toevoeging dat “geen collectieve veiligheidsgaranties of andere militaire steun of bijstand aan Oekraïne wordt verstrekt”. De collectieve veiligheidsgarantie blijft een punt van interpretatie hoe ver de “betrokkenheid bij de Europese ruimte van veiligheid” reikt; voor het overige wordt in bijsluiter enkel de “andere” (dan in het verdrag genoemde!) militaire steun of bijstand uitgesloten. De formulering “geen defensiesamenwerking” van premier Rutte in zijn persverklaring is dus ronduit misleidend en de bijsluiter vormt in ieder geval geen tegemoetkoming.

Dan de context. De bijsluiter was tijdens de Europese Raad van vorige week één van de 27 besluiten die de Raad nam, waarvan er 6 gingen over “de versterking van de Europese veiligheid en defensie in een moeilijk geopolitiek klimaat”. Ook premier Rutte benadrukte dat de bijsluiter ervoor kan zorgen “dat Europa een verenigd front is en kan blijven tegenover de in toenemende mate destabiliserende buitenlandse politiek van Rusland.”

Deze context staat op gespannen voet met de constatering in het vorige maand verschenen “Nationaal Referendum Onderzoek 2016” dat de “spanningen met Rusland” het meest gedeelde tegenargument vormen bij het referendum. Van de respondenten gaf volgens de onderzoekers 46,2% aan te geloven dat het Associatieverdrag de spanningen met Rusland verhoogt. Dit argument werd volgens hen ook gedeeld door veel kiezers die uiteindelijk toch “ja” stemden. Het was volgens de onderzoekers het meest overtuigende (zij het niet doorslaggevende) argument dat door “het nee-kamp” werd gehanteerd.

Dit signaal, dat bijna de helft van de deelnemers aan het Nationaal Referendum Onderzoek, zowel “ja”- als “nee”-stemmers, duidelijk maakten dat zij de spanningen met Rusland niet verder willen laten oplopen, wordt volkomen genegeerd in de door de Nederlandse regering en de Europese Raad genomen maatregelen die de spanningen alleen maar verder laten oplopen.

Een escalatie die bestaat uit het over en weer reageren op de laatste stap die de ander zojuist heeft gezet. Het systematisch onbenoemd laten van de reden van die andere partij om die laatste stap te zetten (zoals de premier afgelopen vrijdag deed door wel de stationering van Russische kruisraketten in de exclave Kaliningrad te noemen maar niet het daaraan voorafgaande NAVO-besluit tot plaatsing van anti-raketsystemen in Roemenië en Polen) houdt deze escalatie in stand. En dit wringt temeer omdat juist het Associatieverdrag een belangrijke eerste stap in dit escalatieproces vormde. Ook zonder veiligheidsgaranties zijn de EU-lidstaten samen met Oekraïne door het Associatieverdrag een (nieuwe koude) oorlog met Rusland in gerommeld.

Tekst noch context van de bijsluiter komen dus tegemoet aan de bezwaren die niet alleen bij de “nee”- maar ook, zo blijkt uit het aangehaalde onderzoek, ook onder de “ja”-stemmers leven en kunnen dus geen reden vormen voor het parlement om ondanks de referendumuitslag het Associatieverdrag te ratificeren.

Oekraïne-referendum

Woorden en daden. Hoe de Nederlandse regering de uitkomst van het Oekraïne-referendum verwerkt


Op 15 december jl. werd een bijeenkomst van de Europese Raad (de regeringsleiders van de EU-lidstaten) er door premier Rutte van overtuigd om een appendix aan het slotcommuniqué te hangen betreffende het resultaat van het Nederlandse referednum over het EU Associatieverdrag met Oekraïne op 6 april. Bedoeld om recht te doen aan de twee-derde meerderheid tegen ratificatie van dat verdrag en niettegenstaande de toezegging van de PvdA om de uitkomst als verbindend te beschouwen hoewel het een raadgevend referendum is, is wat Rutte meegebracht heeft een lege huls. 



De daden van het VVD-PvdA-kabinet laten er daarentegen geen enkele twijfel over bestaan hoe het de zorgen van Nederlandse kiezers (ook van diegenen die thuis bleven) interpreteert. Die zorgen betreffen het gevaar dat de anti-Russische regering van het corrupte Oekraïne ons in een grote Europese oorlog kan betrekken. Nu is sinds enkele dagen de militaire opslagbasis Eygelshoven (bij Kerkrade in Zuid-Limburg) opengesteld voor de aankomst van 1600 tanks en pantservoertuigen uit de Verenigde Staten. Zoals altijd, om de commandant van de Nederlandse strijdkrachten, Tom Middendorp te citeren, willen we een duidelijk, niet te missen signaal aan Rusland sturen dat we geen enkele schending van de territoriale integriteit van het NAVO-gebied zullen accepteren!


Het aanhangsel bij het communiqué van de Europese Raad benadrukt dat het Associatieaccoord met Oekraïne mikt op nauwe en duurzame betrekkingen, maar dat dit specifieke document geen aspirant-lidmaatschapsstatus verleent (punt A). Nu deed het dat nooit, dus dat is geen nieuws. Het herhaalt ook de overeengekomen veiligheidssamenwerking, maar geen toezegging van militaire bijstand—dus geen verplichting (B). Alweer oude koek. Mobiliteit van Oekraïeners wordt aangemoedigd, maar het is aan de lidstaten om te beslissen hoeveel ze er toestaan om te komen werken (C). En dan natuurlijk, doorgaan met ‘hervormingen’ (D), de strijd tegen de corruptie (onder Porosjenko! E) en democratie en mensenrechten (F).

Je moet het echt opnieuw lezen om te zien wat Rutte nu eigenlijk heeft meegebracht dat nieuw is. Niets dus. Er was in de Associatieovereenkomst nimmer sprake van dat Oekraïne kandidaatlid zou worden, en evenmin was er een toezegging tot militaire bijstand. Dus het zijn allemaal woorden, holle frasen, een grove belediging van al diegenen die bezorgd zijn over de provocerende uitbreiding van de invloed van de EU en de NAVO tot in het historische kerngebied van de Russische beschaving.

En nu de daden.

De veiligheidssituatie in Europa is een uiterst gevaarlijk stadium ingegaan nu de regering van Obama erop uit lijkt te zijn om zoveel mogelijk brandhaarden te creëren voordat Trump het overneemt. De mensen lachten nog wat toen Angela Merkel Duitse huishoudens adviseerde om voorraden voor tien dagen aan te leggen, zonder erbij te vertellen waarom. Vorige week schreef de Zweedse regering naar alle gemeentes in het land om zich op een oorlog voor te bereiden; daarover kan niet meer zo makkelijk gelachen worden. Zijn er dan geen politici die zorgen tot uitdrukking brengen over de agressiviteit van de NAVO? Jawel, maar meestal is dat van korte duur. De Duitse minister van buitenlandse zaken F.-W. Steinmeier, heeft kort nadat hij geklaagd had over het ‘wapengekletter’ van het bondgenootschap kennelijk besloten dat hij eigen liever president van de Bondsrepubliek wil worden (een zuiver ceremoniële functie). Hij zal opgevolgd worden door de geduchte wapenkletteraar Martin Schulz, voorzitter van het Europese Parlement. (Onwillekeurig denk je ook terug aan de Britse minister van buitenlandse zaken Jack Straw, die kort nadat hij had verklaard dat Engeland onder geen voorwaarden ook nog eens Iran zou binnenvallen, een onweerstaanbare drang ontwikkelde om voorzitter van het Lagerhuis te worden).

En nu heeft de Nederlandse regering nog eens blijk gegeven van haar gehoorzaamheid aan de oorlogspartij in de NAVO door toe te staan dat de VS een begin maken om 1 600 pantservoertuigen op te slaan in Limburg, vlak bij de Duitse grens

De eerste Abrams tanks, Bradley pantservoertuigen en Paladin artillerievoertuigen zijn al gearriveerd, als onderdeel van een door het Congres goedgekeurd plan om de militaire paraatheid van de NAVO in Europa op te voeren (prijskaartje, $3,4 miljard). Ook in Polen, België en Duitsland zijn opslaglocaties die volgens plan geopend gaan worden.

Eygelshoven is opgezet in 1985 om voorbereid te zijn op een Sovjet-aanval. Dat was het jaar waarin Gorbatjsov de leiding overnam in de USSR en het proces in gang zette dat zoals we achteraf kunnen zien, uiteindelijk leidde tot de capitulatie die de NAVO tot aan de Russische grens heeft gebracht. Generaal Middendorp zegt ook nog, dat toen hij de Baltische staten bezocht, ‘je, daar vlak aan de Russische grens, de gespannen sfeer kon voelen’.

Ja wat zou je anders verwachten? Als de Russen nu eens bij Eygelshoven stonden?

En is dat misschien ook niet de sleutel tot de hele situatie? Toen in West-Duitsland in 1985 het gevoel leefde dat er een kans bestond om met een verzoeningsgezinde regering in Moskou tot een accoord te komen over de hereniging met Oost-Duitsland, begon de VS de paraatheid om een ‘Sovjet-invasie’ af te slaan, op te voeren.

Nu een eigenzinnige Amerikaanse president (over wie we verder op geen enkel ander gebied enige illusie moeten hebben) op het punt staat een meer zakelijke koers tegenover Rusland in te slaan en daartoe een Exxon-topman als minister van buitenlandse zaken heeft benoemd, wordt de ‘Russische dreiging’ opeens weer acuut.

De Nederlandse regering heeft Washington toestemming gegeven de voorbereiding op een oorlog in Europa een nieuw, gevaarlijk stadium te laten ingaan. Dat zijn haar daden.

Daarnaast wil het de betekenisloze appendix over Oekraïne bij het communiqué van de Europese Raad verkopen als een teken dat het de Nederlandse kiezers serieus neemt. Maar dat zijn maar woorden.

Het wordt tijd dat deze regering wordt afgerekend op haar daden.

Kees van der Pijl

NAVO

De NAVO als kwaadaardig gezwel (1)


Na de verkiezing van Trump is in Europa een ware paniek uitgebroken onder de NAVO-lidstaten, nu de nieuwe man naar het zich laat aanzien de nieuwe Koude Oorlog tegen Rusland geen goed idee vindt. 

Eerst hebben de EU-landen zich laten opporren om de door Obama ingestelde sancties tegen Rusland te volgen, en daar hadden ze eind 2015 al tegen de $ 60 miljard schade door geleden; om vervolgens signalen van de regie in Washington te krijgen dat het allemaal anders moet. 


Misschien wordt de bizarre situatie wel het best uitgebeeld door het gigantische, op 1 miljard euro begrote nieuwe NAVO-hoofdkwartier bij Brussel. Nog omringd door bouwkranen ziet dit onvoltooide, megalomane project eruit als een kwaadaardig gezwel dat naar alle kanten is uitgezaaid, met lelijke uitlopers die de bodem in lijken te verdwijnen.
Dat kon inderdaad wel eens een treffende uitbeelding van waar de organisatie nu is aanbeland. Een goed moment om nog eens kort samen te vatten waar de NAVO eigenlijk voor staat. 



Al spoedig na de nederlaag van Duitsland in 1945 ontstond in Engeland en de VS de gedachte dat de uitslag van de oorlog voor het Westen eigenlijk onacceptabel was. Winston Churchill, die nog hoopte op een consolidatie van het Britse rijk, en de gebroeders Dulles in Washington en hun zakenvrienden in Duitsland, behoorden tot de meest uitgesproken voorstanders van een herziening van de naoorlogse verhoudingen. 

Zowel in Oost- als in West-Europa waren in 1945 regeringen van nationale eenheid aan de macht gekomen waarin communisten een groot aandeel hadden, een bron van zorg onder de haviken in Washington. In Frankrijk waren de communisten op afstand de grootste partij en in Italië hadden ze eveneens een goede kans om als sterkste uit de bus te komen, al werden verkiezingen voorlopig uitgesteld.

In 1947 lanceerden de Amerikanen kort op elkaar twee grote projecten gericht op West-Europa, de Truman Doctrine en het Marshallplan. De Truman Doctrine hield in dat de VS elke regering die de strijd aanbond met communistische of anderszins linkse oppositie, op Amerikaanse hulp kon rekenen. De rechtse regeringen van Griekenland en Turkije waren de eerste ‘gelukkigen’.

Het Marshallplan bepaalde enkele maanden daarna dat in ruil voor Amerikaanse voedsel- en andere hulp, alle handel met de Sovjet-Unie moest worden stopgezet.

In diverse landen leidde dit tot grote spanningen en in Tsjechoslowakije, dat altijd met zowel west als oost gehandeld had, tot een acute regeringscrisis, waarin de communisten de macht grepen.

Twee maanden later, in april 1948, begonnen de ministers van buitenlandse zaken van Engeland, Canada en de VS een geheim overleg om de dreigende situatie het hoofd te bieden. De NAVO werd precies een jaar later officieel opgericht; pas vele jaren later zouden twee Nederlandse onderzoekers, Cees Wiebes en Bert Zeeman, onthullen hoe de onderhandelingen tussen de drie Engelssprekende landen dit hadden voorbereid.

In zowel West- als Oost-Europa vielen in 1947-’48 de regeringen van nationale eenheid uiteen. In het Westen werden de communisten uit de regeringen waar ze in zaten verwijderd, in het Oosten de niet-communisten. De verkiezingen in Italië in 1948 werden door Amerikaanse dreigementen, een hysterische campagne van het Vaticaan en geweld van anti-communistische knokploegen, door de Christen-Democraten gewonnen. Maar toen een jaar later de troepen van Mao Zedong de Chinese hoofdstad Peking veroverden, en Noord-Korea in 1950 het zuiden binnenviel om ook daar een communistisch regime te vestigen, brak er in de westelijke hoofdsteden een ware paniek uit. Die leidde o.a. tot de anti-communistische heksenjacht van McCarthy.

De eerste taak voor het westelijke kamp was nu het opnieuw bewapenen van West-Duitsland. Frankrijk weigerde dit en pas in 1955 kreeg de Bondsrepubliek toestemming tot de vorming van een eigen leger via een Europese schaduwconstructie. Ondanks heftige protesten van Moskou werd het land nu ook lid van de NAVO, en dat was voor het Sovjet-blok aanleiding om een eigen militaire organisatie te vormen, het Warschaupact.

Tot die tijd, dus tot 1955, was de NAVO hoofdzakelijk een coördinatiecentrum voor repressie waar dat nodig was en dat bleef ook haar belangrijkste doelstelling. Midden jaren vijftig kwam daarnaast ook een militaire organisatie tot ontwikkeling, onder Amerikaans commando. Maar de NAVO zou pas oorlogen gaan voeren toen haar reden van bestaan, het communisme, de geest gegeven had.

In 1958 werd Charles de Gaulle president van Frankrijk, in wat het best beschreven kan worden als een staatsgreep om een andere staatsgreep te voorkomen, nl. door fascistische krachten in het Franse leger in Algerije, dat daar een uitzichtloze koloniale oorlog voerde.

Met het aan de macht komen van De Gaulle begon een touwtrekken over het beheer van de kernwapens binnen de NAVO. Frankrijk wilde daarover meepraten omdat het een eigen kernwapenprogramma had. Bovendien meende De Gaulle dat de VS de koude oorlog en de kernwapenwedloop met de USSR gebruikten om de economische betrekkingen tussen West-Europa en het Sovjetblok te blijven blokkeren, terwijl daar juist mogelijkheden lagen voor de Europese economie. In dit standpunt werd hij later bijgevallen door de Westduitse kanselier Willy Brandt. De Gaulle trok in 1966 Frankrijk terug uit de militaire organisatie van de NAVO.

Hierop volgde het mogelijk zwartste hoofdstuk van de NAVO-geschiedenis, de ‘strategie van de spanning’ in West-Europa en met de Sovjet-Unie. Deze strategie droeg uiteindelijk in belangrijke mate bij tot de instorting van het Sovjetblok, de USSR, en het communisme in 1989-’91. Toen pas begon de NAVO, zoals alle kwaadaardige gezwellen, werkelijk uit te zaaien (wordt vervolgd).

Kees van der Pijl

Amerikaans-Russische confrontatie, Trump

Oorlog is geen Oplossing roept Tweede Kamer op Trumps toenadering tot Rusland niet te negeren

Precies een week na het bekend worden van de, ook voor ons, onverwachte verkiezing van Donald Trump tot president van de Verenigde Staten begint de Tweede Kamer op woensdag 16 november aan de plenaire behandeling van de Defensiebegroting 2017. Met het oog hierop stuurde het Centrum voor Geopolitiek / Oorlog is geen Oplossing een brief aan de Tweede Kamer met onderstaande inhoud.



In het Kamerdebat zullen ongetwijfeld de reacties doorklinken die we de afgelopen dagen al hoorden in kringen van Europese defensiespecialisten in de politiek, de pers of de wetenschap. Op basis van Trumps campagne-uitspraken over de bereidheid om als Verenigde Staten nog langer het leeuwendeel van de Europese verdediging te betalen zolang de Europese NAVO-lidstaten aan hun 2%-norm niet zouden halen, pleiten Atlantisch georiënteerden voor een hogere snelheid waarmee het punt bereikt zou word en dat de Europese landen wčl aan Trumps voorwaarde voldoen terwijl Europees georiënteerden Trumps uitspraken aanhalen om met meer voortvarendheid werk te maken van de Europese militaire samenwerking en “de eigen broek op te houden”. Dit laatste zal ongetwijfeld ook gepaard gaan aan een pleidooi om de Europese defensiebudgetten te verhogen.

Wat ons bij deze twee reacties opvalt is dat ze beide zijn gebaseerd op een noodzaak het Europese EU- en NAVO-gebied te verdedigen tegen de Russische Federatie waarmee de spanningen de afgelopen twee-en-een-half jaar fors zijn opgelopen. Bij het als onveranderlijk aannemen van deze dreiging waartegen Europa zich zou moeten verdedigen, gaat de Europese politiek geheel voorbij aan de andere kant van Trumps uitspraken over de Europese veiligheid, namelijk dat hij de relatie met Rusland wil normaliseren en tot een samenwerking met de Russische Federatie wil komen als het de bestrijding van ISIS en de beëindiging van de binnenkort zes jaar durende oorlog in Syrië betreft.

Zowel voor de verhoudingen binnen Europa (waar grote meningsverschillen bestaan over het sanctiebeleid jegens Rusland èn over de opvang van vluchtelingen uit het oorlogsgebied in het Midden-Oosten), de tot een gevaarlijk niveau oplopende spanningen met de Russische Federatie čn voor een zo snel mogelijke beëindiging van de oorlog in Syrië lijkt ons een Europese ondersteuning van deze nieuwe lijn in de Amerikaanse Rusland-politiek van groot belang en een derde weg te openen tussen het ten koste van 2% van ons Bruto Nationaal Product in stand houden van het NAVO-bondgenootschap en de verdere militarisering van de Europese Unie dat 60 jaar geleden toch vooral als vredesproject is begonnen tussen twee voormalige erfvijanden.

Het lijkt ons noodzakelijk dat de Kamer deze zeer wel mogelijke ingrijpende verandering van de veiligheidssituatie in Europa en haar oostelijke en zuidelijke buren serieus neemt in haar beraadslagingen over de noodzaak om het defensiebudget te verhogen om hetzij het NAVO-bondgenootschap te redden of om de Europese Unie te militariseren terwijl er ook een ontspanningspolitiek ten aanzien van Rusland aan de horizon gloort.


=========

Een bewerking van bovenstaand artikel verscheen op 22 november 2016 als opinie-artikel in Trouw.

Amerikaans-Russische confrontatie, Trump

Het ‘Trump-moment’ in de schuivende internationale verhoudingen


In de beginselverklaring van OorlogIsGeenOplossing.nl uit 2013 is de stelling dat het Westen economisch terrein verliest en dat probeert te compenseren met de inzet van geweld. Dat geweld bestrijkt een breed scala, van electronische bewaking, inmenging in de politieke ontwikkeling (dus kleurenrevoluties, chantage en moord, staatsgrepen), economische oorlogvoering middels sabotage of sancties, en militair geweld.


Hillary Clinton zou deze koers onverkort voortgezet hebben, maar bij Trump is dat minder zeker.


Is hij dan de belichaming van een moment in de historische ontwikkeling waar het Westen onder Amerikaanse leiding de poging om de neergang met geweld te compenseren, opgeeft? Mijn stelling zou zijn dat àls dit zo is, met de nadruk op ‘als’, de autoritaire, populistische kant van Trump alleen nog maar meer betekenis krijgt.

Bij velen is de opluchting dat de ‘Koningin van de Chaos’ zoals Diana Johnstone haar noemt in het gelijknamige boek over Hillary, het niet geworden is, zo groot dat men van de schrik denkt dat Trump daarom wel mee zal vallen.

Hier is het toch zaak om te bedenken dat Trump een Amerikaanse ‘oligarch’ is, de op 155 na rijkste man van de VS, en dat is hij geworden met onroerend-goed transacties, gebruik van illegale, onderbetaalde arbeid, en ga zo maar door. Trumps vrienden zijn dan ook van hetzelfde laken een pak. Uit de wereld van het grote kapitaal de eigenaar van de bouwmarkt Home Depot, Bernard Marcus, een felle antivakbondsondernemer en tegenstander van iedere vorm van arbeidersrechten, en Steven Mnuchin, afkomstig van de beruchte Goldman Sachs, de bank die in elke Amerikaanse regering vertegentwoordigd is en ook in de EU sleutelposities inneemt.

En dan een reeks uiterst rechtse politici, zoals Newt Gingrich, voormalig voorzitter van het Huis van Afgevaardigden en herhaaldelijk in schandalen betrokken; Rudi Giuliani, de burgemeester van New York die het puin van 9/11 liet verschepen naar het Midden Oosten nog voor het onderzocht was op sporen, en John Bolton, een extreme tegenstander van wapenbeheersing.

Ron Paul, de ultraliberale voormalig presidentskandidaat maar ook een militante anti-oorlogsactivist, sprak vorige week de hoop uit dat Trump zich niet zou laten inpakken door de ‘schaduwstaat’, de krachten die niet verkozen worden maar niettemin de werkelijke macht uitoefenen: het grote kapitaal, het militair-industriële complex, de wereld van de geheime diensten en de FBI en de grote concerns in de sociale media die hen de data leveren. Maar die schaduwstaat ontloop je niet—de samenstelling van het transitieteam en van het kabinet dat het vertrouwen van deze belangen zal moeten verdienen, zullen allebei traceerbaar zijn naar de schaduwstaat, de heersende klasse, of hoe je het ook wil noemen. Het Congres zal iedere kabinetsbenoeming in dit opzicht toetsen.

Maar daar ligt Trumps betekenis dan ook niet. Zoals Ronald Reagan, een soort Boer Koekoek toen hij nog gouverneur was, de mascotte was van een breed blok van krachten dat in de hele wereld de linkse opmars van de jaren zeventig terug wilde draaien, zou Trump wel eens symbool van de pas op de plaats kunnen worden.

En daar komen het binnenlandse autoritaire kapitalisme, het kapitalisme van de Patriot Act, en de verloren gegane wereldpositie van de VS bij elkaar.

Het naoorlogse kapitalisme was gebaseerd op compromis, nationaal en internationaal; onder Reagan werd de tegenaanval tegen links ingezet, maar ook toen had het financiële kapitaal dat de toon zette, nog een bondgenoot met een zekere ‘massa’, nl. de middenklasse die huizen en aandelen bezit. Dus er was nog altijd een klassencompromis dat een maatschappelijk draagvlak verleende aan het Reagan-offensief tegen de arbeiders, tegen de Derde Wereld, en tegen het Sovjetblok.

Na 1991 is het kapitalisme geradicaliseerd tot een systeem dat zich niet meer met materiële compromissen van maatschappelijke steun verzekert, maar hooguit met wat Gramsci noemt, ‘corruptie/fraude’—dus stelen en liegen, iets wat onze media tot een ware kunstvorm hebben verheven, want het lijkt nog altijd alsof je gewoon het nieuws te horen krijgt. Dus het nieuws over de terroristische dreiging, over de Russische dreiging, en ga zo maar door, en dan maar ‘human interest’- verhalen.

Zo krijg je de mensen ook mee in allerlei politieke projecten, niet meer omdat ze er iets mee winnen, maar door op hun angsten en emoties te spelen. Tegelijk heeft het huidge kapitalisme extreme ongelijkheid voortgebracht—lees Piketty, Het kapitaal in de 21ste eeuw. Dat is dan het speculatieve financiële kapitaal dat ons in de crisis van 2008 heeft gestort en vervolgens op kosten van de gemeenschap in staat is gesteld het hele kaartenhuis weer op te bouwen.

Omdat het allemaal uiteindelijk op stemmingmakerij en niet meer op een reëel, levensvatbaar project berust zoals zeg van 1947 tot de jaren 80, moet het gedekt worden door afluisteren, inperken van rechten, enz. Dat zullen Trump en zijn vrienden niet veranderen, integendeel.

Overal in de wereld komen oligarchen aan de macht, direct (bv. Berlusconi of Trump) dan wel via beroepspolitici die hun vertrouwen hebben en een graantje mee mogen pikken (denk aan Tony Blair, vertrouweling van Murdoch, en inmiddels goed voor £ 12 miljoen per jaar) die een autoritaire politiek voorstaan.

Hillary Clinton wilde daarnaast ook oorlog voeren en ‘Poetin’ klem rijden, maar Trump ziet in Poetin een medestander die ook een oligarchisch kapitalisme vertegenwoordigt. Als alle oligarchen en hun dienaren het systeem dat in zijn voegen kraakt, zowel in Rusland en China als in de VS en de EU, proberen overeind te houden en de handen ineen slaan ‘tegen het terrorisme’ (lees : de onbeheersbaar geworden, mobiele mensenzee die gestaag uitdijt naar 10 miljard), is er misschien nog hoop, voor de oligarchen wel te verstaan.

Zo komen in één ontwikkeling de autoritaire politiek van de oligarchie en de onrust onder de bevolking over de afbraak, die zich uit in onvrede met de bestaande orde bij elkaar. Kan dat dan werkelijk een vredesbevorderende ontwikkeling zijn?

Kees van der Pijl

Brexit, Trump

De 'opstand der horden' gaat verder. Na de Brexit, Trump


Met de overwinning van Donald Trump in de Amerikaanse presidentsverkiezingen is een nieuwe fase ingegaan van de ‘opstand der horden’ (term van de Spaanse conservatief Ortega y Gasset uit 1930). Het is een opstand tegen de mondialisering van de economie waarmee het kapitaal een eind heeft gemaakt aan de sociale bescherming door de staat, en een open wereldmarkt heeft willen creëren. 
Daarin stroomt het geld naar waar het ’t meest opbrengt, en stromen de mensen naar plekken waar hun arbeidskracht concurrerend is. Dat laatste ervaren degenen die nog denken of hopen dat ze beschermd zullen worden (tegen ontslag, bij ziekte of ouderdom) als een bedreiging.
In de VS was de Democratische partij lang (d.w.z. vanaf de jaren dertig) de partij die samen met de vakbonden deze bescherming leverde, zij het altijd in combinatie met een imperialistische politiek. Onder Bill Clinton liet de partij het eerste, de sociale bescherming, los en sindsdien is het bergafwaarts gegaan voor de Democraten.


(tabel van Jonathan Webber)


Clinton breidde de NAVO tegen alle afspraken in uit naar het voormalig Warschaupakt, Bush begon de ‘War on Terror’ en trok de VS terug uit ontwapeningsaccoorden met de USSR resp. Rusland. Obama, ‘Yes We Can’ (do what?) zette de War on Terror voort als een drone-oorlog; zijn minister van buitenlandse zaken Hillary Clinton reisde tijdens de NAVO-interventie in 2011 persoonlijk naar Libië om aan te dringen op een snel uitschakelen van Gadaffi, die vervolgens op aanwijzing van de NAVO gegrepen werd door jihadisten die hem als een hond afmaakten. Terug in Washington is Hillary te zien op een video waarin ze een hele kamer aan het lachen brengt met de opmerking (een parafrase op Julius Caesar), ‘We came, we saw, he died’. In 2014 regisseerden de Amerikanen in Kiev een staatsgreep waarmee de nieuwe Koude Oorlog met Moskou, al eerder ingezet over belangrijke kwesties als Pussy Riot, op een rechtstreekse confrontatie uitdraaide.

Dit is nooit alleen maar een Amerikaanse zaak geweest. Heel langzaam heeft de werkende bevolking in het Westen zich afgekeerd van de partijen die traditioneel de sociale bescherming hebben gewaarborgd, zij het altijd in samenhang met imperialistische politiek. In Nederland was de PvdA, de partij van de AOW, actief betrokken bij de Politionele Acties in Indonesië, ze steunde de oorlog in Vietnam, en is sindsdien een trouwe bondgenoot in alle bovengenoemde Amerikaanse en NAVO-avonturen geweest.

Alle signalen die de bevolking heeft afgegeven dat het de neoliberale afbraak en de mondialisering van de economie die er de drijvende kracht van is, beu is, zijn minzaam terzijde geschoven. Toen in 2005 in Frankrijk en Nederland de ‘Europese grondwet’, die het neoliberalisme en de NAVO moest verankeren, bij referendum werd afgewezen, werd daar gewoon het ‘Verdrag van Lissabon’ van gemaakt dat keurig door alle parlementen werd geraticifeerd en vervolgens ingevoerd.

Na de crisis van 2008, waarvoor de rekening bij de bevolking is gedeponeerd in de vorm van verdere afbraak (de ‘hervormingen’), is de opstand aan beide zijden van de Atlantische Oceaan in een hogere versnelling gekomen. In Nederland het Oekraïne-referendum (weggehoond door de media, beleefd terzijde gelegd door de regering), de Brexit in Engeland. En nu dan Trump. En wie zal er nog opkijken als Marine Le Pen volgend jaar de Franse presidentsverkiezingen wint? Of Wilders de verkiezingen hier?

Wat dat alles betekent mag niet worden onderschat. Er is een werkelijke opstand tegen het wereldkapitaal gaande, maar dan een die wordt geleid door populistisch rechts. Een stroming die de mensen niets, maar dan ook werkelijk niets te bieden heeft.

Goed, Trump wil geen oorlogen meer beginnen, en het verval in Amerika zelf omkeren. Maar met belastingverlaging?

De nieuwe man zal spoedig ingepakt worden, het is de heersende klasse die per definitie heerst en die ‘de juiste mensen’ om hem heen zal plaatsen, net als dat met Reagan gebeurde. En net zoals de Brexit in Engeland teruggefloten is door rechters die het parlement, in ruime meerderheid pro-EU, weer een grotere rol willen geven zodat het economische programma waar de mensen nu juist tegen gestemd hadden, overeind blijft en alleen het nationalistische element overblijft.

Doordat ieder constructief perspectief ontbreekt is het verzet van de bevolking tegen het neoliberale kapitalisme een opstand der horden waarin de mensen zich van hun slechtste kant laten zien, geleid door haat en frustratie.

Niemand heeft kennelijk de temperatuur genomen van de massa’s die zich miskend en bedreigd voelen, of de vraag beantwoord waarom men ‘rechts’ naar oplossingen zoekt. Niemand die begrijpt dat de grote politieke partijen en de media bij de grote massa in beeld komen als ‘links’, omdat ze het alsmaar hebben over solidariteit en mensenrechten (voor migranten, voor seksuele minderheden, allemaal mensen die het ook verdienen, laat daarover geen misverstand bestaan), maar die solidariteit en rechten kennelijk niet willen laten gelden voor de mensen die hier naar een woning zoeken, die hier hun baan verliezen door sluiting van bedrijven die naar goedkope lonenlanden verhuizen, hier naar school moeten, ziek en oud worden.

Zolang er geen krachten opstaan die een werkelijke omwenteling van het bestaan beloven, gericht op vrede, duurzaamheid en rechtvaardigheid, zal de massa van de bevolking een ontketende horde blijven en van kwaad tot erger gaan.

Kees van der Pijl

Oekraïne-referendum

PERSBERICHT – Centrum voor Geopolitiek roept Kamer op om door non-ratificatie aan te sturen op nieuwe onderhandelingen over Oekraïne

Aan de vooravond van het Kamerdebat over de uitslag van het Oekraïne-referendum heeft het Centrum voor Geopolitiek, dat voorafgaand aan het referendum van 6 april jl. onder de noemer “Oorlog is geen Oplossing” een campagne tegen het Associatieverdrag voerde, zich met een brief tot de Tweede Kamer gewend met de oproep om de uitslag serieus te nemen, het verdrag niet te ratificeren en dit niet als geopolitiek risico te zien, maar juist als “gouden kans” om de ontwikkeling van de nieuwe Koude Oorlog te vertragen of zelfs om te buigen.


Met betrekking tot het voorstel dat de regering vorige week naar de Kamer stuurde om aan te sturen op een aanvullend besluit van de Europese staats- en regeringsleiders dat tegemoet komt aan de voornaamste zorgen die tijdens het referendumdebat genoemd werden en dat dan in zou moeten houden “dat er geen sprake is van een collectieve veiligheidsgarantie voor Oekraïne en dat de Associatieovereenkomst de Lidstaten geen verplichting tot militaire samenwerking oplegt” merkt het Centrum voor Geopolitiek op dat een dergelijk voorstel op geen enkele manier de zorgen op dit punt wegneemt waarop juist door dit centrum expliciet een goed-geïnformeerde en inhoudelijke campagne op werd gevoerd.



Voorstel regering is strijdig met de verdragstekst

In relatie tot de verdragstekst zelf gaat het voorstel van de regering al mank omdat het geheel voorbij gaat aan de artikelen 4 t/m 13 van het verdrag waarin gesproken wordt over het doel van “geleidelijke convergentie op het vlak van buitenlands beleid en veiligheid, zodat Oekraïne nog meer wordt betrokken bij de Europese ruimte van veiligheid (…) met inbegrip van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid” en over de praktische invulling daarvan “in het bijzonder met het oog op versterkte deelname van Oekraïne aan civiele en militaire operaties inzake crisisbeheer onder leiding van de EU en aan oefeningen en opleidingen, ook die in het kader van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid.” Aldus het Centrum voor Geopolitiek in haar brief. Als het de regering ernst zou zijn met het door haar voorgestelde besluit op dit punt, dan zou ze dus niet kunnen volstaan met het aansturen op een aanvullend besluit maar dient ze aan te sturen op een herziening van het Associatieverdrag door het starten van nieuwe onderhandelingen.

Dan zal echter, zo gaat het Centrum voor Geopolitiek verder, ook aan het licht moeten komen dat het niet alleen om de feitelijke verdragstekst gaat, maar om de hele geopolitieke constellatie waarin deze is opgesteld en door de verschillende betrokken regeringen is geaccordeerd. Het was nota bene de Raad van State die hier al de vinger op legde toen hij in december 2014 advies uitbracht en daarin de volgende “opmerking over de motivering van het voorstel” maakte: “In de toelichting wordt niet of nauwelijks aandacht besteed aan de actuele situatie in Oekraïne. In het licht van de doelstelling van de Associatieovereenkomst is dit wel van belang.” Ook uit de reactie van de regering op dit punt blijkt dat de Raad van State met deze opmerking doelde op de rol die het Associatieverdrag heeft gespeeld in de politieke ontwikkelingen in Oekraïne in het aan dit advies voorafgaande jaar. Het Associatieverdrag, dat tijdens de referendumcampagnes door de voorstanders ervan stelselmatig als “een heel normaal handelsverdrag” werd gepresenteerd, had het geopolitieke oogmerk om het grensland dat Oekraïne letterlijk is zowel politiek, militair als economisch volledig los te maken van de Russische invloedsfeer en te integreren in de Westerse politieke, militaire en economische invloedsfeer. De ondertekening van het Associatieverdrag was dè centrale kwestie in de machtswisseling in Kiev en de losmaking en annexatie van Krim, de ontwikkeling van de oorlog in Oost-Oekraïne en de met economische sancties en militair machtsvertoon hervatte Koude Oorlog van het Westen met Rusland in opeenvolgende reacties daarop.

Omdraaiing

In haar brief van 31 oktober jl. draait de regering deze samenhang tussen het Associatieverdrag en de spanningen tussen Rusland en het Westen echter om en komt ze tot de merkwaardige stelling dat als zij gehoor zou geven aan de nee-stem van de Nederlandse bevolking tegen het Associatieverdrag dit “verwachtbare negatieve gevolgen” zou hebben “in het bijzonder voor de stabiliteit aan de Europese oostgrens en de relatie met Rusland. (…) Nederlandse non-ratificatie zou Moskou in de kaart spelen en in Russische ogen een verdeelde EU laten zien die niet in staat is effectief invloed in de nabuurschapsregio uit te oefenen en de relatie met de buurlanden vorm te geven. Juist onze eensgezindheid is het beste antwoord op het Russische buitenlandse beleid dat leidt tot destabilisering aan Europa’s grenzen. Onze opvattingen hebben meer gewicht als we als Europa één front vormen, ook waar het de rol van Rusland in Syrië betreft.” Het feit alleen al dat dit hele citaat over de verhouding met Rusland, waarin zelfs de oorlog in Syrië figureert die helemaal niets met het Associatieverdrag met Oekraïne te maken heeft, als allereerste bezwaar tegen de Nederlandse non-ratificatie wordt genoemd en daarna pas de gevolgen voor de relatie met Oekraïne aan bod komen, geeft impliciet aan dat het ook in de ogen van de regering bij het Associatieverdrag in de eerste plaats om de geopolitieke betekenis van dit verdrag gaat en pas in tweede instantie om de handelsbepalingen met Oekraïne. Dit dus in tegenstelling tot haar argumentatie tijdens de referendumcampagne.

Naar de opvatting van het Centrum voor Geopolitiek, die ze zowel tijdens de referendumcampagne heeft uitgedragen als ook nu weer, vormt juist het Associatieverdrag zelf een grote bedreiging “voor de stabiliteit aan de Europese oostgrens en de relatie met Rusland”. Niet alleen door het Centrum zelf, maar ook door buitenlandse experts werd een Nederlandse nee-stem, gevolgd door de nog steeds in onze ogen enig mogelijke vervolgstap van non-ratificatie door de Nederlandse regering waardoor (met name het politieke en militaire onderdeel van) het Associatieverdrag niet in werking zou kunnen treden, als een gouden kans gezien om op deze dwaling terug te kunnen komen. Stephen F. Cohen van het American Committee for East-West Accord schreef in de referendumkrant van het Centrum: “Ik vind jullie initiatief bemoedigend en hoop dat het referendum in een luid ‘Nee’ resulteert waardoor het afglijden naar een Koude Oorlog tussen het Westen en Rusland wordt vertraagd of misschien zelfs omgebogen”. En ook een lid van de Duitse Bondsdag die op één van de door het Centrum georganiseerde referendumbijeenkomsten sprak, zei te hopen op een Nederlands ‘Nee’ dat in andere Europese landen zou moeten leiden tot een herbezinning op de volgens hem tamelijk onbezonnen ratificatie van het Associatieverdrag.

Opnieuw om tafel
Kortom, zo besluit het Centrum, de door de regering terecht waargenomen zorgen over de collectieve veiligheidsgarantie voor Oekraïne en de verplichting tot militaire samenwerking die het Associatieverdrag, anders dan de regering suggereert, wel d
egelijk impliceert, worden niet weggenomen door een aanvullend besluit, maar zullen moeten leiden tot het van tafel vegen van het voorliggende Associatieverdrag en tot nieuwe onderhandelingen met Oekraïne waarbij ook rekening wordt gehouden met de Russische belangen in haar relatie tot Oekraïne en tot het Westen. Dit is in onze ogen niet alleen de enige manier om recht te doen aan de referendumuitslag, maar ook aan de noodzaak om tot vrede en stabiliteit aan de Oostgrens van Europa te komen.

Syrië

Het Westen kan maar niet stoppen met het afzetten van regeringen


Al enige tijd is de Verenigde Staten doende om de zogenaamde campagne tegen de Islamitische Staat om te zetten in een campagne om zelf vaste voet in de Syrische burgeroorlog te krijgen. Nadat Rusland, Iran en Hezbollah Assad te hulp zijn gekomen—mogelijk niet zozeer om het staatshoofd te redden als wel de staat zelf—is het Westen onder leiding van de VS op het verkeerde been gezet, en moest het in Syrië zijn toevlucht nemen tot verraderlijke acties die dan weer als vergissingen werden verkocht. 



Dit betreft natuurlijk op de eerste plaats de langdurige luchtaanval op Deir Ezzor, ten zuidoosten van Raqqa aan de Euphraat, half september. Men zal zich herinneren dat daarmee een eind werd gemaakt aan het staakt het vuren dat door de VS en Rusland was overeengekomen. Deir Ezzor viel in handen van ISIS door deze duidelijk in overleg met de terroristische organisatie gepleegde aanval, waarbij de hardliners in het Pentagon duidelijk maakten geen fiducie te hebben in de overeenkomst van Kerry met Lavrov. Terwijl de Russen probeerden de urenlange aanval te onderbreken door op te bellen, werd de telefoon niet opgenomen ‘omdat men geen telefonische boodschappen verwachtte’. Dit was natuurlijk volstrekt gelogen, het was een vooropgezette tactiek om ervoor te zorgen dat de rebellen een steunpunt konden veroveren op het regeringsleger zodat vervolgens de aanval op Raqqa kon worden ingezet.

Het doel van een verovering van Raqqa in het oosten van Syrië is om een stad te hebben (in normale tijden een met 300 000 inwoners) waar een anti-Assad-regering kan worden uitgeroepen die als verlengstuk van Washington gaat opereren. Dat de scheidslijn tussen de jihadisten en de zogenaamde gematigde oppositie in werkelijkheid niet bestaat, is algemeen bekend. Wapens die aan de gematigden worden geleverd worden voor het grootste deel weer doorverkocht aan de jihadisten, en de ‘gematigden’ hebben zelfs een gruwelijke video verspreid waarin zij een kind met een mes onthoofden om te laten zien dat ze van hetzelfde laken een pak zijn.

Ashton Carter, de hard-line minister van defensie in Washington, had op 13 januari al uitgelegd dat Mosul en Raqqa de twee doelen van de Amerikaanse strategie waren. Daarvan wilde hij ook niet afgebracht worden door de Kerry-Lavrov-overeenkomst over een staakt het vuren en daarom liet hij Amerikaanse straaljagers Deir Ezzor bombarderen. Vervolgens moest de strijd om Aleppo zo lang mogelijk volgehouden worden zodat het Syrische regeringsleger dat daar strijdt maar met zijn 100 000 man te zwak is om in verschillende gebieden tegelijk te kunnen vechten, niet in staat zal zijn om de situatie in het oosten, 500 kilometer van waar het in gevecht is, te beinvloeden zolang het bezig is te proberen de tweede stad van Syrië op de jihadisten te heroveren.

De aanval op Raqqa is voor de VS veel belangrijker dan Mosul, omdat Turkije aanspraak maakt op Mosul en Ankara niet van zins is om een Koerdische rol te accepteren nu Erdogan is complete burgeroorlog heeft ontketend tegen de Koerden (door de arrestatie van de parlementsleden van de HDP).

In Raqqa daarentegen is het Syrië van Assad’ de tegenstander en de Amerikanen hebben al die tijd volgehouden ‘dat hij moet opstappen’—zonder zich verder zorgen te maken over de rampzalige gevolgen die eerdere ‘regime change’ in Irak of Libië heeft gehad.

Maar nu wil het geval dat de ‘gematigden’ die tegen Raqqa worden gemobiliseerd ook Koerden zijn, nl. van de Syrische YPG, die nauwe banden heeft met de PKK, de aartsvijand van de huidige regering in Ankara. Dit in tegenstelling tot de Koerden uit Irak die in het beleg van Mosul worden ingezet. Zij (dus de YPG-Koerden) woren geadviseerd door enkele honderden Amerikaanse commando’s. Maar Turkije heeft al aangegeven dat het niet zal toestaan dat een strijdmacht die gedomineerd wordt door het YPG, Raqqa inneemt. Maar zonder de Koerden stellen de ‘gematigden’ helemaal niets voor, dus lijkt een patstelling tussen NAVO- ‘bondgenoten’ onvermijdelijk.

Zoals aangegeven in de eerdere beschouwing over Deir Ezzor, was de Amerikaanse manoeuvre om het staakt het vuren te torpederen bedoeld om de oorlog gaande te houden tot Hillary die kan overnemen en haar lang gekoesterde wens van een ‘no-fly’- zone over in ieder geval oost-Syrië te lanceren (aangezien Russische S-300 en 400 luchtafweerraketten in de gebieden die door het regeringsleger worden gecontroleerd zijn opgesteld met de instructie om iedere niet-geidentificeerde straaljager die in het Syrische luchtruim doordringt, neer te halen).

Nu is dus een echte hoofdstad voor de ‘gematigden’ die voor de VS de oorlog in Syrië voeren, binnen bereik, maar wat als dit de laatste druppel is die voor Turkije het ‘bondgenootschap’ contraproductief maakt?

Kees van der Pijl

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (20). Nog eens terug naar het rapport van de Raad voor Veiligheid


Nu het JIT-onderzoek weer verder gaat nadat de Tweede Kamer zijn fiat aan het rapport van 28 september heeft gegeven (zij het met enkele interessante terzijdes die doen veronderstellen dat er toch wel aanzetten tot een zekere bezinning zijn, zeker als het gaat over de context van het geheel), is er reden om nog eens terug te gaan naar het eindrapport van de Raad voor Veiligheid (RVV), een van de steunpilaren van het JIT-rapport.


Kort nadat het RVV-rapport uitkwam in oktober 2015 complimenteerde de Nederlandse regering de voorzitter, Tjibbe Joustra, en zijn team met deze trefzekere rapportage die ‘alle belangrijke vragen heeft beantwoord’. Welnu, dat moet echt nog eens nader worden bekeken. Dankzij speurwerk van Babette Ubink van der Spek, een kunstenares en activiste in het verre Groningen, kunnen we enkele letterlijk explosieve feiten over MH17 nog eens herbezien.

Men zal zich herinneren dat Malaysian Airlines in maart 2014 al eerder een Boeing 777 had verloren, MH370, zoekgeraakt op weg van Kuala Lumpur naar Beijing. In het vrachtruim vervoerde het 1250 kilo uiterst brandbare lithium-ion batterijen, die al vele fatale branden aan boord hebben veroorzaakt; de laatste in 2010 in een vliegtuig van UPS. Nu worden zulke batterijen bijna uitsluitend in oost-Azië gemaakt, dus waarom een vliegtuig ze naar Beijing bij zich moet hebben is een andere zaak. 



Of MH370 als gevolg van deze lading is verongelukt weten we niet. Er is ook nog de lezing van Nigel Cawthorne, ‘Flight MH370: The Mystery‘, waarin wordt beweerd dat het vliegtuig werd neergeschoten tijdens een militaire oefening van Amerikaanse en Thaise strijdkrachten. Maar nu naar MH17.


MH17 vervoerde ook lithium-ion batterijen, in dit geval 1400 kilo. Vanaf Schiphol is dat inmiddels niet meer toegestaan als vracht op een passagiersvliegtuig, en op vrachtvliegtuigen alleen na 10 dagen notificatie. Nu kan het heel wel zijn dat de batterijen, die door TNT naar Schiphol waren gevlogen vanaf het vrachtvliegveld Luik (een vliegveld dat overigens drie keer per week wordt bediend vanuit Oekraïne, maar dat kan er ook helemaal niets mee te maken hebben), aan boord waren omdat Malaysia Airlines zich financiëel op een neerwaarts hellend vlak bevond en elke kans op een extra dollar moest aangrijpen. Maar zoals gezegd, aangezien bijna de hele productie van deze batterijen plaatsvindt in oost-Azië, met lithium dat wordt gewonnen in Chili, Australië, China en Rusland, blijft het de vraag waarom een vliegtuig naar Beijing of een naar Kuala Lumpur meer dan een ton aan gevaarlijke lithium-ion batterijen aan boord moet hebben, in strijd met de regels. Geen wonder dat de vrachtbrieven die deze verboden lading vermeldden direct na de crash met MH17 van de Malaysia Airlines website werden verwijderd.

Aangezien dit natuurlijk een veiligheidsaangelegenheid is, kunnen we er echter van uitgaan dat we hier op het onderzoeksinstinct van voorzitter Joustra kunnen rekenen. Aan hem zal dit niet zijn ontgaan.

Met alle respect echter is de RVV opvallend nonchalant geweest in deze, en heeft ze zich in feite aan strafbaar gedrag schuldig gemaakt door verkeerd weer te geven wat zich in het ruim van MH17 bevond. Het RVV-rapport meldt dat er zich 17 751 kilo bagage en vracht aan boord bevond, zoals geregistreerd in de vrachtbrieven (verwijderd van de Malaysia Airlines website op 19 juli). Maar gelukkig ‘bevatte de geladen vracht geen gevaarlijke goederen’ . Zo zo. Het rapport vervolgt dat ‘opgemerkt werd dat op de vrachtlijst één enkele lithium-ion batterij vermeld stond. Dit voorwerp werd aangemerkt als zijnde correct verpakt en hoefde dan ook niet in de categorie gevaarlijke goederen te worden ingedeeld. Dit kleine voorwerp werd derhalve niet van belang geacht voor het onder­zoek.’

1400 kilo uiterst brandbare lithium-ion batterijen zijn uteraard niet ‘één enkele batterij’: een batterij van 1,4 ton, bijna tien procent van het hele gewicht aan bagage en vracht van het toestel, daar heb je weinig aan.

Andere instanties die zich met de veiligheid in de lucht bezighouden waren niet zo nonchalant. Het Amerikaanse ministerie van transport gaf twee weken na het neerhalen van MH17, op 31 juli, nieuwe richtlijnen uit voor het transport van lithium-ion batterijen, ‘in het bijzonder voor transport door de lucht.’ Verdere aanscherping van de regelgeving volgde, zowel in de VS als van de kant van het ICAO en IATA.

Dit is de relevante vrachtbrief van MH17:


In de onderstaande plattegrond van het laadruim van de MH17, afkomstig uit het rapport van de RVV, hebben we, op basis van de informatie over de locatie van de batterijen die in de vrachtbrief wordt vermeld, de positie van de batterijen aangegeven:


Nu betekent dit natuurlijk nog niet dat MH17 neerstortte als gevolg van gesmokkelde lithium-ion batterijen. Maar het roept wel de vraag op in hoeverre het RVV-rapport deel van een doofpotoperatie is, in dit geval om Malaysia Airlines van verantwoordelijkheid te ontslaan. Net zoals Oekraïne uit de wind gehouden wordt door alleen maar te praten over wie de raket afvuurde, van welke plek, enz. in plaats van te vragen waarom Kiev om te beginnen burgervliegtuigen toestond over een gebied te vliegen waar een opstand zich verdedigde tegen voortdurende bombardementen uit de lucht, met (als we tenminste afgaan op het rapport van de gezamenlijke Nederlandse inlichtingendiensten van april 2015) van de schouder afgevuurde luchtdoelraketten (MANPADS). 

Als het JIT-rapport geaccepteerd wordt dan moeten de bronnen, daaronder het RVV-rapport, boven iedere twijfel verheven zijn. In dit geval blijkt dat zelfs op een waarschijnlijk secundair punt zoals de lading lithium-ion batterijen, het RVV zijn toevlucht neemt tot regelrechte leugens. Of moeten we vergevingsgezind zijn en spreken van een volledige incompetentie?

Kees van der Pijl (met dank aan Babette Ubink van der Spek).

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? ( 19). Ons bezoek aan de Tweede Kamer, 26 oktober


Gisterenochtend bracht een delegatie van Oorlog Is Geen Oplossing/Centrum voor Geopolitiek een bezoek aan het Tweede-Kamergebouw in Den Haag om ons standpunt toe te lichten inzake het JIT rapport waarover daarna in de Kamer is gedebatteerd. Harry van Bommel was zo vriendelijk geweest ons uit te nodigen, griffier Van Toor faciliteerde een en ander. Aanwezig waren verder de kamerleden Ten Broeke (VVD), Servaes (PvdA), Voordewind (ChristenUnie) en Omtzigt (CDA). 



Ik mocht het woord voeren als schrijver van het boek (in manuscript, nog een maand of zo te gaan) The Downing of MH17—A Political Economy of the New Cold War, en we hadden van te voren een stellingname van 4 pagina’s verspreid (Wordt MH17 enz., no. 18) met een persbericht.

De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat de moed me op het moment dat ik het woord nam, even in de schoenen zonk omdat ik me realiseerde dat er hier wel eens sprake kon zijn van een onoverbrugbare ‘dialoog tussen doven’. De nee-schuddende vertegenwoordigers van de regeringspartijen, hoe hoffelijk verder ook, maakten dat al bij de eerste woorden duidelijk.

In de vroegere Koude Oorlog waren er weliswaar diametraal tegengestelde politieke standpunten , dus zeg over de Cuba-crisis, de inval in Tsjechoslowakije, of Vietnam, maar over de feiten als zodanig bestond niet al te groot verschil van mening. Nu praten we alsof we, zoals Kerry zei van zijn Russische ambtenoot Lavrov, in paralelle universa leven.

Voor mij begint de geschiedenis van MH17 bij het besluit om de NAVO in het voormalig Sovietblok en de USSR zelf uit te breiden. De staatsgreep in Oekraïne, de burgeroorlog die daarop volgde, de bemoeienis van het Westen en Rusland met de respectievelijke Oekraïense partijen, leidden op 17 juli tot het neerhalen van MH17, en daarna ging het weer verder als propagandaoorlog enz. Het is dus niet primair een kwestie van hoeveel deeltjes er geëxplodeerd zijn, waar de raket vandaan kwam, enz., al dwingen RVV- en JIT-rapport je om ook op die zaken in te gaan.

De nieuwe Koude Oorlog is op de eerste plaats een groot politiek-economisch conflict tussen het neoliberale kapitalisme dat onder de invloed van het speculatieve geldkapitaal staat, en het staats- resp. oligarchische kapitalisme (samen, vandaar Engels ‘crony capitalism’). Rusland met zijn Euraziatische Unie, samen met China in de BRICS en in de Shanghai Cooperation Organisation, tegenover het Noordatlantische financierskapitaal en de NAVO/EU combinatie.

Alle verdere tegenstellingen, ideologische, militaire, maar ook het verschil in opvatting van politiek (allebei met toenemend autoritaire trekken, maar op een verschillende manier) vloeien uit die tegenstelling voort.

Kortom, geen moment is de politiek afwezig geweest in het bloedbad in Oekraïne. En toch is geprobeerd, met succes, het neerhalen te de-politiseren tot 1) een technisch vraagstuk (hoe, waar, waarmee, de opdracht van de RVV) en 2) een strafrechtelijke kwestie (wie is de schuldige, opzet of nalatigheid, voor het JIT om uit te zoeken), alsof je het drama van MH17 los van de context kan zien.

Alle kamerleden waren accoord met onze oproep tot ‘terughoudendheid’, maar de meesten bedoelden daarmee heel iets anders, nl. terughoudendheid omdat het JIT-rapport het bewijsmateriaal heeft aangeleverd voor een rechtszaak. Geef Rusland tijd om ontbrekend bewijs te leveren, eventueel ook de verdachten uit te leveren, enz. Wij daarentegen pleitten voor terughoudendheid in de nieuwe Koude Oorlog, dus die niet verder opvoeren.

De regeringspartijen maar ook de meeste oppositiepartijen zijn van mening dat het bewijs nog niet openbaar is omdat het ‘onder de rechter’ is en pas op een zitting ter tafel zal komen. Voorbeeld, Amerikaanse satellietbeelden die het JIT-rapport zegt te hebben. Wij daarentegen zeggen, het feit dat die satellietbeelden niet worden getoond terwijl er wel continu campagne tegen ‘Poetin’ wordt gevoerd, maakt duidelijk dat ze er niet zijn, want als het een juridische kwestie was zou ook Poetin nog niet beschuldigd mogen worden alvorens ‘de rechter’ een vonnis heeft gewezen, maar hij wordt al twee-en-een-half jaar onder vuur genomen, bewijs of niet.

En dan, wat te denken van het afspelen van bandjes waarop de 100 ‘kandidaat-verdachten’ te horen zijn—hadden die niet ook onder couvert moeten blijven tot de rechtszaak?

Kortom, het MH17-onderzoek, dat o.i. volledig is gecompromitteerd door het veto dat aan Kiev, een van de potentiële verdachten, is gegund, pretendeert een technisch resp. strafrechtelijk proces te zijn met ieder hun eigen, niet-politieke vereisten, terwijl in werkelijkheid de politiek-economische Koude Oorlog geen moment is geluwd. We ‘spelen’ dus technisch onderzoek en strafrechtelijk onderzoek, maar het is oorlog, economische oorlogvoering (sancties), propagandaoorlog, en feitelijk geweld in Oekraïne zelf. Zo wordt geprobeerd de politieke macht in Moskou aan het wankelen te brengen. Van Nederland uit gezien is MH17 het allesoverheersende thema, maar voor Russen (en Oekraïeners) is MH17 een onderdeel van de oorlogssituatie die nog eens tienduizenden doden heeft veroorzaakt, meer dan een miljoen vluchtelingen, (nog meer) verarming en nieuwe oorlogsdreiging. In zo’n situatie geef je niet makkelijk inzage in de capaciteit en locatie van je radarinstallaties en satellieten. Dat is mijn enige verklaring voor de zwalkende en weinig coöperatieve opstelling van Rusland.

Kees van der Pijl (met dank aan Karel van Broekhoven)

lezingen/bijeenkomsten, MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (18) Aandachtspunten voor het Kamerdebat van 26 oktober 2016 over het JIT-rapport


De hieronder volgende punten die als memorandum aan de Tweede Kamer zijn aangeboden, vloeien voort uit een grote bezorgdheid dat het drama van het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014 is aangegrepen om de spanning met Rusland op te voeren in plaats van proberen de confrontatie te beheersen. De punten zijn ontleend aan een in manuscript vrijwel afgeronde, nog niet gepubliceerde studie, The Downing of Flight MH17—A Political Economy of the New Cold War.


Confrontatiebenadering en nieuwe Koude Oorlog

Vanaf het neerhalen van MH17 is de Nederlandse houding gekenmerkt geweest door een confrontatiebenadering, te beginnen met de toespraak van de heer Timmermans in de Veiligheidsraad op 21 juli dat jaar. Ook het door premier Rutte tot de orde roepen van Rusland omdat het twijfel uit over het JIT-rapport van 28 september jl.(hierna, ‘JIT-rapport’), geeft blijk van die houding. En dat terwijl er heel veel twijfelpunten aan te voeren zijn zoals hieronder aangegegeven.

Vraag: Is het gewenst dat Nederland de ramp blijft aangrijpen om de spanning met Rusland op te voeren?

Het Oekraïense veto

Al vaak, het eerst in Joost Niemöllers MH17—De doofpotaffaire, is aan de orde gesteld dat de aan de Oekraïense autoriteiten gegunde vertrouwelijkheid van de uitkomsten van het onderzoek (het technische getekend op de 23ste juli; het strafrechtelijke op 7 augustus) problematisch is. Kiev is partij in de burgeroorlog waarin MH17 is neergehaald, verantwoordelijk voor het eigen luchtruim, en in het bezit van alle wapensystemen waarmee het toestel kan zijn bestookt. Ook op het punt van het motief onderscheidt het zich.

  • Voor Rusland was de ramp een zware slag omdat onderhandelingen tussen Poetin en Merkel over een integrale regeling (‘land for gas’) onmiddellijk werden afgebroken en de EU alsnog meeging in de door de VS op 16 juli ingestelde sancties, waarvoor eerder weinig animo bestond. Mark Leonard van de Europese Raad voor Buitenlandse Betrekkingen verklaarde in een interview met Trouw een jaar later:‘zonder de MH17 zou het heel lastig geweest zijn om voldoende steun te vinden voor de zwaardere sancties tegen de Russische economie.’ 
  • Inmiddels hebben deze sancties en de tegenmaatregelen de EU volgens een Frans rapport al meer dan $60 miljard gekost. Dat de schade voor Rusland gigantisch is, vooral omdat gericht op de energiesector is gemikt (plus daling olieprijs, kapitaalvlucht, enz.) behoeft hier geen betoog. 
  • In de gehackte emails van NAVO-commandant Breedlove (met Wesley Clark, Nuland, e.a.) is als hun mening naar buiten gekomen dat de grote geopolitieke krachtmeting met Rusland en China (!) moet worden uitgevochten in Oekraïne (inmiddels zou daar ws. ook Syrië bij worden gerekend). De nieuwe machthebbers in Kiev hebben zich hier bij meerdere gelegenheden mee accoord verklaard. MH17 was de derde keer in één week dat het neerstorten van een vliegtuig (de eerste twee, militaire vliegtuigen) door Kiev werd aangegrepen om Moskou van inmenging te beschuldigen en direct in de burgeroorlog te betrekken.


Hoe dan ook, een potentiële verdachte een plek geven in het onderzoek is in de luchtvaartgeschiedenis nog nooit eerder voorgekomen.

Vraag: moet gelet op het politieke gehalte van de in februari 2014 aan de macht gekomen extreem anti-Russische regering in Kiev de de facto toekenning van strafrechtelijke immuniteit niet worden heroverwogen?

Het traject van het JIT-rapport

Hoe het veto van Kiev de nominaal onder Nederlandse leiding staande onderzoeken heeft beïnvloed bleek toen het tussentijdse RVV-rapport drie weken te laat uitkwam hoewel er bijna niets in stond. Nog duidelijker echter is dit bij het JIT-rapport.

  • In november 2014 gaven twee Australische pathologen-anatoom (‘coroners’) aan dat de lichamen van de slachtoffers aan de linkerzijde van het toestel te weinig sporen van inslag van metalen deeltjes vertoonden voor een Buk-treffer (dit correspondeert met de bevinding van OESO-waarnemer Bokiurkiw dat een grote rompsectie die ver van de afgebroken cockpit was neergekomen, bijna geen gebroken ruiten had). Ook het lichaam van de gezagvoerder, die links zat, vertoonde volgens zijn zuster die het lijk mocht zien, geen zware verwondingen. Het lichaam van de co-piloot, rechts, werd daarentegen niet zoals alle andere naar Maleisië gerepatriëerd maar in Nederland gecremeerd. 
  • In december 2015 verklaarde een Australisch lid van het JIT op basis van deze bevindingen dat een raketaanval door een straaljager niet kon worden uitgesloten. Toen de advocaat van Australische slachtoffers hier in februari 2016 op doorvroeg kreeg hij van de federale politie te horen dat het ‘coroner’-rapport een intern JIT-document was en niets eruit naar buiten kon worden gebracht omdat dit in strijd was met de internationale verplichtingen, in dit geval van Australië. (Dit had overigens ook Prof. George Maat al ondervonden in april van dat jaar)
  • Eveneens op 16 februari 2016 verklaarde de heer Westerbeke in een schrijven aan nabestaanden dat er geen video- of fotobewijs van de lancering van een Buk bestond. Daarmee verwees hij de foto die op 17 juli door de ‘spin-doctor’ van het ministerie van binnenlandse zaken in Kiev, Anton Gerasjenko, was verspreid (een wit rookspoor tegen een helder blauwe lucht, hoewel het die dag zwaar bewolkt was met cumulusbewolking tot 13 km hoogte) naar het rijk der fabelen. Tevens verklaarde hij dat op Amerikaanse gegevens die aan de Nederlandse MIVD waren verstrekt, geen zaak tegen daders kon worden gebaseerd. Vier dagen later, 22 februari, nam de Australische regering echter afstand van dit schrijven van Westerbeke. 
  • Nog in juni 2016 werd aan Nederlandse nabestaanden verslag ge
    daan over de voortgang van het JIT-onderzoek dat in Kiev door Nederlandse en Australische onderzoekers in een speciaal kantoor (‘field office’) van de inlichtingendienst SBU plaatsvond. In dat verslag werd gemeld dat van de 150.000 door de SBU aangeleverde telefoontaps (uiteindelijk werden er 3.500 uitgewerkt voor onderzoek) er verschillende ‘bedrog’ waren (‘fake’), maar niet of de leverancier van de geldige taps ook de nepberichten had geleverd.


Na al deze verwikkelingen was het op zijn minst een verrassing dat op 28 september het JIT-rapport geen spoor van deze eerdere reserves meer bevatte maar onverkort de claims van Gerasjenko en zijn minister Avakov van 17 en 18 juli over een uit Rusland aangevoerde Buk overnam. Zelfs de door de heer Westerbeke eerder weggewuifde bevindingen van het onderzoekscollectief ‘Bellingcat’ zijn in het JIT-rapport vervangen door een complimenteuze verwijzing naar deze groep.

Vraag: moeten de eerdere, vanuit het JIT geruite twijfels niet aanleiding zijn om Nederland aan te zetten tot terughoudendheid inzake de conclusies van het rapport?

Kritiek bij het verschijnen
Direct na de presentatie van het JIT-rapport is van verschillende zijde gefundeerde kritiek geleverd. Een kleine keuze:

  • Geen harde radar- , satelliet- en vergelijkbare gegevens, hoewel de VS met name dagelijks hoge-resolutie satellietwaarneming in het gebied uitvoert. Wel een reconstructie samengesteld uit verschillende telefoontaps, een medium dat eenvoudig te manipuleren is (Robert Parry, Consortium News, 28 September 2016, online). 
  • Alle taps aangeleverd door de SBU en getuigen gehoord ‘naar Oekraïens recht’ (Joost Niemöller, De Nieuwe Realist, 29 September 2016, online). Wat betreft ‘Oekraïens recht’ (onder de noodtoestand, met politieke moorden aan de orde van de dag): in mei 2016 was een delegatie van de VN commissie tegen martelen onverrichterzake uit Oekraïne naar New York teruggekeerd omdat de toegang tot SBU-detentiecentra werd geweigerd (Parry, Consortium News, 13 June 2016, online). 
  • De beweerde route terug naar Rusland, via een omweg van 120 km ongeveer langs de toen bestaande frontlijn, hoewel de Buk zich op 20 km van de Russische grens zou hebben bevonden, is ‘volstrekt ongeloofwaardig’; er is niet één beeld van deze vlucht behalve een omstreden SBU-video; niet één beeld van de aanvoer vanuit Rusland naar Donetsk; alleen vanuit Donetsk naar Permovaisky. (Vincent Verweij, CrimeSite, 30 September 2016)


Vraag: moet bij zoveel gefundeerde kritiek niet veel grotere reserve worden betracht en gewacht met beschuldigingen aan het adres van Rusland?

Was het überhaupt een Buk?

Zowel het RVV-rapport als het JIT-rapport gaan ervan uit dat MH17 is neergehaald door een Buk-raket. Het RVV-rapport baseert dit op drie vlindervormige deeltjes van de bijna 3000 in de kop van een Buk-raket. Bij gefilmde proeven door de maker van de Buk, Almaz-Antey, waren er zo’n 1500 vlindervormige inslagen in de romp van het proeftoestel. Almaz-Antey betoogt dat de raket uit Kiev-gebied kwam (uit het westen), maar ook daar geldt dat er dan veel meer inslagen zouden moeten zijn geweest. Daarom moet worden overwogen dat,

  • In alle gevallen waar vliegtuigen zijn geraakt door Buk- of equivalente luchtdoelraketten, ze explodeerden in de lucht. Geen wonder gelet op de kinetische kracht van de explosie en de electrische en brandstofleidingen in het getroffen toestel. Het Russische passagiersvliegtuig dat bij een Oekraïense oefening boven de Zwarte Zee werd neergehaald in 2001, en ook alle tien Russische straaljagers die door Buks in de oorlog met Georgië in 2008 werden getroffen, explodeerden in de lucht.
  • Waar daarentegen door een vliegtuig afgevuurde raketten werden gebruikt, bv. R-60 of R-73 (30 kilo springlading i.p.v. 70, en 10 tot 14 maal kleiner aantal projectielen) vond geen explosie plaats. In 1978 werd een Koreaans passagiersvliegtuig door twee R-60-raketten getroffen; het kon met zware schade en enkele doden landen; idem in het geval van van de grond af gevuurde lichtere raketten zoals bij de Antonov-26 die door Donbass-rebellen op 14 juli werd neergeschoten, en toch een noodlanding kon maken.


Vraag: wijst het patroon van het verongelukken van MH17 (in de lucht uiteen breken, grotendeels intacte delen vallen naar beneden) niet eerder op een lichtere raket en/of kanonvuur dan een Buk?

* *


Niettemin is het niet uit te sluiten dat ondanks alles, MH17 wel degelijk, bewust of per ongeluk, is neergehaald met een Buk door Donbass-rebellen, al of niet samen met Russische militairen. Ook dan geldt dat de aangevoerde voorbehouden aanleiding zouden moeten zijn tot een veel zorgvuldiger en terughoudender opstelling van de kant van de Nederlandse regering, en daarop zou de Tweede Kamer moeten aandringen.

lezingen/bijeenkomsten, MH17

PERSBERICHT – Geopolitieke aspecten aan Kamerleden gepresenteerd vlak vóór het MH17 debat

Woensdagochtend 26 oktober ontvangen de Vaste Kamercommissies voor Buitenlandse Zaken en voor Veiligheid en Justitie in zg. bijzondere procedure prof.dr. Kees van der Pijl van het Centrum voor Geopolitiek. De bijeenkomst vindt plaats om 11 uur in een vergaderzaal van het Kamergebouw en vlak voor het debat over het rapport van het Joint Investigation Team over de MH17. Prof Van der Pijl wordt in de Kamer ontvangen omdat hij een studie heeft gemaakt over de geopolitieke context waarin deze ramp plaats vond. Het resulterende boek (The Downing of Flight MH17—A Political Economy of the New Cold War) is nog niet gepubliceerd, maar gezien de opmerkelijke conclusies geeft hij een presentatie voor de geïnteresseerde Kamerleden van de belangrijkste bevindingen. Hij plaatst veel “twijfelpunten” bij het rapport van het Joint Investigation Team (JIT). Over dat rapport vindt ‘s middags het Kamerdebat plaats.


In zijn presentatie zal prof Van der Pijl waarschuwen voor de harde confrontatie politiek van de EU, waarin het lijkt alsof MH17 gebruikt wordt als instrument om de spanning met de Russische Federatie extra hoog op te voeren. Dat is een gevaarlijke politiek. Hij wijst op een aantal “twijfelpunten” bij het JIT-rapport, die nopen tot grote terughoudendheid.

De twijfelpunten die hij noemt hebben betrekking op verschillende aspecten. Om te beginnen is het traject waarbinnen het rapport tot stand is gekomen gekenmerkt door vreemde koerswijzigingen van het onderzoeksteam. Ook het achterhouden van satellietgegevens door de USA, het geheim houden van Oekraïense radargegevens en het feit dat één van de verdachte partijen, de Oekraïense regering, een plaats had in het onderzoeksteam geven veel reden tot voorzichtigheid over de conclusies. De Oekraiense inlichtingen dienst SBU heeft bijna alle gegevens aangeleverd waarop de conclusies van het JIT zijn gebaseerd. Bovendien heeft Oekraïne vetorecht bedongen over de te publiceren gegevens.

De conclusie van Van der Pijl is niet dat de Russen en/of de rebellen het niet gedaan hebben. Maar wel dat er veel te veel twijfels bij het JIT rapport zijn om hen als schuldigen aan te wijzen en daarop een vijandige politiek tegenover de Russische Federatie te baseren.

De stemming onder de Kamerleden lijkt, gezien vorige debatten, erg anti-Russisch en velen zijn al overtuigd van de schuld van Moskou. De presentatie van prof. Van der Pijl is bedoeld om daar terughoudendheid tegenover te zetten en een nieuwe Koude Oorlog te vermijden.

Het Centrum voor Geopolitiek is eind 2015 opgericht om, onder de slogan “Oorlog is geen Oplossing” te waarschuwen voor de huidige ramkoers ten aanzien van Rusland waardoor we in grote vaart op die nieuwe Koude Oorlog afsteven met alle risico’s van dien.

Prof.dr. Kees van der Pijl is fellow van het Centre for Global Political Economy en emeritus hoogleraar aan de School of Global Studies van de University of Sussex.

De “aandachtspunten” die prof. Van der Pijl morgen aan de Kamer zal voorleggen zullen vanaf het middaguur verschijnen op de website www.oorlogisgeenoplossing.nl van het Centrum voor Geopolitiek. Op deze website staan nu ook al diverse bijdragen over de MH17 en de relaties met Rusland en Oekraïne.

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (17). De rapporten van RVV en JIT waren in grote lijnen al geschreven op 17 en 18 juli 2014


Na de presentatie van het JIT rapport twee weken geleden zullen de meesten van ons onwillekeurig denken dat de conclusies daarvan het resultaat zijn van twee jaar hard werken. Zelfs als de uitkomst in wezen tot stand is gekomen onder leiding van de beruchte Oekraïense inlichtingendienst SBU, dan nog moeten we erkennen wat een enorme hoeveel taai onderzoekswerk erin is gestoken. Denk alleen eens aan het afluisteren van al die banden, zo’n 3500 uit een totaal van 150 000, in een nauw kantoortje in Kiev, en in talen die je niet kent! 


In feite is het verhaal dat nu is gepresenteerd bijna onveranderd gebleven sinds 17 en 18 juli 2014. Om te begrijpen waarom het JIT-rapport niet echt afwijkt van dat van de Raad voor de Veiligheid van oktober 2015, en waarom gedurende de hele twee jaar durende periode van de ramp tot afgelopen week, de media die het uiteindelijke bewijs als ‘onomstotelijk’ hebben bejubeld, ook nooit iets anders hebben gezegd (een Buk uit Rusland aangevoerd en weer teruggereden na het neerhalen van vlucht MH17), hoeven we alleen maar terug te gaan naar de fatale datum 17 juli 2014. 

Direct na het neerhalen kwam Anton Gerasjenko, woordvoerder van het ministerie van binnenlandse zaken in Kiev en lid van de Nationale Veiligheids- en Defensieraad (het hart van de anti-Russische oorlogspartij) op zijn Facebook-pagina voor de dag met de breed verspreide foto van een wit rookspoor tegen een heldere blauwe hemel.


De foto ging vergezeld van de tekst, 


Poetin! Jij en je handlangers zullen niet aan het Internationale Hof ontsnappen. Dit is een foro van het rookspoor achtergelaten na de lancering van de Buk-raket. Gemaakt een paar minuten in het derde district van Torez, van west naar oost. Duizenden mensen zagen de lancering en de baan van de raket die je zo liefdevol aan de door jou gesponsorde terroristen had gegeven!


Nu was het volgens alle bronnen op de 17de bewolkt, met gebroken cumulus bewolking afgewisseld door stukjes blauw; en in de door Gerasjenko aangegeven richting was er zelfs een aaneengesloten wolkendek. Ook heeft niemand van de ‘duizenden mensen die de lancering zagen’ zich als getuige gemeld (iets anders is dat er een animatiefilm wordt gemaakt waarna mensen wordt gevraagd of ze zoiets een paar jaar eerder hebben gezien, want sommigen zullen dan ja zeggen, zeker als ze weten wat er op het spel staat). 

Toen er een paar jaar geleden onverwacht een komeet uit de stratosfeer in een verafgelegen, bijna onbewoond gebied in Siberië neerkwam, waren er diverse mensen die met hun mobieltje een foto maakten, die weer uitgezonden werden door Russia Today. Maar in het dichtbevolkte gebied waar dan de beweerde lancering van de Buk plaatsvond, dacht kennelijk niemand eraan om dat vast te leggen. Toch is dat het zwaarste luchtdoelprojectiel uit het Sovjet-arsenaal, een raket die zijn dodelijke missie aankondigt met een knal die tot kilometers in de omtrek te horen is. Wij even geluk dat Gerasjenko zijn camera bij de hand had! Want zijn foto wordt in alle westerse media tot de dag van vandaag trouw gereproduceerd.

 
Nog steeds op de 17de plaatste Gerasjenko een foto van een Buk lanceerinstallatie op zijn Facebook-pagina, met de tekst, ‘hier is nog meer bewijs voor het Internationale Hof: a Buk installatie kwam vanocht door de stad Torez gereden!’ De volgende dag, 18 juli, kon hij onthullen dat de Buk-lanceerinstallatie terug in Rusland was ‘om vernietigd te worden’.

Wat daar de logica van zou kunnen zijn werd er niet bij verteld, maar Gerasjenko’s baas, minister van binnenlandse zaken Arsen Avakov, rapporteeerde op zijn eigen Facebook-pagina (nog steeds op de 18de) dat een ‘raketsysteem op rupsbanden zich in de richting van Krasnodon verplaatste, naar de grens met de Russische Federatie’ om tien voor vijf ’s ochtends op 18 juli. ‘We moeten aannemen dat dit het BUK”-raketsysteem is dat gisteren op het burgertoestel Amsterdam-Kuala Lumpur heeft geschoten’.

De Buk lanceerinstallatie die ‘naar Rusland terug vluchtte’ had er in dat geval 12 uur over gedaan om de korte afstand ‘naar huis’ af te leggen. Om zich niet onbetuigd te laten kwam de Amerikaanse ambassade in Kiev de volgende dag met de claim dat vlucht MH17 ‘was neergehaald door een SA-11 luchtdoelraket vanuit gebied in Oost-Oekraïne dat door separatisten wordt beheerst.’

En dat was en is gebleven het ‘onomstotelijke bewijs’, want zo noemden de New York Times en de Nederlandse kwaliteitskranten het op 29 september nog steeds. Alleen het wat meer populistische AD ging nog een stap verder met de oproep, ‘En nu de daders pakken!’

Nader onderzoek van de foto’s en video’s van Buk lanceerinstallaties die door stadjes reden dan wel op een dieplader werden getransporteerd, bracht allerlei problemen aan het licht, m.n. op het punt van de seizoenen zoals een bloeiende vlierbesstruik langs de weg (die normaal in mei bloeit en vanaf juni zwarte bessen heeft), en zelfs verschillende opnames met kale bomen op de achtergrond (zie de fotosectie in Niemöllers MH17 boek). Waarom een Russische Buk-lanceerinstallatie de hele weg vanaf het militaire district Rostov zou hebben afgelegd op een gestolen dieplader om een enkele raket af te vuren met onzeker resultaat, werd nooit uitgelegd.

Alle vragen die zijn gerezen ron
d het JIT-rapport zijn in wezen al gesteld vanaf de 17de juli. Is een van de beangstigende aspecten van de zaak niet dat al de politici en media in het westen die elkaar nu al twee jaar het geraaskal van Gerasjenko en Avakov zijn blijven opdissen, op een dag onder ogen zullen moeten zien dat het mogelijk niet eens een Buk is geweest? Wordt vervolgd.

Kees van der Pijl

MH17

Wordt MH17 ons 9/11? (16) Het eindrapport van het Joint Investigation Team

Het Joint Investigation Team (JIT) heeft nu zijn eindrapport inzake het neerhalen van vlucht MH17 openbaar gemaakt, of liever, het rapport waarop een strafrechtelijke vervolging kan worden gebaseerd (men zoekt verder). Op de persconferentie, waar in tegenstelling tot de presentatie van het rapport van de Raad voor Veiligheid (RVV) vragen mochten worden gesteld, vroeg Joost Niemöller (de schrijver van het nog altijd onmisbare MH17-De Doofpotaffaire) van wie de afgeluisterde telefoongesprekken waarop het ‘onomstotelijke bewijs’ was gebaseerd, eigenlijk afkomstig waren.


Het antwoord was, van de Oekraïense geheime dienst SBU.


Er zijn immers geen radar- en satellietgegevens, geen gesprekken tussen de verkeerstoren en het vliegtuig, geen interviews van piloten van de lijnviegtuigen die in de buurt waren, en ga zo maar door, dus alles hangt op die telefoontaps. Maar een rechtszaak die daarop is gebaseerd, biedt bijzonder weinig uitzicht op een veroordeling. 


In zijn boek McMafia. Seriously Organised Crime, noemt Misha Glenny de SBU van Oekraïne een misdadige organisatie die ‘de superlijm leverde waarmee het staatsapparaat en de oligarchie tot een geheel werden gesmeed’. Na de staatsgreep van 20-22 februari 2014 werd Valentyn Nalivaytsjenko weer tot hoofd van de SBU benoemd (hij was eerder ontslagen door Janoekowitsj) en dat was hij nog toen MH17 werd neergehaald. Nalivaytsjenko was ooit begonnen als diplomaat maar werd eruit gegooid na te zijn betrapt op het smokkelen van kunst en antiquiteiten, een hobby die diverse van zijn collega’s ook hebben beoefend en die onder andere een verzameling Nederlandse oude meesters in Oekraïens bezit bracht.

Maar terug naar het onderzoek door het JIT. Bekend is dat het regime in Kiev zowel inzake het technische onderzoek door de Raad voor Veiligheid als voor het strafrechtelijk onderzoek een vetorecht heeft bedongen: er mag niets naar buiten worden gebracht zonder toestemming van alle partijen, lees: instemming van Kiev. In een commentaar verklaarde het Oekraïense persbureau UNIAN op 10 augustus 2014 dat dit eigenlijk een schuldbekentenis van Oekraïne was, want waarom zou het zo’n veto eisen anders dan om te kunnen verhinderen dat er voor Kiev belastende informatie naar buiten komt?

Het RVV-rapport was nog in belangrijke mate gebaseerd op een onderzoek dat inderdaad onder Nederlandse leiding was uitgevoerd. Goed, er waren nauwelijks Nederlandse onderzoekers ter plekke geweest en de conclusie dat het vliegtuig was neergehaald door een Buk SA-11-raket was gebaseerd op drie (3) deeltjes waarvan men kon volhouden dat ze de specifieke vorm hadden zoals ze in de springlading van zo’n raket zitten, nl. een vlindervorm. De maker van de Buk, Almaz-Antey, liet bij proeven zien dat een Buk-explosie vlakbij de cockpit zo’n vijftienhonderd (1500) onmiskenbaar vlindervormige inslagen oplevert, waarvan er vele aan de andere kant weer naar buiten komen (bij MH17, niet één).

Inmiddels was de leiding van het criminele onderzoek, dat eveneens door Oekraïne aan Nederland was gedelegeerd, weer praktisch in handen van de SBU. Had de organisatie dan haar leven gebeterd? In mei van dit jaar reisde een groep inspecteurs van de VN (Subcommittee on Prevention of Torture) langs een aantal SBU-detentiecentra die ervan verdacht worden gevangenen vast te houden die daar aan onmenselijke behandeling worden onderworpen. Aangezien men geen toegang kreeg, werd besloten de rondreis af te breken en dit bij de VN te rapporteren. Na hun vertrek schamperde een woordvoerder van de SBU dat de CIA ook geen toegang verschaft tot verdachte lokaties, dus waarom zij wel!

Een maand later mijmerde de Nederlandse leiding van het JIT desalniettemin in een tussentijds rapport aan nabestaanden over de fijne samenwerking met de SBU.

Hoe ging dat zoal? Nederlandse en Australische onderzoekers, zo lezen we, gaan eindeloze aantallen afgetapte telefoongesprekken door (in het Russisch dan wel in Oekraïens, moeten we aannemen). Soms ‘blijken die nep te zijn’ (hoe kan dat nou?), maar over het algemeen, ‘na intensief onderzoek… ‘lijken [ze] in orde en dat draagt weer bij tot wederzijds vertrouwen’. Het is maar een nauw gebouwtje, daar in Kiev, lezen we in het verslag, maar Oekraïense, Australische en Nederlandse rechercheurs weten zich gebonden door elkaars ‘liefde voor het politiewerk’.

En zo werd er nog even doorgeleuterd. Klein detail: de Nederlanders en Australiërs moesten frequent afgelost worden want Kiev is een haard van allerlei soort prostitutie geworden en men wilde voorkomen dat de onderzoekers met hun liefde voor het politievak per ongeluk ergens anders terecht zouden komen en gechanteerd zouden kunnen worden.

Dit wat betreft de SBU die de afgeluisterde telefoongesprekken heeft aangeleverd waarop, blijkt nu in het eindrapport, de hele zaak rust. Soms blijken die nep te zijn. Had dat niet, gelet op de hofleverancier, het hele bewijsmateriaal ongeldig moeten maken? Nee hoor, de media juichen unaniem, ‘onomstotelijk bewijs’. Wordt vervolgd.

Kees van der Pijl

Syrië

Pentagon laat Syrische basis in handen van ISIS vallen


In de film Dr Strangelove van Stanley Kubrick wordt een van de hoofdrollen gespeeld door de commandant van een Amerikaanse luchtmachtbasis die op eigen houtje zijn bommenwerpers op de Sovjet-Unie afstuurt. Een is er uiteindelijk niet meer terug te roepen en de film eindigt met grote paddestoelwolken en het lied ‘We’ll meet again, don’t know where, don’t know when’ van Vera Lynn. De basiscommandant is een complete psychopaat die er een theorie op na houdt dat alles draait om zuiver water en dat de communisten dat willen vervuilen. Later is vastgesteld dat ondanks aanvankelijke ontkenningen (de film is uit 1964) afzonderlijke commandanten wel degelijk dit soort acties kunnen ondernemen. Dan is het geen geruststelling dat het Amerikaanse officierscorps bijvoorbeeld nog genoeg fundamentalistische, evangelische Christenen in de gelederen heeft die geloven in allerlei varianten van de Apocalyps. 



Het accoord voor een wapenstilstand in Syrië dat na lang onderhandelen door Kerry en Lavrov werd gesloten en een week geleden is ingegaan, is door een Amerikaans bombardement op de Syrische legerbasis Jebel Tharda in het oosten van het land feitelijk beëindigd. Bij het bombardement kwamen 83 Syrische militairen om en raakten 120 gewond, waarna de basis door ISIS-strijders met succes werd bestormd en nu in handen is van de jihadisten. Een zware slag voor het regeringsleger omdat vanuit Jebel Tharda de luchtmachtsbasis bij Deir Ezzor (Dayr az Zawr) werd verdedigd, die nu onder vuur ligt van ISIS, en daarbij is al een Syrische straaljager neergeschoten.

De Russen riepen prompt een vergadering van de VN Veiligheidsraad bijeen, tot grote verontwaardiging van de Amerikanen die van een ‘vergissing’ blijven spreken. Toen de Russische VN-ambassadeur Tsjoerkin het woord nam, liep zijn Amerikaanse collega Samantha Power de zaal uit om een persconferentie te geven, waarin de Russen er weer van langs kregen.

Dit soort vergissingen is inmiddels te vaak voorgekomen om niet wantrouwig te worden. In 1999 bombardeerden de Amerikanen ‘per vergissing’ de Chinese ambassade in Belgrado tijdens de NAVO-bombardementen op doelen in Joegoslavië—zogenaamd omdat men een oude kaart had gebruikt.

Die misdadige oorlog is ook voor Syrië nog altijd relevant. In Joegoslavië fungeerde de NAVO-luchtmacht als luchtsteun voor het Kosovo Bevrijdingsleger, een maoïstische Albanese groep en inmiddels machthebbers annex centrum van de georganiseerde misdaad in deze afvallige provincie van Servië. In Libië werd het scenario herhaald—ook daar leverde de NAVO de luchtmacht voor jihadistische groepen die het regime van Gadaffi ten val brachten, opnieuw met rampzalige gevolgen voor de land, voor Afrika, en uiteindelijk ook voor Europa, omdat migranten die vroeger door Gadaffi werden tegengehouden en zelfs werk kregen in Libië, nu vrije doorgang hebben (als ze tenminste voorbij de elkaar nog steeds bestrijdende partijen in de burgeroorlog weten te komen).

Al de genoemde elementen zijn ook in Syrië in het spel. Amerikaanse en ‘coalitie’-luchtsteun voor jihadisten; regimewisseling in een VN-lidstaat; en ‘vergissingen’.

Een van de onderdelen van het accoord tussen Kerry en Lavrov was dat de VS de zgn. gematigde rebellen en de jihadisten uit elkaar zouden halen, zodat Amerikanen en Russen gezamenlijk ISIS zouden kunnen bestrijden. Al-Noesra, de inmiddels weer omgedoopte tak van al-Qaida in Syrië, is geen partij in de wapenstilstand, maar het Kerry-Lavrov-accoord bepaalt wel dat de Syrische regeringsstrijdkrachten al-Noesra alleen mogen aanvallen na voorafgaande toestemming van de Amerikanen.

Zo worden deze radicale groepen in feite beschermd, en Noesra maakte daar gebruik van om vanuit oost-Aleppo het door het regeringsleger gecontroleerde westen van de stad te beschieten. De Amerikanen gingen zelfs zover van Assad te eisen dat hulpgoederen naar het oosten van de stad moesten komen, en waarschuwde Moskou dat het geplande coördinatiecentrum in Jordanië, vanwaaruit de gezamenlijke luchtakties tegen ISIS zouden worden opgezet, er niet zou komen alvorens dit was geregeld.

Met het bombardement op de basis bij Deir Azzor is Washington nog een stap verder gegaan, want nu heeft de Amerikaanse luchtsteun zelfs ISIS aan een belangrijke overwinning geholpen.

Toen Kerry en Lavrov ruim een week geleden hun accoord bekend maakte, ging er een storm van verontwaardiging in het Pentagon op. Rusland was immers de nieuwe vijand? En dan zou nu militair samengewerkt worden? In dit geval hoefde er echter voor een ‘vergissing’ geen psychopatische luchtmachtcommandant te worden gemobiliseerd. De Amerikaanse minister van defensie, Ashton Carter, o.a. voorstander van een kernaanval op Noord-Korea, heeft zijn afkeuring over het door zijn collega Kerry gesloten accoord niet onder stoelen of banken gestoken. Dat is de achtergrond van de ‘vergissing’ bij Deir Ezzor.

Kees van der Pijl

NAVO

Opnieuw een Patriot-missie voor Nederland—dit keer tegen Rusland?


Oorlog Is Geen Oplossing.Nl heeft een bijzondere band met de Patriot luchtafweereenheden omdat onze activiteit als landelijke groep begon met een protest tegen de uitzending van Nederlandse (en Duitse) Patriots naar Incirlik in Turkije, in januari 2013. Dat was een operatie onder valse voorwendsels (dreiging vanuit Syrië), die uiteindelijk afgeblazen werd nadat de operatie voor veel geld een jaar lang was volgehouden. Dezer dagen is opnieuw sprake van een Patriot-missie, met een opnieuw verzonnen dreiging maar met een veel groter risico.



Nederland is met Duitsland bezig om een gezamenlijke luchtafweereenheid te vormen met Patriots. Die eenheid zou dan naar ofwel Polen of de Baltische staten moeten worden gestuurd om daar het Russische gevaar te bedwingen. 


Tegenover Reuters verklaarde Brigadegeneraal Michael Gschossmann, commandant van de luchtafweer van de Duitse luchtmacht dat de stationering in die landen een ‘politiek signaal’ zou afgeven richting Rusland. Daarvoor moeten we nu juist bang zijn.

De woordvoerder van het Nederlandse ministerie van defensie, Jeroen de Vries, voegde daaraan toe dat de eenheid overal gestationeerd kan worden waar NAVO-gebied verdedigd moet worden. Dat is intussen, dankzij de gestage opmars van het ‘bondgenootschap’, direct aan de Russische grens. Want voormalige Sovjetrepublieken zoals de Baltische staten, waar miljoenen Russen wonen die daar na het uiteenvallen van de USSR zijn achtergebleven en worden gediscrimineerd als tweede-rangsburgers, zijn nu ook ‘NAVO-gebied’.

In oktober gaan Nederlanders en Duitsers oefenen op Kreta, samen met een Amerikaanse torpedobootjager met luchtafweersystemen uit de Aegis-klasse. Het systeem dat ze gebruiken is ontwikkeld door Airbus. Zo wordt er ook nog economisch voordeel behaald uit deze Europese samenwerking.

Enkele dagen geleden riep de Duitse regering burgers op om te zorgen voor tien dagen voedsel in huis te hebben om op een grote crisis voorbereid te zijn. Is dat omdat elke dag het financiële stelsel zoals dat na de crisis van de 2008 weer tot leven is gewekt, alsnog kan instorten? Of moeten we, gelet op de voortgaande provocaties aan de Russische grenzen, met een andere crisis rekening houden?

Kees van der Pijl

Turkije

Na de mislukte coup in Turkije. Naar een herschikking van de macht in Europa?

De coup tegen Erdoğan wordt in Turkije toegeschreven aan de in de VS woonachtige zakenman en geestelijk leider Muhammed Fethullah Gülen, die aanvankelijk met de AKP optrok maar in conflict raakte met zijn beschermeling Erdoğan. Na decennia waarin de islamitische onderstroom in Turkije ook een anti-Westerse opstelling impliceerde (onder zijn voorganger Erbakan), wist Erdoğan als eerste de islamisering van de Turkse staat en samenleving te combineren met een neoliberale en pro-Amerikaanse opstelling. Nu hij deze pro-Amerikaanse opstelling heeft losgelaten, is de breuk met Gülen compleet en is na de koude sanering van Griekenland en de Brexit, weer een pijler onder de Euro-Atlantische orde weggeslagen.



In het Westen was al enige tijd groeiende kritiek op de repressie door de regering van Erdoğan, maar laat niemand denken dat dat een principiële opstelling zou zijn.

Toen begin 2013 Nederlandse en Duitse Patriots naar de NAVO-basis Incirlik werden gestuurd, zogenaamd om Turkije (een miljoen man onder de wapenen) te beschermen tegen Assad van Syrië (100 000 man in een burgeroorlog verwikkeld), zaten er al zo’n honderd journalisten in de gevangenis. En toen in juni 2015 de door Erdoğan nagestreefde absolute meerderheid in het parlement werd doorkruist door een onverwacht sterk verkiezingsresultaat van de pro-Koerdische, progressieve HDP, werd de oorlog die hij vervolgens ontketende tegen de Koerden en die hem later in het jaar alsnog de absolute meerderheid opleverde, door de NAVO gedekt.

De werkelijke reden van de recente kritiek op Erdoğan is dat hij zich heeft afgekeerd van de rampzalige politiek van regime-wisseling in Syrië. Hoewel Ankara aanvankelijk, samen met Saoedi-Arabië en Qatar, steun verleende aan de jihadisten van al-Noesra/al-Qaeda, ISIS enz., werd gaandeweg duidelijk dat dit in combinatie met de Amerikaans-Britse vernietiging van Irak, kan gaan leiden tot de vorming van een Koerdische staat. Daarnaast werd Turkije getroffen door een reeks zware terreuraanslagen.

Ook het plan om in Turkije de Russische pijplijn over de Zwarte Zee, South Stream, aan land te laten komen nadat Bulgarije onder NAVO- en EU-druk haf afgezegd, stuitte op moeilijkheden en het was geheel van de baan na het neerschieten van een Russische straaljager boven Syrië door een Turkse F-16.

Toen de Turkse minister van buitenlandse zaken Mevlut Cavusoglu echter begin juli aankondigde dat Russische gevechtsvliegtuigen voor hun missies tegen ISIS gebruik zouden mogen gaan maken van uitgerekend Incirlik, gingen natuurlijk een aantal alarmbellen af. Want dat is een NAVO-basis en de VS hebben er kernwapens gestationeerd, plus een 2500 man sterke Amerikaanse troepenmacht.

En nu de coup. Dat was zeker geen opzetje van Erdoğan zelf, al lagen de lijsten met namen van met Gülen verbonden rechters, militairen, journalisten, en academici ongetwijfeld klaar. Het was een operatie van dat deel van het Turkse leger dat trouw is aan de Amerikanen en de NAVO, en de basis Incirlik was het draaipunt. Een Turkse commandant op Incirlik, generaal Bekir Ercan Van, was na afloop een van de gearresteerde hoge militairen. Deze generaal, een goede kennis van de Amerikaanse minister van defensie Ashton Carter, had het bevel over een eenheid (10 Main Tanker Base) die zowel Amerikaanse als Turkse KC-135 tankvliegtuigen omvat en waarmee de bij de coup betrokken F-16s in de lucht werden bijgetankt. Een van die F-16s was weer het toestel dat de Russische Su-24 boven Syrië neerhaalde, dus dat we hier te maken hebben met een eenheid die de Amerikaanse en NAVO- politiek steunt lijdt geen twijfel.

Erdoğan wilde al langere tijd meer greep op Incirlik maar dit werd door de Amerikanen afgehouden. Volgens de Los Angeles Times speelden de F-16s een crucial rol in de couppoging, en de conclusie dat Incirlik, en daarmee Amerikaanse militairen en inlichtingendiensten er een rol in speelden, is dan geen grote stap meer.

De coup werd zes uur vervroegd omdat de samenzweerders vermoedden dat er iets uitgelekt was. Maar volgens Patrick Cockburn in The Independent was de elite-eenheid die Erdoğan had moeten arresteren in zijn hotel in Marmaris hiervan niet op de hoogte gebracht en de Turkse president was al gevlogen toen zij om 3 uur in de vroege ochtend van de 16de juli in actie kwamen. Of het feit dat Erdoğan kon ontsnappen, te danken was aan een tip van Russische inlichtingendiensten, is uiteraard door het Kremlin ontkend. Maar de AKP-regering bedankte Moskou uitvoerig voor haar rol in het neerslaan van de coup en Poetin belde Erdoğan persoonlijk op om hem met de goede afloop geluk te wensen. Westerse politici daarentegen putten zich uit in waarschuwingen dat er niet te hard mocht worden opgetreden tegen de coupplegers en hun beweerde aanhang. John Kerry vloog naar Brussel voor spoedoverleg met EU-ministers van buitenlandse zaken (lees, de NAVO zonder Turkije) en zijn Franse collega Ayrault vroeg daarbij hardop of Turkije nog wel een betrouwbare bondgenoot was…

Het heeft er kortom alles van weg dat Washington wist van de op handen zijnde coup en die niet heeft willen verhinderen; dat Rusland Erdoğan onverwacht steun heeft gegeven, mogelijk zelfs door hem te waarschuwen; en dat na het neerslaan van de coup direct overleg is aangekondigd met zowel Rusland als Iran, met als hoofdinzet het in het zadel houden van Assad en het verhinderen van een door Amerika gesteunde Koerdische staat. Daarmee zet Moskou het Westen betaald voor de staatsgreep in Oekraïne, en met terugwerkende kracht voor Irak, Libië, de afscheiding van Kosovo, noem maar op.

En Gülen? Toen de zakenman en geestelijke in 2006 zijn Amerikaanse verblijfsvergunning aanvroeg, schreven de voormalige vicevoorzitter van de CIA National Intelligence Council, Graham Fuller, en de oud-ambassadeur in Ankara en eveneens voormalig CIA agent Morton Abramowitz beiden aanbevelingsbrieven. Kortom, Gülen heeft contacten op het hoogste niveau met het State Department en de CIA, maar dat is nog niet hetzelfde als vanuit Pennsylvania een staatsgreep
organiseren. De hele zaak overziende lijkt het erop dat de anti-Assad- en anti-Poetin-krachten in Turkije en de NAVO een coup hebben willen plegen om het land voor het Westen te ‘behouden’ en dat Erdoğan van de gelegenheid gebruik maakt een dicht bij de AKP staande, maar meer pro-Westers georiënteerde stroming in Turkije uit te schakelen.

Daarbij wordt de repressie in het land, en ook zoals we inmiddels weten, onder Turken buiten Turkije, alleen maar erger. In dat opzicht is het nieuwe Turks-Russisch-Iraanse bondgenootschap, als het daarvan komt, geen goed nieuws voor de democratie. Maar wie de repressie in Erdoğans Turkije nu pas heeft ontdekt, laadt de verdenking op zich achter de couppoging te hebben gestaan.

Kees van der Pijl (met dank aan Willy Klinkenberg)

Brexit

Goldman Sachs, de Brexit, en het gevaar van oorlog in Europa


Deze week is bekend geworden dat José Manuel Barroso, de voorzitter van de Europese Commissie van 2004 tot 2014, tot voorzitter van de Raad van Bestuur van de internationale zakenbank Goldman Sachs is benoemd. Dat maakt hem van iemand die het neoliberale programma uitvoert tot iemand die dat programma mag helpen opstellen. Het enige probleem is dat dat programma (privatisering, liberalisering, flexibilisering) op steeds meer tegenstand stuit, juist in Europa. 



Barroso’s voorganger bij Goldman Sachs, Peter Sutherland, had in 2012 de EU nog opgeroepen om het voorbeeld van de VS, Australië en Groot Brittannië te volgen, de grenzen te openen en ‘zich in te spannen om de nationale homogeniteit te ondermijnen.’ Onder Barroso is dat een heel eind gelukt, maar uiteindelijk stukgelopen op het verzet van de bevolking. De Brexit is daarvan het bewijs. 



Barroso kwam tijdens zijn voorzitterschap al regelmatig in het nieuws door uitspraken zoals dat democratische organen vaak de verkeerde beslissingen nemen. Zelf gaf hij de voorkeur aan beslissingen via de achterdeur, zoals bijvoorbeeld het toelaten van genetisch gemanipuleerde aardappelen in de EU, een cruise op het jacht van de Griekse reder Latsis die vervolgens profiteerde van EU-toestemming voor staatssteun aan zijn rederij, en nog zo het een en ander.

De kern van de zaak is dat Barroso in de tien jaar dat hij voorzitter van de Commissie was, onvermoeibaar heeft gewerkt aan het uitvoeren van het programma waarvan zijn voorganger Sutherland in 2012 een belangrijk aspect formuleerde, nl. een open Europese arbeidsmarkt waarin de goedkope arbeid uit nieuw toegetreden landen vrij naar de landen kan verhuizen waar lonen en voorzieningen hoger liggen.

Sutherland, die behalve bij Goldman Sachs nog vele andere directeurschappen bekleedde, o.a. bij BP, deed zijn uitspraken tegenover een commissie van het Britse Hogerhuis en in een lezing voor de London School of Economics in 2012.

Hij waarschuwde dat de EU achterop raakte in de concurrentie met de Verenigde Staten en andere landen omdat er in de lidstaten nog steeds een te grote nationale homogeniteit bestond en de stap naar een multiculturele samenleving niet voortvarend genoeg werd gezet. Landen moeten geen migranten kiezen (bv. door op vakkennis te selecteren), want de migranten kiezen zèlf landen uit. En dat aldus Sutherland, is een fundamentele vrijheid die moet worden gerespecteerd.

Waarom gaat de Europese bevolking dan toch niet mee in die redenering?

De stelling is dat de EU het voorbeeld moet volgen van de VS, Australië en Nieuw-Zeeland, en Canada en in mindere mate Groot Brittannië zelf, landen die een soepeler arbeidsmarkt hebben omdat ze als immigratielanden minder homogeen zijn.

In dit opzicht is er echter één groot verschil tussen de genoemde landen en de EU.

Immers, zoals de Britse historicus Arnold Toynbee ooit betoogde in zijn beroemde Study of History, het bijzondere van de Engelssprekende wereld is dat de vestiging van migranten altijd samenging met etnische zuivering en genocide.

Dat de indianen van Noord-Amerika op massale schaal zijn uitgeroeid, net als de Aborigines van Australië en de Maori’s van Nieuw-Zeeland, is genoegzaam bekend. Op Tasmanië werden zelfs àlle Aborigines uitgemoord; in de andere genoemde landen en regio’s bleef een restbevolking achter in vaak meelijwekkende omstandigheden. Verpaupering, drank en drugs, geweld, het is allemaal uitvoerig gedocumenteerd, al doen sommige landen, zoals Canada, het beter dan andere.

Zelfs de vestiging van de Angelsaksen op de Britse eilanden ging gepaard met het verjagen van de in Engeland wonende Kelten naar Wales en de Schotse hooglanden, al is dat natuurlijk wel zo’n duizend jaar eerder dan het begin van de overzeese emigratie naar Noord-Amerika.

Als nu de vestiging van een immigrantenmaatschappij plaatsvindt op deze basis, dus van etnische zuivering en genocide, dan is de relatie tussen de verschillende groepen immigranten een andere dan wanneer één van de etnisch-culturele groepen in een samenleving zich beschouwt als de oorspronkelijke bevolking. En dat is in de EU-landen het geval.

Natuurlijk is het zo dat in de hele Engelssprekende wereld de ‘Blanke Angelsaksische Protestanten’ (WASPs) cultureel toonaangevend zijn. Maar in laatste instantie is er meer tolerantie ten aanzien van latere immigranten, bv. Italianen of Oosteuropese joden in de Verenigde Staten, omdat er altijd nog een sociaal lagere groep bestaat, in dit geval de indianen. In de VS is daar nog eens een tweede, door allen als ondergeschikt beschouwde bevolkingsgroep bijgekomen, de Afrikaanse slaven.

Wie de immigratiepolitiek van de Engelssprekende wereld wil overplanten naar de EU omwille van een soepele arbeidsmarkt doet er dus goed aan te beseffen dat er in Europa een autochtone bevolking bestaat die in Noord-Amerika, Australië en Nieuw-Zeeland grotendeels is uitgeroeid. Die preliminaire etnische zuivering houdt de animositeit tussen de verschillende nieuwe bevolkingsgroepen binnen de perken omdat ze tenslotte allemaal immigranten waren.

Nu is er bepaald geen reden om de autochtone bevolking in Europa (en de Engelsen beschouwen zich natuurlijk ook als zodanig omdat de verdrijving van de Kelten zo ver terug ligt) te idealiseren. Na de Brexit komen er uit Engeland berichten over een scherpe toename van openlijk racisme tegenover mensen die als niet-autochtoon worden waargenomen, tot aan fysieke agressie toe. Zeer betreurenswaardig, maar de schuld daarvoor moeten we leggen bij degenen die denken met de Europese bevolkingen te kunnen omspringen alsof het grotendeels uitgeroeide, weerloos gemaakte inboorlingen zijn.

Barroso was ooit maoïst, en in tegenstelling tot China, is dat in Europa een wezensvreemde ideologie die hier eenvoudigweg niet van toepassing is. Dat tòch willen doorzetten is een teken van ideologische bevlogenheid die hem als voorzitter van de Europese Commissie goed van pas kwam. Want het neoliberale evangelie van de markt is hier evenmin van toepassing, in Zuid-Europa nog minder dan in Groot Brittannië, Nederland of Duitsland.

Het heeft Europa in een crisis gestort die niet alleen heeft geleid tot de Brexit maar ook tot een volledig ondergschikt worden van continentaal Europa aan de Engelssprekende staten, die via de NAVO hun wil opleggen aan de EU.

In die zin is het neoliberalisme dat door de grot
e zakenbanken zoals Goldman Sachs wordt voorgestaan, een drijvende kracht achter het toenemende gevaar van een grote oorlog in Europa.

Kees van der Pijl

NAVO

Op oorlogspad (6). Van zwakkelingen in 1914 tot misdadigers nu

‘De politici van 1914 waren geen misdadigers, het waren zwakke figuren die geen weerstand wisten te bieden aan de krachten die op oorlog aanstuurden’. Aldus het oordeel van de historicus G.W.F. Hallgarten over de Europese regeringen die ruim baan gaven aan de vier jaar aanhoudende orkaan van vernietiging die we nu de Eerste Wereldoorlog noemen. Een oorlog die gevolgd werd door een tweede die nog vele malen destructiever was, met zo’n vijftig miljoen doden en honderden miljoenen verwoeste levens daar nog eens bij.



Moet dit niet ook het oordeel zijn over de Amerikaanse en Europese politici die in Warschau bijeeen zijn voor de NAVO-top en die evenmin weerstand weten te bieden aan de oorlogskrachten?


OorlogIsGeenOplossing.nl werd in februari 2013 opgericht als landelijke tak van een al langer in Enschede actieve groep onder dezelfde naam. De directe aanleiding was de stationering van Patriots in Turkije, zogenaamd om dat land te beschermen tegen aanvallen van Syrië.


Dat dit een goedkoop fabeltje was hoeft inmiddels niet meer te worden uitgelegd. In onze principeverklaring stelden we echter ook dat de spiraal van dood en verderf die door het in crisis verkerende Westen in gang is gezet, niet tot het Midden-Oosten en Noord-Afrika beperkt zou blijven. Het dreigende perspectief is een wereldoorlog.

‘Hoe meer de economische dynamiek zich [van het Westen] naar elders verplaatst—en niet alleen naar de BRICS—hoe meer oorlog, zo lijkt het. Zelfs Rusland en China komen in het vizier. Oorlog Is Geen Oplossing ziet in deze ontwikkeling een levensgroot gevaar dat dringend moet worden afgewend.’

‘Zelfs Rusland en China…’ Dat ‘zelfs’ kan er nu wel afgelaten worden, want de NAVO heeft in Warschau Rusland officieel tot vijand verklaard en schendt met de stationering van troepen in de Baltische staten het NAVO-Rusland Grondslagverdrag van 1997 dat bedoeld was als troostprijs voor Moskou, toen nog onder de gehoorzame Jeltsin, voor het oprukken van het bondgenootschap tot aan de Russische grenzen.

Hetzelfde lot als de afspraken met Gorbatsjov om zijn handtekening onder de hereniging van Duitsland te krijgen, beschoren was. Jammer!

Zoals eerder betoogd heeft de huidige NAVO-opstelling niets te maken met de dreiging van een Russische invasie (die net zo waarschijnlijk is als een Syrische aanval op Turkije in 2013). Alles daarentegen met dreigende instabiliteit in de Baltische staten met hun grote Russische minderheden (rond een kwart van de bevolking in Estland en Letland), tegen wie een nationalistische hetze wordt gevoerd met etnische zuivering nu openlijk op de agenda. Net als in Oekraïne na de nationalistische, door de Amerikanen geregisseerde staatsgreep in februari 2014 (‘de Russische inval’).

Wie anno nu de terugkeer van de Krim in de Russische Federatie, die daarop de reactie was, beschouwt als rechtvaardiging voor het riskeren van een kernoorlog waarvan in de jaren van Reagan al werd vastgesteld dat dit via een ‘nucleaire winter’ zou leiden tot het einde van het leven op aarde, is niet alleen ‘zwak’.

Die is een misdadiger, een oorlogsmisdadiger. Dat geldt voor allen die in Warschau hun handtekening onder de nieuwe NAVO-plannen hebben gezet.

Kees van der Pijl

politiestaat

De globale reikwijdte van de Amerikaanse justitie

Steeds vaker treedt de Amerikaanse justitie als mondiale rechter op. In 2015 klaagde de FBI een aantal FIFA-bestuurders aan wegens corruptie alhoewel die corruptie niet in de VS plaatsvond. In 2014 besloot de toen 84-jarige Thomas P Griesa, rechter in New York, dat de Amerikaanse speculant Singer, die na het Argentijnse bankroet (2001) Argentijnse staatsschulden voor een schijntje van de oorspronkelijke prijs had opgekocht, bij Argentinië recht heeft op volledige terugbetaling van die schulden. Maar Argentinië was al met 97 per cent van de crediteurs tot een akkoord gekomen de schulden tot 30 per cent van de nominale waarde (voor een totaal van 82 miljard dollar) af te waarderen omdat Argentinië niet in staat was om de volledige schuldenlast te dragen. De schulden waren in dollars en vielen onder Amerikaans recht. 



Het vonnis van Griesa legde een tijdbom onder de tot dan toe geldende praktijk bij het herstructureren van staatsschulden. De schikking met de andere schuldeisers werd onderuitgehaald. Het leidde onder andere tot uitsluiting van internationale financiële markten en beslaglegging op Argentijnse eigendommen in het buitenland. Eerst in 2016 kon de nieuwe rechtse regering onder Mauricio Macri tot een schikking komen.
De machinaties van de Amerikaanse justitie in Oekraïne laten duidelijk een verband zien tussen politiek en strafvervolging. De FBI vaardigde oktober 2013 een arrestatiebevel uit tegen de in Wenen verblijvende Oekraïense oligarch Dimitry Firtash voor een omkopingszaak in India.

Firtash had grote invloed op President Janoekovitsj die kort daarvoor, oktober 2013, na een gesprek met President Poetin, had laten weten toch minder geïnteresseerd te zijn in het tekenen van een associatieakkoord met de EU. De Amerikaanse staatssecretaris van buitenlandse zaken Victoria Nuland wilde Firtash in Wenen hierover spreken, en een dag voor haar bezoek aan Wenen organiseerde ze een voorlopige opheffing van het arrestatiebevel. Een dag later sprak ze in Kiev met President Janoekovitsj die volgens Nuland het EU-associatieakkoord weer wilde tekenen (The Guardian, 23 januari 2016).

Korte tijd later ging Janoekovitsj weer om en weigerde te tekenen. Dat was het signaal voor de Maidan demonstraties. Na de Maidan coup speelde Firtash een rol bij de presidentsverkiezingen. In een Weens onderonsje met Klitsjko en mede-oligarch Porosjenko, overtuigde hij de populaire bokser niet te gaan voor het presidentschap en dit aan Porosjenko te laten. Klitsjko stelde zich vervolgens kandidaat voor het burgermeesterschap van Kiev. Hierna werd het FBI-arrestatiebevel voor Firtash weer van kracht (vermoedelijk wegens de Russische connectie van Firtash) alhoewel Oostenrijk, waar hij verbleef, hem niet uitleverde en hem vrijliet na het betalen van een borgsom van 125 miljoen euro. Dat was een kordatere opstelling tegenover de Amerikanen dan in juli 2013, toen Oostenrijk op verzoek van de Amerikanen en tegen alle diplomatieke regels in het presidentiele vliegtuig van de Boliviaanse President Evo Morales, dat op weg was van Moskou naar La Paz, doorzocht en liet weten dat Edward Snowden zich niet in het vliegtuig bevond.

De rol van de Amerikaanse justitie is ook heel prominent in de relaties met Iran.

De New Yorkse rechter George Daniels besloot maart 2016 dat Iran aansprakelijk kan worden gesteld voor de aanslagen van 11 september 2011 in New York en dat slachtoffers voor 10,5 miljard dollar schade kunnen claimen bij Iran. Dit bedrag kan onttrokken worden aan in de VS bevroren tegoeden van Iran. Bij mijn weten is er geen enkele aanwijzing dat Iran betrokken is bij de aanslagen op het World Trade Center en ook de Amerikaanse rechtbank kwam met geen enkele bewijslast.

Ernstiger nog is het feit dat alhoewel in het nucleaire akkoord met Iran (2015) is afgesproken dat UN economische sancties worden opgeheven alsook het economische embargo van de VS en de EU, de Verengde Staten sancties handhaven voor financiële transacties met Iran. Het is nog steeds verboden voor Amerikaanse banken om zaken te doen met Iraanse banken waarbij verwezen wordt naar antiterrorisme wetgeving. Europese ondernemingen kunnen nauwelijks zakendoen met Iran omdat zij Amerikaanse sancties vrezen. Dit geldt ook voor Europese banken. Volgens Marietje Schaake, lid van het Europese Parlement en hoofd van de commissie voor relaties met de VS, “wordt Europa in gijzeling gehouden door de Amerikaanse politiek” (New York Times, 21 April 2016).

Deze Amerikaanse obstructie ondermijnt de geloofwaardigheid van de VS en versterkt de hardliners in Iran die altijd al hebben gezegd dat de VS niet te vertrouwen is.

Amerikaanse antiterrorisme wetgeving blijkt de economie van een aantal landen te ontwrichten.

Bijvoorbeeld, banken in Libanon wordt het werken onmogelijk gemaakt omdat volgens Amerikaanse wetten elke bank die zakendoet met ‘terroristen’ bestraft moet worden. In Libanon geldt dit voor Hezbollah. Omdat Hezbollah een massabeweging is, die ook ziekenhuizen en onderwijsinstellingen onder haar hoede heeft, is het voor banken uiterst moeilijk uit te maken of een cliënt ook lid van Hezbollah is. Als een bank op de Amerikaanse zwarte lijst komt wordt elke transactie in dollars onmogelijk gemaakt. Dit is een groot probleem omdat de dollar het internationale betalingsmiddel bij uitstek is.

De Amerikaanse justitie ziet elke handeling waar dollars bij betrokken zijn als voldoende rechtvaardiging om voor de VS strafbare feiten, ook al zijn die in buitenland gepleegd, aan te pakken. Dit was bijvoorbeeld het geval bij het Franse bedrijf Alstom dat op basis van de Foreign Corrupt Practice Act een boete opgelegd kreeg van 772 miljoen dollar ondanks het feit dat het smeergeld buiten de VS terechtkwam en was betaald door stromannen die ook geen voet in de VS hadden gezet (Trouw, 27 mei 2016).

Corruptiedeskundige Thomas Fox zegt “Als een deel van het geld via een Amerikaanse bank wordt overgemaakt heb je al een probleem met justitie. Ook als er een email over wordt verzonden via een bedrijf uit de VS. En ook als je reist via de VS” (Nos.nl, 4 maart 2015). De Amerikaanse anti-witwaswet treft niet alleen omkoper maar ook omgekochte. Volgens Fox mag niemand, ook als je buitenlander bent, met Amerikaans geld rotzooien.

Het veelvuldige ingrijpen van de Amerikaanse justitie buiten de VS laat de wereldwijde macht van de VS zien. Maar aan de andere kant ondermijnt dit justitieel activisme ook de Amerikaanse hegemonie.

Hans van Zon

kernwapens, NAVO

Brief aan de leden van de Vaste Kamercommissie voor Buitenlandse Zaken inzake de NAVO-top in Warschau

Oorlog is geen Oplossing schreef vandaag onderstaande brief aan de leden van de Tweede Kamer:



Een krappe week voor de uiterst belangrijke NAVO-top van a.s. weekend in Warschau stuurde de regering u de Kamerbrief met de Nederlandse inzet. Met het oog op het debat dat u morgenmiddag hierover met de regering zult hebben, willen we als Oorlog is geen Oplossing de volgende aandachtspunten met u delen:

1.       In paragraaf 2 (“algemeen”) worden de veiligheidsdreigingen opgesomd waarvoor de NAVO-landen zich geplaatst zien. In onze ogen ontbreekt in deze beschrijving dat deze veiligheidsdreigingen alle zijn vooroorzaakt door het (militaire) optreden van het NAVO-bondgenootschap als geheel danwel de belangrijkste NAVO-landen gezamenlijk in of ten aanzien van de genoemde landen. We noemen de forse oostwaartse uitbreiding van het NAVO-verdragsgebied na het eind van de Koude Oorlog en de invasies dan wel andere militaire operaties van (leden van) het Noord-Atlantisch bondgenootschap in Libië, Irak, Syrië en Afghanistan. Het tegengaan van de toegenomen onveiligheid ten gevolge van deze Westerse militaire activiteiten door de Westerse militaire activiteiten ten aanzien van deze regio’s te intensieveren lijkt ons dan ook een heilloze onderneming.
2.       In het eerste deel (“Rusland”) van paragraaf 3 (“Oostflank”) lijkt de regering te kiezen voor een voorzichtige en evenwichtige benadering (“Russische retoriek en activiteiten niet spiegelen”, “afschrikking enerzijds en dialoog anderzijds”) maar dat kan niet verhelen dat de NAVO-activiteit ten aanzien van Rusland met name door de opstelling van de Baltische staten en Polen, uitgesproken vijandig en assertief is en slechts weinig van deze voorzichtigheid en evenwichtigheid weerspiegelt. Iets verder in de brief blijkt dat Nederland ook in deze haar imago als betrouwbare bondgenoot belangrijker lijkt te vinden dan het daadwerkelijk doorbreken van de escalatie waarin de NAVO en Rusland zijn beland en die de nucleaire afschrikking die we een kwarteeuw geleden achter ons gelaten dachten te hebben weer terug in de internationale verhoudingen heeft gebracht. Het is deze (nucleaire) escalatie die in onze ogen de grootste bedreiging van onze veiligheid vormt en niet de veiligheidsrisico’s die de regering in de voorgaande paragraaf benoemt.
3.       In het tweede deel (“Oekraïne”) van dezelfde paragraaf staat de ondersteuning van “hervorming” van de Oekraïense veiligheidssector centraal waaraan Nederland vanuit het veiligheidsfonds een bijdrage wil leveren. Wij vragen ons af hoe dit voornemen zich verhoudt tot de analyse van de referendumuitslag die de regering met uw Kamer deelde en waarin ze het “nee” dat een ruime meerderheid van de opgekomen kiesgerechtigden liet horen mede toegeschreven moet worden aan de vrees voor een intensievere militaire samenwerking met Oekraïne. Weliswaar betrof het toen de EU en thans de NAVO, maar in de onderhavige brief van de regering wordt (met name in paragraaf 7) duidelijk gemaakt dat de militaire activiteiten van beide internationale organisaties steeds verder vermengd zullen raken. Als de regering haar eigen analyse van de referendumuitslag serieus neemt, ziet ze dus af van verdere militaire samenwerking met Oekraïne.
4.       Paragraaf 4 (“Militaire aanpassing”) betreft de vormgeving van de “roterende permanente aanwezigheid” naast de snelle interventiemachten tegen een vermeende Russische dreiging waar Nederland een actieve rol in heeft gespeeld. De regering geeft in deze paragraaf in onze ogen heel goed aan hoe door het roterende karakter eerdere afspraken met Rusland van 1997 over het afzien van de legering van NAVO-eenheden in de voormalige Warschaupactlanden worden omzeild. Een dergelijke “slimmigheid” is in onze ogen onverantwoord als het om een daadwerkelijke vrede en veiligheid gaat en Nederland zou zich dan ook tegen deze permanente militaire aanwezigheid moeten keren en er in ieder geval niet aan deel moeten nemen.
5.       In paragraaf 5 (“Zuidflank”) worden veel woorden gebruikt om te benadrukken dat de voorgenomen trainings- en waarnemingsactiviteiten van de NAVO in cq. boven Irak niet geïnterpreteerd mogen worden als een deelname van het NAVO-bondgenootschap aan de anti-ISIS-coalitie. Dit volgehouden onderscheid komt op ons louter kunstmatig over en zal door geen van de betrokkenen die moeite met deze vermenging heeft serieus genomen worden. De NAVO steekt zich hierdoor dus alsnog in het wespennest waar ze buiten wilde blijven met alle gevolgen voor (terroristische) vergeldingsacties van dien.
6.    
  
Een ander deel van deze paragraaf gaat over de maritieme NAVO-activiteiten in de Egeïsche en Middellandse Zee om de “migratiecrisis” te bezweren. Het valt op deze in deze hele brief consequent over “migratiecrisis” wordt gesproken in plaats van over de gangbaardere “vluchtelingencrisis” waardoor de militaire maatregelen om de overtocht van vluchtelingen uit de MENA-regio naar Europa te verhinderen wordt losgekoppeld van de oorzaak van deze migratiegolf, namelijk de totale ontwrichting van de veiligheid in de betreffende landen (Libië, Syrië, Irak en Afghanistan) niet in de laatste plaats ten gevolge van de militaire activiteiten van NAVO-bondgenoten in deze landen in verleden en heden. Zolang de koppeling tussen de Noord-Atlantische militaire activiteiten in deze regio en de vluchtelingenstroom niet wordt gemaakt, zullen de militaire bemoeienissen van het bondgenootschap met de beoogde versterking van de veiligheidssector in deze regio èn het helpen oplossen van de vluchtelingencrisis gedoemd zijn te mislukken.
7.       In paragraaf 6 gaat het om de Defensie-uitgaven die te laag zouden zijn. Dit oordeel is niet gebaseerd op een internationale vergelijking (met bijvoorbeeld de defensie-uitgaven van Rusland en China, waaruit dan zou zijn gebleken dat er nog steeds een grote, schier onoverbrugbare kloof gaapt tussen de defensieuitgaven van de NAVO en deze twee belangrijkste concurrenten op het wereldtoneel), maar op afspraken binnen het NAVO-bondgenootschap en wel tussen de verantwoordelijke ministers onderling. Zo kan natuurlijk elke groep vakministers in internationaal verband met elkaar tot het oordeel komen dat de uitgaven op het betreffende beleidsterrein onverantwoord laag zijn. Zoals we in deze brief – en overigens ook in het vorig jaar aan uw Kamer aangeboden en bijgevoegde Manifest tegen de verhoging van deDefensie-uitgaven – betogen, zal een intensievering van militaire capaciteiten en activiteiten geen enkele bijdrage leveren aan de internationale veiligheid en deze enkel doen afnemen. De ambitie om een betrouwbaar NAVO-bondgenoot te willen zijn lijkt ons geen goede reden om veel honderden miljoenen aan het defensiebudget toe te voegen waar de nood van de wereld via heel andere bestedingen geledigd zou moeten worden.
8.       De beperkte effectiviteit van militaire middelen om vrede en veiligheid te brengen blijkt overduidelijk uit het beschrevene in paragraaf 8 (“Afghanistan”) van de regeringsbrief. De investeringen die Nederland maar blijft bijdragen aan de Afghaanse veiligheidssector verdwijnen (en zijn verdwenen) in een bodemloze put. Er zijn andere en betere mogelijkheden om de internationale solidariteit met de bevolking van Afghanistan vorm en inhoud te geven.
We hopen dat u deze punten mee kunt nemen in uw beoordeling van de Nederlandse inzet op de NAVO-top a.s. weekend in Warschau die wel eens grote gevolgen zou kunnen hebben voor de veiligheidssituatie in Europa in de nabije toekomst. 
Amerikaans-Russische confrontatie, NAVO

Op oorlogspad (5) De NAVO-top in Warschau

Op 11 november vorig jaar boden wij in de Tweede Kamer namens aan groot aantal vredesorganisaties en -activisten een petitie aan aan de Vaste Kamercommissie voor Defensie tegen voorgestelde verhoging van de Nederlandse defensieuitgaven. Jasper van Dijk, de defensiespecialist van de SP, had dit bezoek helpen voorbereiden. We hadden we een grote kaart met de uitgaven per land bij ons, waaruit bleek dat de zgn. Russische dreiging in ieder geval niet gebaseerd was op een defensiebegroting die aanleiding tot zorg zou zijn. En dat was vóór de aankondiging dat Moskou dit jaar als gevolg van de dalende olieprijs en de economische oorlogvoering door het Westen, die begroting nog eens met tien procent zou verlagen.


Op de foto (van Joël van Dooren) links commissievoorzitter Han ten Broeke, Peter van Griensven met de kaart, en ondergetekende om het uit te leggen. 

In de discussie die we daarna met verschillende kamerleden mochten hebben, waren we het er snel over eens dat de dreiging inderdaad niet een kwestie was van te weinig defensieuitgaven, want alleen al de Europese NAVO-landen geven veel meer uit dan Rusland. Het ging echter, zo werd ons verzekerd, om afspraken en die moeten nu eenmaal worden nagekomen.



Op 8 en 9 juli wordt in Warschau een NAVO-top gehouden die dan ook niet gaat over een werkelijke dreiging, want de NAVO is militair oppermachtig. De landen die in de organisatie de lakens uitdelen, op de eerste plaats de VS, zoeken echter zelf conflicten op of mengen zich erin (interventie in Joegoslavië, de invasie van Irak, interventie in Libië, steun aan de jihad in Syrië, en steun aan de anti-Russische ultra’s in Oekraïne) en de instabiliteit die daarvan het gevolg is wordt vervolgens als dreiging gepresenteerd.

Na de uitspraken van de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Steinmeier dat grootschalige militaire oefeningen dicht bij de Russische grens (meest recent ‘Anaconda’ waaraan 31,000 NAVO-militairen deelnamen) de spanningen alleen maar vergroten, is het voor alles wat de NAVO een goed hart toedraagt zaak de ‘dreiging’ breed uit te meten. En wie weet kan er nog een incidentje worden georganiseerd dat de Steinmeiers in het bondgenootschap een toontje lager zal doen zingen.

Dagblad Trouw doet vandaag, 5 juli, een duit in het zakje met een grote rapportage ‘Samen op wacht’. Dat betreft de gevaren waaraan de Baltische staten zouden blootstaan. Nee, niet de rehabilitatie van oud-Nazi’s en SS’ers in die landen, die daar regelmatig demonstraties houden, of de risico’s van het onthouden van burgerrechten aan de Russische minderheid in m.n. Estland en Letland (resp. 24 en 27 procent van de bevolking). Eind mei jl. bleek uit peilingen dat 80 tot 90 procent van de etnische Letten en Esten vinden dat er te veel Russen zijn en dat ze naar Rusland moeten, dus etnische zuivering.

Maar Trouw komt met een rapport van de RAND Corporation (de denktank van de Amerikaanse vliegtuigindustrie, maar dat wordt er niet bij gezegd) dat de militaire krachtsverhoudingen aan de Baltisch-Russische grens in het voordeel van Rusland zijn. Uiteraard een grote kaart om dit te illustreren. Had iemand dan verwacht dat er meer Britse en Amerikaanse troepen aan die grens zouden zijn, plus de kleine legers van deze nieuwe NAVO- en EU-landen zelf, dan Russische militairen in Rusland?

Op oorlogspad dus, mee in de NAVO-propaganda van een op handen zijnde grote Russische invasie.

In werkelijkheid dreigen toenemende spanningen met de grote Russische minderheden in die landen, die ook nog eens geconcentreerd zijn in de steden. Hun rechten worden nog steeds ontkend en zelfs verder ingeperkt. Een nieuwe taalwet in Letland stelt bv. het gebruik van Lets op Russisch-talige middelbare scholen verplicht.

Kortom, dreiging genoeg, niet de dreiging van een Russische invasie, maar van etnische spanningen veroorzaakt door anti-Russisch nationalisme. Militair machtsvertoon van de NAVO moet daaraan rugdekking geven. Op naar Warschau!

Kees van der Pijl

Amerikaans-Russische confrontatie, NAVO

Gelekte e-mails werpen licht op de Amerikaanse strategie achter de burgeroorlog in Oekraïne


Op 2 juli berichtte Russia Today dat een complete e-mail-correspondentie van NAVO-commandant Generaal Philip Breedlove was gelekt naar de klokkeluiderswebsite DC Leaks. Deze mails maken duidelijk dat de haviken in de Verenigde Staten en de NAVO vanaf eind maart 2014 een strategie begonnen te ontwikkelen die gebaseerd was op het opkloppen van angst voor een grote Russische militaire operatie. Gebruikmakend van de afscheiding van de Krim en de terugkeer van het schiereiland in de Russische Federatie, werd een spookbeeld opgeroepen van een op handen zijnde invasie, op diverse fronten, met name de Baltische staten en natuurlijk Oekraïne.



Een centrale figuur in Breedlove’s netwerk was zijn voorganger ten tijde van de Kosovo-oorlog, Generaal Wesley Clark, die in deze periode in Oekraïne rondreisde als adviseur van het ultranationalistische regime dat door de coup van 21 februari in het zadel was geholpen. Clark rapporteerde aan Breedlove en anderen in het netwerk over de situatie aan ‘het front’, hoewel er nog geen gevechten gaande waren. De algemene teneur in de correspondentie tussen de hardliners, dus Breedlove en Clark, alsmede onderminister van BZ Victoria Nuland (F**k the EU) en de ambassadeur in Kiev, Geoffrey Pyatt, was er een van grote zorg over het feit dat president Obama niet oorlogszuchtig genoeg was. Ook de Verenigde Chefs van Staven in het Pentagon bleken slechts schoorvoetend bereid om een confrontatie met Rusland te zoeken.

Na de bezetting van regeringsgebouwen in het oosten van Oekraïne op 6 april riepen de machthebbers in Kiev de Verenigde Staten op tot een spierballenpolitiek en onder andere de oligarch Rinat Akhmetov, die volgens hen achter de bezettingen zat, te straffen. Daarna gooiden ze het roer om en kwamen met een ander verhaal, ditmaal dat het het begin was van een Russische invasie.

Op 12 april veranderden gewapende milities, aangevoerd door Russische nationalisten, de protestbeweging in een gewapende opstand. Diezelfde dag schreef Wesley Clark aan Nuland dat de VS een verklaring moest uitgeven waarin steun werd betuigd aan Kiev om met militaire middelen de controle over het oosten te herstellen. Daarnaast deed hij verslag van een gesprek met de president van Bulgarije die klaagde over de rol van Duitsland, dat maar vast bleef houden aan het idee van invloedssferen (ook een Russische). Daarnaast vroeg Clark aan Breedlove of hij voor een verklaring kon zorgen waarin Moskou de schuld kreeg van het geweld omdat ‘als de Oekraïeners hun verhaal niet meer op orde hebben, de Russen dat als een schot voor open doel zullen zien.’

Nog altijd op de 12de ging Clark in een e-mail aan Breedlove uitgebreid in op de algemene geopolitieke situatie. Hij stelde dat ‘Poetin het uitblijven van Amerikaans optreden in Georgië en Syrië als “zwakte” opgevat heeft.’

En China kijkt nauwlettend toe. China zal binnen vijf jaar, als de huidige trend doorzet, vier vliegdekschepen in de westelijke Stille Oceaan hebben, en daar het luchtruim domineren. En als we Oekraïne weg laten glijden, vergroot dat de risico’s op conflict in de Stille Oceaan. Want China zal zich afvragen, zou de VS dan wel optreden ten behoeve van Japan, Korea, Taiwan, de Filippijnen, em de Zuidchinese Zee?

Als Rusland Oekraïne inneemt, zal Belarus zich bij de Euraziatische Unie aansluiten en kijk eens aan, dan is de Sovjet Unie terug (onder een andere naam) …
Noch de Baltische staten noch de Balkanlanden zullen politieke woelingen die door een herlevend Rusland de wind in de rug krijgen, makkelijk kunnen weerstaan. En wat heb je aan een NAVO-”veiligheidsgarantie” tegen binnenlandse ondermijning?
En zo zal de VS dan te maken krijgen met een veel sterker Rusland, een verbrokkelende NAVO, en een grote uitdaging in de westelijke Stille Oceaan. Het is dus heel wat makkelijker om nu stand te houden in Oekraïne dan later ergens anders.


Breedlove was onder de indruk en wilde verder praten, maar de twee liepen elkaar die dag mis. Wel kon Clark na een ontmoeting met Victoria Nuland bevestigen dat ook zij zich inspande om de VS openlijk steun te laten geven aan het voornemen van het regime in Kiev om geweld te gebruiken tegen de opstandelingen in het oosten.

Het weekend van 13 en 14 april was de directeu van de CIA, John Brennan, op bezoek in Kiev, iets wat indertijd geheim is gehouden. Dat werd gevolgd door de komst van tientallen CIA-adviseurs en daarnaast werden huurlingen van Blackwater (Academi) ingevlogen om te helpen in de oorlog van Kiev tegen de eigen burgers, die op de 16de begon.

De burgeroorlog is geleidelijk verworden tot een etnische zuivering van de Russisch-sprekende bevolging in het vroegere industriële hart van Oekraïne, waarbij meer dan een miljoen mensen verdreven zijn en tienduizenden gedood. De e-mails van het Breedlove-netwerk die nu openbaar zijn geworden laten zien dat het een bewuste beslissing was van het Amerikaanse commando van de NAVO plus diverse bondgenoten om een conflict met Rusland in Oekraïne te forceren en zo de opmars van China en Rusland tegen te houden en het ‘verbrokkelen van de NAVO’ te voorkomen.

Het kan zijn dat het lekken van zijn e-mails te maken heeft met Breedlove’s aspiratie om in een regering onder Hillary Clinton een rol te spelen en dat iemand dacht dat dit niet de beste levensverzekering was. Wie weet. Maar Hillary heeft dezelfde kijk, dus het is geen geruststelling dat hij die baan misloopt.

Kees van der Pijl

Amerikaans-Russische confrontatie, kernwapens, NAVO

Nucleaire oorlog in Europa?

William J. Perry, de voormalige Amerikaanse minister van defensie (1994-7) en een specialist op het gebied van nucleaire wapens, schreef in zijn boek “My Journey at the Nuclear Brink” (2015) dat “de gevaren van een nucleaire catastrofe (nu) groter (zijn) dan gedurende de Koude Oorlog en de meeste mensen zijn zich volstrekt niet bewust van dit gevaar”. Hij wijst onder andere op het ontrafelen van het web van vertrouwenwekkende maatregelen en verdragen tussen Rusland en de NAVO. Zijn visie wordt volledig onderschreven door de huidige gouverneur van Californië (http://www.nybooks.com/articles/2016/07/14/a-stark-nuclear-warning/).



Met het neerschieten van een Russische jachtbommenwerpen bij de Syrisch-Turkse grens door NAVO lid Turkije zaten we dicht bij een militaire confrontatie tussen Rusland en de NAVO (NAVO-chef Stoltenberg sprak onmiddellijk zijn solidariteit met Turkije uit). Het aantal incidenten tussen Russische en NAVO-vliegtuigen neemt snel toe. 


Ook in Europa wordt de kans op een door beide zijden niet gewilde en ongeplande militaire escalatie steeds groter. Nooit sinds het uiteenvallen van de Sovjet-Unie zijn de betrekkingen tussen Rusland en de NAVO zo slecht geweest.

Alhoewel met de oostwaartse uitbreiding de NAVO aan Rusland de toezegging deed dat er geen permanente NAVO-bases in de nieuwe lidstaten zouden komen, wordt de frequentie van militaire oefeningen, die steeds grootschaliger worden, opgevoerd. De NAVO-oefening Anakonda 2016, deze maand in Polen, telde al 31 000 manschappen. Het waren vooral Amerikanen die meededen maar volgens de Anakonda website waren er ook Duitse soldaten bij (http://www.eur.army.mil/anakonda/). Dit is de eerste massale concentratie van troepen bij de Russische grenzen sinds juni 1941 (precies 75 jaar geleden), toen de Duitsers de Sovjet Unie binnenvielen.

Maar het was bijzonder dat de Duitse minister van buitenlandse zaken Steinmeier afstand nam van het oorlogsgeroffel van de NAVO. Hij bekritiseerde de “grootschalige militarisering van de NAVO-grenzen in het arctisch gebied en in en rondom de Baltische Zee, van de Zwarte Zee tot de Middellandse Zee” (Bild, 19 juni 2016).

Gedurende de Koude Oorlog, en met name sinds een Wederzijds Gegarandeerde Vernietiging (MAD in het Engels) ontstond, zijn er veel maatregelen genomen om een nucleaire confrontatie te voorkomen. Het gaat niet alleen om directe communicatiekanalen tussen legerleidingen en de hoogste politieke leiding (hot lines) maar ook verdragen tot ontmanteling van nucleaire wapens (sinds midden jaren tachtig), waarschuwingssystemen en het niet plaatsen van offensieve wapensystemen.

Sinds midden jaren negentig zijn deze maatregelen en verdragen geleidelijk ontmanteld. Het ABM-verdrag (Anti-Ballistic Missile) is door President Bush in 2002 eenzijdig opgezegd, ondanks het feit dat Rusland te kennen gaf als volwaardige partner opgenomen te willen worden in de door het Westen gedomineerde veiligheidsstructuren. In 1999 is de oostwaartse uitbreiding van de NAVO begonnen. De laatste toevoeging is Montenegro. In 2008 wisten Frankrijk en Duitsland te voorkomen dat voor Oekraïne en Georgië de weg vrijkwam naar NAVO-lidmaatschap, maar de deur werd niet definitief dicht gedaan. De NAVO-interventie in Kosovo (1999), welke leidde tot de afsplitsing van deze Servische provincie, werd in Rusland gezien als de eerste in een lange reeks vijandige daden. Rusland voelde zich steeds meer omsingeld. De Maidan-revolutie van 2014, die actief door het Westen ondersteund werd, betekende het overschrijden van een rode lijn voor het Kremlin. De Russische annexatie van de Krim, waar de belangrijkste Russische vlootbasis is gelegen, kan ook in dit licht worden bezien.

De afwezigheid van communicatie en vertrouwenwekkende mechanismen versterkt een negatieve spiraal van het denken in worst-case scenario’s en verkeerd begrijpen van elkaars intenties.

Waar NAVO-landen alleen uitgaan van legalistische principes (elk soeverein land moet zelf beslissen bij welk bondgenootschap het hoort) gaat Rusland ook uit van geopolitieke principes, onder andere het beschermen van een zone van vitaal belang rond haar grenzen. Het Westen gaat uit van het principe dat al haar militaire maatregelen defensief van aard zijn. Maar Rusland houdt rekening met offensieve bedoelingen. In tegenstelling tot het Westen wil Rusland een systeem van gedeelde veiligheid.

Het anti-raket schild dat de VS in Roemenië en Polen installeert is volgens de VS gericht tegen Iran dat geen raketten heeft welke Europa kunnen bereiken. President Poetin zei hierover: “Nu plaatsen zij hun anti-raketten daar, welke in staat zijn een doel te raken tot op een afstand van 500 kilometer. Maar de technologie ontwikkelt zich en wij weten ongeveer in welk jaar de Amerikanen een nieuwe raket zullen hebben die een reikwijdte van niet 500 maar 1000 kilometer- of zelfs meer- zal hebben, en van dat moment zal dit onze nucleaire capaciteit bedreigen’(Russia Today, 20 juni). De vrees is dat de VS een eerste nucleaire slag kan leveren waarbij het nucleaire potentieel van Rusland direct vernietigd wordt, waardoor nucleaire chantage mogelijk wordt. Volgens Poetin begrijpen de mensen niet hoe potentieel gevaarlijk de situatie is “De wereld wordt in een geheel nieuwe dimensie getrokken, terwijl (Washington) pretendeert dat er niets gaande is”

Mei 2016 is het anti-raket schild geactiveerd in Roemenië. In Polen (dicht bij de Russische grens) zal dit in 2017 gebeuren. Alhoewel dit schild de militaire situatie in de regio destabiliseert heeft de EU, welke een gemeenschappelijke veiligheidspolitiek heeft, dit nooit bediscussieerd.

Ook de politiek van sancties tegen Rusland laat zien hoe totaal ondergeschikt het Europese veiligheids- en buitenlandse beleid is aan Amerikaanse belangen.

Hans van Zon

media en nepnieuws

Vrees voor Poetin-promotie verblindt ook de misschien wel beste krant

In Trouw van deze zaterdag 2 juli rapporteert de correspondent in Moskou over het in Berlijn opgerichte debatcentrum onder de welluidende naam Dialoog der Beschavingen (ik begin maar even met de termen die in het artikel worden gebruikt). Het stuk staat, zoals wel vaker als het over Rusland gaat, bol van de onwaarheden en dat is goed nieuws voor de Nederlandse regering en de door haar gesubsidieerde propaganda-activiteiten die Rusland in een kwaad daglicht moeten stellen, zoals Raam op Rusland van de geduchte Oostfrontstrijders Hubert Smeets, Laura Starink en het bekende kolonel b.d. reservoir waaruit dat soort activiteiten kan putten. 



De Dialoog der Beschavingen was een antwoord van de Iraanse geestelijke-annex-politicus Rafsanjani op Samuel Huntingtons these van en Botsing der Beschavingen. Geen van deze referentiepunten wordt in het artikel genoemd wat dat zou maar afleiden van de Vrees voor Poetinpromotie.


Toch zit daarin eigenlijk al het hele verhaal opgesloten want Huntington kwam met zijn Botsing-artikel in Foreign Affairs in 1993 toen de Sovjet-Unie was ingestort en de vraag rees, waarom de VS eigenlijk nog een defensiebegroting moesten hebben die net zo groot was als de rest van de wereld bij elkaar, waarom de NAVO moest blijven bestaan, enzovoort.

Na 9/11 kwam de respons van Rafsanjani die vreesde dat de VS nu het idee van de Botsing in de praktijk zouden gaan brengen tegen de Islam en hij zat er niet ver naast.

Huntington, zelf bij uitstek een Koude-Oorlogsideoloog, had in zijn artikel nog een dikke grens getrokken tussen de Westelijke en de Russisch-orthodoxe beschaving die dwars door Oekraïne liep, maar zag de voornaamste frontlijn toch tussen het Westen en een bondgenootschap van de Islam met China. Tamelijk onwaarschijnlijk, maar alles voor de goede zaak.

De Russen hadden de kaarten in Huntingtons geschriften (de boekversie kwam uit in 1998) goed bekeken en na het aan de macht komen van Poetin was Moskou niet langer bereid het opdringen van de VS en de NAVO tot aan de Russische grenzen te accepteren.

In 2002, toen Jakoenin het Iraanse idee aangeep om een voorzichtige bijstelling van Botsing naar Dialoog der Beschavingen tot stand te brengen, was ook Poetin nog optimistisch over de mogelijkheid om het Westen in zo´n dialoog te betrekken. Pas in 2003-04, na de Rose en Oranje revoluties in Georgië en Oekraïne, de inval in Irak, en de toetreding van de Baltische staten tot de NAVO, begonnen de Russen in te zien dat men rekening moest gaan houden met een Botsing.

Ik geloof zelf niet dat Beschavingen als zodanig met elkaar kunnen botsen dan wel spreken, en op Huntingtons eerste voorzet verschenen dan ook een reeks kritieken, zoals het boek van de Duitse vredesonderzoeker Dieter Senghaas (De botsing binnen beschavingen, 1998) over de strijd tussen vooruitstrevende en conservatieve krachten binnen de verschillende culturen, de artikelen van Robert Cox over de neoliberale antibeschaving van het Westen die alle andere dwingt tot aanpassing, mijn eigen trilogie (2007-2010-2015) over de betrekkingen tussen groepen die elkaar als buitenstaanders beschouwen, enz.

Omdat mijn Italiaanse collega in Sussex, Fabio Petito, zijn dissertatie aan LSE over dit onderwerp had geschreven en een rol speelde in de organisatie, heb ik de uitnodiging in 2009 om op Rhodos een World Public Forum van de Dialoog bij te wonen, aangenomen en ik heb daar geen spijt van. Vorig jaar oktober ben ik er nogmaals bij geweest.

Onder de experts die uitgenodigd waren (in het artikel in Trouw uiteraard tussen aanhalingstekens) en die ik daar heb gezien waren de Amerikaanse onderminister en architect van het NAVO-Rusland grondslagverdrag uit 2007, Strobe Talbott, Craig Calhoun, toen president van de Social Science Research Council in de VS en sinds enkele jaren Vice-Chancellor van LSE in Londen, en nog vele anderen, uiteraard ook Iraniërs, en daarnaast Maleisiërs, veel Italianen, en ga zo maar door. De organisatie was in handen van Russen, maar de naam Poetin heb ik nòch in 2009 nòch afgelopen oktober ook maar één keer horen noemen.

Het artikel in Trouw spreekt van ´lange discussies over internationale betrekkingen en de plaats van Rusland daarin´, ´tussen het nodige vertier´. Van vertier heb ik niets gemerkt, en de inderdaad lange discussies gingen helemaal niet over ´internationale betrekkingen en de plaats van Rusland daarin´ maar over de oorlogsdreiging, ecologische problemen, enz. In beide bijeenkomsten die ik heb bijgewoond had ik het gevoel een wat conservatief getoonzette versie van een congres met thema´s uit de tijd van de Perestroika bij te wonen.

Toen ik eerder dit jaar werd benaderd om zitting te nemen in de raad van advies van de denktank in Berlijn heb ik geen moment geaarzeld. In een tijd van ongekend oorlogsgevaar door aanhoudende Amerikaanse en NAVO-provocaties in Oekraïne en elders, ondersteund door een niet aflatende media-campagne tegen de tot in het absurde uitvergrote figuur van Poetin als belichaming van alle kwaad, is iedere vorm van dialoog belangrijk.

´Critici denken dat een nieuw debatcentrum in Berlijn vooral reclame voor Rusland gaat maken´. Er wordt niet één van deze critici met name genoemd en wie ook maar enige kennis van zaken heeft weet dat voor die veronderstelling na 14 jaar Dialoog der Beschavingen geen enkele grond bestaat.

Maar om de Nieuwe Koude Oorlog op temperatuur te houden is alles geoorloofd, ook in Trouw.

Kees van der Pijl

Brexit

Vertrek van Groot Brittannië uit de Europese Unie—of de zoveelste waarschuwing?


Bij alle gelegenheden die aan bevolkingen van de EU zijn geboden om zich uit de spreken over de ‘Europese’ politiek, heeft een meerderheid nee gezegd, en telkens is die uitspraak genegeerd. De Europese Grondwet, afgestemd in Frankrijk en Nederland in 2005, werd enkele jaren later als Verdrag van Lissabon alsnog ingevoerd. Nòch aan het Griekse ‘nee’ tegen de afbraakpolitiek van de Eurozone in juli vorig jaar, nòch aan het in april bij ons afgewezen EU Associatieverdrag met Oekraïne, is gehoor gegeven. En nu hebben 52 procent van de Britse kiezers voor vertrek uit de EU gestemd. Zal er dit keer geluisterd worden? 



‘Europa’ is altijd een kapitalistisch project geweest, zij het onder een zich wijzigend gesternte. Tot de jaren 80 was het Europese kapitalisme er een van compromissen. Een compromis tussen kapitaal en georganiseerde arbeid, een compromis tussen Oost en West (de Koude Oorlog was hier immers gebaseerd op de afspraak in Jalta in 1945 om het continent in een Amerikaans en een Sovjet-blok op te delen) en uiteindelijk een compromis tussen Frankrijk en West-Duitsland. 


Het grondprincipe van de integratie werkte tussen 1950 (toen het plan voor een Kolen- en Staalgemeenschap werd gelanceerd) en 1991, toen de huidige EU werd gevormd. Het hield in dat telkens wanneer vanuit de Verenigde Staten druk werd uitgeoefend om West-Duitsland politiek, militair en economisch meer ruimte te geven, Frankrijk zich daar tussen wist te wringen en aan het betreffende dossier een ‘Europese’ draai gaf. De Bondsrepubliek moest zich daarbij neerleggen omdat Frankrijk formeel nog steeds een van de bezettingsmachten van het verslagen buurland was. Pas in 1973 trad ook Groot Brittannië toe tot de Duits-Franse as omdat de traditionele band met Noord-Amerika op een dieptepunt was aangeland. De VS zat aan de grond door Vietnam, de dollarcrisis en Watergate, terwijl de Zes op het continent sterker leken te worden.

Het compromis onder de Westeuropese integratie viel weg toen Duitsland in 1991 de in elkaar gezakte DDR annexeerde en van de vier bezettingsmachten zijn volledige soevereiniteit terugkreeg. Frankrijk wist nog één resultaat uit het vuur te slepen en dat was de euro, die de onvermijdelijke opmars van de Duitse mark op de valreep omzette in een ‘Europese’ munt-annex-rentevoet.

Al vóór het EG-compromis waren echter ook de andere twee compromissen in het ongerede geraakt. Onder Margaret Thatcher was in Groot Brittannië in 1979 de aanval ingezet op de vakbonden. Het kapitaal was immers weer sterk genoeg om de concessies die na de Depressie en twee wereldoorlogen aan de arbeid waren gedaan, in te trekken en ging op zoek naar goedkope, ongeorganiseerde arbeid.

Een jaar later lanceerde Ronald Reagan een nieuwe Koude Oorlog tegen het Sovjetblok en de Derde Wereld, al beweren sommigen dat die aanval óók begon in 1979, nl. met het NAVO-dubbelbesluit om nieuwe raketten, gericht op Sovjet-commandocentra, in Europa te stationeren. Ook de radicale renteverhoging van dat jaar die aan de dollarinflatie een eind maakte en de wereld in de schuldencrisis stortte, moet hier worden genoemd.

Het kapitalisme ging nu een nieuwe fase in, van het ‘corporatief liberalisme’ met zijn compromissen, naar het neoliberalisme waarin de markt geacht wordt het antwoord op alle maatschappelijke problemen te zijn. Hoewel Thatcher’s politiek hiervoor model stond, vreesde de ‘Iron Lady’ het herenigde Duitsland. Onder haar opvolgers verwijderde Groot Brittannië zich steeds verder van de EU en aan de euro deed het niet meer mee. In dat opzicht gaat de Brexit terug naar de jaren 90.

‘Brussel’ werd een centrum van ideologische bevlogenheid, vanwaar het evangelie van de volledige vrije markt verkondigd werd en met concrete verordeningen doorgevoerd. Ook elders voltrok zich een massale privatisering van economieën: het Sovjet-blok, van China, India en nog een aantal landen,. Eén gevolg was dat de loonafhankelijke wereldbevolking is verdubbeld naar zo’n 3 miljard. De wereld werd nu het speelterrein van het transnationale kapitaal. De instorting van de USSR beroofde het liberale Westen echter ook van zijn historische alternatief, en daarmee verloor het neoliberale kapitalisme zijn focus èn innerlijke samenhang. Zo kon het speculatieve flitskapitaal de overhand krijgen over lange-termijn-investeringen.

Terwijl de ene financiële luchtbel na de andere wordt opgeblazen en weer leegloopt, is ook de bevolking van de EU-landen in een ‘risico-maatschappij’ beland, waaruit alle bestaanszekerheid is verdwenen. Doordat er geen enkele grens meer wordt erkend en geen compromis wordt geaccepteerd, is ook de Europese eenwording meegetrokken in de maalstroom van speculatieve kapitaalbewegingen en regelrechte rooftochten zoals in Irak en Libië. Landen die daarin niet of onvoldoende meegaan, zoals Rusland en China, worden met oorlog bedreigd. In de uiterst instabiele en extreem ongelijke verhoudingen die daaruit zijn ontstaan, komen grote migratiestromen op gang. Voor het kapitaal bieden die alleen maar nieuwe bronnen van goedkope arbeid, maar voor de grote massa van de bevolking kondigen de nieuwkomers het definitieve einde van de nog resterende sociale bescherming aan. In Groot Brittannië was dit de laatste druppel.

Tegen het Europa dat dit alles niet slechts toelaat, maar actief bevordert, groeit het verzet. De tragedie is dat dit verzet op de eerste plaats wordt gemobiliseerd door nationalistisch uiterst rechts, en hoe langer de hoofdstroom binnen links de gevangene blijft van de neoliberale theorie en praktijk, des te verder zal deze tragedie ons meesleuren.

Kees van der Pijl

Israël

Waarom zoekt Israël militaire samenwerking met Rusland?

Het heeft de commentaren van onze lokale orakels, De Volkskrant en NRC, nog niet gehaald, maar de spectaculaire toenadering (inclusief aangekondigde militaire oefeningen in de Middellandse Zee) tussen Israël en Rusland heeft een storm van opwinding veroorzaakt aan beide zijden van de oceaan. ‘Het onmogelijke is gebeurd’ en meer zweverige uitleg van een onwaarschijnlijk huwelijk. De belachelijkste theorieën werden losgelaten: een ‘joods complot’ te Moskou… Geheel in stijl.



Natuurlijk is de stap van de regering-Netanyahu, recentelijk aangevuld met de ultra-rechtse Lieberman, een belangrijk leider der Russen in Israël als Minister van Defensie, in de eerste plaats een opgestoken vinger aan de regering-Obama die hem niet genoeg ter wille is geweest tegen de Palestijnen en Iran. De overeenkomst met Iran en recentelijk de Kerry-Lavrov-deal over Syrië heeft hem tot een buitenissige strategische stap gebracht: een deal met Rusland. 

Al eerder, nadat Turkije een Russische jager had neergehaald, verklaarde het Israëlische opperbevel dat zij nooit zoiets doms zouden doen. Ze hadden contact met de Russen die boven Syrië vlogen. Dat was een eerste aanwijzing. Er kwamen er snel meer.
En nu krijgen we dus de volgende situatie: Rusland, met als basis Latakia in Syrië, gaat in de Middellandse Zee gecombineerde vloot- en luchtmachtoefeningen houden met Israël. Amerikaanse AWACS houden het zaakje in de gaten. Wie dit vijf, nee een jaar geleden had beweerd was gedwongen opgenomen.

Deze pas-de-deux gaat gepaard met Russische deelname in de oliewinning door Israël. Dus dient de oefening voor de bescherming van gezamenlijke belangen.
We hoeven er niet aan te twijfelen dat Hitlery Clinton, zo gauw ze in het Witte Huis zit, een eind zal maken aan dit recalcitrante gedrag van Netanyahu. Met toezeggingen als: ja je mag Hezbollah bombarderen waar je maar wilt; ja je mag Gaza weer binnenvallen; meer nederzettingen bouwen. Misschien mag je zelfs, samen met Saoedi-Arabië, Iran bombarderen. Als je die idiote dans met Poetin maar stopt.

Deze ‘Einzelgang’ buiten het Westers bondgenootschap om waaraan Israël toch meende zijn veiligheid te danken te hebben, of niet soms, kan met Clinton in het Witte Huis niet getolereerd worden. Griekse dreiging over samenwerking met Rusland was ook genoeg om Grexit af te wenden.

Netanyahu is een keffertje met atoomwapens dat zo nu en dan de rol wil spelen van een grote hond. Het zelfvertrouwen in eigen militaire kracht is ongezond. De rest zijn maar prutsers. Wat dat betreft waren de verrichtingen van de Russische militaire macht een eye-opener voor de Israëlische watchers. Ook hier wordt inmiddels anders gedacht over de effectiviteit van de laatste generatie Russische wapens. Zoals altijd, is een proxy-war een etalage van de militaire capaciteit van de uitvoerder.

Deze samenwerking tussen Israël en Rusland lijkt dus geen lang leven beschoren. Het is een waarschuwing aan de VS waar Trump en Sanders een andere houding tegen de Joodse staat voorstaan. Is Sanders in staat Clinton de handen te binden en een neo-con politiek in te tomen, dan heeft Netanyahu een Rusland-optie. Maar waarschijnlijk is dat helemaal niet nodig. Ook dankzij een Republikeinse meerderheid in het Congres, waar de lijn-Trump weinig of geen aanhang heeft.

Ik had geen cent voor Brexit gegeven maar kreeg dus ongelijk. Ook over het Oekraïne-referendum was ik onnodig pessimistisch. Het zal de leeftijd wezen. Misschien wint Trump dus, wel al kan ik het niet geloven. Maar ook dan is de boel goed ingedekt: Trump zal ongetwijfeld een ‘Johnson’ (voor de goede verstaander) als vice-president moeten accepteren. Als verzekering dat hij geen gekke dingen doet tegen de belangen van het establishment waar hij nu zegt zich tegen te keren.
Misschien heeft Bibi wel een vooruitziende blik en is de flirt met Rusland dus een voorschot op een tijdperk-Trump waarin de VS een meer isolationistische politiek t.o.v. Israël en Europa gaan voeren. Een gedwongen flirt dus.

Willy Klinkenberg

Amerikaans-Russische confrontatie

Wordt MH17 ons 9/11? (15) Nieuwe onthullingen over een Amerikaans-Nederlands-Australisch militair antwoord in juli 2014

Op 24 juli 2014, een week na de ramp met vlucht MH17, plaatsten wij een blog die waarschuwde tegen militaire avonturen in oost-Oekraïne. Dat was toen gebaseerd op een bericht die dag in De Volkskrant dat de regering-Rutte een lobby voerde voor een militair antwoord.

Een paar weken later zou je nog hebben kunnen denken dat dit allemaal een tijdelijke overreactie en/of overdreven berichtgeving was geweest die het best vergeten kon worden. Intussen zijn er echter uit Australië nieuwe onthullingen gekomen die onderstrepen dat dit wel degelijk een serieuze onderneming was, zij het niet noodzakelijk alleen van de kant van Nederland en Australië.

De nieuwe informatie is terug te vinden (met nog wat aanvullende informatie) op de blog van de Rusland-kenner John Helmer, Dances with Bears. Wat daar uit tevoorschijn komt is een beangstigend gebrek aan werkelijkheidszin van onze premier. Ofwel, en zo kan je het ook bekijken, een gebrek aan ruggegraat bij druk van buitenaf. Het Volkskrant-bericht impliceert het eerste, omdat het ervan uit gaat dat dit een Nederlands initiatief was en dat het kabinet direct na de herdenkingsplechtigheid op het vliegveld Eindhoven met spoed bijeenkwam om de plannen te bespreken. De regering bereidde ook al een artikel 100 procedure voor om het parlement op de hoogte te stellen van de voorgenomen militaire operatie.

Minister Frans Timmersmans, die drie dagen eerder de demagogische toespraak in de VN had gehouden die hem de eretitel Politicus van het Jaar had opgeleverd hoewel de speech volgepakt was met insinuaties die op verdraaide informatie waren gebaseerd. reisde diezelfde 24ste juli naar Australië om voor elkaar te krijgen dat Nederland de leiding van het onderzoek zou krijgen. Dit met de mogelijkheid van gewapend escorte. De Volkskrant berichtte dat niet alle fracties in de Tweede Kamer overigens even overtuigd waren van de levensvatbaarheid van deze onderneming.

Intussen had Rutte telefonisch overleg gevoerd met Porosjenko in Kiev en Poetin in Moskou, maar niet met de zelfverdedigingsgroepen in de Donbas, hoewel die de OVSE, de media en ook een Maleisische delegatie onmiddellijke en ongehinderde toegang hadden verschaft tot de rampplek. Voor de VVD-PvdA-coalitie is immers het uitgangpunt, trouw aan het NAVO-interpretatie van de regime-wisseling en de ´Russische invasie´, en dus kon er van die toegang geen gebruik worden gemaakt. In plaats daarvan ging de regering ervan uit dat met een OK uit Kiev troepen zouden kunnen worden gestuurd zonder de moeizame weg van een VN-resolutie te hoeven afleggen.

De volgende dag berichtte de doorgaans goed geïnformeerde Telegraaf dat de verloven van de 11de luchtmobiele brigade met zijn 4500 militairen ingetrokken waren en dat deze keurtroep dat weekend, dus 26 en 27 juli, van haar twee legerplaatsen in Nederland naar het gebied van Donetsk in oost-Oekraïne zou worden overgevlogen. Bovendien waren Nederlandse commando´s uit Mali teruggeroepen.

Dit alles zouden we misschien alweer vergeten zijn, maar nu is Helmer met nieuwe bijzonderheden over deze geschiedenis naar buiten getreden. James Brown, een Australische voormalige legerkapitein en intussen hoofd van een onderzoeksinstituut aan de Universiteit van Sydney, heeft onthuld dat het plan-Rutte voor een militaire interventie geen Nederlands-Australisch plan was maar de steun had van Washington. Gelukkig voor alle betrokkenen, en naar we mogen aannemen, voor de wereldvrede, spraken de Duitsers (die het commando hebben over de snelle interventiemacht, de Division Schnelle Kräfte, waarvan 11 Luchtmobiele Brigade deel uitmaakt) een veto uit over het uitzenden van de troepen. Samen met 3000 Australische troepen zou dat een aanzienlijke militaire aanwezigheid opgeleverd hebben, maar natuurlijk geen partij voor een eventueel Russisch antwoord.

Helmer meldt echter dat de Russen op dat moment geen idee hadden dat de VS (via Nederland en Australië) een militaire operatie in overweging hadden genomen. In werkelijkheid echter gingen de Amerikanen en de Australiërs door met het plannen van een interventie ook nadat Rutte op maandag 27 juli het plan om 11 Luchtmobiele brigade uit te zenden, van tafel was. Pas op 5 augustus staakten ook Washington en Canberra de voorbereidingen, drie dagen voor het afkondigen van een staakt-het-vuren in Oekraïne en het aftreden van het hoofd van alle Oekraïense militaire en inlichtingenoperaties, Andriy Paroebiy, de neofascist die direct na de coup in februari 2014 was aangesteld.

De Australische premier Tony Abbott (na zijn aftreden afgelopen september werd hij een van Porosjenko´s internationale adviseurs) verklaarde in een radiointerview in februari 2015 dat het idee van een militaire operatie niet van hem afkomstig was, maar dat het serieus besproken was door de Nederlandse en Australische militaire autoriteiten. Niemand gelooft echter dat zo´n interventie gelanceerd had kunnen worden zonder nadrukkelijke Amerikaanse toestemming en dit wordt door Helmer bevestigd als hij stelt dat de Amerikann en Australiërs nog een week langer doorvergaderd hebben over een militair ingrijpen.

De bal ligt daarom weer bij Rutte. Misschien moet hij eens uitleggen wat er toen precies gespeeld heeft, omdat dit tenslotte een ongelofelijke gok is geweest die de NAVO in een grote oorlog had kunnen betrekken, met Nederlandse troepen aan het front.

VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra heeft onlangs op een partijcongres verklaard dat we voor de nabije toekomst ernstig rekening moeten houden met een werkelijke oorlog met Rusland .
Met leiders van dit kaliber is het maar beter om zulke uitspraken serieus te nemen.

Kees van der Pijl (met dank aan Hans van Zon)

Amerikaans-Russische confrontatie

100 jaar Rosa Luxemburgs ‘Socialisme of Barbarij’

Precies een eeuw geleden, in 1916, verscheen een door Rosa Luxemburg in de gevangenis geschreven brochure getiteld De crisis van de sociaaldemokratie, onder de schuilnaam ´Junius´. Het eerste hoofdstuk daarvan heeft in verschillende edities de titel ‘Socialisme of barbarij’ meegekregen.



Met ‘barbarij’ bedoelde Rosa Luxemburg de Eerste Wereldoorlog. De ‘crisis’ bestond erin dat zij de Duitse SPD verantwoordelijk hield voor de massaslachting die toen twee jaar aan de gang was. 


‘Verkracht, onteerd, wadend door het bloed, druipend van vuil—zo staat de burgerlijke maatschappij daar, zo is ze’, aldus karakteriseert Rosa de oorlog. ‘Niet als ze zich, opgesmukt en deugdzaam, voordoet als cultuur, filosofie en ethiek, orde, vrede and rechtsstaat—maar als verscheurend wild dier, als heksensabbat van de anarchie, pestwalm voor beschaving en mensheid—zo toont ze zich in haar ware, naakte gedaante. En middenin deze heksensabbat voltrok zich een wereldhistorische catastrofe: de capitulatie van de internationale sociaaldemokratie’.

Immers, op 4 augustus 1914 besloot de Rijksdagfractie van de SPD haar goedkeuring te geven aan de oorlogsbegroting om ‘het vaderland’ te verdedigen, hoewel dat gezien het numerieke gewicht van de partij niet eens noodzakelijk was.

Alle agitatie in de voorafgaande jaren, de plechtige afspraken tussen de socialistische partijen in Europa om de naderende oorlog (die men levensgroot zag aankomen) bij zijn uitbreken onmiddellijk te beantwoorden met een algemene opstand, alles was op slag vergeten.

Ook in andere oorlogvoerende landen stemden socialistische meerderheden in met de oorlogsverklaringen, maar zoals Rosa uitvoerig uiteenzet, het gezag van de SPD was zonder weerga. Dit was de partij van Marx en Engels, van Lassalle, Bebel en (Wilhelm) Liebknecht, die hiermee de arbeiders in Europa veroordeelde tot dood en verminking in de loopgraven. De term ‘socialisme of barbarij’ is trouwens van Engels afkomstig, toen hij schreef dat de burgerlijke maatschappij voor de keuze staat: ofwel verdere ontwikkeling in socialistische richting, of terugval in de barbarij.

Het imperialisme laat ons zien hoe we ons deze terugval moeten voorstellen, aldus Rosa nadat ze deze uitspraak heeft aangehaald. ‘Deze wereldoorlog, dat is de terugval in de barbarij. De triomf van het imperialisme leidt tot de vernietiging van de beschaving—sporadisch tijdens de duur van een moderne oorlog, en definitief, als de nu begonnen periode van wereldoorlogen ongeremd, tot in de uiterste consequenties haar beloop zou krijgen’.

Vandaag, honderd jaar verder, kunnen we vaststellen dat dit profetische woorden waren. Bij de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog, met zijn vernietigingskampen en inzet van atoomwapens, verbleken zelfs de gruwelijkheden van de Eerste.

Chauvinisme en barbarij
Toen op het eind van de negentiende eeuw de emancipatie van de werkende klassen op de agenda kwam, reageerden de heersende klassen in Europa met chauvinistische propaganda om de massa’s tegen elkaar op te hitsen. In Frankrijk werden ‘populair-wetenschappelijke’ rapporten gepubliceerd die moesten aantonen dat Duitse urine giftiger was dan Franse; Keizer Wilhelm II, woedend over de revolutionaire woelingen die de troon van zijn verre familielid Tsaar Nicolaas in Rusland aan het wankelen hadden gebracht, instrueerde zijn eerste minister in een nieuwjaarstelegram in 1906 om te gaan werken aan het onschadelijk maken van de leiders van de socialisten, en dan oorlog om de arbeidersmassa in een ‘staalbad’ onder te dompelen.

Deze door de historicus Fritz Fischer uit de archieven opgediepte correspondentie heeft de continuïteit tussen Eerste en Tweede Wereldoorlog ook op het punt van de misdadige intentie in het volle daglicht gebracht (Fischer werd dan ook zwaar aangevallen bij het verschijnen van zijn Greep naar de wereldmacht). En hebben de Amerikanen, die de atoombommen afwierpen op burgerdoelen in Japan, die in Vietnam en Indonesië de koloniale oorlogen van de Europese mogendheden overnamen, en het ene na het andere schrikbewind in Latijns Amerika aan de macht hielpen, het beter gedaan?

Tenslotte viel ook de Russische Revolutie, waarover Rosa Luxemburg nog zo hoopvol spreekt in haar brochure, na een tiental jaren terug tot een barbaarse verloochening van de idealen waaruit ze was geboren. Ook in dat opzicht kreeg ‘de nu begonnen periode van wereldoorlogen tot in de uiterste consequenties haar beloop’.

Het dilemma van socialisme of barbarij is nog steeds actueel. Als er niet gestreefd wordt naar een werkelijke verandering van de maatschappij in socialistische zin, of zoals Gramsci het formuleert, ‘een maatschappij die rijker is in collectieve waarden’, dan is barbarij het alternatief, omdat de kapitalistische verhoudingen alleen nog met geweld te handhaven zijn. In het Midden Oosten en Afrika, Oekraïne en Azerbeidzjan, overal waart het spook van de oorlog rond, de ‘heksensabbat van de anarchie’. De provocaties van de NAVO aan de Russische grenzen, die een nucleaire oorlog kunnen uitlokken, zijn ook de ‘uiterste consequentie’ van de periode van wereldoorlogen die volgens Rosa Luxemburg begon toen de socialisten hun, nota bene ongevraagde instemming met de oorlog betuigden.

Ook de Europese volgzaamheid inzake de Amerikaanse confrontatiepolitiek tegen Rusland en China gaat terug op de fatale keuze die in augustus 1914 werd gemaakt. Daarin ligt de actualiteit van ‘socialisme of barbarij’.

Kees van der Pijl

kernwapens

Kernwapens de wereld uit? Niet als het aan de VS ligt

Bij het bezoek van Obama aan de gedenkplek voor het atoombombardement op Hirosjima werd alom uitgekeken naar wat hij zeggen zou. Zou hij zijn excuses aanbieden? 
Excuses zijn immers een moderne vorm van politiek bedrijven die niets kost. Bill Clinton heeft bv. zijn excuses aangeboden voor het opgengooien van Haïti voor Amerikaanse rijst waardoor lokale rijstboeren er op grote schaal mee ophielden en werkloos naar Port-au-Prince trokken. In Nederland bieden we excuses aan voor de slavernij, misschien voor de politionele acties in Indonesië, en ga zo maar door. Er verandert niets waar je komt wel heel sympathiek op de foto.



In de Nederlandse media kreeg Obama echter al steun voor een waardig maar verder nietszeggend bezoek. Hier werd nog eens herhaald dat het bombardement miljoenen levens redde doordat er geen invasie van het Japanse eilandenrijk nodig was.


Zo zijn we weer terug bij af. De miljoenen waren misschien voor de Amerikaanse legertop een overweging, hoewel bekend is dat de Japanners zich so wie so al wilden overgeven alleen was er nog onenigheid over het aanblijven van de Keizer.

Er was een minstens zo’n belangrijke tweede reden voor het nucleaire ombardement, nl. het intimideren van de Sovjet-Unie. Minister van Buitenlandse Zaken Byrnes zei letterlijk dat met dit wapen in het Amerikaanse arsenaal, de Russen in Europa een stuk handelbaarder zouden worden.


Ook wordt vaak vergeten dat er een tweede bom werd afgeworpen, die volgens het Nederlandse lid van het Tribunaal dat de Japanse oorlogsmisdadigers moest berechten, B.V.A. Röling, niet eens ter sprake is gekomen in het Japanse oorlogkabinet.

Het consortium dat die (plutonium-) bom had gefabriceerd wilde echter niet dat alleen de uraniumbom van Hirosjima na de oorlog op de bestellijst van de luchtmacht kwam te staan, en dus moest Nagasaki er ook aan geloven. En kijk eens aan, de eerste bestelling voor atoomwapens was voor 300 plutoniumbommen.

Daarnaast is in de discussie tussen historici ook nog de racistisch getinte afkeer van Japan aan de orde gekomen, m.n. in het Amerikaanse Zuiden waar men in de jaren dertig immers veel concurrentie van de Japanse textiel had ondervonden. En de nieuwe leiders na de dood van Roosevelt, dus Harry Truman, Byrnes, en anderen, waren Zuiderlingen.

Moesten honderdduizenden Japanse burgers omkomen in een nucleaire hel om een of meerdere van deze redenen?

Er is natuurlijk nog een veel belangrijker reden waarom Obama geen excuses voor het atoombombardement van augustus 1945 heeft aangeboden.

En dat is dat zo’n excuus zou betekenen dat bij nader inzien het gebruik van nucleaire wapens als misdaad zou worden erkend.

En kan je dan nog, zoals de Amerikanen nu doen, enorme investeringen in nieuwe kernwapens bekend maken?

Het Non-Proliferatieverdrag schrijft niet alleen voor dat landen die voor het eerst kernenergie ontwikkelen, hun installaties moeten openstellen voor inspectie om te voorkomen dat er nieuwe kernmogendheden bij komen. Het bepaalt ook dat de bestaande kernmogenheden stappen nemen om hun arsenalen af te bouwen.

De regering van Obama maakte echter in 2014 bekend dat het een ‘biljoen’ (Engels, ‘trillion’, dus duizend maal een miljard) dollar gaat steken in een programma om de kernmacht te versterken.

Is men dan ook nog eens vergeten dat ten tijde van Reagan duidelijk werd dat een conflict met kernwapens tot een nucleaire winter zou leiden die aan het leven op aarde een eind zou maken?

Ik denk dat hier speelt wat Mike Davis noemt ‘nucleair imperialisme’, nl. dat de uiteindelijke ‘verze
kering’ die door een atomair overwicht wordt geboden dient om op een lager niveau militaire risico’s te nemen in de wetenschap dat de andere partij daar niet met even risicovol gedrag op zal durven antwoorden.


In 2005 verscheen in het gezaghebbende Foreign Affairs een artikel waarin werd betoogd dat de VS op weg waren naar absolute nucleaire superioriteit, en dat nòch Rusland nòch China bij een Amerikaanse verrassingsaanval veel terug zou kunnen doen.

Daarom aldus de auteurs, is raketverdediging van belang. Niet om een complete zwerm intercontinentale raketten van de tegenstander uit de lucht te halen, dat kan niet. Maar wel om na een vernietigende eerste slag de paar raketten die toch nog kunnen worden afgevuurd, tegen te houden.

Vorige maand is de Amerikaanse raketafweerinstallatie in Roemenië, die deel uitmaakt van een systeem waarin ook de Nederlandse marine een rol speelt, in bedrijf genomen.

In Moskou is men langzamerhand tot de conclusie gekomen dat de troepenversterkingen aan de grenzen met Rusland onderdeel zijn van een politiek van getrapte escalatie die op het hoogste niveau door de VS kan worden beslist met een atomaire vernietigingsslag.

Daarom liet Obama wel foto’s maken van hemzelf met Japanse overlevenden, maar kwam er geen uitspraak die als een afwijzing van kernwapens zou kunnen worden uitgelegd.

Het kapitalistische Westen verkeert in de grootste crisis sinds de jaren dertig en zoekt naar uitwegen. Oorlog komt dan stap voor stap dichterbij en daarom moeten we ons er met nieuwe kracht tegen verzetten.

Kees van der Pijl



 

Amerikaans-Russische confrontatie

De VS en Rusland moeten dringend gaan onderhandelen!

In The Bulletin of the Atomic Scientists verschenen afgelopen maand bezorgde commentaren over de toenemende spanningen tussen het Westen en Rusland. Zonder uitzondering benadrukken de auteurs de urgentie van een terugkeer naar de onderhandelingstafel. Het meest aansprekende opiniestuk is afkomstig van Fiona Hill, onderzoeksmedewerkerbij het Brookings Instituut. Doorgaans zijn het de ‘haviken’ die het woord voeren namens deze denktank. Zij willen aansturen op escalatie van de oorlogen in Syrië en Oekraïne. Maar Fiona Hill behoort tot de ‘duiven’ binnen dit gezelschap.


In ‘Putin: The one-man show the West doesn’t understand’ wijst ze op de duizenden Russische kernwapens, die evenals de Amerikaanse kernwapens, op ‘hair trigger alert’ staan.
Ze waarschuwt dat één misinterpretatie van de Russische leider catastrofale gevolgen kan hebben. Daarom, zo stelt Hill, is het van groot belang dat wij een goed beeld verkrijgen van deze meest consequente uitdager van de door de Verenigde Staten geleide wereldorde sinds het einde van de Koude Oorlog.
Hill zoekt het misverstaan van Poetin vooral in zijn bestuursstijl. Anders dan zijn voorgangers, waaronder de vroegere Sovjetleider Joeri Andropov, de laatste Sovjetleider Michail Gorbatsjov, en de eerste Russische post-Sovjetleider Boris Jeltsin, heeft Poetin geen carrière gemaakt binnen de Communistische Partij. Ook had Poetin voor zijn komst naar Moskou in 1996 geen bestuurservaring. Poetin beweegt zich in een zeer kleine kring. Hij raadpleegt vrienden, maar of hij hun adviezen ter harte neemt, weten we niet. Hij is een selfmadepresident die sinds zijn aantreden in 2000 intelligence, veiligheid, politiek, en het toezicht op sleutelsectoren van de economie heeft gefuseerd tot een vanuit het Kremlin georganiseerd bestuurssysteem dat geworteld is in informele netwerken van de macht, aldus Hill. Poetin kampt volgens haar niet met rivaliserende belangen vanuit de economische en politieke machten; het is uiteindelijk Poetin die alle beslissingen neemt.
Het is deze autocratische manier van opereren die het Westen zo verwart, probeert Hill ons duidelijk te maken. Westerse politici met hun achtergronden in de partijpolitiek, het bedrijfsleven of in de oorlogsindustrie begrijpen niet waarom Poetin zo anders is. Hij is een mysterie voor hen. Werkelijk? Ik kan mij niet herinneren dat Amerikaanse regeringen moeite hadden of hebben of samen te werken met autocratische of dictatoriale regimes. Voor de goede verstaander is natuurlijk al snel duidelijk dat het werkelijke probleem schuilt in de weigering van Poetin om zich te schikken naar de neoconservatieve agenda van de Amerikanen. Dat beeld wordt nog eens versterkt als zij Poetin afschildert als een paranoïde man, die spoken ziet als het de expansie van de NAVO betreft. Ook bij Fiona Hill treft het Westen geen blaam in het conflict over Oekraïne. Rusland is de agressor. Maar anders dan haar collega’s zoekt zij naar een politieke oplossing. En dat valt toe te juichen. Het opiniestuk van haar sluit aan op een eerder commentaar van Hill’s collega Michael O’Hanlon over Syrië. Het voedt de suggestie dat de Westerse elites diep verdeeld zijn over Syrië en Oekraïne. Hopelijk neemt die verdeeldheid en twijfel verder toe.
Henk van der Keur
media en nepnieuws

Tussen de Russen (nouja, met Clingendael, Radio Free Europe en de NRC)

Zojuist komt de uitnodiging binnen van de eerste bijeenkomst van de groep die van onze regering drie ton heeft gekregen om de anti-Poetin-campagne in Nederland niet te laten inzakken. Na de pijnlijke nederlaag in het Oekraïne-referendum is het immers zaak de oorlogsstemming niet te laten verslappen. Regeren is vooruitzien! Het doel, in dit geval à raison van 12 euro 50 toegang, is om de demonisering van een leider die niet luistert naar de instructies uit het Westen op peil te houden.



De hierboven afgebeelde illustratie bij de uitnodiging geeft die inzet goed weer. En de introductie liegt er niet om. ´Rusland is niet uit het nieuws weg te slaan´. En waarom?

´Twee jaar geleden ‘slechts’ nog vanwege het steunen van het regime van de Oekraïense ex-president Janoekovytsj´.

Dat voorspelt niet veel goeds, want ja, ´regime´—Janoekowitsj was corrupt maar toch echt gekozen. En ´steunen´? Poetin was allerminst onder de indruk van zijn Oekraïense ambtgenoot en deed slechts een tegenbod tegen het EU-Associatieaccoord nadat zijn eerdere voorstel om een tripartite overleg (EU, Oekraïne, Euraziatische Unie) door de EU was afgewezen.

Maar terug naar ´Tussen de Russen´. Immers, ´daarna volgde de bezetting van de Krim en het helpen van de separatisten aan de oostgrens van Oekraïne´.

Even de gewapende staatsgreep die de door Victoria Nuland uitgekozen Jatsenjoek premier maakte, overgeslagen. Dat de helft van de Oekraïense bevolking van haar rechten werd beroofd en in verzet kwam tegen de bloedige onderdrukking door fascistische groepen geleid door de aanvoerder van de staatsgreep, Andriy Paroebiy—dat wéét de NRC-lezer niet eens. Dat Rusland het referendum van de overwegend door Russen bewoonde Krim honoreerde en zo zijn strategische belangen veilig stelde nadat drie Oekraïense ex-presidenten een oproep hadden gedaan de pacht van de marinebasis in Sebastopol per 2017 op te zeggen—telt allemaal niet mee!

Verder met ´Tussen de Russen´. ´Het neergehaalde MH17-toestel zou via de Oekraïense rebellen ook naar Rusland te herleiden zijn´. Ja, als je alleen de NRC leest. Is het ´zou´ misschien een indicatie dat men beseft dat het mogelijk anders ligt?

´Russische vliegtuigen bombarderen Syrische strijders ter ondersteuning van Assads regime´. Let even op: de ´Syrische strijders´, dat zijn dus degenen die de aanslagen in Brussel pleegden, die gevangen hun keel doorsnijden voor het oog van de camera, die van Syrië een volgend Irak en Libië willen maken. Assad, ja dat is een regime, maar de Russische interventie heeft de strijdende partijen in Genève aan tafel gebracht. Of niet soms? Even vragen op de bijeenkomst van ´Tussen de Russen´!

Tenslotte, altijd goed als uitsmijter, ´Ondertussen worden homo’s bedreigd en mishandeld, oppositiepartijen onderdrukt en lijkt er geen eind aan de heerschappij en populariteit van Poetin te komen´. Mooi zo, in één zin. Poetin vet gedrukt. Voor wie nog niet wist wie er achter die bedreigingen zit!

Ik zou het allemaal gewoon terzijde hebben gelegd als ik niet wist dat aan deze oorlogspropaganda drie ton overheidsgeld is besteed. Terwijl de regering ´nadenkt´ over hoe er met de referendumuitslag moet worden omgegaan, worden hier alweer spijkers met koppen geslagen. Maar is op 6 april nu niet juist duidelijk geworden dat met deze stroom leugens en de volstrekt eenzijdige informatie van de kant van overste De Haas van Clingendael (´hoogleraar aan de Nazarbayev-universiteit van Kazakhstan´, een bekend centrum van wetenschapsbeoefening), een medewerkster van Koude-Oorlogsfossiel Radio Free Europe, en de onvermijdelijke Smeets van de NRC, alleen maar averechts werkt?

Ik heb weinig op met Poetin—Gorbatsjov, daar had ik mijn hoop op gevestigd. Maar Gorbatsjov was niet populair in de USSR, Poetin wèl in Rusland. Jammer voor ´Tussen de Russen´, en daar zal de drie ton van de regering ook weinig aan veranderen.

Zoals de oude rot Kissinger waarschuwde, we moeten bij de behandeling van Rusland na de nederlaag in de Koude Oorlog er op letten dat ze niet ook nog eens met terugwerkende kracht de verliezers van de Tweede Wereldoorlog worden. Want het voortdurend vernederen van een land, het bespotten van zijn gekozen leiders, brengt echt niet een leider voort zoals wij die willen. Echt, er komt geen Alexander Pechtold of Mark Rutte (grapje) in het Kremlin!

Als Poetin ten val wordt gebracht, en daar wordt in het Westen aan gewerkt, in Oekraïne, in Syrië, met sancties, en door het steunen van oppositionele krachten in Rusland zelf, dan komt er iemand die vele malen kwaaier is dan Poetin.

´Hoe kunnen we de schijnbaar onbehouwen en brutale Russische geopolitieke houding verklaren?´ vraagt Tussen de Russen. Nee, dan die van ons, in Joegoslavië, Afghanistan, Irak, Libië…! De Russen steunen Poetin omdat hij zich (eigenlijk nog heel gematigd) verzet tegen die politiek. En als hij daarin faalt, dan zullen ze iemand kiezen die dat beter doet. Dan zullen we nog naar Poetin terugverlangen.

Kees van der Pijl

Oekraïne-referendum

Brief aan Tweede Kamer over duiding referendumuitslag

Met het oog op het Kamerdebat woensdagavond 13 april a.s. over de betekenis die uitslag van het referendum van 6 april jl. over het Associatieverdrag met Oekraïne heeft het Centrum voor Geopolitiek in de bijgevoegde brief haar opvattingen aan de woordvoerders toegezonden. Onder de naam Oorlog is geen Oplossing heeft het Centrum voor Geopolitiek zich ingespannen een doordachte, op feiten en argumenten gebaseerde bijdrage te leveren aan de Nee-campagne.


Geachte leden van de Tweede Kamer,

Aanstaande woensdagavond debatteert u over de betekenis die uitslag van het referendum van 6 april jl. over het Associatieverdrag met Oekraïne zal moeten hebben. In dit referendum of het EU-Associatieverdrag met Oekraïne moest worden geratificeerd, werd door twee-derde van de opgekomen stemmers Nee gezegd. Uit onderzoek van de NOS bleek dat van de thuisblijvers ongeveer een kwart niet had gestemd omdat de regering volgens hen toch niets met een uitslag zou doen.
Er is dus alle reden voor de regering en de partijen die eerder Ja hadden gezegd inzake dit verdrag, om de uitslag serieus te nemen—tenzij men van mening is dat het geen probleem is dat grote delen van het Nederlandse publiek geen vertrouwen hebben in het beleid op dit punt en twijfelen aan de bereidheid van Den Haag om aan de uitslag gehoor te geven.

Oorlog Is Geen Oplossing heeft zich ingespannen een doordachte, op feiten en argumenten gebaseerde bijdrage te leveren aan de Nee-campagne.

Nu aan de orde is wat er met de uitslag moet worden gedaan stellen wij voor om dit te betrekken op de defensiesamenwerking, zoals ook door premier Rutte in de media en door minister Koenders in zijn brief van vanochtend aan uw Kamer al is aangegeven. Zoals op onze website betoogd, heeft de machtsgreep van februari 2014 Oekraïense ultranationalisten en fascisten een sleutelrol in de defensie- en veiligheidsstructuren gegeven. M.n. de aanstelling van Andriy Paroebiy als secretaris van de Nationale Veiligheids- en Defensieraad, met Dmytro Jarosj als plaatsvervanger, illustreert hoezeer deze krachten de hoofdrol hebben opgeëist in het formuleren van een gewelddadig antwoord op het verzet tegen de staatsgreep van Russische dan wel anderszins op Rusland georiënteerde Oekraïeners en voorstanders van een federale staatsinrichting.

Door het EU-Associatieverdrag inclusief de defensieartikelen (4, 7 en 10) te tekenen, heeft Nederland zich met deze burgeroorlog accoord verklaard, en daarmee met het geweld dat tegen de bevolking in het oosten en zuiden is ontketend. Prof.dr. Richard Sakwa, een internationaal gerenommeerde Oekraïne-deskundige, betoogde op één van de door ons belegde discussiebijeenkomsten het dan ook onbegrijpelijk te vinden hoe de EU juist als waardengemeenschap, deze verwerpelijke gang van zaken feitelijk ondersteunt. De zojuist genoemde ultranationalisten en fascisten hebben telkens wanneer er mogelijkheden waren om tot een vergelijk te komen, hier met nieuwe gewelddaden op geantwoord.

Paroebiy trad drie weken na de ramp met vlucht MH17 af, maar is in zijn kwaliteit als medeoprichter (met Jatsenjoek) van de partij Volksfront, nog altijd vice-voorzitter van het parlement in Kiev.

De ombouw naar een op de EU gerichte, neoliberale economie in Oekraïne is al zover gevorderd dat de o.i. rampzalige gevolgen die dit voor het land zal hebben, niet door Nederland alleen zullen worden gekeerd (als men dit al zou willen). Maar de defensiesamenwerking kan opnieuw op de agenda komen, wat mogelijk is en ook steun zal kunnen verwerven in andere landen als Nederland een dergelijk amendement met feiten onderbouwt.

Tot nu toe zijn deze feiten grotendeels onbenoemd gebleven.

Wij doen een dringend beroep op de Kamer om de werkelijke gang van zaken die in februari 2014 leidden tot de aanstelling van Jatsenjoek tot premier, opnieuw te overwegen en binnen de EU een onderbouwd voorstel te doen om te komen tot het verwijderen van de defensiesamenwerking uit het Associatieverdrag alvorens tot ratificatie over te gaan.

Dit beroep doet overigens niet alleen recht aan de uitslag van het referendum, maar is ook in overeenstemming met het advies van de Raad van State bij het wetsvoorstel om het EU-Associatieverdrag te ratificeren, namelijk het belang dat de Raad in het licht van de doelstelling van het verdrag hecht aan de actuele situatie in Oekraïne.

Met vriendelijke groet,
namens Oorlog is geen Oplossing,

prof.dr. Kees van der Pijl

ir. Jan Schaake

Oekraïne-referendum

Discussiepunten over het Associatieaccoord (1). Soevereiniteit

In de discussies in de campagne voor het referendum over Oekraïne werd door diverse Ja-stemmers verwezen naar de ‘soevereiniteit’ van dat land. Met andere woorden, het recht om voor het Westen te kiezen. 



Een staat is soeverein als hij zelfstandig zijn positie in de internationale verhoudingen bepaalt. Dat is een principe dat werd vastgelegd bij de Westfaalse verdragen in 1648 (de vredesverdragen van Münster en Osnabrück die een eind maakten aan resp. de 80-jarige en de 30-jarige oorlog).

In de eeuw daarvoor hadden Bodin en Botero, in zekere zin ook Hugo de Groot, dit principe theoretisch voorbereid.

Dit is de definitie van soevereiniteit die door de NAVO en EU wordt gehanteerd bij hun streven om Oekraïne in het Westerse blok te trekken. In het grote debat in Delft op 4 april herinnerde VVD-kamerlid Ten Broeke mij eraan dat ik als politicoloog toch wel moest weten ‘wat soevereiniteit betekent’. 


Als het bij de Westfaalse verdragen was gebleven zou ik hem gelijk hebben moeten geven. In Münster en Osnabrück werd de vrede gesloten tussen onze republiek, de Franse en Zweedse monarchieën, de Duitse keizer, een aantal steden en politiek onafhankelijke bisschoppen, en ga zo maar door.

In de periode die volgde, werd dan ook opnieuw het begrip soevereiniteit tegen het licht gehouden. Want het ‘droit divin’, het goddelijk recht van de absolute vorsten zoals Lodewijk XIV van Frankrijk (‘de staat, dat ben ik’), gold bijvoorbeeld niet voor onze republiek.

Het antwoord kwam uit Engeland, dat in 1648 in een burgeroorlog was verwikkeld die pas in 1688 zou worden beslecht met een compromis gebaseerd op de ideeën van John Locke. Locke betoogde dat de soevereiniteit berust bij degenen die eigendom hebben, en dat de staat er is om die eigendom te beschermen. Dat idee werd bekroond met de aanstelling van de Nederlandse Willem van Oranje als koning, maar dan wel als een soort stadhouder net als in de Republiek, want hij moest accepteren dat zijn nazaten geen recht op de troon zouden hebben.

In de eeuw die volgde, de ‘Verlichting’, reisden veel denkers naar Engeland om met eigen ogen te zien hoe een vorst ‘in dienst’ was van het parlement van eigenaars. Voltaire, Montesquieu, en anderen trokken hieruit de conclusie dat de soevereiniteit berust bij de bezittende klasse, en Rousseau ging nog een stapje verder—de soevereiniteit berust bij het volk.

Dit idee triomfeerde in de Amerikaanse afscheiding van 1776 en in de Franse Revolutie dertien jaar later, en is nog vandaag de dag de grondslag van het moderne begrip van soevereiniteit—ook al schommelt het in de praktijk heen en weer tussen een soevereiniteit van de bezittende klasse en een werkelijke democratie. De soevereiniteit naar buiten is daarvan een afgeleide; de diplomatieke soevereiniteit van een staat die de volkssoevereiniteit ontkent, erkennen wij niet.

Daarom gaat het in Oekraïne natuurlijk niet over de definitie van 1648—dat zou betekenen dat als je maar de macht in de hoofdstad weet te pakken, je verder alle beslissingen mag nemen naar eigen inzicht. De soevereiniteit moet ook in Oekraïne berusten bij het volk. Als de helft van dat volk van zijn stem wordt beroofd door een staatsgreep en er zelfs oorlog tegen wordt gevoerd, is er geen soevereiniteit want dat is zonder democratie een lege huls.

En niet alleen in Oekraïne wordt de soevereiniteit in die zin ondermijnd, maar ook hier.

Ook dat is de betekenis van het Nee in het Oekraïne-referendum.

Kees van der Pijl

Oekraïne-referendum

Waarom de militaire samenwerking met Oekraïne moet worden geschrapt

Nu premier Rutte heeft aangekondigd een aantal maanden te gaan nadenken over wat er met de uitslag van het referendum over het Associatieverdrag met Oekraïne moet gebeuren, is het aan ons, de Nee-stemmers, om met voorstellen te komen. Wat het eigenlijke EU-deel betreft, daar is van alles aan te doen—maar dan hier, niet noodzakelijk in resp. met Oekraïne. Wat het politieke deel betreft is er wel iets mogelijk en dat is het schrappen van de defensiesamenwerking. Waarom? 


Oekraïne maakt dit halfjaar deel uit van de EU-battlegroup ‘Visegrad’

Natuurlijk heeft ook het ombouwen van Oekraïne tot een agrarisch wingewest van de EU op zich al geopolitieke consequenties. Door de plundertocht van de oligarchen, die in plaats van te investeren, hebben ingezet op het maximaal uitbuiten van de bestaande industrieën en de opbrengsten in veiligheid hebben gebracht in Cyprus, Nederland, en andere belastingparadijzen en zwart-geldsluizen, is de oudere industrie achterop geraakt. Vervolgens is door de anti-Russische politiek van na de staatsgreep van februari 2014 de goedkope energievoorziening (Russisch gas) van de meer traditionele industrie afgesneden en zijn de meest geavanceerde bedrijven zoals Antonov, Motor-Sich en andere, van hun belangrijkste afzetmarkt beroofd en gesloten. Tenslotte zorgt de EU-‘vrijhandel’ voor de ombouw naar megaplantages met genetisch gemodificeerde zonnebloem en maïs, alsmede de legbatterijen en plofkipbedrijven van Kosioek, een van de oligarchen. De industrie is afgeschreven, miljoenen zullen werkloos worden. En toch zal de strijd tegen die economische woestijnvorming niet primair in Oekraïne worden gestreden, die staat hier op de agenda. En zoals altijd in de Europese geschiedenis, is het Frankrijk dat daarbij voorop gaat.



Dan de defensiesamenwerking. Die moet van de baan, omdat de ultra-nationalistische, anti-Russische krachten die in februari 2014 met geweld de macht grepen, nog steeds sleutelposities in de staat bekleden. In de campagne voor het referendum werd dit door de ja-stemmers hardnekkig genegeerd of er werd gewezen op het feit dat de neo-Nazi partij Svoboda onder de kiesdrempel bleef, net als Rechtse Sector, de koepel van fascistische gewapende groepen op de Maidan. Maar dat is maar hoe je het bekijkt. De mede-oprichter van de partij die in 2004 tot Svoboda werd omgedoopt, Andriy Paroebiy, was hoofd van de gewapende groepen op de Maidan die meer dan honderd demonstranten en politie doodschoten. Hij voerde in de Duitse ambassade op de avond van 20 februari het overleg met de Amerikaanse ambassadeur en andere NAVO-ambassadeurs. De gewapende machtsovername bracht vervolgens Jatsenjoek, de door Victoria Nuland aangewezen premier, aan de regering. Paroebiy werd secretaris van de Nationale Veiligheids- en Defensieraad; Dmytro Jarosj, het hoofd van Rechtse Sector, werd zijn plaatsvervanger. Onder die Raad ressorteren het ministerie van defensie, alle strijdkrachten, de Nationale Garde, en de inlichtingendiensten. Paroebiy was ook actief betrokken bij de voorbereidingen van het bloedbad onder anti-Maidanbetogers in Odessa op 2 mei.

Drie weken na het neerhalen van MH17 in juli trad Paroebiy af als secretaris van de NVDR. Nog steeds weigert Kiev de radargegevens en de banden met de gesprekken tussen de verkeerstoren en het rampvliegtuig vrij te geven. Geen kleinigheid voor een land waarmee we volgens het Associatieaccoord militair samenwerken.

Kiesdrempel? In de verkiezingen eind 2014 werd de nieuwe partij van Jatsenjoek en Paroebiy, het Volksfront, met 22 procent de grootste. ‘Jats’ werd weer premier, Paroebiy vice-voorzitter van het parlement, en dat is hij nog steeds. ‘Jats’ voerde campagne met de commandant van het Azov-bataljon, een van de milities die in het oosten het vuile werk doen in de burgeroorlog. Dat bataljon voert de wolfsklauw als symbool, het halve hakenkruis van de Waffen-SS-divisie Das Reich, dat ook door de voorloper van de Svoboda-partij werd gevoerd. Enzovoort, enzovoort.

Ruim vijfentwintig jaar na het neerhalen van de Berlijnse muur bouwt Oekraïne een muur tegen Rusland. Dat moet de ‘veilige buitengrens’ van D’66 zijn. Die grens is echter niet veilig. Begin 2008 waarschuwde Poetin dat er geen militaire avonturen aan de Russische grenzen zouden worden geduld. Toen Sakaasjvili van Georgië op de dag van de opening van Olympische Spelen in Beijing desondanks de aanval opende op de afvallige provincie Zuid-Ossetië, stond het Russische 58ste leger klaar om dit af te straffen (Sakaasjvili is naar Oekraïne uitgeweken en inmiddels gouverneur van de provincie Odessa).

En dan zouden wij nu met Oekraïne, dat eveneens door een nationalistische politiek de Russische en anderszins op Rusland georiënteerde bevolking tot verzet heeft geprovoceerd en oorlog tegen hen voert, een gemeenschappelijke defensie gaan organiseren?

Kees van der Pijl

Oekraïne-referendum

De betekenis van het NEE

Het referendum van 6 april is met een klinkende overwinning van het Nee-kamp bekroond. Dat dit nu wordt gekleineerd onder verwijzing naar de geringe opkomst zou je bijna doen vergeten dat er op alle mogelijke manieren is geprobeerd het referendum als middel te kleineren. Wie dan bedenkt dat alle gevestigde partijen, van VVD tot GroenLinks, met de media trouw aan hun zijde, zich consequent voor een Ja hebben ingezet, zal begrijpen dat een tweederde meerderheid voor het Nee van grote betekenis is.



De inzet van Oorlog Is Geen Oplossing NL en het Centrum voor Geopolitiek voor een afwijzing van het EU-Associatieaccoord is er vanaf het begin op gericht geweest de kwaliteit van een Nee te verbeteren. 


Er was immers grote aarzeling vanwege het gehalte van Burgercomité en GeenStijl/Geen Peil, alsook de schaduw van Wilders die over dit referendum viel. Zijn vreemdelingenhaat en provinciaal Nederlanderschap is in veel opzichten verwant aan het Oekraïense ultranationalisme en de fascistische knokploegen waarvan de oligarchen daar zich bedienen om hun macht met geweld veilig te stellen en het verzet van de bevolking te kanaliseren in haat tussen de verschillende bevolkingsgroepen.

Vandaar dat O≠O het referendum inging onder het aanroepen van het oorlogsgevaar dat voortvloeit uit de politieke artikelen van het verdrag. Daarin wordt Oekraïne ingepast in de Westerse buitenlandse politiek en defensie, die tegen Rusland zijn gericht en bedoeld zijn om van alle niet-Russische republieken die bij de instorting van de Sovjet-Unie zijn gevormd, vooruitgeschoven posten van de NAVO en economische wingewesten van de EU te maken.

In die opstelling komen verzet tegen het opdringen van de NAVO en tegen de rücksichtlose uitbreiding van de EU bij elkaar. Dat is iets anders dan bekrompen anti-‘Brussel’-sentiment, al mag inmiddels wel toegegeven worden dat er terechte weerzin bestaat tegen een EU die de drijvende kracht is achter de neoliberale kaalslag die in geen enkel afzonderlijk EU-land door te zetten zou zijn, zoals we nu in Frankrijk zien. Het afwurgen van de Griekse en nu ook de Portugese democratie door die EU, het eerst naar Europa uitnodigen van de slachtoffers van de oorlogen die het Westen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika heeft ontketend, om ze vervolgens, als dit tot problemen leidt, terug te gaan deporteren, dat alles maakt dat het geen schande meer is om te zeggen, déze EU, dat hoeft voor mij niet meer.

In de diverse openbare bijeenkomsten die na onze start in De Balie in Amsterdam op 20 maart plaatsvonden zijn de scheidslijnen en overeenkomsten met andere, meestal sterkere onderdelen van het Nee-front een stuk duidelijker geworden. Op 20 maart hadden we als sprekers Nicolai Petro van de Universiteit van Rhode Island in de VS, Richard Sakwa van de Universiteit van Kent, het Bondsdaglid Andrej Hunko van Die Linke, en uit Nederland, Tiny Kox van de SP en journalist Stan van Houcke. Hun inspirerende lezingen staan op onze website. Sakwa, schrijver van Frontline Ukraine, was al naar Nederland gehaald door het Forum voor Demokratie van Thierry Baudet, die zelf ook in De Balie aanwezig was en die eraan hecht zichzelf als ‘rechts’ te presenteren.

Maar in de lokale bijeenkomsten, m.n. die in Utrecht en Amersfoort, kon ik vaststellen dat de door Baudet aangevoerde stroming niet zomaar in één hoek is weg te zetten. Immers, wat zich in deze campagne heeft afgetekend is het op het toneel verschijnen van een politieke onderstroom van mensen die niet meer door de media willen worden voorgelogen over de duivselse streken van ‘Poetin’, of door de gevestigde politiek met een kluitje in het riet willen worden gestuurd als zou het EU-Associatieverdrag alleen over ‘handel’ gaan. In zijn TV-debat met de opgeblazen Rob Riemen wist Baudet dit ook bekwaam te verwoorden. En de stroming die hij vertegenwoordigt is ook beslist niet over de hele breedte ‘rechts’ in de zin van bv. de gedachte dat Nederland door de grenzen te sluiten, de menselijke gevolgen van oorlog en armoede in de wereld buiten de deur kan houden.

Integendeel, er zijn legio aangrijpingspunten om mensen mee te krijgen in de gedachte dat oorlog en armoede zèlf moeten worden aangepakt, en dat daartoe de macht van NAVO en EU dringend moet wordt ingeperkt. Daarbij mag de humaniteit niet verloren gaan, omdat daarop alle betrokkenheid bij deze misstanden uiteindelijk teruggaat. Nog afgezien van het feit dat een Forum voor Demokratie zich toch moeilijk solidair kan verklaren met een PVV die om haar racistische and autoritaire leider niet bloot te stellen aan interne kritiek, niet eens een partij met leden is.

In het laatste debat waaraan ik mocht deelnemen, dat in de Aula van de TU Delft op maandagavond 4 april, werd vanuit de zaal een verklaring afgelegd, vanwege de emotie deels in ’t Russisch, door Dr Sergey Markhel. Hij was zelf zoals ik later hoorde,. getuige van de massamoord in Odessa in mei 2014, een misdaad waarvan we inmiddels weten dat die gepland was. Tien dagen voor het drama was in Kiev een voorbereidingsbijeenkomst met coup-president Toertsjinov, minister van binnenlandse zaken Avakov, en de neo-nazi Andriy Paroebiy, secretaris van de Nationale Veiligheids- en Defensieraad en vandaag de dag nog steeds vice-voorzitter van het parlement in Kiev. Avakov kwam met het idee om voetbal-hooligans in te zetten, en Paroebiy zou voor kogelvrije vesten zorgen. De oligarch Kolomoisky was eveneens geraadpleegd (hij woont in Genève) en stelde zijn Dnipro-1 bataljon ter beschikking van de operatie; tevens loofde hij een premie uit van $5000 voor iedere ‘pro-Russische separatist’ die gedood zou worden.

De uitkomst is bekend. Maar tijdens het debat in Delft verklaarde de woordvoerster van de PvdA dat ze bij haar parlementaire bezoek aan Odessa toch echt wel iets gehoord zou hebben als er zo’n voorval werkelijk had plaatsgevonden.

Na afloop kreeg ik van Dr Markhel een boekje met een uitgebreide reportage van de moordpartij in Odessa, geïllustreerd met door hemzelf gemaakte foto’s van het brandende vakbondsgebouw waarin rond de 50 mensen omkwamen. Ik denk dat het niet misplaatst is om ons Nederlandse Nee op te dragen aan de slachtoffers die daar en elders in de burgeroorlog, beginnend met de schietpartijen op het Maidanplein in februari 2014, zijn gevallen.

Dat was in ieder geval mijn motivatie om me tot het uiterste in te spannen dit schandalige en provoc
atieve verdrag te laten afwijzen.

Kees van der Pijl

Oekraïne-referendum

Referendumcampagne tegen het Associatieverdrag met Oekraïne

Op 6 april a.s., vindt het referendum over het Associatieverdrag met Oekraïne plaats. Het Centrum voor Geopolitiek voert onder de reeds langer bestaande naam “Oorlog is geen Oplossing” campagne met als kern dat het Associatieverdrag met Oekraïne niet alleen de verhoudingen binnen Oekraïne maar ook die tussen Rusland en het Westen op een onverantwoorde manier (verder) heeft doen verslechteren. Hierdoor is in delen van Oekraïne een daadwerkelijke oorlog gaande en is tussen Rusland en het Westen sprake van een hernieuwde Koude Oorlog waarbij over en weer met de inzet van kernwapens wordt gedreigd.



Alleen al om die reden zou het Associatieverdrag met Oekraïne volgens “Oorlog is geen Oplossing” moeten worden afgewezen en plaats moeten maken voor een stelsel van akkoorden dat recht doet aan de Oekraïense economie die deels afhankelijk is van handelsrelaties met het Westen, deels van die met Rusland en de restanten van de voormalige Sovjet-economie. Deze zienswijze zal Oorlog is geen Oplossing via een viertal campagne-activiteiten de komende vier weken voor het voetlicht brengen:

Oekraïne-referendum

Porosjenko-gate

Terwijl de media blijven proberen de onthullingen van de Panama-papers richting ‘Poetin’ te sturen wordt langzaam de conclusie onontkoombaar. De man die, gesterkt door het Associatieaccoord, in Oekraine het ‘grote gevecht met de corruptie’ gaat leveren is zelf een van de grootste schurken. 

Op de BBC werd het Panama-nieuws voorzien van een foto waarop Poetin de hand schudt van Assad, hoewel beiden niet zelf op de lijst staan maar via vrienden resp. schoonfamilie. Geen vrienden- of familiekring waar je jaloers op moet zijn, maar toch iets anders dan wanneer je zelf de spin in het web bent.
En zo iemand is volgens Kim Dasgupta in The Independent van vandaag onze hoogsteigen Petro Porosjenko.


De ‘Chocoladekdoning’ had bij zijn aantreden verzekerd dat hij zijn suikerwarenimperium Roshen zou verkopen, maar niet alleen is dat al twee jaar ‘niet gelukt’, er is nog meer aan de hand. Natuurlijk heeft dagblad Trouw vanochtend al iemand uit de partij van Porosjenko (!) gevonden die verzekert dat de president ‘de wet niet heeft overtreden’.
Maar ook buiten de partij van Porosjenko zijn er mensen die de zaken volgen, bv. Kim Dasgupta in The Independent van vandaag. Na lezing van dat verslag dringen zich andere conclusies op.

Zo heeft Oleksandr Klymenko, voormalig minister van belastingen, verklaard dat Porosjenko nog voor zijn verkiezing Klymenko onder druk had gezet om boetes die door de belastingautoriteiten aan Roshen waren opgelegd, in te trekken. Klymenko is nu in ballingschap omdat hij door de regering van Porosjenko strafrechtelijk wordt vervolgd, volgens Klymenko uit wraak.

Gelukkig maar dat de president ‘de wet niet heeft overtreden’.

In augustus 2014 waren Oekraiense troepen in felle gevechten gewikkeld met rebellen in de Donbas en op de 20ste van die maand sneuvelden meer dan duizend Oekraiense soldaten bij Ilovaisk. Dat debacle veroorzaakte grote verontwaardiging en het bracht minister van defensie Valeriy Heletey ertoe om ontslag te nemen.

President Porosjenko, onze man in Kiev, was die dag echter met andere zaken bezig, nl. met het inschrijven van een brievenbusmaatschappij, Prime Asset Partners Ltd, op de Britse Maagdeneilanden. Geholpen door het Panamese advocatenkantoor Mossack Fonseca.

Natuurlijk weten we dat de president ‘de wet niet heeft overtreden’.

Maar om nu koppig te blijven volhouden dat deze cynische multimiljardair ‘de corruptie gaat aanpakken’ zoals de voorstanders van het EU-Associatieaccoord denken, voert toch wat ver.

Kees van der Pijl

Oekraïne-referendum

VS geven nieuwe militaire hulp aan Kiev, onze nieuwe bondgenoot volgens het EU-Associatieverdrag

De Amerikaanse vice-president Joe Biden heeft aan Porosjenko nieuwe militaire hulp toegezegd ter waarde van 335 miljoen dollar. Een nuttige herinnering voor diegenen die ons dagelijks toeroepen dat het Associatieverdrag alleen maar over handel gaat—hoewel de laatste dagen een verschuiving is waar te nemen richting ‘de jeugd van Oekraine’ die ‘op ons rekent’. 



Hierboven een deel van de ‘jeugd van Oekraine’ dat in het oosten het handwerk doet in de burgeroorlog. Dit zijn dan de ‘nationalisten’ over wie in onze media hooguit een enkel sussend woord wordt gezegd—in een debat in Delft gisteren noemde Kati Piri van de PvdA de moord op anti-Maidandemonstranten in Odessa in mei 2014 een ‘samenzweringstheorie’. 


Biden heeft herhaaldelijk geklaagd dat hij vaker met Porosjenko spreekt dan met zijn vrouw, maar dat is niet de enige connectie met zijn familie. Zijn zoon is directeur bij Burisma Holdings, de grootste gasproducent van Oekraine. Eigenaar is Kolomoisky, de eigenaar van de grootste bank van het land, Privatbank, van olie- en gasopslag en van de enige raffinaderij en nog veel meer.

Na Porosjenko was Kolomoisky de grote overwinnaar van de coup van februari 2014, al zijn er verschillen. Porosjenko moet zich ten aanzien van Rusland enigszins gedeisd houden omdat hij daar belangrijke economische belangen heeft. Daarnaast, zo is nu door de ‘Panama papers’ bevestigd, is hij druk het schuiven met zijn miljarden, o.a. via Cyprus en Nederland.

Kolomoisky daarentegen is onder de oligarchen de belangrijkste vertegenwoordiger van de oorlogspartij. Hij financiert de hierboven afgebeelde eenheden, het Azov, het Aidar, zijn eigen Dnipro-1 en Dnipro-2 en nog andere, ultranationalistische en fascistische milities die het vuile werk doen in het oosten en er af en toe voor de baas ook een letterlijk ‘vijandige overname’ tussendoor doen.

Nu Kolomoisky en Porosjenko, na een eerdere aanvaring, weer dichter bij elkaar zijn komen te staan omdat Jatsenjoek het veld moet ruimen als premier, komt de nieuwe Amerikaanse militaire steun goed van pas.

De nieuwe hulp is bedoeld om het Oekraiense leger, de Nationale Garde (waarin Kiev probeert de extremistische bataljons te integreren zodat ze zich niet meer onverwacht tegen deze of gene oligarch of de regering kunnen keren), en de grensbewaking te versterken.

Natuurlijk heeft Biden gewaarschuwd dat de strijd tegen de corruptie moet worden opgevoerd, naast de door het IMF geeiste ‘hervormingen’ (afschaffen van subsidies, bezuinigingen, privatisering, liberalisering).

Maar die corruptiebestrijding zal geen eind maken aan de macht van de oligarchen, die met zwendel en verduistering, en in veel gevallen moord en doodslag, hun bezit hebben verworven.

Niet alleen Porosjenko is actief met schaduwfirma’s in belastingparadijzen, ook de andere oligarchen maken deel uit van die netwerken. Netwerken die weer vertakt zijn in het Westerse bankensysteem.

En die banken financieren ook weer politici die in onze media helemaal niet met corruptie worden geassocieerd, zoals Hillary Clinton, die nog steeds weigert de teksten vrij te geven van voordrachten die ze voor Goldman Sachs en andere Wall Street-firma’s heeft gegeven—en dan niet voor een fles wijn, maar voor vergoedingen met zes cijfers.

De Oekraiense oligarch Viktor Pintsjoek, een van de drie of vier rijkste mannen in zijn land, is de grootste buitenlandse donor van de Clinton Global Initiative, de familiestichting van Bill en Hillary.

Zou iemand werkelijk denken dat de door het Westen verlangde corruptiebestrijding de macht van deze lieden in Oekraine zal inperken?

Dat kan alleen een mobilisatie van de democratische krachten in het land, en die zijn door de burgeroorlog en de verarming zwakker dan ooit.

Daarom is het woord deze keer aan ons.

Kees van der Pijl

Uncategorized

Oekraïne-debat in Den Haag

Er is niemand door het lint gegaan (zie onderstaande foto).



De bijeenkomst werd georganiseerd door het Haags Vredesplatform en De Haagse Mug en trok in totaal 20 bezoekers. Dat is weinig voor wat geboden werd, Sprekers waren Kees van der Pijl (Oorlog is geen Opossing), Joeri Oudshoorn (Haagse Stadspartij), Hans van Heijningen (SP) en Christine Teunissen (Partij voor de Dieren. 

Kees van der Pijl voerde drie hoofdargumenten aan om tegen het associatieverdrag te stemmen.:

a) Het verdrag miskent een grote etnichsche minderheid die in werkelijkheid Russisch is, Russisch spreekt en als zondanig binnenlands verzet voert. Er dreigt een Oekraïense natie te worden geforceerd, als eerder met die andere etnosche entiteit: Galicië uit de voormalige Oostenrijks-Hongaarse dubbelmonarchie, die daar ook is beland.

b) De regering én de oppositie in de Oekraïne bestaat uit oligarchen die het land exploiteren voor eigen gewin. Functionarissen betalen ook vanuit hun privébelangen de zelf geworven vrijwilligersdbataljons, die in het Oosten huishouden, terwijl het leger terughoudend is omdat soldaten niet op landgenoten willen schieten.

c) De regering van de Oekraïne is aan de macht gekomen door een staatsgreep, waarbij etnische spanningen onstaan. De Russen door de “coloradokevers” genoemd die dienen te worden uitgeroeid.

Joeri Oudshoorn wil voor het verdrag stemmen. Ook al is de Europese Unie niet ideaal en heeft zij een constitutie met een tekst waartegen hij in een vorig referendum heeft gestemd, ook al sluit het verdragen als de TTIP en gedoogt het autoriotaire staten als Polen en Hongarije, het is een minder kwaad dan de status quo. Het representeert ondanks alles een norm van de rechtsstaat die in een andere context ontbreekt, en daardoor zou er controle kunnen ontstaat op de staatkundige willekeur. de politieke en fysieke bestaansonzekerheid en het ontbreken van rechtsbescherming die de burger in Wit-Rusland of in Rusland zelf kent. (NB: de EU heeft een associatieverdrag met Turkije en een vluchtelingenverdrag – maar in Turkije worden nu weer Armeense kerken in brand gestoken! J.B.)

SP; Drie redenen om tegen de stemmen:

– Verslechtering van de Oost-Westverhoudingen tussen Nederland en Rusland. Rusland ziet toe-eigening van de Oekraïne als een veiligheidsprobleem. Een kernoorlog kan dreigen.

– Open deur voor multinationals door lagere levensstandaard en dus het voordeel van een lagelonenland

– Gedogen van een machtspositie van extreem rechts, dat van het EU-sentiment gebruik maakt om zelf aan de macht te komen. De EU is geen factor om te kunnen controleren op corruptie. Daarvoor is de Raad vban Europa.het meest geschikte orgaan.

Partij voor de Dieren is tegen ratifictie van het verdrag ondat dit in Europa producten toelaat waarvan de productiemethoden in de EU verboden zijn, namelijk grote legbatterijen, plofkippen, kinderarbeid en genetische manipulatie (Monsanto doet zaken met Poroshenko). Dit leidt niet alleen dot dierenleed maar ook tot oneerlijke concurrentie tegen de boeren in de EU en tot een moraliteit die ‘vrijhandels”-verdragen à la TTIP gedoogt.

In de discussie zijn argumenten naa voren gebracht, waaruit blijkt dat het EU-verdrag niet tot sociale en economische verbeteringen van de Oekraïne kan leiden. De basiscorruptie zal niet verdwijnen zo lang de oligarchen het daar voor het zeggen hebben, de modernisering van de industrie in de Oekraïne, die vooral gebaseerd is geweest op leveranties aan Rusland (Antonov vlietgtuigfabrieken) wordt er niet door bevorderd. De “graanschuur van Europa” zal worden beheerst door de latifundistas van monsanto en gelijkaardige externe projectontwikkelaars.


Jan Bervoets
Uncategorized

Crisis in Kiev herinnert aan werkelijke verhoudingen in Oekraïne

In de adembenemende oppervlakkigheid van de JA-campagne in het referendum over het EU Associatieverdrag met Oekraïne (‘samenwerken’, ‘Poetin komt eraan’, enz.) werkt een regeringscrisis in Kiev wel weer verfrissend. In ieder geval krijgen we daarmee enig zicht op de werkelijke verhoudingen in het land, een kijkje achter de schermen dat het Nederlandse publiek onthouden wordt—als hij of zij tenminste voor informatie is aangewezen op de NOS, het ANP, of de landelijke dagbladen. Want we moeten op 6 april met zo min mogelijk kennis van zaken naar de stembus. 



De crisis begon in februari toen minister van economische zaken en ontwikkeling, de Litouwer Avramovicius, aftrad uit protest tegen de voortgaande machinaties rond Naftogas Ukrainy. Dat is een staatsholding die de meerderheid heeft in het olie- en gasmonopolie UkrNafta; de minderheid (42 procent) is in handen van een van de grootste misdadigers onder de Oekraïense oligarchen, Ihor Kolomoisky. Kolomoisky is de voornaamste financier van de ultranationalistische en fascistische vrijwilligersmilities die voor Kiev het vuile werk doen tegen de rebellen in de Donbas in het oosten; hij verduisterde $ 1,8 miljard aan IMF-gelden, en ga zo maar door.

Dat premier Jatsenjoek (de man van de Amerikanen, die na de staatsgreep in februari 2014 als premier werd aangesteld hoewel hij maar geringe steun had onder de bevolking) een eerder in stemming gebrachte motie van wantrouwen overleefde was te danken aan telefoontjes van de Amerikaanse vice-president Biden naar Kolomoisky en een andere invloedrijke oligarch, Rinat Akhmetov. Vervolgens gaven beide mannen, de één de belangrijkste steunpilaar van de coup en de oorlog tegen het oosten, de ander met grote belangen in de Donbas, de fracties in het parlement in Kiev die zij controleren opdracht tegen de motie te stemmen, en Jatsenjoek overleefde de crisis.

Nu is toch het moment aangebroken waarop de regering toch het loodje gaat leggen. Jatsenjoek is vanwege de door het Associatieverdrag en IMF geëiste neoliberale afbraakpolitiek nog impopulairder dan Janoekowitsj was ten tijde van de Maidanrevolte, maar zijn anti-Russische politiek paste in het NAVO- en EU-kader. In zijn kabinet werden de sleutelposities ingenomen door buitenlandse investeringsbankiers zoals de Amerikaanse Natalie Jaresko en de genoemde Avramovicius, een Georgische minister van gezondheid die de zorg moet privatiseren, enz. Jaresko is wel genoemd als nieuwe premier omdat zij misschien een bankroet van Kiev kan voorkomen, maar is een reden waarom zij toch minder geschikt is.

Op 24 maart jl. immers werd door de partij van Porosjenko ene Volodymyr Groysman als premier genoemd omdat hij een ‘expert zou zijn in de-centralisatie’. Dat betekent dat hij een belangrijk onderdeel van de Minsk-akkoorden, dat nu toe door Jatsenjoek werd genegeerd, nl. een federale oplossing voor de Donbas, zou kunnen uitvoeren. Vandaag, de 29ste, is hij aangesteld.

Waarom? Omdat Oekraïne nog altijd bestaat uit twee bijna gelijke componenten, waarvan er één, de op Rusland georiënteerde helft die in 1922 bij Oekraïne werd gevoegd (in 1954 volgde de Krim) nog steeds, zij het ernstig verzwakt door de burgeroorlog, een realiteit vertegenwoordigt. De coupplegers en de Westerse, inclusief de Nederlandse politiek en media hebben met de mythe van de ‘Russische inval’ geprobeerd het bestaan van deze helft weg te moffelen, in de praktijk door etnische zuivering te steunen—meer dan 10 000 doden en meer dan een miljoen vluchtelingen. Maar die mensen zijn er, ook al houden ze zich gedeisd want fascistische bendes regeren de Oekraïense straten. En wat belangrijker is, er zijn nog steeds oligarchen die hun machtsbasis in dat deel van het land hebben, zoals Akhmetov, de rijkste van allemaal, woonachtig in Londen (Akhmetov heeft een deel van zijn geld in een trustkantoor in Den Haag gestald en de Nederlandse regering telt die miljarden mee als Nederlandse investeringen in Oekraïne, ‘goed voor werkgelegenheid hier’ enz., maar dat terzijde).

Dat is de Oekraïense democratie die wij gaan versterken. Want Akhmetov heeft ook al beloofd dat in de Donbas eventuele verkiezingen gewonnen zullen worden door het Oppositieblok. Weliswaar is dat nog maar een schaduw is van de Partij van de Regio’s waarmee Akhmetov en mede-oligarch Dmytro Firtasj hun zetbaas Janoekowitsj aan de macht hadden geholpen, maar dat kan veranderen als de op Rusland georiënteerde Oekraïeners zich weer in hun eigen taal durven uiten.

Volgens de Financial Times, en bevestigd door Russia Insider, is de man achter dit plan Viktor Medvedtsjoek, een persoonlijke vriend van … Vladimir Poetin. Beide bronnen nemen deze ontwikkeling uiterst serieus en de kandidatuur van Groysman onderstreept dat. Er is nog veel meer te zeggen over deze ontwikkeling, want de rebellen zijn er ook nog.

Maar de kern is deze. In Nederland worden we volstrekt in het duister gehouden over wat er werkelijk in Oekraïne gebeurt, en vooral de macht van de oligarchen, die de rijkdom van het land onder elkaar hebben verdeeld met goedkeuring van de VS en de EU, blijft onbesproken. Ja, er wordt vaag verwezen naar ‘corruptie’, maar de macht die deze, elkaar overigens op leven en dood bestrijdende multimiljardairs bezitten, wordt niet ingeperkt maar door het EU Associatieakkoord juist bestendigd.

Dus in het referendum toch maar eens ‘Nee’ stemmen, en dan (PvdA, GroenLinks, D’66, PAX…) de kaarten op tafel!

Kees van der Pijl

Uncategorized

Behoefte aan informatie blijkt groot

Nog een week te gaan tot het referendum blijkt bij het flyeren en uitdelen van onze campagnekrantjes dat veel mensen het idee hebben nog te weinig geïnformeerd te zijn over het Associatieverdrag met Oekraïne en de argumenten voor en tegen.

een informatiestand in het centrum van Oud-Beijerland afgelopen zaterdag


In aanvulling op het uit te delen campagnemateriaal en de verschillende bijeenkomsten in het land heeft Oorlog is geen Oplossing daarom een tweetal series van korte informatieve youtube-filmpjes op haar website geplaatst. Het gaat daarbij om een reeks met een samenvatting en verschillende onderdelen van het debat “Oekraïne tussen Oost en West” dat we op zondagmiddag 20 maart in De Balie organiseerden en om een reeks over de achtergronden van de huidige oorlog in Oekraïne en wat deze met het Associatieverdrag te maken heeft.

De komende dagen zullen diverse leden van Oorlog is geen Oplossing nog een inleiding of discussiebijdrage houden op verschillende bijeenkomsten over het referendum. Een overzicht daarvan is eveneens op onze website te vinden en het kan zijn dat deze de komende dagen nog met een aantal bijeenkomsten wordt uitgebreid. 

Uncategorized

Filmverslag bijeenkomst "Oekraïne tussen Oost en West" d.d. 20 maart jl. in de Balie

Het lange filmverslag van de bijeenkomst van afgelopen zondag in de Balie, dat tijdelijk op deze website stond, is inmiddels tot een samenvatting van 18 minuten teruggebracht en in een zestal hanteerbaardere fragmenten opgeknipt waarin de drie inleidingen, de twee reacties en de discussie met de zaal aan bod komen. .

Allereerst de samenvatting:



Vervolgens de bijdrage van prof.dr. Nikolaj Petro van de University of Rhode Island (VS):



De bijdrage van prof.dr. Richard Sakwa van de University of Kent (GB):



De bijdrage van Andrej Hunko, lid voor Die Linke van de Duitse Bondsdag:


De bijdrage van Tiny Kox, lid voor de SP van de Eerste Kamer:


De bijdrage van Stan van Houcke, journalist:


En de discussie met de zaal:


Uncategorized

De Oorlog in Oekraïne – een filmisch commentaar in tien delen

Hoe tendentieus kan een jaaroverzicht zijn. Joël van Dooren en Kees van der Pijl becommentariëren het onderdeel “De Oorlog in Oekraïne” van het NOS Jaaroverzicht 2015. Dit keer in een aantal delen.



Deel 1: De Oekraïense identiteit:

Deel 2: De expansie van de NAVO

Deel 3: Oligarchie en de keuze voor Europa

Deel 4: De donkere kant van de opstand


Deel 5: De Maidan slachting


Deel 6: De brengers van de democratie


 Deel 7: De reactie van Rusland

 Deel 8: De oorlog

 Epiloog

Zie ook een eerder filmische commentaar op deze website waarin de veelgeroemde toespraak over de MH17 van toenmalig minister Frans Timmermans in de VN-Veiligheidsraad wordt geanalyseerd.

Uncategorized

Campagneposters opgehangen in Midden-Nederland

Vrijwilligers hebben vandaag campagneposters van Oorlog is geen Oplossing opgehangen in een aantal gemeentes in Midden-Nederland waar verkiezingsborden zijn geplaatst voor het referedum van 6 april.

De foto hierboven is genomen in Breukelen.




Maarssen.


Vinkeveen


Vleuten.


En nog een keer Vleuten.

*****


Toevoeging d.d. 26 maart 2016:

Een dag later hingen de posters ook in Utrecht:


En in Den Haag:


ook bij het Binnenhof:


En in Haarlem:



Uncategorized

Foto-impressie bijeenkomst "Oekraïne tussen Oost en West", 20 maart in De Balie

Op zondagmiddag 20 maart vond in de Balie het door Oorlog is geen Oplossing georganiseerde debat “Oekraïne tussen Oost en West” plaats.




Dagvoorzitter was prof.dr. Kees van der Pijl van het Centrum voor Geopolitiek.


De Amerikaanse hoogleraar Nikolaj Petro beet het spits af met een goed gedocumenteerd betoog dat de Oekraïense regering met haar anti-Russische agenda economische zelfmoord aan het plegen was. President Porosjenko feliciteerde zijn landgenoten onlangs met het feit dat het een winter had doorstaan zonder Russische gas te importeren, maar vermeldde daarbij niet dat het land die winter gas uit Slowakije had geïmporteerd voor 30% hogere kosten dat evenzogoed uit Rusland afkomstig.


De tweede spreker was de Britse hoogleraard Richard Sakwa, die een uur eerder nog door het televisieprogramma Buitenhof was geïnterviewd. Hij sloot aan bij de kritiek van zijn voorganger op de anti-Russische ideologie van de huidige Oekraïense regering en richtte zich daarbij met name op de Oekraïense wetgeving die de rechten van de grote Russisch-talige minderheid in het land sterk inperkte. En dat, zo hekelde hij, met instemming en zelfs warme ondersteuning van de Europese Unie die volgens haarzelf toch voor heel andere principes staat.


Het Duitse Bondsdaglid Andrej Hunko constateerde in de lijn van zijn twee voorgangers dat er bij het afsluiten van het Associatieverdrag erntige fouten zijn gemaakt en zei te hopen op een Nederlands “nee” zodat de EU de onderhandelingen met Oekraïne opnieuw kon beginnen.


Na de pauze volgende korte reacties van SP-senator Tiny Kox …


… en journalist Stan van Houcke.


Waarna een discussie met de zaal kon plaatsvinden.


De bijeenkomst werd afgesloten door Chris de Ploeg met de presentatie van zijn boek “Oekraïne in het kruisvuur”.

Binnenkort zullen de video-opnames van deze bijeenkomst hier te zien zijn.

Op verzoek van velen hierbij al een eerste grof-gemonteerde versie.



Uncategorized

Een ‘ja’ voor een Oekraïne in oorlog

Naarmate 6 april, de datum van het referendum over ratificatie van het EU Associatieverdrag met Oekraïne, dichterbij komt, krijgt de campagne voor het ‘ja’ een wel heel tendentieus karakter. In zijn stuk in Trouw van vandaag geeft Sjoerd Sjoerdsma daarvan een proeve, waarbij hij verdraaiingen en onwaarheden niet schuwt. D66 zal toch niet overmoedig zijn geworden door de niet-aflatende anti-Poetin-campagne in de Nederlandse media? 



‘Een “ja”-stem steunt de gewone Oekraïner’. Wie is dat? Oekraïne is bij de oprichting van de Sovjet-Unie in 1922 uitgebreid met een bijna net zo groot deel van zuid-Rusland, zodat er in feite twee landen in elkaar werden geschoven. Het Oekraïense westen is overwegend agrarisch en had zwaar te lijden onder de moorddadige collectivisatie van de landbouw onder Stalin; het Russische oosten werd met de geforceerde industrialisatie uitgebouwd tot het Ruhrgebied van de USSR. In 1954 gaf Chroestsjov de Krim, vanaf eind achttiende eeuw Russisch, alsnog aan Oekraïne als beloning voor de betoonde ‘trouw aan de Sovjet-Unie’.
Voor een multinationale staat is federalisme de voor de hand liggende oplossing, wil men niet het pad van de onderdrukking en etnische zuivering opgaan. In Oekraïne vertegenwoordigde Viktor Janoekowitsj met zijn Partij van de Regio’s dat federalisme. Deze partij haalde nog bij de laatste reguliere verkiezingen in 2012 de meerderheid in het hele ‘Russische’ gebied, van Odessa en het zuiden inclusief natuurlijk de Krim, tot en met het oosten.

Beide partijen hebben hun eigen oligarchen achter zich. Tymosjenko en Kolomoiskiy hebben zich met de Oekraïense nationalisten, Akhmetov en Firtasj met de federalisten verbonden. Allemaal zijn ze voor de EU want ze willen als respectabele zakenlieden erkend worden en hun hoofdkwartier hebben ze in Europese belastingparadijzen; Akhmetov heeft een trustkantoor in Den Haag. Maar hij, en zelfs Porosjenko, kunnen ook niet zonder Rusland.

Toen Janoekowitsj eind 2013 terugschrok voor het tekenen van het EU Associatieverdrag omdat dit het einde van de Oekraïense industrie zou betekenen en van het land een leverancier van zonnebloemolie voor de EU zou maken (genetisch gemodificeerd, zoals geëist in artikel 404 van het Verdrag), keerde de volkswoede over de corruptie zich tegen hem. De scherpschutters die zij ‘trotseerden’ behoorden echter anders dan Sjoerdsma suggereert, tot Oekraïens-nationalistische en fascistische milities. Hun commandant, Andriy Paroebiy, waarschuwde de Amerikaanse ambassadeur Geoffrey Pyatt op vrijdagavond 20 februari 2014 dat als Janoekowitsj niet zou worden afgezet, zijn mannen dat die zaterdag zelf zouden doen, met zware wapens aangevoerd uit Lviv in het westen. Het akkoord dat tegelijkertijd in het presidentieel paleis werd gesloten door drie EU-ministers en Janoekowitsj, verdween van tafel. In het nieuwe kabinet van 21 leden, dat na de staatsgreep aantrad (met Jatsenjoek, de favoriet van de Amerikanen, als premier) waren het Russische zuiden en oosten nog maar door 2 ministers vertegenwoordigd. Het fascistische Svoboda, met 8 procent van de stemmen in 2012, kreeg een kwart van de kabinetsposten en een-vijfde van de goeverneursposten. Paroebiy werd hoofd van de Nationale Veiligheids- en Defensieraad, belast met het voeren van de burgeroorlog—de onvermijdelijk geworden consequentie van het afsluiten van de federale route.

Met OorlogIsGeenOplossing.nl hebben wij een Centrum voor Geopolitiek opgericht dat campagne voert voor een ‘Nee’. Een ‘nee’, ook omdat het Associatieverdrag uitdrukkelijk eist dat Oekraïne zich militair in het Westerse gelid schaart. Daarmee kan de burgeroorlog een grote oorlog in Europa worden. Het gestage oprukken van de NAVO en EU tot aan de Russische grenzen en avonturen in Oekraïne en Georgië hebben nu wel genoeg bloed doen vloeien.

Kees van der Pijl
Emeritus Hoogleraar University of Sussex

Deze reactie is vandaag naar de opinie-redactie van Trouw gestuurd, maar werd per kerende post geweigerd.

Uncategorized

Internationale debatbijeenkomst op 20 maart in De Balie: “Oekraïne tussen Oost en West”

Op zondagmiddag 20 maart a.s. organiseert “Oorlog is geen Oplossing” van 14.00 tot 17.00 uur de Salonzaal van De Balie, Kleine-Gartmanplantsoen 10, Amsterdam, een internationale debatbijeenkomst met het oog op het referendum over het Associatieverdrag met Oekraïne dat op 6 april a.s. zal worden gehouden. Deze bijeenkomst zal worden ingeleid door Nikolaj Petro (hoogleraar politicologie aan de University of Rhode Island, VS), Richard Sakwa (hoogleraar Russische en Europese politiek aan de University of Kent, GB) en Andrej Hunko (lid van de Duitse Bondsdag namens Die Linke) en vervolgens afgetrapt door Eerste Kamerlid Tiny Kox en journalist Stan van Houcke. Tevens zal Chris de Ploeg (TransNational Institute) deze middag zijn boek “Oekraïne in het kruisvuur” ten doop houden. Dagvoorzitter is Kees van der Pijl, emeritus hoogleraar politieke economie aan de Universiteit van Sussex (GB) en mede-oprichter van “Oorlog is geen Oplossing”.


(v.l.n.r. Nikolaj Petro, Richard Sakwa en Andrej Hunko)


Voor kaartverkoop e.d. verwijzen we door naar de betreffende pagina op de website van De Balie.
De landelijke organisatie “Oorlog is geen Oplossing” werd drie jaar geleden opgericht om erop te wijzen dat het Westen, dat economisch aan concurrentievermogen inboet, haar militaire middelen inzet om niet verder terrein te verliezen. Hoe meer de economische dynamiek zich naar elders verplaatst, hoe meer oorlog, zo lijkt en daarbij werd drie jaar geleden al veoorzien dat zelfs Rusland en ook China in het vizier komen. “Oorlog is geen Oplossing” ziet in deze ontwikkeling een levensgroot gevaar dat dringend moet worden afgewend. Geen sancties, maar dialoog; geen oorlog maar economische samenwerking en verdieping van de contacten tussen de verschillende samenlevingen.


Het lijkt erop alsof het Associatieverdrag met Oekraïne aan dit verlangen beantwoordt, maar niets is minder waar. Het Associatieverdrag met Oekraïne heeft niet alleen de verhoudingen binnen Oekraïne zelf, maar ook die tussen Rusland en het Westen op een onverantwoorde manier (verder) doen verslechteren. Hierdoor is in delen van Oekraïne een daadwerkelijke oorlog gaande en is tussen Rusland en het Westen sprake van een hernieuwde Koude Oorlog waarbij over en weer met de inzet van kernwapens wordt gedreigd en zowel de NAVO, de EU als Nederland hun militaire kracht versterken om zich tegen een vermeende Russische dreiging te wapenen.

Alleen al om die reden zou het Associatieverdrag met Oekraïne volgens “Oorlog is geen Oplossing” moeten worden afgewezen en plaats moeten maken voor een stelsel van akkoorden dat recht doet aan de Oekraïense economie die deels afhankelijk is van handelsrelaties met het Westen, deels van die met Rusland en de restanten van de voormalige Sovjet-economie.

Uncategorized

De campagne voor het Oekraïne-referendum is begonnen

Op het nieuws op alle zenders vanochtend het bericht dat ‘het onderzoekscollectief Bellingcat’ nu bijna alle namen bij elkaar heeft van de Russische luchtafweereenheid die op 17 juli 2014 in Oost-Oekraïne was aangekomen, daar vlucht MH17 neerhaalde, en zich vervolgens weer snel naar huis haastte. Oost-West, thuis best! 



Voor wie het allemaal nog niet helemaal begrepen had, werd er nog aan toegevoegd dat de opdracht voor deze misdaad niet van een lokale commandant kwam, maar direct van Poetin en zijn minister van defensie.

De komende weken zullen alle nog lopende zaken die Rusland in een kwaad daglicht kunnen stellen, de revue passeren. De relatie van het Kremlin met de sterke man in Tsjetsjenië, Kadyrov, en de misdaden die mogelijk op diens conto kunnen worden geschreven; de dood van Litvinenko in Londen, en natuurlijk de troefkaart, MH17.

Bellingcat is begonnen als een man op de bank thuis met een laptop, Elliott Higgins, en het collectief werkt uitsluitend met sociale media. Dat leden van een Russische militaire eenheid berichten op Facebook zetten, mogen we wel aannemen, maar het wordt moeilijker als ook de beweerde instructie van Poetin en zijn minister van defensie via sociale media moet worden bewezen. Maar voor de Nederlandse media geen reden om het niet breeduit in het nieuws te brengen.

Poetin was op het moment dat MH17 werd neergehaald, vergevorderd in besprekingen met Merkel en Porosjenko over een omvattend vredesakkoord over Oekraïne. Herstel van de gasleveranties door Gazprom stond daarin centraal en de Oekraïense oligarch Dmytro Firtasj had voor dit onderdeel zijn bemiddeling verleend. Daarnaast zou de terugkeer van de Krim naar de Russische Federatie worden geaccordeerd in ruil voor een mega-herstelprogramma voor de economie van Oekraïne. Is het niet opmerkelijk dat Poetin even vrij nam van deze onderhandelingen (die voor Rusland van levensbelang waren) om zijn minister van defensie opdracht te geven een burgervliegtuig uit de lucht te schieten? Een ramp die nieuwe sancties tegen Rusland en direct afbreken van de onderhandelingen tot gevolg had! Hij is dus niet alleen een misdadige oorlogshitser, maar ook nog helemaal gestoord, want daarmee gooide hij dus vooral zijn eigen glazen in.

Allemaal aan het licht gebracht door Bellingcat en integraal op het nieuws. Goedemorgen Nederland. Allemaal van Facebook en andere sociale media gehaald, want Poetin laat natuurlijk geen kans onbenut om zijn misdadige bevelen ook op de sociale media te registreren zodat Bellingcat ze weer in kan passen in de grote puzzel.

Het enige probleem is dat Bellingcat nu al een paar keer betrapt is op vervalsing van gegevens. Het bekendste geval is dat waarin het Duitse weekblad Der Spiegel excuses aanbood voor het overnemen van conclusies van Bellingcat inzake de bewering dat Rusland satellietgegevens over vlucht MH17 zou hebben vervalst. De expert die werd geraadpleegd maakte echter met deze ‘analyse’ korte metten en meldde dat het vooral diende om de naamsbekendheid van Bellingcat te vergroten, maar verder geen bijdrage aan de waarheidsvinding was.

Veel belangrijker nog is dat Officier van Justitie Westerbeke, hoofd van het Joint Investigation Team (JIT) en belast met het strafrechtelijk onderzoek naar de ramp, in zijn brief aan de nabestaanden van de ramp over vorige week de door Bellingcat aangeleverde gegevens zegt dat het JIT de bronnen voor het Bellingcat-rapport kent maar dat uit die gegevens ‘geen bewijs van directe betrokkenheid van deze [Russische militaire] eenheid in het neerschieten van MH17 af te leiden is’. Dan hebben we het dus nog niet over Poetin en zijn minister van defensie.

Er staat nog een heleboel in de brief van Westerbeke, en je zou bijna denken, dat is is nieuws.

Maar nee, met een beangstigende onverstoorbaarheid gaan de Nederlandse media door met het aanhalen van de ‘bevindingen’ van Bellingcat, die altijd in dezelfde richting wijzen, nl. Moskou.

Er is daarom maar één verklaring voor deze absurde eensgezindheid. En dat is dat met het referendum over het EU-Associatievedrag met Oekraïne aanstaande, alles wat maar kan helpen om ‘Poetin’ in de beklaagdenbank te houden, serieus wordt genomen. Want dat is het werkelijke referendum dat de regering, de NAVO en de EU op het oog hebben, nl. voor of tegen ‘Poetin’.

Dus krijgen we de resultaten van een door onze eigen justitiële instanties gediskrediteerd onderzoeksgroepje breeduit op het nieuws, zonder één kanttekeningen of gezondheidswaarschuwing.

Dat is daarom het startschot voor de referendumcampagne.

Kees van der Pijl

Uncategorized

Alsnog een Libisch Scenario in Syrië? Nederland doet mee!


Nu de onderhandelingen in Genève zijn mislukt nog voordat ze waren begonnen, rijst de vraag waarom Nederland alsnog heeft besloten te gaan bombarderen in Syrië. Nogmaals: in strijd met het volkenrecht, want Syrië is nog steeds een soevereine staat met een regering, of we die nu leuk vinden of niet, en heeft een zetel in de Verenigde Naties. Zolang er door de VN geen resolutie is aangenomen die militair ingrijpen sanctioneert en er van die regering geen verzoek komt om militaire bijstand, is binnendringen van het Syrische luchtruim agressie van de kant van Nederland. Ook al gaat het om het aanvallen van doelen in het gebied dat door ‘IS’ wordt gecontroleerd. 



Maar daar wrikt nu juist de schoen. Het Westen, en de belangrijkste partijen die de opstand tegen het Assad-regime steunen, strijden helemaal niet tegen ISIS, hun schaarse luchtaanvallen hebben nauwelijks effect. Nu het regeringsleger en de Koerden in het noorden van Syrië, met steun van de Russische luchtmacht, Hezbollah en Iran, vorderingen maken tegen de opstandelingen ontstaat er pas echt onrust in het anti-Assad-kamp. 


Er zijn stemmen opgegaan die zeggen dat Nederland gaat bombarderen omdat wij dit halfjaar voorzitter van de EU zijn. En natuurlijk spelen allerlei prestigekwesties ook een rol. Maar de kern van de zaak is dat onze regering van het begin af aan de opstand tegen Assad heeft gesteund, vanaf het moment dat we Patriot-batterijen hebben gestationeerd in Turkije ter ondersteuning van een mogelijke interventie. ‘NAVO-bondgenoot Turkije beschermen’ heette dat begin 2013. Heel nobel natuurlijk, want stel dat het Turkse leger van een miljoen man alleen tegenover de (toen zeker) uitgeputte honderdduizend van Assad zouden komen te staan!

De Turken hebben (net als Saoedi Arabië en Qatar) van het begin af aan de meest radicale elementen in de opstand tegen Assad gesteund, en dit jaar, om de herverkiezing van Erdogan mogelijk te maken, hebben ze een nieuwe oorlog ontketend tegen de Koerden. Terwijl er met de Koerden van noord-Irak een levendige handel wordt gedreven, zijn de Syrische Koerden, die meer met de Turkse PKK verbonden zijn, het doelwit van de Turkse campagne.

Maar door de steun van de superieure Russische luchtmacht wordt de Turks-Syrische grens langzaam maar zeker afgesloten door de Koerden in het noorden en het Syrische leger. De troepen van Assad en hun bondgenoten krijgen de tweede stad van het land, Aleppo, steeds meer in de greep. Door de nog bestaande openingen trekken tienduizenden vluchtelingen richting de Turkse grens, want de Russen hebben een slechte reputatie als het gaat om burgerslachtoffers bij hun aanvallen. Afghanistan en Tsjetsjenië zijn daarvan het trieste bewijs. Oorlog is geen oplossing—ook niet als de Russen hem voeren.

De kern van de zaak is echter dat door de Russische luchtaanvallen de opstand tegen het Assad-regime op het punt staat militair in te storten. Het Westen wordt daarmee voor de keus geplaatst, òf de steun aan die opstand op te geven nu deze al jaren overduidelijk in de greep van de jihadisten van ISIS en al-Noesra is gekomen, en een vredesakkoord te laten sluiten waarbij Assad in het zadel blijft; òf alsnog een Libisch scenario in gang te zetten waarbij de NAVO-landen de luchtsteun leveren en in dit geval NAVO-lid Turkije en Saoedi-Arabië de grondtroepen om Assad alsnog ten val te brengen.

In de huidige omstandigheden is dit laatste een levensgevaarlijk scenario, want de Russen hebben inmiddels de middelen om iedere niet-uitgenodigde luchtmacht boven Syrië uit te schakelen (met hun luchtmacht dan wel hun gevreesde luchtafweerraketten). Vandaar misschien dat Angela Merkel onverwacht een oproep heeft gedaan om een ‘No-Fly-zone’ boven Syrië in te stellen. Hoe meer verschillende luchtmachten in het Syrische luchtruim, hoe groter de kans op een ongeluk, zeker als de Turken en Saoedi’s ook werkelijk tot een invasie overgaan.

Het gaat het verstand te boven hoe de Nederlandse regering kan besluiten om ons militair aan deze laatste optie te binden—want dat is het waar men in feite toe heeft besloten. Normaal, aldus Joe Lauria op ConsortiumNews.com, zou een signaal van de Verenigde Staten voldoende moeten zijn om Turkije en Saoedi-Arabië af te houden van riskante avonturen. ‘But Ankara and Riyadh are being led by reckless men whose continued existence in power might well depend on stopping a Syrian government victory – helped by Russia, Iran and the Kurds – and a humiliating defeat of the Turkish-Saudi-backed Syrian rebels, who include some radical jihadist groups.’

Aan die avonturiers heeft Nederland nu dan ook zijn lot verbonden, van het moment dat we samen met Duitsland Patriots posteerden tot aan de rampzalige beslissing om in Syrië te gaan bombarderen.

Kees van der Pijl

Uncategorized

Geen bommen op Syrië

Op woensdag 10 februari houdt het Haags Vredesplatform op het Plein een demonstratie tegen de Nederlandse interventie in Syriè. Het platform roept iedereen op zich daarbij aan te sluiten.


De demonstratie wordt gehouden van 15 tot 17 uur vóór het gebouw van de Tweede Kamer, waar dan de beraadslagingen al zijn begonnen. De aankondiging was pas dinsdagmiddag mogelijk, omdat de aanmelding toen pas is aanvaard.

Met deze demonstratie willen we in woord en geschrift uiting geven aan onze verontrusting over de bereidheid waarmee Nederland zich met wapengeweld in Syrië mengt. Met zijn huidige inzet van 4 F16’s boven Irak, is Nederland al een van de meest actieve landen die in het Midden-Oosten bombardementsvluchten uitvoeren. Nu komt ook Syriè aan de beurt, dat daar niet om vraagt. 

Wij willen dat die internationale interventies ophouden, omdat achter een deel van de interveniërende partijen eigen territoriale, economische en ideologische belangen een hoofdrol spelen, die niets met democratie en vrijheid te maken hebben. Volkeren die zich tegen deze tendenzen verzetten, worden door het oorlogsgeweld vermalen.
Wij geloven dan ook niet dat de strijd tegen het terrorisme daarmee gewonnen wordt. Het zal alleen maar leiden tot meer aanslagen en meer vluchtelingen die van huis en haard worden gedreven. En tot meer angst ten koste van de burgerbevolking in Syrie en Irak en van een uiterst fragiel vredesproces
Oorlog is geen Oplossing. Nederland zou als voorzitter van Europa de vredesonderhandelingen moeten ondersteunen en zoveel mogelijk organisaties daarbij proberen te betrekken, Maar door te bombarderen kiest het partij ten koste van nieuwe vernielingen en nieuwe slachtoffers en accoordeert het handelingen van andere partijen die tot nog grotere verwoestingen leiden. Het geloof in vrede en recht waarvoor ons land zich zegt sterk te maken krijgt daardoor de schijn van een mythe.
Uncategorized

Protestactie Oorlog is geen Oplossing in Enschede

Vanavond vond vóór het Stadhuis in Enschede een protestactie plaats tegen het besluit van de Nederlandse regering om ook boven Syrië te bombarderen.


Aan de voorbijgangers werden pamfletjes uitgereikt met de volgende tekst:


De Tweede Kamer zal de komende dagen spreken over het besluit van de regering om de vier F16’s die op dit moment ISIS in Irak bombarderen ook boven Syrië in te zetten. Dat besluit nam de regering uitgerekend op de dag dat in Genève eindelijk de uiterst moeizame vredesonderhandelingen over Syrië begonnen. Weer een land dat zich in de toch al ingewikkelde oorlog in Syrië mengt, daarmee een verkeerd politiek signaal afgeeft en weer een nieuwe vluchtelingenstroom op gang zal brengen.

Natuurlijk moet ISIS aangepakt worden, maar het stopzetten van de aanvoer-lijnen van wapens, geld en nieuwe rekruten is veel effectiever dan door het uitbreiden van de oorlog de voedingsbodem versterken voor nieuwe rekruten. De toch al onder alle geweld lijdende Syrische bevolking zit ook niet te wachten op bommen, maar heeft behoefte aan bescherming, eten en onderdak. Dat alles wordt door deze nieuwe bommenregen niet geboden.

GEEN BOMMEN MAAR BROOD

GEEF VREDESONDERHANDELINGEN EEN KANS

Uncategorized

Persverklaring: Geen bommen op Syrië


In reactie op de vanmiddag verschenen zgn. artikel-100-brief van de Nederlandse regering bracht Oorlog is geen Oplossing de onderstaande persverklaring uit:


foto van protestactie vanavond (29 januari 2016) op de Dam in Amsterdam


De landelijke groep “Oorlog is geen Oplossing” vindt het onbegrijpelijk dat de Nederlandse regering juist vandaag heeft besloten om de bombardementen die Nederlandse F16’s al anderhalf jaar boven Iraaks grondgebied uitvoeren nu ook uit te breiden naar het Syrische grondgebied. Juist vandaag zouden eindelijk, na maandenlange voorbereidingen de door VN-onderhandelaar Staffan de Mistura, de vredesonder¬handelingen tussen de diverse bij de oorlog in Syrië betrokken partijen beginnen.



Hoe weinig hoopvol die onderhandelingen er op voorhand ook uit mogen zien, ze vormen volgens Oorlog is geen Oplossing de enige weg naar een einde van het al maar toenemende en zich uitbreidende geweld in Syrië en de bredere regio. In plaats van, juist ook als EU-voorzitter, deze vredeonderhandelingen te ondersteunen, geeft de Nederlandse regering met dit besluit het signaal af weinig vertrouwen te hebben in de onderhandelingstafel en de oplossing voor de oorlog te zoeken in de inzet van nog meer geweld. Het besluit is daarmee een slag in het gezicht van allen die zich inspannen voor een vredesproces, inclusief de VN-veiligheidsraad waarvan Nederland volgend jaar graag lid wil worden.

Met haar huidige inzet van 4 F16’s boven Irak, behoort Nederland nu al tot de meest actieve landen die in het Midden-Oosten bombardementsvluchten uitvoeren. Al sinds het begin van deze bombardementsvluchten, in oktober 2014, bepleitten verschillende partijen in de Tweede Kamer een uitbreiding van het operatiegebied tot Syrië, hoewel dit in strijd zou zijn moet het internationaal recht. Voor bombardementen boven Syrisch grondgebied bestaat immers noch een Veiligheidsraadsresolutie, noch een verzoek van de Syrische regering die hierom vraagt of hierin toestemt. Ondanks de intensieve bombardementen door de internationale coalitie, bleek ISIS het afgelopen jaar nog volop in staat nieuwe gebieden te veroveren en is deze organisatie ook nauwelijks teruggedrongen, terwijl het verslaan van ISIS de doelstelling van deze operatie was. Aan de effectiviteit van de operatie kan dus getwijfeld worden, maar deze heeft de afgelopen anderhalf jaar nauwelijks ter discussie gestaan.

Dat de effectiviteit van de bombardementen niet ter sprake komt en het besluit deze uit te breiden op het moment komt dat de vredesbesprekingen zouden moeten beginnen, wijst erop dat de werkelijke redenen voor dit besluit, niet gebaseerd zijn op ontwikkelingen in het betreffende oorlogsgebied, maar in binnenlandse politieke overwegingen. Dat hebben we ook bij eerdere besluitvorming over de inzet van Nederlandse militairen gezien. In dit geval gaat het om een redeloze angst voor aanslagen van ISIS in Europa en de aanhoudende stroom vluchtelingen. De intensivering van de strijd tegen ISIS zal de kans op aanslagen, de stroom vluchtelingen en de angst van de bevolking echter alleen maar verder laten toenemen en dat ten koste van de burgerbevolking in Syrië en Irak en van een uiterst fragiel vredesproces. Oorlog is geen Oplossing.

Uncategorized

Oorlog is geen Oolossing met stellingnames over Syrië of 2.Dh5

Op zaterdag 20 februari 2016 organiseert Oorlog is geen Oplossing van 14:30 tot 16:30 uur in Caracola, President Rooseveltlaan 213, Maastricht een forumdiscussie met Mark Akkerman, Jan Bervoets, Jan Schaake en Kees van der Pijl.



Forum over de Syrische kwesties, dilemma’s, meningen, en oplossingen – maar geen interventie!

Oorlog is geen oplossing is de leuze waarmee het Centrum voor Geopolitiek de publieke opinie wil mobiliseren voor een zo breed mogelijke vredesstrategie. Nederland moet niet interveniëren, noch met bommen, noch met soldaten, noch met wapenhandel, maar een bijdrage leveren aan de wereldvrede door deze krijgshandelingen te bestrijden. Hoe dat te bereiken?

We nemen in deze workshop de kwestie Syrië als voorbeeld. En al dragen de leden geen eenduidige oplossingen aan voor de situatie ter plaatse – dat zou trouwens kolonialisme zijn -, wij willen wel tot consensus komen voor een vredesstrategie. Daarom zal Syrië het onderwerp zijn van een forum met meerdere sprekers, wat doet denken aan een teach-in.

Wij hopen hierbij verschillende visies aan het woord te laten maar rekenen op een gelijke uitkomst en bijdragen van de zaal.En hopen dat de maatschappij er zich ook van bewust wordt dat oorlogspolitiek geen waarborg is voor vrede in het Midden-Oosten. Of elders in de wereld.


Zie verder: http://www.2dh5.nl/maastricht-2016/programma/eventdetail/136/-/oorlog-is-geen-oplssing-stellingnames-over-syrie
Uncategorized

Schaakstukken voor eindspel in Syrië?


In een artikel voor de Britse Independent schrijft Patrick Cockburn dat het erop begint te lijken dat de stukken voor het eindspel in Syrië op het bord staan. Aan de ene kant de VS met hun bondgenoten, de Koerdische Volksbeschermingseenheden (YPG), zo’n 25.000 man sterk, zijn bezig om ISIS af te snijden van de verbinding met Turkije. De YPG is de belangrijkste component van de Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF). 



Volgens Jason Ditz op Antiwar,com heeft het YPG de Amerikanen het Rmeilan vliegveld in de noordoostelijk Syrische provincie Hasakeh ter beschikking gesteld. Dit wordt nu de eerste Amerikaanse militaire basis in Syrië. 


De Amerikanen kunnen dit vliegveld, dat oorspronkelijk voor landbouwbesproeiing was bedoeld, nu ombouwen tot een echt militair vliegveld en dan de Koerden bevoorraden en hun eigen missies vandaar vliegen. Tot nu toe gebeurde dat vanuit Turkije maar de Turken zijn in oorlog met de Koerden, en de eerste aanvalshelicopters van de VS zijn al op het vliegveld gesignaleerd en werk aan de startbaan is begonnen.

Natuurlijk hebben de Amerikanen geen enkele wettelijke grondslag voor deze stap want Syrië heeft geen toestemming gegeven om een basis in te richten.

Dat ligt anders voor de Russen.

Nogmaals volgens Jason Ditz in een ander Antiwar.com bericht, ook de Russen hebben een luchtmachtbasis in the provincie Hasakeh op het oog, in Qamishli. Dit is zo dicht bij de Turkse grens dat de Amerikanen verwachten dat Turkije heftig zal protesteren.



De Amerikanen zijn echter vooral bezorgd over het feit date en Russische basis wel eens heel erg dicht bij de Amerikaanse zal zijn en er ook veel meer gebruik van zullen maken, want zij hebben niet de optie om ook vanuit Turkije te opereren. 

Maar zoals Cockburn uitlegt in zijn artikel, zijn de VS en Rusland in feite bondgenoten in deze operaties. De grote verliezer is Turkije, een land dat bij het uitbreken van de Syrische opstand in zo’n sterke positie leek. Maar door eerst de Moslim Broedershap, en daarna ISIS, al-Noesra en andere extreme jihadistenformaties te steunen heeft Erdogan het aanzien van zijn land verspeeld. 

Nu moet hij toezien hoe de VS en Rusland de grens met Syrië afsluiten. Vorig jaar nog wilde hij een invasie in Syrië lanceren maar de Turkse militaire top wist hem daarvan af te brengen. Nu zou het alsnog uitvoeren van zo’n invasie op Amerikaanse afkeuring, en na het neerschieten van een Russische bommenwerper op 24 november, op tegenstand van de luchtmacht en luchtafweer van Moskou in Syrië komen te staan. Dat risico kan hij niet nemen, ook al omdat in Turkije zelf de spanning toeneemt en een burgeroorlog, zo die al niet is uitgebroken, niet meer denkbeeldig is. Dit is op zichzelf al een huiveringwekkend voortuitzicht.

De onderhandelingen in Genève die dezer dagen beginnen, zien er niet hoopvol uit. Het regime van Assad en de oppositie zullen het over weinig eens worden, maar Cockburn ziet het eindspel nu toch dichterbij komen. En wel door toedoen van buitenlandse machten die genoeg hebben gekregen van dit eindeloos lijkende conflict. De tol in mensenlevens en de consequenties zoals de vluchtelingenstroom (in het binnenland, naar de buurlanden, en nu ook naar Europa) wegenniet langer op tegen de geopolitieke voordelen die er te behalen zouden zijn. Want juist daar is een patstelling tussen de grote mogendheden ontstaan. 

Kees van der Pijl
Uncategorized

Wordt MH17 ons 9/11? (14) Het oordeel van de Nederlandse inlichtingendiensten

Zoals in vele andere gevallen van de verborgen politiek van de ‘schaduwstaat’ ben ik inzake MH17 in de eerste plaats een twijfelaar geweest, ik heb nooit een complete alternatieve verklaring aangehangen. Daarvoor zijn er te veel ‘onbekenden’. Hetzelfde geldt voor 9/11, of de Charlie Hebdo-aanslagen waarover ik onlangs weer heb geschreven.

Er zijn echter steeds meer voorbeelden dat de politiek geladen conclusies in het rapport van de Raad voor Veiligheid, en de waardering van de kant van de regering daarvoor, tegengesproken worden vanuit gezaghebbende bron. 

Het moment waarop het materiaal voor een integrale alternatieve kijk, gebaseerd op officiële Westerse bronnen, kan worden samengevoegd, komt onmiskenbaar dichterbij. We moeten gaan nadenken hoe we degenen die de informatie en de integriteit hebben om dit alternatieve rapport samen te stellen, bij elkaar krijgen. Hier leg ik voor wat de Nederlandse inlichtingendiensten te zeggen hebben over deze zaak.



De reden waarom een alternatieve inschatting niet kan wachten is omdat de kern van de positie van de VS, de NAVO en Nederland is om onzekerheden te laten voortbestaan zodat de media, aangevoerd door de meest onverantwoordelijke onder hen, kunnen voortgaan ‘Poetin’ in de beklaagdenbank te houden. Dat begon al toen minister van buitenlandse zaken Kerry zijn beschuldigingen tot veler verbazing baseerde op sociale media en niet op het gigantische inlichtingenapparaat dat de VS er in de ruimte, in de ether, in de lucht, online, en op de grond op na houden. Laat ‘Poetin’ het maar goed voelen!

De redenen om het Westerse standpunt zoals dat ook doorklinkt in het RVV-rapport, in twijfel te trekken, zijn de volgende.

Ten eerste (en dan baseren we ons alleen op onweerlegbare feiten). omdat de radargegevens verborgen blijven. De Russen hebben alleen de bewerkte, niet de ruwe gegevens geleverd; van Oekraïense kant was niets beschikbaar vanwege onderhoud. Maar die van de VS zijn er wel, maar blijven geheim.

Ten tweede hebben de RVV-onderzoekers niet de logboeken van de Oekraïense luchtverkeersleiding opgevraagd; maar die zijn dan ook direct in beslag genomen door de Oekraïense veiligheidsdienst, de SBU, een criminele organisatie.

Vervolgens zijn er de antwoorden van de Duitse regering op vragen van Die Linke in de Bondsdag, die zonder terughouding spreken van een SA-3-raket en een tweede vliegend object. Deze informatie is naar de RVV gezonden maar door het onderzoeksteam genegeerd.

Aan deze informatie moeten we ook het officiële rapport van de Nederlandse inlichtingendiensten toevoegen.

Maar waarom zouden zij zich uitspreken op een manier die dwars tegen de Amerikaanse/NAVO/Nederlandse stelling ingaat? Omdat er in brede kring kritiek was op het uitblijven van waarschuwingen, iets waar het RVV-rapport ook uitgebreid op ingaat. Geruime tijd voor die publicatie hebben de AIVD (binnenlandse veiligheid) en MIVD (militaire inlichtingen) een poging gedaan om zichzelf van schuld vrij te pleiten.

En bij die poging hebben ze ook enkele uitspraken gedaan die in feite de Russen en de ‘separatisten’ (ik hou deze onjuiste benaming maar even aan) vrijpleiten van het neerschieten van MH17.

In het Review Report van de twee inlichtingendiensten wordt het luchtafweerpotentieel van de drie mogelijke daders vergeleken.

De Russen hebben natuurlijk de meest geavanceerde en complexe systemen. Toen er op 14 juli 2014, drie dagen voor de ramp met MH17, een Antonov 26 transporttoestel neergeschoten werd, beweerden de autoriteiten in Kiev dat dit met een Russische raket was gebeurd, aangezien de separatisten zulke systemen niet hebben. Het Rapport van de inlichtingendiensten concludeert uit de wrakstukken echter dat de Antonov niet door een krachtig systeem is neergehaald; het toestel werd in één motor getroffen en veronglukte toen op de grond, waarna gevangenen werden gemaakt. Bovendien zou een directe Russische aanval een ‘game-changer’ geweest zijn, die een grote internationale crisis zou hebben uitgelokt. Dit geldt nog sterker voor MH17.

Dan de separatisten. Aangezien zij volgens Kiev geen systemen hadden die een doel op 6.200 meter konden raken, moet de Antonov aanzienlijk lager gevlogen hebben toen hij neergeschoten werd (bij Loegansk). Er is geen informatie dat de Russen een systeem van de Buk-categorie (SA-11) aan de separatisten geleverd hadden (die hadden zelfs geen middellange-afstandsraketten). De separatisten waren getraind in het gebruik van korte-afstandsraketten en van de schouder afgevuurde luchtdoelwapens (MANPADS), maar niet in het gebruik van zwaardere types. Op 29 juni veroverden de separatisten een basis waar zich Buks bevonden, maar die waren niet operationeel en konden niet door de separatisten worden gebruikt. In één openbare bron is wel beweerd dat er geavanceerde luchtdoelsystemen op een distributiepunt in Rusland waren gearriveerd maar zelfs deze bron stelde dat deze (nog) niet aan de separatisten geleverd waren.

Dit alle bij elkaar: de ontbrekende radar- en luchtverkeersgegevens, de lezing van de Duitse regering, en het Nederlandse inlichtingenrapport, zijn bekend. Maar ze tellen alleen voor diegenen die het RVV-rapport terzijde leggen, en bepaalde sociale media negeren, zoals ‘Bellingcat’, een website waarvan zoveel media (bij ons, kwaliteitskrant NRC-Handelsblad, het NOS-journaal, enzovoort) de vaak absurde beweringen blijven doorgeven (de meest recente over de identiteiten van de bemanning van de Russische Buk-eenheid). Dezelfde website kwam ook met het verhaal van een afzonderlijk lanceervoertuig (zonder de begeleidende radar- en commandovoertuigen, en als die er niet bij zijn kan een vliegtuig niet worden aangevallen want de raket wordt door de radar gestuurd, zoals het Nederlandse inlichtingenrapport nog eens onderstreept). Dit voertuig zou vanuit Rusland zijn binnengereden en weer terug, maar niet nadat de bemanning (in typisch Moskou-accent!) eerst een praatje had gemaakt met dorpelingen, enz. enz.

Het doet je denken aan de claim van Hitler dat na eindeloze Poolse provocaties de Duitse troepen op 3 september 1939 eindelijk ‘het vuur beantwoordden’.

Want daarmee moeten we dit soort oorlogspropaganda ver
gelijken.

Kees van der Pijl

Uncategorized

Charlie Hebdo een jaar verder


Afgelopen week vonden er uitgebreide herdenkingen plaats in Parijs vanwege het jubileum van de aanslag op het satirische weekblad Charlie en de gijzeling met dodelijke afloop in een joodse supermarkt, Hyper-Kacher.

Direct na deze gebeurtenissen en nog tijdens de grootste demonstraties uit de Franse geschiedenis onder de slogan Je suis Charlie, heb ik mijn twijfels geuit over de vraag of wat ons verteld werd over het gebeurde, wel het hele verhaal was.
En als ik ernaast zou hebben gezeten, zou ik zonder probleem de fout erkennen.


Helaas wordt mijn wantrouwen door wat er sindsdien naar boven is gekomen, alleen maar bevestigd.


Helaas. Maar er is geen alternatief dan deze zaken te onderzoeken omdat ons politieke stelsel met grote voortvarendheid aan het veranderen is in autoritaire richting—zogenaamd om onze ‘vrijheid’ te beschermen. Dus nogmaals.

Allereerst over Charlie Hebdo zelf. In zijn huidige vorm dateert het blad van 1991 en vooral na 2000 werd het onder de nieuwe directeur, Philippe Val, onderdeel van de kring van de toekomstige president Sarkozy. Hoewel het voortging met het op de meest schokkende manier bespotten van de Islam (en het Christendom), werden het jodendom en Israël steeds meer gespaard. Jeannette Bougrab, die onder Sarkozy staatssecretaris was, beweerde later de vriendin te zijn geweest van de vermoorde tekenaar Charb; er is een hardnekkig gerucht dat zij heeft geholpen om het blad financieel boven water te houden. Val werd intussen door Sarkozy benoemd als hoofd van het grote publieke radiostation France-Inter. In 2008 werd daarentegen de tekenaar Siné ontslagen nadat hij de draak had gestoken met het besluit van de zoon van de president, Jean Sarkozy, om zich tot het orthodoxe joodse geloof te bekeren. Het onderschrift bij de tekening was ‘Deze jongen zal het in Frankrijk nog ver brengen’, een verwijzing naar de voordelen van joodse relaties in de Franse maatschappij. Maar voor de Charlie-leiding was dit antisemitisme. Het feit dat het bankroete blad een maand voor de aanval overgenomen werd door Eduard de Rothschild, telg van de beroemde bankiersdynastie, past in het patroon. Maar dat de oplage van Charlie na de aanvallen omoog schoot van 60.000 naar 7 miljoen, een record in de Franse pers, wist zelfs een Rothschild natuurlijk niet van tevoren.

Waar het om gaat is 1) de fundamentele verschuiving die de Franse staat de autoritaire kant opstuurt; alleen zo kan de zich verdiepende crisis in de hand gehouden worden. En 2) de Oorlog tegen de Terreur vormt daarbij het internationale kader.

In dit opzicht is er sprake van een belangrijke overeenkomst tussen een terreuraanslag in 2012 en het drama vam Charlie Hebdo. In maart 2012 werden drie mannen van Noordafrikaanse herkomst, leden van een regiment parachutisten, doodgeschoten in Toulouse en Montauban in het zuiden van Frankrijk. De achtergrond hiervan waren ernstige etnische spanningen in het regiment; de mogelijke dader kan afkomstig zijn geweest uit een neo-nazi-kern in de betreffende eenheid. Er volgde echter direct een tweede, nog ernstiger incident, ook in Toulouse: een dodelijke aanslag op een orthodoxe joodse school. Sarkozy, die midden in een moeizame campagne voor zijn herverkiezing zat, introduceerde een maand later verregaande wetgeving in de geest van de Amerikaanse Patriot-wet. Hij had de winder echter niet meer mee, het parlement verwierp de wet en Hollande won de verkiezingen.

De echte verrassing was evenwel dat voor de aanslagen in Toulouse and Montauban één en dezelfde dader tevoorschijn was getoverd, en wel de als islamist bekend staande Mohamed Merah. Eind maart werd hij in een circus-achtig beleg door de politie doodgeschoten.

Waarom Merah drie Noordafrikaanse parachutisten zou doodschieten kon dus niet meer worden beantwoord; het publiek bleef achter met het idee van een moslim-terreurgolf met joodse kinderen als meest schokkende slachtoffers..

Nu terug naar Charlie Hebdo. Ook hier viel de wraakoefening tegen het blad samen met een anti-semitische terreurdaad, de gijzeling door Amedy Coulibaly in de Hyper-Kacher. Ook hier weer kreeg de hele zaak daardoor het karakter van een islamitische terreuraanval met joden prominent onder de slachtoffers. Wéér werden alle daders geëxecuteerd en alle merkwaardigheden en inconsistenties ten spijt was er niemand om te worden verhoord om meer details aan de weet te komen. De broers Kouachi lieten hun identiteitskaart resp. rijbewijs achter in de vluchtauto en een politieman; Helric Frédou, die de opdracht om het onderzoek naar de connectie tussen Charb en Jeannette Bougrab te staken, negeerde, pleegde zogenaamd zelfmoord terwijl hij aan zijn rapport zat te werken.

Er is nog meer dat aandacht verdient. Zo had de eigenaar van Hyper-Kacher, Michel Emsalem, één dag voor de gijzeling de winkel verkocht, om vervolgens, na de gebeurtenissen, naar New York te verhuizen.

De slachtoffers werden in Israël begraven, net als die van de aanslag op de joodse school in Toulouse twee jaar eerder. Bij beide gelegenheden riep Netanyahu Franse joden op om naar Israël te emigreren.

Nu is Netanyahu ook de architect van het idee van een Oorlog tegen de Terreur, zoals te lezen is in de bundel Terrorism. How the West Can Win, de bijdragen van een conferentie in Washington over dit thema in 1984. In een interview voor de Franse tv op 7 augustus 2014 waarschuwde hij tegen erkenning van Palestina: ‘Dit is niet de strijd van Israël. Het is jullie strijd, het is de strijd van Frankrijk. Als ze hier succes hebben, als Israël wordt bekritiseerd in plaats van de terroristen, als we niet solidair naast elkaar staan, zal de pest van het terrorisme naar jullie land komen.’

Desalniettemin erkende het Franse parlement het recht van Palestina om als afzonderlijke staat te bestaan—twee weken voor de Charlie-aanslag. Was het een waarschuwing van Netanyahu geweest, of een dreigement dat op 7 januari werd uitgevoerd?

Ditmaal werd de noodtoestand en de anti-terreurwetgeving overigens zonder serieuze tegenstand door het Franse parlement gejaagd, en een terug is moeilijk voorstelbaar.

Kees van der Pijl